چهارشنبه ۳۰ آبان ۱۳۹۷ / Wednesday, 21 November, 2018

نقش تغذیه در بهره‌وری نیروی کار


نقش تغذیه در بهره‌وری نیروی کار
شاید روزگاری تغذیه را فقط برای برآوردن نیازهای طبیعی فیزیولوژیک افراد در نظر می‌گرفتند؛ اما امروزه نه تنها تغذیه یک ضرورت زندگی محسوب می‌شود، بلکه الگوی غذایی سالم، برای پیشرفت جوامع و ارتقای سطح تولید و بهره‌وری در کشورها عامل مهمی برشمرده می‌شود. مشخص شده است کارگرانی که به صورت شیفتی کار می‌کنند، دچار مشکلات گوارشی نظیر زخم‌های گوارشی،یبوست اسهال، سوزش سردل و کاهش اشتها شده و نیازمند ایجاد تغییراتی در برنامه‌ی غذایی روزانه و زمان صرف غذا هستند.
بدن انسان به طور طبیعی دارای یک نظم بیولوژیک است که با خواب شبانه تنظیم می‌شود. به هم خوردن این نظم طبیعی موجب بروز اختلالاتی در دستگاه گوارش و دیگر دستگاه‌های بدن می‌گردد. هم‌چنین استفاده زیاد از قهوه‌(کافئین) برای بیدار ماندن در شب، خوردن غذای چرب یا حجیم در بعد از ظهر یا شب، با عجله غذا خوردن و کمی تحرک بدنی ، همگی در تشدید اختلالات یاد شده تأثیر بارزی دارند.
در مراکزی که چند نوبت (شیفت) کاری دارند، نظیر کارخانه‌ها، بیمارستان‌ها، فرودگاه‌ها و ادارات پلیس، نظم در برنامه‌ی غذایی روزانه، توزیع متناسب انرژی در وعده‌های غذایی، تنوع غذایی، توجه به زمان مصرف مواد غذایی پرکربوهیدرات و پرپروتئین و تنظیم زمان خواب در کاهش خستگی و بهبود عملکرد کارکنان و افزایش رضایت‌مندی آنان مؤثر است.
● لزوم ایجاد تغییرات در برنامه‌ی غذایی کارکنان
با مصرف غذاهای پرکربوهیدرات (نشاسته‌ای و قندی)، تولید یکی از ناقل‌های عصبی در مغز به نام سروتونین افزایش یافته و علاوه بر بهبود خلق و خو، زمان و عمق خواب نیز بهتر می‌شود. بنابراین توصیه‌ به مصرف این گونه مواد غذایی قبل از خواب در افزایش خواب و استراحت افراد نقش سودمندی دارد. از سوی دیگر مصرف مواد غذایی پروتئینی، با افزایش تولید ناقل‌های شیمیایی به نام کاتکول آمین‌ها در مغز(نظیر نوراپی نفرین)، سبب افزایش هوشیاری و رفع خواب‌آلودگی در فرد می‌گردد. با این توضیح ساده می‌توان یک برنامه‌ی غذایی مناسب را برای بیداری یا خواب افراد نوبت کار(شیفتی) تنظیم کرد. در این جا لازم به یادآوری است که غذاهای نشاسته‌ای و پرکربوهیدرات در عین حال می‌توانند پرحجم نیز باشند، از این رو باید حجم غذای مصرفی و امکان بروز خستگی پس از آن را در نظر داشت. خوردن بیسکوییت یا کیک یا یک لیوان شیر در بهبود خواب موثر است. غذاهای حاوی هورمون ملاتونین نظیر ذرت، گوجهفرنگی، برنج، جو وموز نیز به خواب منظم کمک می‌نمایند.
از سوی دیگر غذاهای پروتئینی نظیر پنیر کم‌چرب، گوشت‌ها و تخم‌مرغ آب‌پز نیز باعث ارتقای سطح هوشیاری می‌شوند.
در برخی منابع نیز به تأثیر سودمند ویتامین‌های گروه B و C در کاهش فشارهای کاری و استرس اشاره شده است. پیش‌گیری از افت قندخون در زمان کار، به حفظ هوشیاری کمک می‌کند. از این رو افزایش تعداد و کاهش حجم وعده‌های غذایی به حفظ قندخون کمک خواهد کرد. هم‌چنین در بسیاری از پژوهش‌ها ذکر شده است که مصرف صبحانه برای حفظ هوشیاری در روز و بهبود عملکرد مغزی و ذهنی نقش چشم‌گیری دارد.
توصیه‌ می‌شود از مصرف چای یا قهوه ی غلیظ خودداری شود، زیرا الگوی خواب را دچار وقفه می کنند. در غیر این صورت زمان مصرف چای یا قهوه‌ی غلیظ حداقل تا ۴ ساعت پیش از خواب در نظر گرفته شود.
● توصیه‌های تغذیه‌ای
۱) به افرادی که نوبت‌های شب کاری دارند توصیه می‌شود که یک وعده اصلی در بعد از ظهر و یک وعده اصلی در نیمه‌ی زمان شیفت مصرف کنند. وعده‌های غذایی سنگین سبب خواب‌آلودگی و افت کار‌ایی می‌شود.
۲) اصل تعادل و تنوع در مصرف غذا در این جا نیز کاربرد دارد، بدین معنی که تمام گروه‌های غذایی اصلی در طی روز خورده شوند.
۳) فاصله بین وعده‌ها نباید بیش از ۵-۴ ساعت باشد.
۴) در نوبت‌های کاری بعدازظهر لازم است که وعده‌ی اصلی در ظهر باشد و طی شیفت مصرف نشود. غذاهایی نظیر گوشت کم‌چربی، سبزی‌های تازه، پنیر رنده شده، جوجه‌ی بدون استخوان و پوست، ماکارونی، سالاد فصل، لوبیای کنسرو شده و تخم‌مرغ آب‌پز جهت شیفت کاران توصیه می‌شود.
۵) بهتر است کارکنان، غذا را با خود به محل کار ببرند و متکی به غذای بیرون نباشند.
۶) هر روز صبح، صبحانه‌ی کامل میل شود.
۷) وعده‌های سبک، متعدد و حاوی نشاسته انتخاب شوند.
۸) از افزودن چاشنی‌ها، ادویه و روغن اضافی به غذا پرهیز شود.
۹) قندهای ساده باعث افزایش و افت قند خون متعاقب آن می‌گردند؛ از این رو بهتر است محدود شوند.
۱۰) خانم های شیفت کار که تحرک کمی دارند نیاز به املاحی نظیر کلسیم دارند. ولی از سوی دیگر توصیه می‌شود که انرژی دریافتی خود را محدود کنند.
۱۱) در محیط‌ های گرم، به دلیل تعریق، امکان بروز سردرد و خشکی پوست، ابتلا به بیماری و تضعیف سیستم ایمنی بدن بیش‌تر می‌شود. به همین دلیل مصرف مایعات در حین کار الزامی است. هم‌چنین کارفرمایان جهت بهبود بهره‌وری لازم است که امکان ورزش روزانه‌ی کارکنان را فراهم آورند؛ زیرا ورزش علاوه بر افزایش تندرستی جسم، در بهبود خلق و خوی افراد نیز تأثیر چشم‌گیری دارد.
● نتیجه‌گیری:
کارکنان سازمان‌ها و ادارات برای عملکرد بهتر، نیازمند داشتن یک الگوی تغذیه‌ای صحیح و مناسب هستند و تنظیم یک برنامه‌ی غذایی متنوع و سالم علاوه بر ارتقای رضایت‌مندی آنان، در بهبود هوشیاری و خلق و خو در محیط کار و نیز منزل، تأثیر بارزی خواهد داشت.
رعایت اصول یک تغذیه‌ی متعادل نظیر مصرف تمام گروه‌های غذایی سالم و ترجیحاً طبیعی، مصرف ۸- ۶ لیوان مایعات در روز؛ مصرف حداقل ۵۰۰ گرم سبزی‌ها و میوه‌های تازه؛ پرهیز از غذاهای پرچاشنی و پرچرب و شور؛ صرف غذا به ‌آرامی و بدون عجله؛ صرف صبحانه و محدود کردن غذاهای خیلی شیرین و شیرینی‌های ساده، در افزایش کارآیی افراد مؤثر است.

نویسنده: دکتر رضا امانی
behsite.ir

منبع : پایگاه اطلاع رسانی استان گلستان

مطالب مرتبط

با غذا به جنگ سرماخوردگی

با غذا به جنگ سرماخوردگی
به نظر میرسد که مردم بیشتری با نزدیک شدن به فصل سرما و زمستان از سرماخوردگی رنج میبرند. شاید یکی از دلایل این باشد که سرمای هوا باعث میشود تا افراد تمایل داشته باشند بیشتر وقت خود را در محلهای سرپوشیده و اماکن دربسته بگذرانند، جایی که اگر یک فرد مبتلا به سرماخوردگی و حاوی ویروس وارد شود، خطر سرایت آغاز میگردد.
البته میگویند اکثر ویروسهای سرماخوردگی در محیطهای با رطوبت کم زنده میمانند و این شرایطی است که ماههای سرد زمستان در اتاقهایمان آنرا فراهم می آورد. امکان دارد هوای سرد زمستان، راههای تنفسی ما را خشک کند که زمینه را برای سرماخوردگی آماده میکند.
معمولا سرماخوردگی دوره ای ۴ تا ۱۰ روزه دارد و تقریبا اولین آثار آن پس از ۲ تا ۳ روز ظاهر میشود. بیش از ۲۰۰ نوع ویروس مختلف میتواند عامل سرماخوردگی باشد. این ویروسها بسادگی منتشر میشوند. وقتی کسی عطسه یا سرفه میکند یا حتی حرف میزند میتواند ویروسها را در هوا منتشر کند.
این ویروسها میتوانند ساعتها در بیرون بدن زنده بمانند، پس عامل انتقالی آنها علاوه بر مستقیم، غیرمستقیم هم خواهد بود. حتی دست دادن با شخص سرماخورده نیز میتواند شما را مبتلا کند.
● نشانه ها
▪ نشانه های سرماخوردگی عبارتند از:
۱) سرفه، احساس خراش و درد در گلو از داخل
۲) صدای خشک و دورگه
۳) آبریزش بینی و عطسه
۴) احساس بیماری
۵) خستگی و سردرد
۶) آب ریزش چشم
● آیا در معرض خطر هستید؟
معمولا بچه ها بیش از بزرگسالان در معرض خطر ابتلا به سرماخوردگی هستند. خانمها چون با کودکان در تماس هستند هم مستعد درگیری میباشند. افراد خسته، مضطرب، دارای آلرژی بینی و گلو نفرات بعدی محسوب میشوند.
● پیشگیری
رعایت اصول بهداشتی فردی زیر برای پیشگیری مهم است:
۱) دستها را مرتب و بارها بشوئید.
۲) وقتی عطسه یا سرفه میکنید، دهان خود را ترجیحا با دستمال بپوشانید.
۳) هرجایی را که با دست در تماس است توسط مواد میکروب کش، ضدعفونی کنید.
۴) هرگز با دستهای آلوده، چشمها و بینی خود را لمس نکنید.
۵) رژیم غذایی مناسب داشته باشید.
۶) زیاد بخوابید.
۷) از صرف مشروبات الکلی جدا بپرهیزید.
۸) تا حد ممکن از رفتن به اماکن شلوغ اجتناب کنید و کمتر با مردم سرماخورده تماس داشته باشید.
هرچند واکسن هم وجود دارد اما به دلیل ازدیاد انواع ویروسها، کاربرد جامع ندارد.
● رژیم غذایی مناسب
ـ آب زیاد بنوشید - در خلال سرماخوردگی در روز حداقل ۲ لیتر آب بنوشید. نوشیدن آب گرم موثرتر است. مثلا آب داغ، چای داغ، سوپ و آبگوشت رقیق بخورید.
سوپ مرغ - تخقیقات نشان داده که سوپ مرغ در درمان سرماخوردگی موثر است. ترکیبی به نام Cystine در سوپ مرغ وجود دارد که به همراه کمی ماده تند مانند فلفل در سوپ میتواند سرماخوردگی شما را بهبود بخشد.
ـ کمی باکتری سالم! - مواد تخمیری حاصل از شیر مانند ماست دارای نوعی باکتری (اسید لاکتیک) است که میتواند به درمان سرماخوردگی کمک کند. وقتی یکبار ماست خورده شود، میکروبهای آن در دستگاه گوارش وارد شده و کار سلامت سازی خود را آغاز میکنند. خوردن روزی یکبار از فرآورده های تخمیری شیر مانند ماست میتواند جلوی سرماخوردگی را بگیرد.
ـ ویتامین C بخورید - مصرف زیاد ویتامین C در درمان سرماخوردگی نقشی اساسی دارد. هرچند این ویتامین عامل پیشگیری ندارد اما میتواند دوره درمان سرماخوردگی را کوتاه کند. سعی کنید روزانه با مصرف مرکبات، این ماده را به بدنتان برسانید.
ـ ویتامین E بخورید - ویتامین E عمل درمان روی سرماخوردگی انجام نمیدهد اما عامل پیشگیری دارد . این ویتامین در دانه گندم، گردو، روغن نباتی، سبزیجات به وفور یافت میشود.
مصرف زینک (روی) - مصرف Zinc Iozenges میتواند دوره درمان سرماخوردگی را کم کند. البته این مسئله هنوز صددرصد ثابت نشده اما مطالعات نشان میدهد که وقتی این ماده در دهان آب میشود، ماده زینک (روی) آن آزاد شده و به ویروس سرماخوردگی میچسبد و بدین ترتیب، ویروس نمیتواند وارد سلول دهان و گلو شود، پس نمیتواند تولید بیماری کند. برای درمان سرماخوردگی خوردن روزانه چند عدد قرص از این نوع تجویز میشود. وقتی اثرات سرماخوردگی رفع شد، قرص را قطع کنید. سعی کنید در رژیم روزانه خود حتما از مواد غذایی حاوی زینک مانند گوشت قرمز، غذاهای دریایی، ماست، آرد سبوس دار و مرغ استفاده کنید.
ـ سیر (آلیوم ساتیم) - سیر یکی از مهمترین مواد غذایی پیشگیری از سرماخوردگی محسوب میشود. روزانه در آشپزی حداقل یک حبه سیر مصرف کنید.

وبگردی
تهدید امنیتی جدید به نام پرایدساز
تهدید امنیتی جدید به نام پرایدساز - هشدار می‌دهم اگر تا دو هفته آینده با افزایش قیمت خودرو موافقت نشود تولید خودرو در جاده مخصوص کرج را متوقف می‌کنیم و سیل بیکاران روانه جامعه خواهند شد!
(+18) اولین تصاویر از لحظه تکه تکه کردن جسد جمال خاشقجی
(+18) اولین تصاویر از لحظه تکه تکه کردن جسد جمال خاشقجی - با اینکه عوامل اطلاعاتی عربستان، پیش از آغاز عملیات بازداشت و قتل خاشقجی، دوربین‌های امنیتی را از کار انداختند، اما روز گذشته تصاویر زیر در شبکه‌های اجتماعی و همچنین برخی سایت‌های عربی مخالف رژیم سعودی منتشر شده است. هنوز مشخص نیست که این تصاویر، واقعاً مربوط به این جنایت است، یا اینکه آن را شبیه‌سازی و صحنه‌سازی کرده‌اند. و همینطور هیچ مرجع رسمی این تصاویر را تایید نکرده است.
فیلم/تغییر محسوس و عجیب ورزشگاه آزادی نسبت به بازی فینال آسیا!
فیلم/تغییر محسوس و عجیب ورزشگاه آزادی نسبت به بازی فینال آسیا! - پس از دیدار پرسپولیس و کاشیما، در اولین بازی برگزار شده در ورزشگاه آزادی تغییرات محسوس و عجیبی نسبت به دیدار فینال آسیا دیده می‌شود.
آتش فشان خاموش / خودروهای گران و بی‌کیفیتی که تحویل نخواهند شد
آتش فشان خاموش / خودروهای گران و بی‌کیفیتی که تحویل نخواهند شد - چرا خودرو سازان با وجود مشکلات عرضه بازهم پیش فروش می کنند؟
روایتی دردآور از تن‌فروشی زنان در خیابان‌های تهران
روایتی دردآور از تن‌فروشی زنان در خیابان‌های تهران - سه نفر کنار هم حوالی میدان مادر ایستاده‌اند. زنی قد بلند که موهایش زمینه نسکافه‌ای دارد به هر ماشینی که بلندتر بوق می‌زند نزدیک می‌شود و قیمت را آرام و به سرعت بیان می‌کند. او می‌گوید: «... صد هزار تومان، تو ماشین ۷۰ هزار تومان، گروپ ۳۰۰ هزار تومان و جا هم داریم»، جملات کوتاه و بی‌تفاوت بیان می‌شود. جلوتر دختر کم سن و سالی که شاید ۱۶ سال هم نداشته باشد، ایستاده و از سرما نوک بینی‌اش قرمز شده است، با…
اشراف متواضع!
اشراف متواضع! - افرادی هستند که در دروس زندگی میکنند اما ماشین زیر پایشان پراید است. افرادی که چند ده میلیون از جوجه‌مایه‌دارهای پدرریشو میگیرند که خوب تربیتشان کنند برای مدیر شدن در جمهوری اسلامی و بعد چند هفته در سال هم آنها را می‌برند اردوی جهادی تا از نزدیک ببینند فردا که به لطف جیب پدر در کنکور ترکاندند و مدرک معتبر گرفتند و مدیر شدند قرار است به چه بدبختهای مستضعفی که بخاطر پول نداشتن در آموزش و پرورش رایگان…
چالش جدید با نام «نوه آیت‌ا... یزدی»!
چالش جدید با نام «نوه آیت‌ا... یزدی»! - روز پنجشنبه تصویری در فضای مجازی منتشر شد که قابل تامل بود. زهرا تخشید نوه آیت‌ا... یزدی است که با انتشار تصویری که از دانشگاهش در نیویورک منتشر کرده بود، نوشت: «عکسی که دیروز عصر از دانشگاهم گرفتم با چراغ‌های همیشه روشنش».
روایت تجاوز عجیب به بازیگر لبنانی سریال «حوالی پاییز»
روایت تجاوز عجیب به بازیگر لبنانی سریال «حوالی پاییز» - ماجرای تجاوز به آن ماری سلامه، بازیگر زن عرب سریال تلویزیونی صدا و سیمای ایران.
عکس | همسر جدید نماینده سابق اردبیل در آمریکا
عکس | همسر جدید نماینده سابق اردبیل در آمریکا - «نورالدین پیرموذن» نماینده سابق اردبیل در مجلس شورای اسلامی که سالهاست در آمریکا زندگی می‌کند چند عکس از خود و همسر جدیدش را در اینستاگرام منتشر کرده است.