چهارشنبه ۵ اردیبهشت ۱۳۹۷ / Wednesday, 25 April, 2018

قضاوت تاریخ و جشنواره موسیقی


قضاوت تاریخ و جشنواره موسیقی
هر چند پیش از آن نیز از اجرای چنین جشنواره هایی بی اطلاع ایم. در جشنواره آیینه و آواز كه به همت و كوشش محمدرضا درویشی شكل گرفت، شماری از برجسته ترین راویان فرهنگ موسیقایی مناطق مختلف حضور یافتند تا آیین ها و مراسم توأم باموسیقی و آواز منطقه خود را اجرا كنند. حضور مجریان براساس سفرهای پژوهشی و دیدار و گفت وگو در شهرها و روستاهای مختلف، صورت پذیرفت.این مسأله خود سبب ارتباط حسی و عاطفی طراح و مجری جشنواره با شركت كنندگان را فراهم آورد. از سوی دیگر زمینه را برای طراحی و اجرای شركت كنندگان براساس شناختی كه از آنها پدید آمده بود، فراهم كرد.«آیینه و آواز» یك همایش با شكوه موسیقایی بود كه در پاییز سال هفتاد و سه، شماری از ارزشمند ترین، نادرترین و جذاب ترین آیین های موسیقایی گوشه و كنار كشور را شناساند. در این جشنواره كه شاید برای نخستین بار و در سطحی وسیع با موسیقی نواحی و چهره های آن به عنوان موسیقیدانانی برجسته آشنا شدیم. آنچه آیینه و آواز را مهم جلوه می دهد نه تنها موقعیت جشنواره ای آن كه نحوه اجرا و همچنین تأثیرات آن بر جریانهای موسیقی كشور است.جشنواره هایی با كیفیت بالا در حوزه موسیقی در كشور ما محدود و نادرند. شاید بهتر باشد سخن از عدم تنوع جشنواره های موسیقی باشد. جشنواره موسیقی فجر كه حتی دیرتر از تئاتر و سینما پدید آمد ، تنها محمل اجرای موسیقی در قالب یك جشنواره بوده است. جشنواره ای كه پس از بیست دوره هنوز در حد و اندازه یك جشنواره معتبر بین المللی، موقعیت خود را تثبیت نكرده است. عدم حضور شماری از شاخص ترین چهره های موسیقی كشور، انتقاد دیگری بر این جشنواره است.
با این حال، این جشنواره تنها جشنواره وسیع، مهم و مرجع برای موسیقی ایران است. در زمینه موسیقی نواحی، همواره بخشی از جشنواره فجر، به این نوع موسیقی اختصاص داشته است. در دهه شصت و از اولین دوره جشنواره فجر، برخی از نوازندگان و خوانندگان به صورت انفرادی یا گروهی در جشنواره حضور می یافتند. در سالیان اول، این بخش به صورت رقابتی بود. جالب آنكه، انتخاب برگزیدگان بدون در نظر گرفتن ساز یا منطقه بود. به عنوان مثال در سال ۱۳۶۴ دكتر تكه با ساز دو تار تركمنی، نفر اول و مرحوم سیدخلیل عالی نژاد با تنبور كرمانشاه دوم شدند. حال این دو ساز و موسیقی این دو منطقه چه ارتباطی با هم داشته اندكه چنین رویكردی صورت گرفته است، هنوز برنگارنده معلوم نیست! از سوی دیگر اغلب گروههایی كه در بخش موسیقی محلی (با همین عنوان ) شركت می كردند ، گروههایی بودندكه موسیقی شهری و به عبارتی موسیقی محلی با سازهای غیربومی و سازهای موسیقی كلاسیك ایران را اجرا می كردند. نوعی از موسیقی كه بلابارتوك آهنگساز - و پژوهشگر - بزرگ مجارستانی از آن به موسیقی شهری محلی تعبیر می كرد. موسیقی تغییر یافته به لحاظ ریتم و ملودی و گرایشات تا حدی عامه پسند كه اتفاقاً در موسیقی ایرانی بسیار رسوخ كرده و هواخواهان بسیار دارد.تا اوایل دهه هفتاد نه از نامهای بزرگان موسیقی نواحی خبری بود و نه از تفكیك این بخش و اجرای اساتید و بزرگان موسیقی نواحی كه موسیقی منطقه خود را در سطحی والا ارائه كنند.سه جشنواره هفت اورنگ (۱۳۷۰) ، آیینه و آواز (۱۳۷۳) و موسیقی حماسی (۱۳۷۶) فرصتی بود تا هرچه بیشتر و دقیق تر و عمیق تر با موسیقی مناطق مختلف، سازها، نوازندگان و فرهنگ موسیقایی آنان آشنا شویم. از این پس جشنواره های موسیقی ، دستخوش تغییرات و تحولات اساسی شد. حتی همایش ها و كنفرانس ها هم میل و رغبت خود را به حضور موسیقیدانان نواحی نشان دادند.از دهه هفتاد نام بزرگانی نظیر حاج حسین یگانه، نظرلی محجوبی ، حاج قربان سلیمانی ، نورمحمد درپور، عاشیق اصلان طالبی ، عاشیق حسن و عاشیق رسول، و دهها تن دیگر در جمع موسیقیدانان مطرح شد. به تدریج آثاری صوتی از موسیقی نواحی منتشر شد و این موسیقی به عنوان یك منبع صوتی مهم تأثیرات قابل توجهی در فرهنگ شنیداری و حتی اجراهای موسیقی برجای گذارد. سازهای نواحی نیز به تدریج راه خود را به پایتخت گشودند. دوتار و تنبور طرفداران پرشمار یافت و شماری از سازهای كوبه ای نظیر دهل ، دمام، دایره و كوزه در اجراهای متعدد موسیقی ، به كار گرفته شدند.
دهه هفتاد نیز سپری شد. موسیقی نواحی به عنوان یك موسیقی مهم ، موقعیت خود را نشان داده و تثبیت كرد. حضور نوازندگان برجسته این موسیقی به خارج از كشور نیز با شتاب بیشتری صورت گرفت. در برخی مناطق جشنواره های استانی و منطقه ای پدید آمد و جشنواره هایی كه پیش از آن بیشتر به موسیقی كلاسیك ایران (موسوم به موسیقی سنتی ) تكیه داشتند بخشی از اجرای خود را به موسیقی بومی منطقه خود اختصاص دادند.همچنین حضور مجریان موسیقی در تهران و خارج از كشور ، اهمیت واعتبار آنان را - كه گاه اعتباری در منطقه خود نداشتند - افزایش داد. این مسأله سبب توجه به موسیقی بومی و حضور تعدادی جوان و نوجوان جهت فراگیری سازها و موسیقی محلی و بومی خود شد.مجموعه روبه گسترش یادشده، نیاز به توجه افزونتر و برگزاری جشنواره ها و همایش ها را شدت بخشید. عامل یادشده موجب شتاب زدگی در تصمیم گیریها و برگزاری جشنواره های متعدد با عناوین و موضوعات مختلف شد. حال موقع آن رسیده بود تا مشاغل جدید موسیقی در این حوزه نیز سربرآورد.تعدادی افراد بدون هیچ دانش موسیقایی ، هیچ سابقه پژوهشی ، ناآشنایی با انواع موسیقی ، تنها براساس موقعیت پیش آمده و براساس علاقه مندی - اگر علاقه ای وجود داشته باشد - وارداین عرصه شدند. این افراد كه خود را پژوهشگر و محقق می نامیدند طی سالهای گذشته ، به هربهانه و تحت هر عنوان اقدام به برگزاری جشنواره هایی با عناوین و موضوعات مختلف كرده اندعناوینی كه به احتمال هیچگاه تمامی نداشته و همواره موضوعی برای برگزاری جشنواره وجود دارد. كافی است یك واژه استخراج كرده یا در ذهن ساخته و پرداخته شود و پس از رایزنی با مراكز سیاستگذار و ادعاهای چندوجهی، بودجه لازم در اختیار گذاشته شود. به واقع این همایش ها، جشنواره ها و كنگره ها كه طی چند سال گذشته تحت عنوان های متعدد برگزار شده اند، محملی برای عده ای حاشیه نشین فراهم كرده اند تا از خوان گسترده موسیقی نواحی، به نان و نوا و احیاناً نامی هم برسند! چرتكه انداختن و حساب و كتاب و ضرب و تقسیم برای درآمد حاصله از اجرای یك كنگره یا جشنواره، مهمترین دغدغه چنین افرادی است.از سوی دیگر حمایت های مراكز سیاستگذار كه اجرای جشنواره و اعلام آمار و گزارش كار برایشان مهم بوده است، جسارت عده ای را به آنجا كشاند، كه گاه حتی خود را حاكم بلامنازع عرصه پژوهش موسیقی(؟!) دانسته و دانش، زحمات و كوشش برجسته ترین و شناخته شده ترین پژوهشگران موسیقی ایران را انكار می كنند. گاه مطبوعات نیز به موضوع رسمیت بخشیده و با عناوین غیرقابل باور، به ادعاهای واهی دامن می زنند. موضوع با طرح یك پرسش روشن تر خواهد شد.آیا دانش و تخصص لازمه اجرای هر پدیده ای نیست؟ آیا در شاخه های مختلف دانش بشری، متخصص و دانش آموخته هر شاخه، به عنوان كارشناس به رسمیت شناخته نمی شود؟ آیا برای امور مختلف مربوط به رایانه به یك متخصص و مهندس رایانه مراجعه می كنند؟ حال می پرسیم آیا در حوزه موسیقی ، نیازی به متخصص، دانش آموخته وجود دارد؟ آیا هر كس می تواند بدون دانش و بهره موسیقی، وارد این حوزه شود؟ آیا برای پژوهش در موسیقی نیازی به دانش موسیقی، شناخت موسیقی و فعالیت در یكی از حوزه های موسیقی (آهنگسازی، نوازندگی، تدریس) هست؟ اگر پاسخ این پرسش منفی است _ كه به احتمال زیاد برای بسیاری منفی است _ آنگاه هر كس با هر میزان سواد و معلومات می تواند وارد این عرصه شده و عنوان پرطمطراق پژوهشگر موسیقی را زیبنده نام خود كند. ضمن آنكه كانون پژوهشگران خانه موسیقی آماده عضویت این افراد است.روز ۲۷ آبان ۱۱ سال از افتتاحیه جشنواره ای می گذرد كه ما را با یك منبع فرهنگی مهم در عرصه فرهنگ صوتی كشور آشنا ساخت. آلبوم ۲۸ كاسته و كتاب آیینه آواز، به عنوان یك اثر ارزشمند، ما را هرچه بیشتر با این منبع عظیم پیوند داد.ادامه این رویه بسیاری از دانشجویان موسیقی را به این عرصه كشانده و پایان نامه های متعدد دانشجویی یا موضوع موسیقی نواحی نگاشته شد. جشنواره موسیقی نواحی ایران كه از سال ۱۳۷۸ در كرمان برگزار شد، ادامه تفكر و مسیری بود كه شماری از برجسته ترین راویان موسیقی كشور را گرد هم آورد. در كنار آن، جشنواره های متعدد با عناوین متعدد و افراد مختلف با عناوین مختلف سربرآوردند.مجموعه یادشده هرچه باشد، میزان اهمیت و اعتبار این موسیقی را هر چه بیشتر می نمایاند. اینكه مدیر یك مركز سیاستگذار كه خود مجری و حامی جشنواره های غیرتخصصی و باری به هر جهت بوده حال خود معترض افراد و عناوینی است كه خود مسبب آن است موضوع را تغییر نمی دهد. هرچند این مدیر نیز نگاهی مشابه همان افراد و همان جشنواره ها را دارد. البته این مسائل ما را چندان نگران نمی سازد، هرچند همه ما فریاد دانش و تخصص موسیقی سر دهیم، تاریخ خود بهترین قاضی و محكمه انتخاب است.
محمد محجوب


منبع : روزنامه ایران

مطالب مرتبط

تمیز کردن ساز

تمیز کردن ساز
بدون تماس با گیتار نمی توان آن را نواخت، و تماس با ساز موجب کثیفی ان می شود.اگر مقداری از وقت خود را صرف تمیز کردن سازتان بکنید،جلوی مشکلات بسیاری را گرفته اید.در این مقاله، با استفاده از تعدادی وسایل ساده می توانید سازتان را تمیز و براق بکنید.
بهترین وسیله برای تمیز کردن و جلا دادن به گیتار پارچه نرم و کتان است. همچنین پارچه حوله ای (فلانل)،مخصوص تمیز کردن گیتار، این پارچه را می توانید از فروشگاه موسیقی تهیه کنید.( این نوع پارچه مخصوص تمام سازها است.
پارچه تی شرت نیز وسیله خوبی برای تمیز کردن گیتار است. هر چقدر این پارچه کهنه تر باشد عملکردش بهتر خواهد بود. هرگز با قسمت های عکسدار تی شرت گیتار را پاک نکنید، زیرا باعث آسیب رساندن به سطح ساز می شود. دستمال کاغذی نیز باعث سائیده شدن سطح گیتار می شود.
اگر مایلید از دستمال های یک بار مصرف استفاده کنید، از نوع حلقه ای که در داخل جعبه قرار دارند استفاده کنید. هر یک از این دستمالها سه بار قابل استفاده هستند و با خیس شدن پاره نمی شوند و باعث سائیده شدن سطح ساز نمی شوند.
اگر پس از هر بار نواختن گیتار را تمیز کنید اینکار باعث بهتر ماندن ساز می شود. پاک کردن بعضی نقاط ساز مثل گریف سخت است در این مواقع می توان با هل دادن پارچه به درون گریف، یا کشیدن دستمال روی سیم ها آن را تمیز کرد.
همچنین صفحه رو و زیر را به دقت تمیز کنید مراقب اثر انگشت، لکه و… باشید. اگر سطح سازتان مرتبا غبارالود می شود (حتی پس از تمیز کردن با دستمال) شاید اشکال از دستمالتان باشد و باید از دستمال دیگری استفاده کنبد. اغلب اوقات من برای گیتارم چند نوع دستمال تهیه می کنم. اگر مایلید سازتان تمیزتر جلوه کند مقداری پاک کننده ضعیف را با آب مخلوط کرده و به وسیله اسپری بر روی دستمال بپاشید و سطح گیتار را با آن پاک کنید.
▪ توجه:
حتما محلول را بر روی دستمال بپاشید نه بر روی ساز.دقت کنید دستمال را بیش از حد مرطوب نکنید. برای پاک کردن و جلا بخشیدن به گیتار انواع مختلفی واکس و پاک کننده در بازار موجود می باشد.
این مواد به سه دسته اصلی تقسیم می شوند:
۱) روغن ها
۲) ماده پاک کننده چرب با آب
۳) ماده پاک کننده جلادهنده با اب.
روغن ها لکه های موجود بر روی سطح ساز را از بین می برند، اما قادر به از بین بردن کثیفی هایی که در آب قابل حل شدن هستند نیستند.اگر بدنه ساز کدر شده باشد با پاک کننده نوع چرب براق می شود. دقت کنید که تمام پاک کننده ها باید به وسیله دستمال بر سطح گیتار مالیده شود.
گاهی اوقات پس از کندن برچسبهایی که به سطح گیتار می چسبانند، آن قسمت حالتی چسبناک پیدا می کند.اغلب اوقات این پاک کننده ها تاثیری در از بین بردن این حالت چسبنده ندارند، و برای اینکار از الکل یا بنزین استفاده می شود، این مواد هیچ آسیبی بر سطح براق گیتار ندارند. الکل یا بنزین را با استفاده از یک پارچه یک بار مصرف به قسمت چسبناک بمالید و سعی کنید به جز آن قسمت این مواد به نقطه دیگری نخورد.
برای احتیاط پس از اینکار سطح گیتار را با دستمالی مرطوب پاک کنید. درهنگام نوازندگی اغلب چربی و چرک موجود در دست شما روی گریف باقی می ماند.برای تمیز کردن این ناحیه بهترین زمان هنگام تعویض سیم هاست. در آوردن یک جای سیم ها آسیبی به گیتار نمی زند. اگر گریف خیلی کثیف باشد با دستمال مرطوب تمیز نمی شود.برای اینکار باید از سیم ظرفشویی استفاده کرد.
سیم را به آرامی و به صورت موازی در جهت فرتها بسابید، دقت کنید سیم به فرت ها گیر نکند.(پاک کننده دیگری نیاز نیست) عده ای بر این عقیده اند که پس از اینکار باید به گریف روغن مالید، البته اینکار آنچنان ضروری نیست. می توان مقداری روغن را بوسیله دستمال به سطح گریف مالید و بعد با دستمال خشک پاک کرد اگر این کار را نکنید روغن وارد فرتها می شود.
اگر گریف شما دارای شکافهایی است دقت کنید روغن وارد این شکافها نشود.توجه:از روغن بزرک یا روغن نباتی که باعث چسبناک شدن گریف می شود استفاده نکنید.
اینکار را هر یک سال یک بار انجام دهید، روغن کاری بیش از حد باعث آسیب رساندن به ساز می شود. دقت کنید که اگر بدنه گیتارتان شکاف برداشته هرگز به آن روغن نزنید، زیرا روغن به داخل این شکاف ها رسوخ کرده و باعث ایجاد لک روی سطح چوب می شود. این لک ها به مرور زمان رنگ پس می دهد و باعث بد منظره شدن ساز می شود.این لک ها به مرور زمان رنگ پس می دهد و باعث بد منظره شدن ساز می شود.

وبگردی
ماجرای انحصار عربستان بر روغن مایع ایران / تا 100 درصد پالم !
ماجرای انحصار عربستان بر روغن مایع ایران / تا 100 درصد پالم ! - روغن های نباتی را خوب بشناسید. سخنان یک تولید کننده سابق روغن نباتی.
آشغال‌سازها گرفتار خانم مدیر شدند
آشغال‌سازها گرفتار خانم مدیر شدند - رییس سازمان ملی استاندارد ایران مجددا با خودروسازان در ارتباط با رعایت استانداردهای ۸۵‌گانه خودرویی از ابتدای دی‌ماه سال جاری اتمام حجت کرد.
ایران نیاز به مردانی بزرگ و دانشمند دارد / چرا اینهمه انسانهای ...
ایران نیاز به مردانی بزرگ و دانشمند دارد / چرا اینهمه انسانهای ... - مرتضوی هیچ گاه قاضی و حقوق دان نبود و نباید کار قضایی انجام می‌داد. اما این ضعف ماست که چنین فردی در جایگاه بالایی قرار می‌گیرد. شگفتی من از قاضی مرتضوی و رفتار او نیست که چرا خودش را برای اجرای حکم خود به زندان معرفی نکرد. من رفتار او با زهرا کاظمی را دیده بودم.
معنی و مفهوم "به ما این دختر خوشگل‌ها رو نشون بده"؟
معنی و مفهوم "به ما این دختر خوشگل‌ها رو نشون بده"؟ - بعد از انقلاب، به واسطه تنیده شدن حکومت و دین بسیاری از پست‌ها و سمت‌های سیاسی با هاله‌ای رو به رو شد که اجازه نمی‌داد صاحب آن منصب مورد نقد قرار بگیرد....
سومین روز جشنواره جهانی فیلم فجر
سومین روز جشنواره جهانی فیلم فجر - سی و ششمین جشنواره جهانی فیلم فجر از 30 فروردین با حضور فیلم سازانی از ایران و نمایندگانی ازسینمای 78 کشور جهان تا 7 اردیبهشت در پردیس سینمایی «چارسو» برگزار می شود.
سیلی زدن به «امید» مردم در پارک!
سیلی زدن به «امید» مردم در پارک! - کتک خوردن دختری که جز التماس دوستانش هیچ فریادرسی ندارد از یک پلیس زن عضو گشت ارشاد که ماموران مرد هم آنها را همراهی می کردند، آنقدر دردناک است که کمتر وجدان بیداری به آن واکنش نشان نداده است.
حمله فیزیکی به بازیگر زن ایرانی در خیابان! / عکس
حمله فیزیکی به بازیگر زن ایرانی در خیابان! / عکس - بازیگر سریال "تعطیلات رویایی" از حمله افراد ناشناس به خود خبر داد. مریم معصومی، بازیگر سینما و تلویزیون مورد حمله افراد ناشناس قرار گرفت.
گفتگوی تلفنی با همسر مرتضوی / صوت
گفتگوی تلفنی با همسر مرتضوی / صوت - سعید مرتضوی که در روزهای گذشته خبری از او نبود و حتی سخنگوی دستگاه قضایی گفته بود حکم جلبش صادر شده اما گیرش نیاورده‌اند، به گفته همسرش در تهران است.
ارسطوی پایتخت با مونا فائض پور ازدواج کرد
ارسطوی پایتخت با مونا فائض پور ازدواج کرد - «احمد مهران فر» بازيگر نقش «ارسطو عامل» در سريال پايتخت ۵ در اینستاگرام خود از ازدواجش با «مونا فائض پور» خبر داد.
صحبت های جنجالی رییسی علیه روحانی
صحبت های جنجالی رییسی علیه روحانی - صحبت های جنجالی رییسی پیرامون استفاده روحانی از نام امام رضا در انتخابات
500 نفر محتوای نامه‌های پستی مردم را میخواندند و چک می‌کردند!
500 نفر محتوای نامه‌های پستی مردم را میخواندند و چک می‌کردند! - محمد غرضی می‌گوید: زمانی که به عنوان وزیر در وزارت حضور یافتم بیش از ۵۰۰ نفر را دیدم نامه‌هایی که از داخل به خارج و از خارج به داخل کشور ارسال می‌شدند را چک می‌کردند و به صورت سه شیفت فعالیت می‌کردند و نامه‌ها را می‌خواندند.
جنجال ویدیو دختر بازیگر روی کول بازیکن پرسپولیس!
جنجال ویدیو دختر بازیگر روی کول بازیکن پرسپولیس! - عکس و ویدیویی منتسب به ستاره پرسپولیس فرشاد احمدزاده و ترلان پروانه بازیگر سینما و تلویزیون در فضای مجازی منتشر شده است. عجب پاپراتزی‌هایی داریم!
دختر داعشی سریال پایتخت کیست ؟
دختر داعشی سریال پایتخت کیست ؟ - در قسمت های اخیر سریال پایتخت بازیگر جدیدی به جمع خانواده معمولی پیوسته است؛ نیلوفر رجایی فر نقش الیزابت را در سریال پایتخت ۵ ایفا می کند ؛ این بازیگر با جلب اعتماد سیروس مقدم این فرصت ط بازی در سریال پر طرفدار پایتخت را به دست آورد .
خانم ایرانی، عامل تیراندازی در مقر یوتیوب / فیلم
خانم ایرانی، عامل تیراندازی در مقر یوتیوب / فیلم - ویدیوهایی از نسیم نجفی اقدم در شبکه های اجتماعی به زبان های انگلیسی و فارسی موجود است که در آن ها وی از حذف ویدیوهای خود توسط یوتیوب شکایت دارد.
رقص کاوه مدنی یا کالای ایرانی؟
رقص کاوه مدنی یا کالای ایرانی؟ - بگذارید اینطور بپرسم: مگر کیروش، مربی تیم ملی فوتبال جمهوری اسلامی ایران عرق نمی‌خورد؟ نمی‌رقصد؟ مگر برانکو و شفر نمازشب می‌خوانند و روزه می‌گیرند و اصولگرا و ارزشی و انقلابی هستند؟!