پنج شنبه ۲ آذر ۱۳۹۶ / Thursday, 23 November, 2017

وقتی بر خود حکومت کنیم


وقتی بر خود حکومت کنیم
ترور گاندی این پیام را داشت که خشونت در همه شقوق و شئونش تا جهان باقی است، وجود دارد؛ اما آنچه ماندگار است، روش و منش مهاتما (روح بزرگ) است که جهانیان را به ستایش از او وامی دارد.
در این نوشته با محوریت کتاب «هند سواراج» ، یکی از مهمترین کتابهای گاندی که متأسفانه تاکنون به فارسی ترجمه نشده است، به بررسی فلسفه سیاسی گاندی و راز ماندگاری آن می پردازیم.
مسعود سعادتمند
‌●مروری بر زندگی
در دوم اکتبر ،۱۸۶۹ «موهندراس کار مچاگاندی» در «پربندر» متولدشد. در ۱۲ سالگی و در اعتراض به عدم استقلال کشورش، به همراه دوستی، تصمیم به خودکشی می گیرد. دو سال بعد با «کاستوربای» دختر یک تاجر «پربندر» ازدواج می کند که زندگی مشترک آنها ۶۱ سال طول می کشد.
در ۱۹ سالگی برای تحصیل حقوق به لندن می رود. در آنجا با کتابهای «عهد جدید» ، «روشنایی آسیا» اثر آرنولد و «بهگواد گیتا» آشنا می شود و آنها را می خواند. در سال ۱۸۹۶ است که گاندی به هند باز می گردد و آرام آرام شعله های مبارزه علیه نبود استقلال، در او جان بیشتری می گیرد.
بی تردید سال ۱۹۰۹ برای گاندی یکی از پررونق ترین سالهای زندگی اش بوده است. او در این سال با تولستوی آشنا می شود و تحت تأثیر وی «هند سواراج» را می نویسد.
اما گاندی در این کتاب چه گفت که بعد از سالها هنوز مورد مناقشه است؟
●هند سواراج؛ راهی به استقلال
«هند سواراج» ، بی هیچ تردیدی، اثر برتر فلسفه گاندی است. این کتاب یکی از مهمترین آثار قرن بیستم است که البته بسیار بد درک شده است. می توان دو دسته انتقاد نسبت به «هند سواراج» را این گونه تقسیم بندی کرد:
الف) بسیاری از انتقاد ها، این کتاب را اثری اتوپیایی و واپسگرا می داند که به شوریدن علیه علم، ماشینیسم و تمدن مدرن دعوت می کند.
ب) برخی دیگر از انتقادها، خواندن این کتاب را به مثابه یک رساله معنوی گاندی که نمایانگر هسته عقاید و مذهبی اوست، توصیه می کند.
برای گاندی «سواراج» به معنای استقلال است. این استقلال، نه یک رؤیا، بلکه یک واقعیت است. به تعبیری این کتاب، فرزند زمان خویش است. با این حال، هیچ مطالعه تطبیقی - تاریخی بین تمدن هندی و تمدن غربی، نمی تواند «هند سواراج» را نادیده بگیرد؛ اما از آن جایی که این کتاب متأثر از شرایط حاکم بر نگارش آن است، هم قوت و هم ضعفی برای کتاب محسوب می شود. قوت است چرا که محور اساسی و اصلی اندیشه عدم خشونت گاندی و اساسی ترین حربه مبارزه هند برای استقلال است و هم ضعف است چرا که تحت تأثیر شرایط حاکم بر زمان و مباحثات عصر خود قرار گرفته است. گاندی در بخشی از این کتاب می نویسد: «تمایل تمدن هندی، ارتقای انسان اخلاقی است، در حالی که تمایل تمدن غربی بر ترویج بی اخلاقی است. تمدن غربی، تمدنی است بی خدا، در حالی که تمدن هندی بر پایه باور خداوند استوار شده است.» (هند سواراج، ص ۷۱). اما آیا این سخن از کسی که خود پایه ریز اصول «گفت وگو» و «مدارا» ست، پذیرفتنی است؟ بی تردید، خیر. گاندی نیز با اذعان بر این امر می نویسد:«هدف، هرگز این نتیجه گیری نیست که هر چه غربی است، بد است. من از غرب بسیار آموخته ام.» (مجموعه آثار، جلد،۹ ص ۳۰۰). گاندی اگر چه منتقد تمدن غرب است- که جوهره این انتقاد را از تولستوی وام گرفته است- اما تحت تأثیر اندیشه سیاسی، فلسفی و مذهبی غرب نیز هست. هم از این روست که می توان «هند سواراج» را در گام نخست، بیانیه ای دانست که به بسط عقاید اخلاقی و سیاسی گاندی اختصاص دارد.
●نامه ای برای عدم خشونت
در سال ،۱۹۰۸ دانشجویی هندی به نام «تاراک نات داس» که مقیم ونکوور کاناداست و مجله ای انقلابی به نام «هندوستان آزاد» را منتشر می کند نامه ای به لئوتولستوی می نویسد و از او درخواست می کند که وی را در مبارزه علیه انگلیسی ها حمایت کند. تولستوی عقاید افراطی داس را رد می کند و به او توصیه می کند که به استراتژی عدم همکاری علیه حضور انگلیسی ها در هند، رو بیاورد؛ اما این گاندی است که روح نهفته در این نامه را که تولستوی آن را «نامه به یک هندو» نامیده بود، در می یابد. از این رو، گاندی تصمیم می گیرد که «هندسواراج» را به عنوان متنی که تحت تأثیر مستقیم تولستوی نوشته شده، برای او ارسال کند. گاندی در مقدمه این کتاب می نویسد:«... حتی اگر نظرات بیان شده در«هند سواراج» توسط من ابراز شده باشند، من کاری جز ادامه فروتنانه راه تولستوی، راسکین، ثورو، امرسون، و دیگر نویسندگان انجام نداده ام... تولستوی، سالیان طولانی استاد من بوده است.» (هند سواراج، ص ۶). اما چه عاملی باعث شد تا گاندی این کتاب را بنویسد. خود می گوید:«تنها انگیزه، خدمت به میهن خویش، جست وجوی حقیقت و تعقیب آن است.» (همان، ص۱۱). گاندی با تأسی از تولستوی، نیروی عشق را نیرویی می داند که جهان بدون وجود آن نابود خواهد شد (همان، ص ۸۹). پس نیروی عشق را« نیروی روان» نام می نهد و آنچه گاندی به دفاع از آن برمی خیزد برتری اخلاقی عدم خشونت است که نمادی از قدرت روان است. از نظر گاندی «عدم خشونت» تحقق نمی یابد مگر این که هرکس بر جسم و روان خود تسلط یابد و این امر نیز حاصل نمی شود مگر از طریق «استقلال فردی» که «استقلال جمع» را حاصل می کند؛ یعنی این استقلال مردم است که از جمع استقلال افراد حاصل می شود. به زعم گاندی، استقلال زمانی به دست می آید که ما «بتوانیم بر خود حکومت کنیم» (همان، ص ۷۳). پس از این روست که گاندی معتقد است: «هموطنان من تصور می کنند برای خلاص شدن از انگلیسی ها، باید تمدن مدرن و روش های مدرن خشونت را انتخاب کنند.«هندسواراج » برای این نوشته شده است تا نشان دهد که آن ها، سیاست خودکشی را تعقیب می کنند؛ اما اگر به تمدن شکوهمند خویش بازگردند، انگلیسی ها یا این تمدن را انتخاب خواهند کرد و هندی مآب خواهند شد، و یا از اشغال هند دست خواهند کشید.» (همان، ص ۷). باری، گاندی منادی عدم خشونت و رنج استقلال است.
●پژواک حقیقت
گاندی پس از سال ها مبارزه برای استقلال و روشنگری مردم کشورش، به دست جوان هندوی تندرویی به قتل رسید. مرگی که گویی به او الهام شده بود: «جنگنده عاشق مرگ است؛ نه مرگ دربستر بیماری، بلکه مرگی که در میدان نبرد سر می رسد... مرگ، در هر زمانی خجسته و مبارک است، ولی برای جنگنده ای که برای آرمان خود- حقیقت- می میرد، خجستگی آن دو چندان است.» (نیایش، ص ۲۳۵).
زندگی و مرگ گاندی چنان به هم آمیخته بود که نمی توان گفت کدام یک بر دیگری حسرت می خورد؛ اما تنها این را می توان گفت که در کمتر از بیست ساعت پیش از ترورش در محل نیایش دسته جمعی، خطاب به مانوبن گاندی در شب ۲۹ ژانویه ۱۹۴۸ می گوید: «تو از ایمان من به راماناها آگاهی. اگر من بر اثر یک بیماری مزمن، یا نه، اگر بر اثر یک جوش یا کورک بمیرم، وظیفه توست که ولو به قیمت برانگیختن خشم مردم علیه خود، به دنیا اعلام کنی که من آن گونه که ادعا می کردم مرد خدا نبوده ام. اگر چنین کنی روح من قرین آرامش خواهد شد. این نکته را نیز به خاطر بسپار که اگر کسی با شلیک گلوله ای قصد جانم را کند، همان طور که چند روز پیش کسی با پرتاب بمب چنین کرده و من بدون ناله ای گلوله را بپذیرم و آخرین نفسم را به همراه نام خدا تقدیم کنم، تنها در این صورت است که می توان گفت در ادعای خود صادق بوده ام.» (همان، ص ۲۳۷).
به هر تقدیر، در سی ام ژانویه ،۱۹۴۸ پنجاه و هشت سال پیش، مهاتما (روح بزرگ) واقعی با پیام صلح و با نام راما به حقیقت پیوست تا همواره به شیوه خود منادی استقلال باقی بماند.
منابع:
۱-M.K.Gandhi,HindSwaraj,Cambridge university press۱۹۹۷
۲- نیایش، مهاتماگاندی، ترجمه شهرام نقش تبریزی، نی، ۱۳۸۴.


منبع : روزنامه همشهری

مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
تربیت دانشجو , قوم عاد , تابوی مذاکره , پایان مذاکرات , لیگ شمشیربازی , مشکلات حرکتی , والیباللیگ , اداره کل هواشناسی همدان , کلید هوشمند , نوروز بازار , سوء استفاده رسانه آلمانی , مهدی حامدی , بایکنان تیم ملی امید , سنگنوردی چین , مجامع غربی , شمیران , مودم اینترنتی , مکان‌های عمومی شهر , خانه سپهبد امیر احمدی , طرح ملی آب , رایزنی علمی ایران , کارآموزان وکالت , آب شناسی , ایران ترکیه , محسن ترابیان , شهر زابل , دیوید آلموند , سد بیجی , حقوق زنان , محرم و صفر , قیمت های روز لپ تاپ , بیمارستان مشروط , فیلم سینمایی مزار شریف , جمعیت جوانان انقلاب اسلامی , آزمایشگاه سیار , تالار مرکزی شیراز , خوبه , سردار امان اللهی , نایلونی , كردستان , خط زن , بازارچه تیمچه , ارکستر خانه هنرمندان ایران , جانبازان وزارت امور خارجه , نشانی استاندارد , سخنرانی عراقچی در سازمان همکاری های اسلامی در نیویورک , جرحی و فوتی , تاکسی پرنده , خاویار نارد , انتقال دانش ,

برخی از مطالبی که کاربران هم اکنون در حال خواندن آن هستند
به زیر لب سخنگویان گذشت آن دلربا از من , صوفیان آمدند از چپ و راست , نقش برجسته قلعه‌تل , ساختمان زورخانه , بازدارنده‌های رشد ساقه و ریشهٔ گیاهچه , مکيدن بلندمدت انگشت و تأثير آن بر روى هم قرار گرفتن دندان‌ها , ابراهیم کرمانی , عفونت‌های مایکوپلاسمائی , بارتونلوز , ساقیا می ده که ما دردی کش میخانه‌ایم , مراقبت از فرزندان در ستایش‌ها , عامل ژنتیکی کنترل‌کننده , من آن ترک طناز را می شناسم , مطالب اقتصادی و مالی , وازودیلاتورها , اروض الخلدام مغنی الغوانی , گفتی شکار گیرم رفتی شکار گشتی , تتراکوزاسترین - TETRACOSACTRIN , ارائه نظریهٔ جدید , درمان ,

برخی منابع مهم خبری
borhan.ir برهان , plus.ir تی وی پلاس , bartarinha.ir برترینها , mihanemrooz.ir میهن امروز , tejarat.donya-e-eqtesad.com تجارت فردا , mosalas.ir مثلث , sport.shafaqna.com شفقنا ورزشی , dustaan.com مجله دوستان , dana.ir دانا , 7sobh.com روزنامه هفت صبح , asriran.com عصرایران , namayande.com نماینده , setarehnews.ir ستاره‌ها , citna.ir سیتنا , isna.ir ایسنا , etemadnewspaper.ir روزنامه اعتماد , bazarnews.ir بازارنیوز , tabnak.ir تابناک , taraznews.com تراز نیوز , parsnews.com پارس نیوز , tarashe.com تراشه , jomhouriat.ir جمهوریت , newsrahemardom.ir روزنامه راه مردم , resalat-news.com روزنامه رسالت , shafaqna.com شفقنا , emtiazdaily.ir روزنامه امتیاز , shahrvand-newspaper.ir روزنامه شهروند , gsm.ir جی اس ام , sharghdaily.ir روزنامه شرق , irdiplomacy.ir دیپلماسی ایرانی ,

فروش جوجه غاز  ◊  09111200767
وبگردی
نهنگ تباهی !
نهنگ تباهی ! - شكل و شمايل اين روزهاي جامعه ايران، تركيبي از غم و اندوه، ترس و وحشت و نیمچه اميدی به بهبود وضع موجوداست. قرائت كاريكاتورگونه سياست‌مداران از اميد در كنار اخباري از قتل، جنايت، تجاوز ، كلاهبرداري ، اختلاس ، ارتشا و خلاصه انواع و اقسام فساد، پارادوكسي بزرگ را به نمايش گذاشته است.
پس‌لرزه سياسی
پس‌لرزه سياسی - سياسي‌اش كردند. زود رفتند سراغ مسكن مهر... خدا لعنت كند معاول اول رييس‌جمهوري، آقاي جهانگيري را... نخستين تخم لق سياسي را ايشان گذاشت و زود در جلسه اقتصاد مقاومتي اعلام كرد مسكن مهر... اصلا چه ربطي دارد؟
فیلم | حجاب ورزشی نایکی یکی از ٢۵ اختراع مهم سال
فیلم | حجاب ورزشی نایکی یکی از ٢۵ اختراع مهم سال - فیلم - «مسابقه دادن با حجاب سخت است، اگر جنس لباس سنگین باشد باعث عرق کردن زیادی می شود؛ اگر زیادی سبک باشد ممکن است در طول مسابقه حجاب از سر بیفتد و اگر اشتباه بسته شود حس می کنید در حال خفه شدن هستید»... این ها اظهارات منال رستوم دونده مصری است که در فیس بوک گروه "ناجی حجاب" را راه اندازی کرده و نزدیک به نیم میلیون دنبال کننده دارد. او با طراحی های حجاب کمپانی نایک در مسابقات شرکت کرده است و این…
گریه مجری حین روایت دردناک جواد خیابانی از زلزله
گریه مجری حین روایت دردناک جواد خیابانی از زلزله - جواد خیابانی این روزها برای کمک به مصدومان حادثه زلزله کرمانشاه، در مناطق زلزله زده حضور دارد و در گفتگویی تلفنی با شبکه ورزش، در حالی که اشک می ریخت، یکی از خاطرات دردناک این حادثه را بازگو کرد. مجری برنامه نیز پس از شنیدن خاطره، با صدای بلند شروع به اشک ریختن کرد.
فیلم | توضیحات مهناز افشار درباره ماجرای واردات شیرخشک‌های فاسد توسط همسرش
فیلم | توضیحات مهناز افشار درباره ماجرای واردات شیرخشک‌های فاسد توسط همسرش - فیلم - مهناز افشار در نشستی با خبرنگاران درباره ماجرای واردات شیرخشک‌های فاسد از سوی همسرش گفت: من از شما درباره این موضوع پیگیرترم. صحبت های این بازیگر را در ویدئوی زیر بشنوید.
تصویری از ستونهای مسکن مهر
تصویری از ستونهای مسکن مهر - تصویری عجیب از ستون های مسکن مهر پس از زلزله را مشاهده می کنید. این تصویر صبح امروز پس از عملیات آوار برداری منتشر شد.
فیلم تلخ از لحظه خودکشی مرد آبادانی
فیلم تلخ از لحظه خودکشی مرد آبادانی - مرد آبادانی در اقدامی هولناک خودش را زیر خودروی سمند انداخت و به زندگی اش پایان داد.
مسکن‌مهر در اولین آزمون
مسکن‌مهر در اولین آزمون - واحدهای مسکونی مهر با ساکنانشان بی مهری کردند و به شکل گسترده ای در زلزله کرمانشاه، سرپل ذهاب،قصر شیرین و ایلام و ... تخریب شدند،این در حالی است که قدیمی ترین مسکن مهر در ایران هنوز 10 ساله نشده است.
فیلم تمرینات بدنسازی بهنوش طباطبایی
فیلم تمرینات بدنسازی بهنوش طباطبایی - بهنوش طباطبایی با انتشار این ویدیو در صفحه شخصی خود نوشت: یک هفته پر انرژى با تمرینات آمادگى جسمانى هر روزه
قشر متوسط - ازدواج سفید / قش پائین - تجاوز
قشر متوسط - ازدواج سفید / قش پائین - تجاوز - الان این ازدواج سفید بحرانی است که قشر متوسط دارد ایجاد می‌کند، بعد از آن ازدواج‌های ساندویچی است، یعنی رابطه جنسی ساندویچی. در ازدواج سفید طرفین چندمدت با هم هستند اما اگر قرار شد رابطه ... سر خیابان انجام شود، چه کسی می‌خواهد آن‌ها را بگیرد؟ چند نفر را می‌خواهند بگیرند؟ چند نفر را می‌خواهند اعدام کنند؟
تهران 1396 / تن فروشی در 10 سالگی برای 5 هزار تومان
تهران 1396 / تن فروشی در 10 سالگی برای 5 هزار تومان - فاطمه در 8 سالگی برای مدتی هر روز به بهانه بستنی و... به کارگاه چوب بری کشیده می‌شد و آنجا مورد تجاوز قرار می‌گرفت.
فیلم دو دختر اصفهانی لحظاتی قبل از خودکشی
فیلم دو دختر اصفهانی لحظاتی قبل از خودکشی - فیلم خودکشی دختر اصفهانی (جدید) | دو دختر اصفهانی در فیلمی که پیش از خودکشی ضبط کرده اند، با خوشحالی به سمت مرگ می شتابند. لحظاتی که آنها نزدیکان شان را خطاب قرار می دهند و خودشان را آرام و آهسته می رسانند به بلندترین ارتفاعی که برای خودکشی به ذهنشان آمده یعنی پل شهید چمران اصفهان و در این مسیر هیچ عاملی، هیچ دلیلی نیست که دست دلشان را بگیرد و پشیمان شان کند برای رفتن.
مجری : مسی شما را بعنوان نماینده ایران ! تحویل نگرفت
مجری : مسی شما را بعنوان نماینده ایران ! تحویل نگرفت - توضیحات رضا پرستش درمورد دیدار ناموفق با مسی! / ویدیو از آپارات
قهر مهدی فخیم زاده در برنامه زنده / رفتار عجیب مجری
قهر مهدی فخیم زاده در برنامه زنده / رفتار عجیب مجری - مهدی فخیم زاده مهمان شب گذشته مهمان برنامه زنده «سینما دو» بود که بعد از ارتباط تلفنی با لاله اسکندری و معطلی در استودیو، بعد از پخش آیتمی، بدون خداحافظی برنامه را ترک کرد. ویدیو از آپارات
در منزل بقایی ۷۰۳ سکه تمام بهار آزادی، ۱۸۴۲ نیم‌سکه، مبلغ ۲۱ میلیارد ریال وجه نقد ...
در منزل بقایی ۷۰۳ سکه تمام بهار آزادی، ۱۸۴۲ نیم‌سکه، مبلغ ۲۱ میلیارد ریال وجه نقد ... - زمانی که آقای بقایی در سازمان میراث فرهنگی مسئولیت داشتند چندین شرکت با نام‌های توسعه فناوری اطلاعات، میراث آریا، بهار سرزمین من، تور گردشگری ایران، کانون جهانگردی اتومبیلرانی ایران تأسیس کردند...
فیلم / مالباختگان ایران خودرو
فیلم / مالباختگان ایران خودرو - اعتراض جمعی از مالباختگان نمایندگی ایران‌ خودرو مقابل ساختمان اصلی وزارت صنعت امروز در حالی برای چندمین بار ادامه یافت که شرکت خودروساز با این ادعا که سهامدار نمایندگی، شرکت دیگری است، مسئولیت ماجرا را نمی‌پذیرد.
تصاویر جشن تولد احمدی نژاد
تصاویر جشن تولد احمدی نژاد - کیک تولد 61 سالگی احمدی نژاد که توسط طرفداران به خانه اش برده شد روی کیک نوشته شده: چه خوب شد که به دنیا آمدی و چه خوبتر که دنیای ما شدیدکتر جان تولدت مبارک.
انصافاً هیچ دولتى در شیرین كارى، خلاقیت اینا رو نداشت!
انصافاً هیچ دولتى در شیرین كارى، خلاقیت اینا رو نداشت! - امروز كه این عكسا رو دیدم، یهو دلم واسه كل ایل و تبارشون تنگ شد. انصافاً هیچ دولتى در شیرین كارى، خلاقیت اینا رو نداشت.
آشکارشدن ابعادجدیدی از تجاوز ناپدری به اهورا
آشکارشدن ابعادجدیدی از تجاوز ناپدری به اهورا - یکی از همسایه ها گفت: هنگامی که وارد خانه شدیم اهورا لخت مادرزاد بود و قاتل نیز در حالی که نیمه برهنه بود روی مبل نشسته بود. یکی دیگر از همسایه ها نیز گفت: اهورا را در حالی که از بینی، دهان و.... دچار خونریزی بود از خانه خارج کردیم.
پربازدیدها