چهارشنبه ۷ مرداد ۱۳۹۴ / Wednesday, 29 July, 2015
آویشن

آویشنگیاهی است كه به فارسی «آویشن»و در كتب طب سنتی فارسی با نام «حاشا»،«اوشن» و «صعتر الحمیر»نام برده شده.در مناطق مختلف ایران گونه های مختلف ایران گونه های مختلف با اسامی محلی متفاوتی شناخته می شود از جمله در همدان آن را «آزربه»در اطراف تهران«آویشن یا آویشم»ودر طالقان«زروه» در آذربایجان و مناطق تركی زبان «ككلیك اوتی»یا «كاكله اوتی» و در سایر مناطق «صعتر»،«اوشن»،«اشمه كوهی»و،«سی سنبر»و «سوسنبر »نامیده می شود.
گیاهی است از خانوادهLabiatae یاMenthaceae از جنس:Thymus به فرانسویThym و گونه وحشی آن Thym serpoletو به انگلیسی Thymeگفته می شود.نام علمیThymus vulgaris آن است.
در ایران گونه های مختلفی از این گیاه از آویشن كه به صورت گیاهی علفی است تا انواعی كه به صورت درختچه هستند می روید، از جملهThymus communis كه در مزارع نیز كاشته می شود و Thymus serpylliumكه سی سنبر یا سوسنبر است و در واقع گونه وحشی آویشم می باشد و همچنین گونه های :T. fedischenkoi Ronn. و درمناطق مختلف ایران از جمله در ارتفاعات منجیل ،در ارك،كردستان،كرمانشاه،دامنه های جنوبی البرز،آزاد بر طالقان،توچال،دره كرج،آذربایجان،كرمان،شاهوار كوه در ارتفاعات ۳۷۰۰۰-۲۹۰۰ متر،اورمان كردستان،رودبار،نور كجور،دره چهل دختر گرگان شناسایی شده است.
● تركیبات شیمیایی
از نظر تركیبات شیمیایی آزربه(T.vulgaris) دارای حدود ۲ .احد درصد اسانس است و اسانسی كه از گل و برگهای آن گرفته می شود در حدود ۴۵ درصد تیمول داردو ضمنا دارای كاروكرول،سیمن،آلپینن،بور نئول،لینالول ،بورنیل آستات می باشد و به علاوه اولئانولیك اسید و ایزومر آن اورسولیك اسید نیز از آن جدا شده است در گزارش دیگری در مورد تركیبات شیمیایی گیاه آمده است.
گیاه دارای تیمول ،پارتیمول،پینن،لینالول و كارواكرول میباشد.
● مشخصات
آزربه گیاهی است علفی چند ساله كه شبیه به صعتر و پونه كوهی است نواحی با اقلیم مدیترانه ای و قسمتهای نیم گرم و معتدل آسیا و اروپا برای رشد این گیاه مناسب است.در ایران تقریبا دذر تمام مناطق معتدل می روید و گونهT.communis آن را در مزارع نیز می توان تكثیر نمود.
در باغها به عناون گیاه زمینی گلدار زیبا در حاشیه چمنها و درRock garden كاشته می شود.گیاهی است دارای ساقه های متعدد و كوتاه ،بلندی انها ۵۰-۲۰ سانتی متر و دارای ریشهای با الیاف چوبی می باشد.برگهای ان به رنگ خاكستری خیلی كوچك و در اغلب گونه ها كركدار و در گونه وحشی آن یعنی سرپوله بی كرك است ،به طول متوسط ۶ میلی متر و عرض متوسط ۲ میلی متر و گلهای آن كوچك خوشه ای و به رنگ سفید مایل به بنفش و سرخ و خیلی مورد علاقه زنبور عسل می باشدوتخم ان ریز و كوچكتر از تخم خردل است.
از نظر آب و هواوخاك ،آویشن ،آب وهوای ملایم متمایل به گرم وخاك های با زه كشی رو به آفتاب را ترجیح میدهد .
تكثیر آن با قلمه و یا بذر صورت می گیرد و فواصل بوته ها در محل اصلی بین خطوط كاشت ۱ متر وبین بوته ها ۳۰ سانتی متر مناسب است.وجین علفهای هرز برای رشد آن ضروری است.
قلمه آویشن از ریشه جوشهای ان در اردیبهشت تهیه و كاشته می شود و اگر با بذر تكثیر می شود بین اسفند تا خرداد هر وقت می توان ان را كاشت.
آزربه هر چند گیاهی است چند ساله و دایمی ولی بهتر است مزرعه ان هر سه سال یكبار به كلی برداشت شده شخم خورده و كشت آن تجدید شود تا بوته ها قوی ،پربرگ شده و گل بدهد.
گلهای آزربه در اواخر خرداد و اوایل تیر ظاهر می شود و برداشت گیاه برای مصارف طبی و ادویه ای باید زمانی كه شكوفه ها تازه ظاهر شده اند،انجام شود و شكوفه ها و برگها و ساقه های نازك ان تا حد ۱۲-۱۰ سانتی متر از سر بوته برداشت شود كه بعدا آنها را در سایه خشك كرده ونگهداری نمایند.
در بعضی مناطق می توان در هر سال دو بار سرشاخه ها و برگها را چید و محصول برداشت نمود.به طور متوسط مزارعی كه خوب كاشته شده و مراقبت شود و می توان ۲-۱ تن در هكتار محصول خشك برداشت نمود.گل آویشم خیلی معطر و به عناون ادویه در آشپزخانه مصارف متعددی دارد.
از تقطیر برگهای گیاه در حدود یك درصد روغن تیمول به دست می آید.تیمول یك فنل متبلور سفید رنگی است با فرمول خام C۱. H۱۳ OHكه دارای خاصیت ضد عفونی قوی و قارچ كشی است و در عطر سازی مصرف دارد.
● خواص كاربرد
روغن تیمول یا تیمن كه در تركیب اسانس گیاه وجود دارد،منشا اصلی خواص ضد عفونی كننده آزربه می باشد،از طریق مخاط جذب می شود و از راه ادرار دفع می شود ور نگ ادرار را تیره یا سیاه می سازد.خاصیت ضد میكروب و ضد قارچ و ضد انگل تیمول در طب جدید نیز مورد توجه است و به دلیل وجود تیمول در گیاه آزربه ازجوشانده آن برای ضدعفونی كردن و پانسمان و شست و شوی زخمها به نحو موثری استفاده می شود.در دارو سازی برای تهیه محلولهای غرغره ضد عفونی حلق و قطره های ۱د سرفه و در دندان پزشكی برای تهیه محلولهای شست و شوی دهان كاربرد دارد.در تجارت دارویی به عنوان قارچ كش معروف است.در بیماری های قارچی به علت اثر زیاد كه دربیماری اكتی نومیكروزیس دارد ،یك درصد محلول تیمول را روی پوست و محل زخم می مالند و ممكن است به جای تیمول روزی سه تیمول از ۶۰ درصد جوشانده گیاه آزربه یا حاشا استفاده شود.
اكتی نومیكروزیس یك بیماری غیر مسری قارچی در حیوانات است كه به انسان منتقل می شود.عامل این بیماری ،قارچی است به نامActinomyces از خانوادهAcitinomycetaceae كه معمولا در دهان و آرواره های بخصوص موجدار و ناصاف حمله می كند و گاهی به مغز و ریه نیز حمله ور می شود. در گاوان ان را Actinomyces bovis ودر انسان Actinomyces israelii می نامند .تا قبل از كشف آنتی بیوتیك های جدید معالجه با این بیماری به طریقی كه در بالا ذكر شد با حاشا یا ماده عامل ان تیمول انجام میگرفته ولی پس از آن معمولا از نظر تسریع عمل ،این بیماری را با استعمال دراز مدت پینی سیلین معالجه می نمایند و در درجه دوم بعد زا پینی سیلین ممكن است از تتراسیلین استفاده نمود.جراحی برای خارج كردن قسمت های زخم توام با درمان شیمیایی نیز معمول است ولی هنوز هم درمان با تیمول به عنوان دارویی كه ضمن معالجه ،عوارض جنبی آنتی بیوتیك ها را ندارد مورد توجه بسیاری از پزشكان دنیاست.
در طب سنتی از نظر طبیعت عده ای از حكمای معروف از جمله شیخ الرئیس ابوعلی سیناو بغدادی و دیگران حاشا را گرم و خشك می دانند .از نظر خواص گرم كننده قوی و مدر بول و حیض ،عرق و شیر می باشد.خارج شدن جنین و مشیمه را تسهیل می كند و باز كننده گرفتگی روده ها و پاك كننده سینه می باشد.برای تنگی نفس و تقویت معده ،كبد ،طحال و كلیه و همچنین برای تحلیل اماس و خون منجمد شده دراثر سموم نباتی و حیوانی مفید است .برای بند اوردن خون از سینه و كشتن و خارج كردن انگل های معده به خصوص انگلی به نام آنسیلوستوما كه نوعی نماتود از خانواده می باشد،بسیار موثر است برای دفع انگل فوق الذكر توصیه می شود كه روز قبل یك مسهل گیاهی موثر با تطبیق با نوع مزاج بیمار داده شود و شب با یك شام ساده ۲الی ۴ گرد حاشا می خورند و صبح نیز یك مسهل آویشن نتیجه بسیار خوبی می دهد. شكوفه حاشا به تنهایی مسهل خوبی برای سودا بوده و می تواند جانشین آفتیمون باشد و اگر ۸ گرم گرد حاشا را بانمك و سركه بیاشامند ،مظهر خوبی برای بلغم می باشد .خوردن ۱۰ گرم حاشا مخلوط با عسل و آبگرم برای بیماری فلج ،اقوه ،فراموشی ،صرع،تقویت قوه باه مفید است .خوردن تازه ان به صورت سبزی با غذا بسیار مفید است و برای تقویت دید چشم نافع است. معده را تقویت نموده و كمك به هضم غذا می نمایید .آشامیدن دم كرده ان با عسل ناراحتی در تنفس را رفع می كند و خروج ادرار ،حیض،جنین و مشیمه را تسهیل می نماید .خوردن انگشت پیچ یا لعوق آن با عسل برای خارج كردن بلغم و مواد زائدی كه در سینه جمع شده است و تسكین تنگی نفس و سرفه بسیار نافع است.ضماد ان با سربرای تحلیل و ورمهای تازه و تحلیل خون بسته و منجمد در اعضا مفید است و اگر با شراب مخلوط و خورده شود ،برای سیاتیك نافع است .اگر مقدار ی از حاشا را با ده برابر وزن آب انگور مخلوط نموده و بپزند كه ثلث باقی بماند در مورد جمیع خواص از جرم خشك آن بهتر است.دم كرده ان برای سكسكه ،دل پیچه ،قطره قطره ادرار كردن ، خورد كردن سنگ مثانه و تسكین درد رحم بسیار نافع است.مقدار خوراك از خشك و جرم ان ۵ گرم است.دم كرده حاشا برای سرفه های سخت وبرونشیت مفید است.حاشا در چین و ژاپن كاشته می شود ،از جوشانده گیاه به عنوان ضدسرفه و برای معالجه سیاه سرفه خورده می شود.اسانس آن ضد عفونی كننده خیلی قوی است ودر فرانسه از دم كرده ۲۰-۱۰ گرم گیاه خشك با یك لیتر آب جوش ،برای آرام كردن سرفه ۳ فنجان در روز می خورند .در موارد آسم این دم كرده را با عسل مخلوط كرده ۳ فنجان در روز می خورند.
توجه:با توجه به سمی بودن ماده تیمول درمصرف و خوردن ماده حاشا و تركیبات آن باید رعایت دستورات را نمودو از اسراف در مصرف آن خودداری شود .اسراف در مصرف حاشا و تیمول ممكن است باعث اسهال و غثیان و استقراغ شود و یا ممكن است در اثر تحریك كلیه ها موجب بروز آلبومین در ادرار گردد. مصرف بی رویه ی حاشا ممكن است عضلات قلب را ضعیف نماید و همچنین اسراف در مصرف آن ممكن است ایحاد سر گیجه وبروز صداهایی درگوش كند در كتب طب سنتی در صورت بروز عوارض ان توصیه شده است از نعناع و دم كرده ان استفاده شود.
از نظر تاریخی و قدمت شناخت:حاشا و یا آویشن گیاهی است كه بخصوص به عنوان ادویه معطر از زمانهای قدیم مورد توجه بشرها بوده ودر عهد باستان در جوامع پیشرفته آن روز به عناون بخور های معطر و تصفیه كننده بخصوص در معابد به كار می رفته است. برگهای آویش سنبل شجاعت و تهور و رشادت بوده است.در یونان قدیم یعنی در روزگاران قبل از میلاد مسیح مرسوم بوده است اگر می خواسته اند شجاعت و رشادت مردی را تحسین كنند و از او تعریف نمایند می گفتند كه او عطر حاشا دارد و بوی آویشن می دهد در اساطیر كهن مسیحیان آمده است كه در علوفه ای كه برای تشك در رختخواب مریم عذرا و حصرت مسیح كودك بكار می رفته گیاه و علف معطر آویشن نیز وجود داشته است.
سربازان رومی رسم داشتند برای افزایش شجاعت و تهور در آب آویشن حمام كنند.(حمام آویشن برای تسكین درد مفاصل و كوفتگی عضلات و ایجاد فرح و تازه شدن و رفع خمیدگی مفید است برای این منظور ممكن است از جوشانده ی ۶در صد آویشم استفاده كرده وآن راداخل وان حمام ریخته مدتی در آن نشست .)رسم شناخت آویشن به عنوان سنبل شجاعت قرنهادر جوامع بشری حاكم بوده است به طوری كه حتی در قرون وسطی در دوران شوالیه ها نیز هر وقت زنهای زیبایی ارو پا قصد تحسین معشوقهای شوالیه ی خود را به عنوان مرد شجاع داشتند رو بان های زیبایی كه روی آن شكل گیاه آویشن برو دری می شده به آنها هدیه می دادند .
استاد میرحیدر
منبع : موسسه اطلاع‌رسانی طعام اسرار

مطالب مرتبط
فیلم/ قمه زنی یک زن در اعتراض به اکران رستاخیز! - فیلمی در شبکه های اجتماعی به اشتراک گذاشته شده که در نوع خود می توان اعتراضی بی سابقه به حساب آورد. قمه زنی یک زن در اعتراض به اکران فیلم سینمایی رستاخیز!
چه کسی گفت سگِ احمدی نژاد و مشایی ... / فیلم - چه کسی گفت سگِ احمدی نژاد و مشایی به لاریجانی شرف دارد؟ / پیام واضح یادداشت اختصاصی فابیوس در روزنامه ایران / فرار شکارچی به واسطه ترس ماموران از شلیک مستقیم! / قمه زنی زنان وسط خیابان در مخالفت با فیلم «رستاخیز»! / واکنش مسئول موسیقی کشور به اتهام سرقت مو
مستندات جهانگیری از تخلفات 294 میلیارد دلاری احمدی نژاد - روز گذشته وکیل احمدی نژاد اعلام کرد که از جهانگیری معاون اول رییس جمهور شکایت کرده است. خبری که بلافاصله انعکاس رسانه ای گسترده و پاسخ دفتر جهانگیری را به همراه داشت.
دندانپزشک پیام صادقیان ! / تصاویر اینستاگرامی - پیام صادقیان با انتشار این عکس از خانم دکتر دندانپزشک برای درست کردن دندان هایش تشکر کرده است. محسن افشانی هم در کلینیک دندانپزشکی در کنار خانم دکتر و دستیارانش سلفی گرفته است.
بدون هیچ صحبتی فقط تماشا کنید - بدون هیچ صحبتی فقط تماشا کنید
هجوم عکس سلفی با پزرعروس در تهران - شروع برنامه ماه عسل 94 با اجرای علیخانی که به دلیل موضوع دور از انتظاری که به آن برنامه اختصاص داده بود؛ حسابی مخاطبان را دلسرد کرد و در ادامه هم، این دلسردی با حضورمهمانی با شغل پزری عروس! در این برنامه، تکمیل شد.
عکسی جدید از بهادر زمانی در گریم حضرت عباس (ع) - بهادر زمانی در گریم حضرت عباس (ع) در نمایی از فیلم رستاخیز در کنار تهیه کننده این مجموعه. احتمالا بهادر حالا که دیده فیلمشان قرار نیست اکران بشود روی به منتشر کردن عکس های آن در شبکه های اجتماعی و فضای مجازی آورده است تا در آن محیطِ پر مخاطب برجسته و دیده شوند.
تصاویر نشست عوامل سریال پایتخت - نشست صمیمانه عوامل سریال پایتخت با اصحاب رسانه
سلفی با جسد دانشجویان ایرانی ! / تصاویر - عکاسی و سلفی گرفتن در کلاس‌های تشریح پزشکی و انتشار آن در فضای مجازی، پدیده‌ای است که این روزها در حال فراگیر شدن است؛ پدیده‌ای که شاید در هیچ کجای دنیا مانند کشور ما به این صورت دیده نشود.
گفتگو با تازه عروس سینمای ایران در شب ازدواجش - گلاره عباسی بازیگر سینما و تلویزیون به خانه بخت رفت.
الناز حبیبی در فروشگاه شاهرخ استخری / تصاویر - عکس جدید سحر قریشی، بهاره کیان افشار، لیندا کیانی، شهرزاد عبدالمجید، کوروش تهامی در روز تولد همسرش، عکس یادگاری نفیسه روشن با کودکان افغان و تصاویر تتلو در ناو جنگی و ...
صحنه نادر شکار شیرها وسط جاده / تصاویر - در این گزارش تصویری که در دو روز اخیر منتشر شده و میلیون‌ها کاربر آن را تماشا کرده‌اند شاهد شکار دو شیر نر در وسط جاده‌ای در آفریقای جنوبی که در برابر چشمان حیرت زده دهها توریست رخ داد، خواهیم بود.
سلفی همسر شهرام محمودی / تصاویر اینستاگرامی - علی لهراسبی، مهدی ماهانی و کامبیز دیرباز چند روز مانده به تعطیلات به پیشواز تفریحات تابستانی در ترکیه رفته اند. سلفی فرزاد حسنی با نیما کرمی، علیرضا جاوید نیا، مژده لواسانی، ژیلا صادقی و صبا راد در حاشیه مراسم یادبود زنده یاد مهران دوستی.
فیلم/ توضیحات مجری زن درباره روزه‌خواری در آنتن زنده - صبا راد مجری برنامه «به خانه بر‌می‌گردیم» که در برنامه زنده تلویزیون به طور ناخواسته مزه غذایی را چشید، توضیحاتی در این خصوص ارائه کرد.
جنجال کلیپ هسته‌ای «تتلو» / ویدئو - تصاویر حرفه‌ای و قاب‌های هوشمندانه و کارگردانی درستی که در یک کلیپ با مضمون انرژی هسته‌ای دیده می‌شود، هم به لحاظ ساختار و هم از نگاه مضمون اتفاق خوبی محسوب می‌شود، اما اینکه کلیپ انرژی هسته‌ای را چه کسی خوانده بسیار جالب است!
رونمایی از فاجعه ملی در یک مسابقه تلویزیونی / فیلم - مسابقه تلویزیونی «ثانیه ها» که از شبکه دوم سیما پخش می شود، سطح پایین اطلاعات عمومی و سرانه مطالعه در کشور را به نمایش گذاشت. هر یک از شرکت کنندگان در این مسابقه، نماینده هزاران نفر از افراد جامعه هستند که اطلاعات عمومی آنها در حد یک دانش آموز سال دوم ابتدایی است.
عکس جدید از مهناز افشار و دخترش / عکس - بعد از ازدواج پر سر و صدای مهناز افشار با یاسین رامین پسر محمدعلی رامین معاون مطبوعاتی دولت احمدی‌نژاد، این زوج جوان وارد ماجراجویی جدیدی شده‌اند.
مهران غفوریان و همسر در تعطیلات. - مارال فرجاد، نگین صدق گویا، سیاوش خیرابی و امین زندگانی در پشت صحنه سریال جدیدشان. رز رضوی در یک جشنواره خیریه در شیراز. امیر مهدی کیا و ساغر عزیزی در نمایی از سریال معمای شاه در نقش محمدرضا شاه و فرح پهلوی.
در جستجوی همسر برای کاپیتان معروف ! - مجله ایده آل عکس کاپیتان تیم ملی والیبال را با تیتر «در جست و جوی همسر برای کاپیتان معروف» کار کرده است.
اولین bmw i8 سه میلیاردی در ایران چپ کرد / عکس - تقریبا 1 ماه پیش بود به ورود یک خودروی بی‌ ام‌ دبلیو bmw i8 به ایران اشاره شده بود. این خودرو که جزء پیشرفته ترین خودروهای دنیا می باشد, زمانی که وارد ایران شد به دلیل خاص و تک بودن در کشورمان, قیمتی در حدود 3 میلیارد تومان پیدا کرد!!
پربازدیدها
مدیرعامل جدید سپاهان معرفی شد - خلیلیان که تا روز گذشته مدیرعامل باشگاه سپاهان بود بدلیل اختلاف نظر با اعضای هییت مدیره از سمت خود برکنار شد.
حذف داروی قاچاق با الکترونیکی‌شدن نسخه‌ها/عطاری‌ها جولانگاه تازه فروش دارو‌های قاچاق - معاون وزیر و رئیس سازمان غذا و دارو گفت: از جمله مهمترین دستاورد الکترونیکی‌شدن نسخه‌ها حذف داروهای قاچاق از شبکه رسمی کشور است.
ضرورت اجرای شیوه‌ای جدید در طرح پزشک خانواده/پزشک عمومی کوتاه‌ترین دیوار نظام پزشکی - رئیس سازمان نظام پزشکی با اشاره به پزشک خانواده به عنوان یک بحث مهم در پزشک عمومی گفت:در سالهای اخیر واقعا کار جدی...
صدور حکم بدوی «م.ط» رئیس حلقه عرفان از سوی دادگاه انقلاب/حکم به وکیل متهم ابلاغ شد - یک منبع آگاه از صدور حکم بدوی برای «م.ط» رئیس حلقه عرفان در دادگاه انقلاب و همچنین ابلاغ آن به وکیل متهم خبر داد.
حامد حدادی به تیم بسکتبال سیچوان چین پیوست - ستاره تیم ملی بسکتبال ایران با عقد قراردادی بار دیگر به تیم سیچوان چین پیوست.
بهشتی بدون پول می‌خواست حق امضا بگیرد/ از مراجع قضایی حق ملوان را پیگیری می‌کنیم - باشگاه ملوان با انتشار یک بیانیه رسمی در مورد اتفاقات اخیر در حوزه مدیریتی این باشگاه ناگفته‌هایی را بیان کرد.
فابیوس: حامل پیام دعوت اولاند از روحانی هستم - فابیوس در نشست خبری با ظریف گفت: حامل پیام دعوت فرانسوا اولاند، رییس‌جمهور کشورم از حسن روحانی، رییس‌جمهور ایران برا ی سفر به فرانسه در ماه نوامبر هستم.
صالحی در مرکز الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت - چهارمین نشست از گفت‌وگوهای راهبردی با سخنرانی دکتر علی‌اکبر صالحی، رئیس سازمان انرژی اتمی کشورمان سه‌شنبه 13 مردادماه از ساعت 16 الی 18 در مرکز الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت برگزار می‌شود.
فابیوس: سفرم به ایران سیاسی است/ هیات اقتصادی فرانسه شهریور به تهران می‌آید - وزیر امورخارجه فرانسه پس از ورود به تهران اعلام کرد: هیاتی بسیار مهم اقتصادی از شرکت‌های مختلف فرانسه ماه سپتامبر (شهریور) به ادامه...
باقریان: ممکن است برخی خودشان از سپاهان بروند اما با کادرفنی مشکلی ندارم - خبرگزاری تسنیم: مدیرعامل جدید باشگاه سپاهان می‌گوید ممکن است در مسیر حرکتی او برخی نتوانند به کارشان ادامه دهند و خودشان تصمیم به ترک باشگاه بگیرند.