چهارشنبه ۲۵ مهر ۱۳۹۷ / Wednesday, 17 October, 2018

استان چهارمحال و بختیاری


استان چهارمحال و بختیاری
استان چهارمحال و بختیاری در میان کوه های سر به فلک کشیده زاگرس و در بلندترین نقطه ایران‎؛ درمیان استان های اصفهان، لرستان، خوزستان و کهگیلویه و بویراحمد واقع شده است. این استان با این که یک درصد از وسعت خاک ایران را در برگرفته، اما بیش از۱۰% حجم بارش را به خود اختصاص داده و با در اختیار داشتن زردكوه بختیاری‎؛ نبض حیات دو استان بزرگ و مهم خوزستان و اصفهان را به دست گرفته است. رودخانههای معروف کارون و زاینده رود با عظمت و قدرت فراوان از كوه های سربه فلك كشیده زرد كوه بختیاری سرچشمه گرفته و روانه این دو دیارمی شوند. استان استوار و مرتفع چهارمحال وبختیاری درهمه فصول و روزهای سال، پذیرای کسانی است که به قصد تماشای دیدنی های آن بار سفر می بندند تا ایامی از سال را با فراغ خاطر دراستان گل و شکوفه و کوه و آب سپری کنند. درجای جای این دیار‎‎‎؛ هنر، طبیعت زیبا، کوه ها و دشت های پرگل و رودخانه های خروشان دامن گسترده اند. جاذبه های طبیعی چون چشمه دیمه که آب آن از گواراترین آب های جهان شناخته شده و دشت لاله های واژگون همراه با ده ها اثر طبیعی دیگر در كنار جاذبه های انسانی و جلوه های زیبای زندگی عشایری در دامن سحرانگیز طبیعت منحصر به فرد این خطه؛ چشم اندازهای كم نظیری را به وجود آورده كه در كم تر نقطه ای می توان یافت. درپهنه کوه های سر به فلک کشیده ومملو ازبرف زاگرس مرکزی؛ ایل بزرگ بختیاری زندگی می کنند که روحیات آزاد منشی و دلاوری آنان شهره عام وخاص است و کوچ آنان درهنگام بهار و پاییز و آداب ورسوم و جشن ها ومراسم خاص آن ها همراه با لباس های رنگی و شاد در دل طبیعت یکی از جذاب ترین دیدنی های استان چهارمحال وبختیاری است.
● مکان های دیدنی و تاریخی
استان چهارمحال و بختیاری از نظر جاذبه های طبیعی , تاریخی, اجتماعی و فرهنگی بسیار غنی و مهم است. کوه ها، غارها، رودها، آبشارها، تالاب ها، چشمه ها و رودخانه های زیادی در سطح استان پراکنده هستند که هر یک از آن ها؛ مناظر بدیع و دل پذیری را به وجود آورده اند. پیوند آب با عناصر طبیعی مانند دره، سبزه زار و اقلیم مناسب، آبشار زیبای آتشگاه را در فاصله ۴۰ كیلومتری شهر لردگان به وجود آورده است. آبشار دره عشق که در این استان واقع شده وارتفاع آن به بیش از صد متر می رسد, ازنظر میزان ارتفاع در سرتاسر ایران كم نظیر است. تالاب چغاخور با مساحتی حدود ۲۳۰۰ هكتار یكی از زیباترین و بزرگ ترین تالاب های استان است. قسمتی از رودخانه زاینده رود که یکی از زیباترین و بااهمیت ترین رودهای ایران است و قسمتی از رودخانه كارون که تنها رودخانه قابل کشتی رانی ایران است، در این استان جریان دارد. درمسیر رودخانه بازفت که یكی از بكرترین و بدیع ترین امكانات سیاحتی منطقه است متراكم ترین و دست نخورده ترین محدوده های جنگلی با چشم اندازهای زیبا و چشم گیر دیده می شود که به جنگل های بازفت مشهور هستند. كوه سوخته با ارتفاع حدود ۴۰۰۰ متری دارای چشم اندازهای جالب توجهی است که نگاه هر بیننده ای را به سوی خود می کشد. دنا یا دینار کوهستانی است که مورد استفاده و صعود كوهنوردان قرار می گیرد.
بناهای تاریخی منطقه نیز از اهمیت زیادی برخوردار هستند. مساجد قدیمی، سنگ نبشته های باستانی، حمام ها، قلعه ها، پل ها، مدرسه ها، گورستان ها و بناهای قدیمی از جمله آثار تاریخی این استان هستند که به دوره های مختلف تاریخی تعلق دارند. مسجد دستگرد و مسجد جامع كیان از آثار دوره صفویه هستند. مسجد اتابكان یكی از بناهای دوران اتابكان لرستان است. بنای امام زاده سید علاء الدین نیز از مهم ترین آثار تاریخی این منطقه به شمار می رود. بنای امام زاده حمزه علی علاوه بر قدمت تاریخی در دشت وسیعی گسترده شده است و به علت موقعیت طبیعی مناسب، آب و هوای دل پذیر و دیگر جاذبه های پیرامون آن، همه ساله هزاران نفر از داخل و خارج استان به این محل می آیند. شهرها و مناطق قدیمی استان نیز از دیگر جاذبه های منطقه هستند.
● صنایع و معادن
صنایع استان چهارمحال و بختیاری به دو دسته ماشینی و دستی تقسیم می شوند. صنایع ماشینی استان چهرمحال و بختیاری بیش تر درشهرهای شهركرد، بروجن و فارسان استقرار یافته‎اند.از مهم ترین كارخانه های صنعتی استان چهارمحال و بختیاری می توان به كارخانه قند شهركرد، كارخانه ریسنده گی بروجن و صنایع شیرو لبنی شهركرد اشاره نمود.
در استان چهارمحال و بختیاری تولید صنایع دستی بسیار رایج بوده و در میان عشایر بختیاری رونق به سزایی دارد. از صنایع دستی مهم استان می توان به قالی بافی، قفل سازی و انواع بافته های خانگی نظیر كلاه نمدی، عبا، نمد، گهواره (ته ده) و كوبه دراشاره كرد كه تولید آن ها به طور عمده برای مصارف خانوار عشایری و روستایی صورت می گیرد.
● کشاورزی و دام داری
با توجه به میزان نزولات جوی و جاری شدن رودخانه های پرآب، كشاورزی یكی از مهم ترین اركان اقتصادی به ویژه در شرق استان چهارمحال و بختیاری محسوب می شود. از میان محصولات سالانه این استان غلات از اهمیت قابل توجهی برخوردار است، به طوری كه بیش ترین درصد از كل سطح زیر كشت محصولات سالانه به غلات اختصاص داده شده است. بعد از غلات، نباتات علوفه‎ای درصد بیش ترین میزان سطح زیر كشت محصولات سالانه را به خود اختصاص داده اند.
جامعه عشایری تحت تأثیر شدید اقتصاد دام داری بوده از كوچ به عنوان تحرك اجتماعی و اقتصادی استفاده می كند. در سال های اخیر تعداد كوچ كننده گان عشایر آرام آرام كاهش می‎یابد. قشلاق ایل بختیاری در شمال شرقی استان خوزستان و در منطقه كوهستانی شهرستان های دزفول، شوشتر، مسجد سلیمان، هفتگل، بهبهان و ایذه قراردارد. محدوده قشلاق ایل بختیاری از طرف غرب به رودخانه دز، از طرف شرق به حد فاصل بین شهرستان های بهبهان و ایذه و از طرف جنوب به منطقه كوهستانی و دشت خوزستان محدود می شود.
منطقه ییلاقی عشایر بختیاری محدوده های شهرستان های فارسان، ‌بروجن و قسمت هایی از شهرستان لردگان، ‌شهرستان فریدن در استان اصفهان و قسمت هایی از شهرستان الیگودرز در استان لرستان را دربرمی گیرد. هم چنین علاوه بر رمه های كوچنده، پرورش انواع دام، رایج ترین فعالیت عشایر و مردم روستاهای استان چهار محال و بختیاری است.
● وجه تسمیه و پیشینه تاریخی
استان چهارمحال و بختیاری با توجه به پیوند دیرینه‎اش با استان لرستان در بر گیرنده یكی از كهن ترین آثار تمدن كهن ایرانی است. حفظ و به كار بستن فرهنگ كهن این خطه از جمله ویژه‎ گی های این سرزمین بوده كه تا به امروز نیز تدوام یافته است.از تاریخ كهن چهار محال بختیاری و حاكمان آن اطلاعات كاملی در دست نیست. از جمله حاكمان این منطقه می‎توان از شخصی به نام « فرامرز» كه مذهب زرتشتی داشته و در اواخر دوره ساسانی می زیسته نام برد كه بختیاری ها نیز در معتقدات خود به عهد فرامرز گبر اشاره ها دارند.
در اوایل تسلط خلفای عباسی دو برادر در سرزمین لرستان كه به دو شعبه لر كوچك ( لرستان فعلی ) و لر بزرگ ( بختیاری و كهگیلویه و بویر احمد ) تقسیم می شد، حكومت داشتند. حكومت سرزمین لر بزرگ با « بدر » بود تا این كه بعدها اتابكان فضلوئیه قریب به سیصد سال بر بختیاری حكومت كردند. در زمان یكی از اتابكان فضلوئیه ( اتابك تكله)، مغولان بر بختیاری و كوه های آن دست یافتند، اما این پیروزی دوام چندانی نداشت.
از آغاز سلسله صفوی تاریخ بختیاری ها روشن تر است. در زمان صفویه یكی از تیره‎های بختیاری موسوم به « آستریك » كه هم اكنون نیز طایفه كوچكی از بختیاری است به ریاست شخصی به نام « تاجمیر » و با فرمان شاه اسماعیل اول بر بختیاری حكومت می‎كرد. در همین زمان بختیاری ها به دو بخش « هفت لنگ » و « چهارلنگ » كه در اصل یك تقسیم بندی مالیاتی است، تفكیك شدند.
پس از دودمان تاجمیر شخصی به نام میرجهانگیرخان به حكومت بختیاری ها منصوب شد. در زمان همین شخص تونل معروف به « كاركنان » یا « شاه عباس » در نزدیكی محل تونل فعلی كوهرنگ حفر شد كه به دلایل نامعلومی عملیات حفاری آن ناتمام ماند.
پس از فوت میر جهانگیرخان برادر وی « میر خلیل خان » از ریاست طایفه آستریك خلع شد و طوایف بختیاری و تعدادی از تیره ها در حیطه اقتدار محمد تقی خان چهار لنگ باقی ماندند. طوایف هفت لنگ نیز به ریاست دو دسته خوانین « دوركی » و « بختیاروند » از طوایف عمده هفت لنگ، گردن نهادند.
از اواسط پادشاهی قاجار، حسینقلی خان ( رئیس طایفه دوركی ) با شكست قطعی خوانین بختیاروند ( بهداروند )، همه طوایف هفت لنگ را متحد ساخته و خود را « ایلخان » و برادرانش را « ایل بیگی » نامید و ریاست ایل هفت لنگ و اداره امور كل منطقه بختیاری را به عهده گرفت. ریاست این طایفه تا همین اواخر در بازمانده گان این دودمان موروثی بود. بررسی های تاریخی ایران از اواخر دوره صفویه به بعد نشان می دهد كه ایل بختیاری و در رأس آن خوانین بختیاری به دلیل برخورداری از شرایط ویژه جغرافیایی قلمرو ایلی، سازمان قبیله ایی و نظام ایلی منسجم كه الزاماً اطاعت و فرمان برداری بی قید و شرط گروه های فرودست از رهبران و سركرده گان فرادست را در پی داشت، در بیش تر حوادث و وقایع تاریخی ایران حضوری موثر و فعال داشتند كه برخی از نمونه های آن به شرح زیر اشاره می شود :
۱) سواران بختیاری از زبده تفنگ چیان نادرشاه بودند كه با فتح قندهار، دروازه هند را به روی لشكریان نادر گشودند.
۲) علی مردان خان بختیاری با شكست افاغنه و بازسازی سلطنت انقراض یافته صفوی، ‌خود نیز مدعی سلطنت شد.
۳) محمد تقی خان چهار لنگ علم طغیان بر علیه حكومت قاجار برافراشت و « قلعه تل » مقر خود را در منطقه مالمیر به عنوان مركز حكومت بختیاری انتخاب كرد.
۴) در طول دوره حكومت سلسله های صفوی، ‌افشار، زندیه و قاجار عمده قشون سلاطین سلسله های مزبور از بختیاری ها تشكیل می شد، به طوری كه علی قلی خان سردار اسعد فرزند حسین قلی خان اشاره دارد همواره صد نفر از سواران بختیاری به ریاست چند تن از خان زاده گان بختیاری حفظ نظم تهران، حتی نگهبانی از دربار قاجار را بر عهده داشتند.
سران ایل بختیاری در زمان حكومت قاجاراز قرب و منزلتی فراوان برخوردار بودند و برای خود تشكیلات و مقررات خاصی داشتند. حتی بعضی مواقع خان های ایل به عنوان عامل حكومتی تلقی می شدند. بختیاری ها در طول تاریخ همواره در مناسبات سیاسی ایران نقش مهم و تاثیر گذاری را ایفا كرده اند. منطقه چهارمحال و بختیاری در سال ۱۳۵۲ به عنوان یك استان مستقل درآمد و امروزه در برگیرنده شهرستان ها, شهرها و روستاهای متعددی است.
● مشخصات جغرافیایی
استان چهار محال و بختیاری در قلمرو مركزی رشته كوه های زاگرس بین پیش كوه‎های داخلی و استان اصفهان استقرار یافته است. این استان از شمال و شرق به استان اصفهان، از غرب به استان خوزستان و از جنوب به استان كهگیلویه و بویر احمد محدود است. استان چهار محال و بختیاری بین ۳۱ درجه و ۱۴ دقیقه تا ۳۲ درجه و ۴۷ دقیقه ی پهنای شمالی و ۵۹ درجه و ۴۹ دقیقه تا ۵۱ درجه و ۲۴ دقیقه ی درازای خاوری قرار گرفته است. این استان منطقه ای كوهستانی است كه نزدیک به ۸۰ درصد آن را كوه ها و تپه ها در برگرفته اند. امتداد كوه ها از شمال باختر به جنوب خاوری بوده و هر چه از باختر به طرف خاور نزدیك تر می شویم از میزان ارتفاعات و تراكم كوه ها كاسته شده و به دره های باز و دشت های نسبتا وسیع هم چون دشت لار (زار )، فرادبند، لردگان، كیار، گندمان، میزدج ختم می شود. براساس آخرین تقسیمات كشوری؛ استان چهارمحال و بختیاری ۶ شهرستان دارد كه مشتمل بر شهر كرد، بروجن، لردگان، فارسان, كوهرنگ (چلگرد) و اردل است. بر اساس آخرین تقسیمات كشوری سال ۱۳۷۵ جمعیت این منطقه حدود ۷۶۳۹۱۲ نفر بوده است. استان چهار محال و بختیاری منطقه ای عشایری است. نوع زندگی، آداب و رسوم حاكم بر جامعه بختیاری و ساخت و بافت روستاها مبین نظام های كهنه و نو عشایری درمنطقه است كه از جمله جاذبه های اجتماعی و فرهنگی این منطقه به شمار می آیند.


منبع : خبرگزاری جمهوری اسلامی ـ ایرنا

مطالب مرتبط

خراسان رضوی؛ نیازمند توجه بیشتر

خراسان رضوی؛ نیازمند توجه بیشتر
استان‌های خراسان رضوی، شمالی و جنوبی با توجه به اهمیت و گستردگی آن از نظر جغرافیایی و همچنین میراث فرهنگی و گردشگری این توانایی را دارند تا هركدام به تنهایی به قطبی تبدیل شوند.
●●معرفی شهرها و بناهایی از خراسان
●كلات
كلات به دلیل موقعیت خاص جغرافیایی و تاریخی خود در تمام طول تاریخ مورد توجه بوده است. از كلات و چرم در شاهنامه فردوسی در داستان فرود پسر سیاوش بارها نام برده شده است و پس از آن در متون تاریخی دیگری مثل تاریخ یمینی، حبیب‌السیر و میهمان‌نامه بخارا و سفرنامه از كلات یاد شده است.
شكل كلات كه به واسطه احاطه‌شدن در میان كوه‌ها به حصاری می‌ماند، همیشه توجه سلاطین و امرا را جلب كرده است؛ چنانچه تیمور هفده بار سعی در فتح این قله طبیعی داشته ولی ناموفق مانده است. كلات در شمال شرقی كوه‌های هزار مسجد واقع است. طول حصار طبیعی ۱۲ × ۳۶ كیلومتر و ارتفاع آن حدود ۲۰۰ متر از سطح جلگه می‌باشد.
كلات به واسطه چند دربند یا راه ارتباطی به خارج مرتبط می‌شود. این دربندها شامل: دربندد ژرف، قرانلو، ارغونشاه و دهچه است، و هركدام دارای استحكامات دفاعی نیز بوده‌اند. بخش كلات شامل تعداد زیادی روستای آباد است كه از میان آنها لایین، چرم، ژرف، قلعه نو و خور را می‌توان نام برد. نژاد مردم این منطقه مختلف است و در میان آنها، طوایفی از عرب، كرد، كرمانشاهی، لر، ترك و تركمن وجود دارد. این طوایف اغلب به خاطر مرزداری توسط نادرشاه و دیگران به این منطقه كوچانده شده‌اند.
آب و هوای كلات در زمستان سرد و در تابستان‌ها معتدل می‌باشد. كلات دارای رودخانه‌های متعددی است كه همه از كوه‌های هزار مسجد جاری می‌شوند و در مسیر خود باغات میوه و كشتزارهای برنج را آبیاری می‌كنند. از میان انی رودخانه‌ها كه اغلب فصلی‌اند می‌توان به رودخانه‌های لایین، چرم‌سو، ایسیق‌سو، و علی بولاغ ژرف و قلعه نو اشاره كرد.
كوه‌های هزار مسجد در این منطقه با بیشترین ارتفاع خود در قله ۳۲۰۰ متری آن، دارای سنگ‌چین به شكل مناره و ستون است. طبیعت این منطقه بكر و دست‌نخورده و زیستگاه انواع وحوش می‌باشد. مردم در منطقه كلات بیشتر به دامداری مشغول‌اند و تولیدات آنها بیشتر پشم و پوست، لبنیات و برنج است. فاصله كلات تا شهر مشهد ۱۴۵ كیلومتر می‌باشد.
●آثار تاریخی كلات
عمارت خورشید، مسجد كبود گنبد، كتیبه نادری، برج‌های نادری.
●سبزوار
سبزوار در غربی‌ترین نواحی خراسان بین ۵۷ درجه و ۴۳ دقیقه طول شرقی و ۳۶ درجه و ۱۲ دقیقه عرض شمالی نصف‌النهار گرینویج قرار گرفته است. ارتفاع آن از سطح دریا ۹۴۰ متر است. همسایه‌های این شهر در شمال بخش جاجرم بجنورد و اسفراین، در مشرق نیشابور، در جنوب كاشمر و در مغرب شاهرود می‌باشد. فاصله سبزوار تا شهرهای بزرگ اطراف آن به قرار زیر است: از سبزوار تا اسفراین ۱۰۵ كیلومتر، تا كاشمر ۲۱۰ كیلومتر، تا نیشابور ۱۰۵ كیلومتر، تا شاهرود ۲۵۴ كیلومتر، تا مشهد ۲۲۰ كیلومتر و تا تهران ۶۶۰ كیلومتر می‌باشد.
كوه‌های جغتای جلگه سبزوار را از جلگه جوین جدا می‌سازد. این كوهستان ادامه البرز است و مهم‌ترین قله‌های آن ندقان و صد خرو به ارتفاع ۲۳۷۳ متر می‌باشد. رشته كوه دیگری كه جلگه جوین را از جاجرم اسفراین و صفی‌آباد جدا می‌كند، كوه مهار است، كه بلندترین قله آن ۱۵۱۷ متر ارتفاع دارد. شاه جهان در شمال و كوه میش در جنوب سبزوار دو رشته اصلی دیگر از كوه‌های این ناحیه‌اند.
به لحاظ كشاورزی، سبزوار با متوسط میزان بارندگی ۲۵۰ میلی‌متر و ۶۸۵ حلقه چاه عمیق و ۱۶۴ حلقه چاه نیمه عمیق، محصولاتی چون گندم، جو، پنبه، زیره و چغندرقند را به مقدار فراوان تولید می‌كند. انواع انگور، هندوانه، خربزه، گرمك و انواع میوه‌های درختی، دانه‌های خوراكی و دانه‌های روغنی از محصولات روستاهای سبزوار می‌باشند.
انغوزه كتیرا، زیره كوهی، ترنجبین، شاه‌تره، درمنه تركی، مازو، ریوند، فلوس و… از گیاهان دارویی و صنعتی این منطقه‌اند.
دامداری و نوغان‌داری (ابریشم‌كشی) و تولید انواع محصولات دامی از دیگر اشتغالات مردم این شهرستان است. در سبزوار و اطراف آن كارخانه‌های متعدد ریسندگی و بافندگی، تهیه پوست و كرك، پنبه پاك‌كنی، زیره پاك‌كنی، قند و روغن‌گیری وجود دارد.
از لحاظ كانی‌ها سبزوار دارای معادن مهم مس، آهن، سنگ‌های ساختمانی، سنگ گچ (آهك)، سرب، گوگرد، كرومیت، نمك و … می‌باشد. از صنایع دستی مهم سبزوار، قالیبافی، پارچه‌بافی دستی، مصنوعات چرمی و خراطی را می‌توان نام برد.
●بناهای تاریخی و مزارها
آرامگاه شاهزاده شعیب، آرامگاه پیرمراد، آرامگاه شاهزاده یحیی، آرامگاه پیراستیر، منار خسروگرد، آرامگاه حاج ملاهادی سبزواری، بقعه بیلدار باشی، بقعه سیدناصر بن محمد، آرامگاه نمادین مولانا حسین كاشفی، امام‌زاده بی‌بی علیه خاتون، امام‌زاده سلطان حسین، امام‌زاده هفت معصوم، مسجد جامع پامنار، مسجد جامع چشام، مسجد جامع سبزوار، بقایای چهارتاقی خانه‌دیو، بنای شاهزاده جعفر، امام‌زاده سید حسین، مقبره شیخ همام، امام‌زاده سیدجعفر بن موسی، تپه باستانی علی‌آباد شور، تپه باستانی لطف‌آباد، تپه باستانی درویش‌آباد، تپه باستانی حیدرآباد، تپه باستانی شمس‌آباد.
●نیشابور
نیشابور در ۱۵۰ كیلومتری غرب شهر مشهد، در دشت همواری قرار گرفته است كه از یك طرف به كوه‌های بینالود و از سوی دیگر به ارتفاعات طاقانكوه محدود می‌شود، مشهد در شرق نیشابور و سبزوار در قسمت غرب آن قرار گرفته است. نیشابور از شمال به قوچان و چناران و از جنوب به شهرستانهای تربت‌حیدریه و كاشمر متصل است. رشته‌كوه‌های بینالود از شمال نیشابور می‌گذرد و از شمال غربی سرولایت تا جلگه رخ امتداد یافته و بزرگترین قله آن حدود ۳۳۰۰ متر ارتفاع دارد. بینالود دارای دره‌های سرسبز و پرآب و روستاهای آباد و پر محصول می‌باشد. دیزباد علیا و سفلی، درود، پیوه‌ژن، خرو علیا و سفلی و حصار بوژان از روستاهای این منطقه است كه دارای محصولات كشاورزی فراوان و جمعیت زیادی است. آلو، سیب و گردو از میوه‌های معروف این مناطق كوهستانی است. آب و هوای نیشابور در مناطق كوهستانی آن سرد و در قسمت جلگه‌ای، معتدل است. نیشابور در فاصله ۷۶۸ كیلومتری تهران و در ۳۶ درجه و ۱۲ دقیقه عرض شمالی و ۵۸ درجه و ۴۸ دقیقه طول شرقی قرار گرفته است. نیشابور در فصل‌های بهار و پاییز در معرض وزش بادهای موسمی و محلی می‌باشد كه نواحی كشاورزی منطقه را تهدید می‌كند، رودخانه دایمی در نیشابور وجود ندارد و رودهای آن فصلی هستند. مزارع بیشتر از طریق قنات‌ها و چاه‌های عمیق و كاریزها آبیاری می‌شود محصولات مهم كشاورزی نیشابور، باقلا، غلات، پنبه، چغندرقند و حبوبات است. سبزیجات نیشابور معروف است. بادمجان و گوجه‌فرنگی، هندوانه و خربزه از محصولات دیگر این منطقه است. فرآورده‌های گیاهی دیگری چون كتیرا، زرشك و ترنجبین در نقاط مختلف نیشابور به عمل می‌آید. سوغات نیشابور ریواس و شربت ریواس است. در آثارالبلاد و اخبارالعباد آمده است: «نیشابور از مدن خراسان، موصوفه به اصناف فضایل و فواكه و ثمرات … و همیشه قافله‌ها به آنجا نزول می‌نمایند، و در قدیم مجمع و معدن علما بود. عمرو بن لیث صفاری گفت كه: مقاتله می‌كنم بر شهری كه گیای آن ریباس است و خاك آن نفل است (و آن نوعی از ریاحین را گویند) و سنگ آن فیروزه است و این را از آن سبب گفت كه به آنجا ریباسی است كه مثل آن در هیچ كل زمین نیست (و ریباس گیاهی است كه جدری و طاعون را نفع كند و عصاره آن نظر را تیز كند)
باغ‌رود كه از تفرجگاه‌های زیبای نیشابور است، در قسمت شرقی آن قرار دارد. شمال غربی نیشابور است، در قدیم فیروزه‌تراشان و معدن‌كاران در كنار هم در این مناطق به سر می‌بردند و به كاوش و جستجوی معدن و تراش فیروزه و تزیین آن مشغول بودند، بدین سبب این شهر از قدیم مورد توجه حكام و سلاطین برای به دست آوردن این سنگ‌های گرانبها بوده است. فیروزه دو نوع است، یك نوع از معدن استخراج می‌شود كه به آن فیروزه سنگی می‌گویند، نوع دیگر كه مرغوب‌تر است، فیروزه خاكی نام دارد و در مسیل‌ها و رسوبات به دست می‌آید. قبلاً ایرانیان مسكو در تراش فیروزه مشهور بوده‌اند و بهتر از خود خراسانی‌ها از عهده انجام این كار برمی‌آمده‌اند. و تجار ایرانی در وین نقش فعال در فروش این گوهر گرانبها داشته‌اند.
●آثار تاریخی و دیدنی نیشابور
موزه نیشابور، آرامگاه حكیم عمر خیام نیشابوری، آرامگاه شیخ فرید‌الدین عطار نیشابوری، آرامگاه كمال‌الملك، مسجد جامع نیشابور، آرامگاه نظام‌الملك بكروی، امام‌زاده محمد محروق، امام‌زاده سید ابراهیم، بقعه قدمگاه نیشابور، آرامگاه امام‌زاده فضل‌ابن شاذان، چشمه خم تركان، چشمه گرماب طاقانكوه .
●كاشمر
شهرستان كاشمر از شمال به نیشابور و سبزوار، از مشرق به تربت‌حیدریه، از جنوب به گناباد و از مغرب به شاهرود متصل می‌شود. ارتفاع آن از سطح دریا ۱۲۱۵ متر است. این شهرستان در ۳۵ درجه و ۱۱ دقیقه عرض شمالی و ۵۸ درجه و ۷۲ دقیقه طول شرقی قرار گرفته و آب و هوای آن به علت پستی و بلندی زمین و عوامل دیگر متنوع است در شمال خاوری این شهرستان هوا سرد و مرطوب و زمستان‌های آن طولانی است. شمال این منطقه دارای آب و هوای معتدل و قسمت‌های جنوبی به علت مجاورت با كویر دارای آب و هوای بسیار گرم و آبی شور می‌باشد. ارتفاعات شمالی این شهرستان از خواف شروع شده و از شمال تربت‌حیدریه می‌گذرد و دارای كوه‌های مربوط به دوران چهارم زمین‌شناسی و دارای قله مخروطی آتشفشانی ودر شمال قریه ریوش است. كوه‌های این منطقه پوشیده از درخت بادام می‌باشند و در دامنه‌ها دارای چشمه‌های آب گرم معدنی هستند. رشته‌های جنوبی این منطقه بسیار كم آب و دارای تپه‌های گچی‌اند. در قسمت جنوب این شهرستان كویر نمك قرار دارد كه در زمستان و هنگام بارندگی عبور از آن دشوار است. رودهای این شهرستان فصلی‌اند و بیشتر از دره‌های كوهستانی شمال در فصل بهار جاری می‌شوند. كاشمر منطقه‌ای كشاورزی است و دارای محصولاتی چون غلات، حبوبات، پنبه، زیره و تنباكو است. در كوهستان‌های این منطقه محصولات دامی مانند پشم و پوست و لبنیات وجود دارد. صنایع دستی محلی كاشمر قالی، قالیچه، زیلو، گیوه و چادرشب ابریشمی است. انگور و كشمش كاشمر دارای ارزش صادراتی است.
شهرستان كاشمر از چهار بخش به نام‌های حومه، ریوش، خلیل‌آباد و بردسكن تشكیل می‌شود و دارای ۱۵۲ پارچه آبادی است. طوایفی مانند طایفه طاهری، طوایف بلوچ خان‌زائی، گرگ‌زائی و اسماعیل‌زائی، طایفه بهمدی و میش مست در اطراف این شهرستان زندگی می‌كنند.
●آثار باستانی و مزارها
غار آتشگاه، روستای نامق، مسجد جامع كاشمر، برج علی‌آباد، برج فیروزآباد، امام‌زاده سیدحمزه، امام‌زاده سیدمرتضی، مقبره مدرس●تربت‌حیدریه
تربت‌حیدریه (زاوه) در ۱۴۰ كیلومتری جنوب مشهد و ۱۰۰۵ كیلومتری تهران و دارای ۳۵ درجه و ۱۶ دقیقه عرض شمالی و ۵۹ درجه و ۱۴ دقیقه طول شرقی است. ارتفاع آن از سطح دریا ۱۳۷۰ متر می‌باشد. این شهرستان از شمال به فریمان، مشهد و نیشابور، از مشرق به تربت‌جام و تایباد، از مغرب به كاشمر و از جنوب به خواف و گناباد محدود است. قسمت شرقی و جنوب شرقی این شهرستان كوهستانی و دارای دو رشته كوه مهم است: اول كوه‌های شرقی كه از چاه قلعه نزدیكی هشتادان شروع و پس از طی ۱۶۸ كیلومتر در جنوب بوری‌آباد خاتمه پیدا می‌كند. دوم كوه‌های جنوب شرقی است كه در جنوب رشتخوار با نام كوه مترو و در جنوب جنگل به اسم كوه اشتران یا اشتران كوه معروف است. آب و هوای تربت‌حیدریه در نقاط مختلف آن متنوع است. رودخانه معروف آن كال سالار از ۲۴ كیلومتری شمال تربت‌حیدریه سرچشمه گرفته و در امتداد خود با رودخانه گس نمك یكی می‌شود. از رودهای دیگر آن صبی و رود معجن است، رود معجن در مسیر خود آبشاری به ارتفاع ۲۸ متر را شكل می‌دهد. رودهای دیگر تربت‌حیدریه، رودخانه سرخ‌آباد، رودخانه قلعه جق و رودخانه شصت‌دره هستند.
تربت‌حیدریه بجز بخش مركزی شامل پنج بخش به نام‌های كدكن، بایگ، فیض‌آباد، رشتخوار و زاوه است. معادن مهم آن گل سفید، كرومیت، زاج و سنگ مرمر است و صنایع دستی آن شعربافی یا دست‌بافی، جاجیم‌بافی، چادرشب‌بافی و برك‌بافی است. تولید قالیچه‌های بلوچی در میان چادرنشینان اطراف تربت‌حیدریه، كاشمر، سرخس و تربت‌جام رایج است و محصولات كشاورزی معتبر آن چغندرقند، غلات، زیره، زعفران و میوه است.
از نقاط دیدنی و ییلاقی این منطقه شهر بیاگ است. بایگ مركز ابریشم ایران نام گرفته و بالغ بر ۸۰% ابریشم كشور در این محل تولید می‌شود.
●آثار باستانی و دیدنی‌های تربت‌حیدریه
چهارتاقی بازه هور، مزار قطب‌الدین حیدر، آرامگاه شیخ ابوالقاسم، مزار شاه سنجان
●خواف
شهر خواف كه تا چندی پیش از بخش‌های شهرستان تربت‌حیدریه محسوب می‌شد، در جنوب شرقی تربت‌حیدریه قرار دارد. تاریخ خواف با تربت‌حیدریه درهم آمیخته است. خواف كه اصلاً نام ولایت و شهر مركزی آن (روس) بوده است از شمال با تایباد و تربت‌حیدریه از شرق با افغانستان، از مغرب با گنباد و از جنوب با قاین همسایه است. موقعیت آن كوهستانی است و دارای محصولاتی چون غله، چغندرقند و زیره است. شغل مردم آن اغلب كشاورزی و گله‌داری است.
●آثار باستانی خواف
مسجد ملك‌زوزن، مسجد گنبد، مدرسه غیاثیه خرگرد، مدرسه خرگرد
●تربت‌جام
این شهرستان در ۱۶۰ كیلومتری شرق مشهد و در امتداد شاهراه آسیایی واقع است. تربت‌جام از شمال با سرخس و مشهد، از جنوب با تایباد و از مشرق با هریرود و مرز افغانستان و تركمنستان و از مغرب با شهرستان‌های فریمان و تربت‌حیدریه همسایه است. تربت‌جام دارای ۳۵ درجه و ۱۴ دقیقه عرض شمالی و ۶۰ درجه و ۳۸ دقیقه طول شرقی و ارتفاع آن از سطح دریا ۹۲۸ متر می‌باشد. وسعت این شهرستان ۸۳۶۲ كیلومتر مربع است و در فاصله ۱۰۰۰ كیلومتری تهران قرار دارد. تربت‌جام در شمال دارای ارتفاعات شاه‌نشین است كه بین جام و زورآباد كشیده شده است. دنباله كوه بینالود با نام كوه یزد یا بزگ در جنوب این شهرستان قرار گرفته است و از كوه‌های دیگر این منطقه شاه‌نشین درشمال و كوههای باخرز در جنوب و مغرب است.
تربت‌جام دارای آب و هوایی نسبتاً گرم و خشك است و بادهای غبارآلود برخشكی آن می‌افزاید. هوای تربت‌جام در قسمت مشرق گرم و همراه با بادهای سخت موسمی می‌باشد. تربت‌جام دارای رودخانه‌های موسمی است و زراعت این منطقه به كمك همین رودخانه‌ها و چاه‌های عمیق صورت می‌گیرد.
از رودخانه‌های مهم این منطقه هریرود در مشرق تربت‌جام است كه مرز ایران و افغانستان را تشكیل می‌دهد. رود جام نیز از شمال بند فریمان سرچشمه گرفته و پس از آبیاری كردن جلگه جام وارد هریرود می‌شود.
تربت‌جام در قسمت ارتفاعات باخرز، باغ كشمیر، كوه شاه‌نشین و استای در صالح‌آباد دارای جنگل‌های پسته می‌باشد. محصولات آن غلات، پنبه، زیره‌سبز و چغندرقند است. محصولات دامی و بافت قالیچه‌های دستی از دیگر منابع كسب و كار مردم این منطقه است. قالیچه‌های دستی این منطقه دارای طرح‌های بومی و نقش و نگارهای متفاوتی است كه اغلب بافندگان از پیشینیان خود آموخته‌اند. صنایع دستی دیگر مردم این منطقه، بافت پارچه‌های پشمی، نخی، ابریشمی و ساخت ظروف سفالین نقشدار و پارچه‌های گوناگون برای چادرشب، چارقد و غیره است.
●آثار تاریخی و دیدنی‌های تربت‌جام
آرامگاه شیخ احمد جام، آرامگاه شاه قاسم انوار، آرامگاه خواجه عزیزالله، آرامگاه میر غیاث‌الدین
●تایباد
این شهرستان تا چندی پیش یكی از بخش‌های تربت‌جام بود. تایباد در ۲۵۰ كیلومتری مشهد و در كنار مرز ایران و افغانستان واقع است. از آثار تاریخی این یكی بنای آرامگاه مولانا زین‌الدین ابوبكر تایبادی است كه مربوط به قرن نهم می‌باشد، دیگری میل كرات است كه از روزگار سلجوقیان به جای مانده است. این برج در كنار روستای كرات قرار گرفته و دارای كتیبه‌ای به خط كوفی می‌باشد. آرامگاه شاهزاده قاسم تایباد و آرامگاه خواجه عبدالله از دیگر مناطق دیدنی این منطقه می‌باشد.
●سرخس
سرخس در ۱۸۰ كیلومتری شرق مشهد و در مرز ایران و افغانستان قرار دارد. سرخس از جنوب نیز با تربت‌جام همسایه است و در حدفاصل حاشیه خارجی صحرای قره‌قروم با لبه فلات ایران قرار گرفته و از دو سوی به بستر دو رودخانه محلی كشف‌رود و تجن محدود می‌گردد و حداكثر ارتفاع نقاط كوهستانی آن ۲۰۰۰ متر است. آب و هوای سرخس از مناطق مجاور خود گرمتر است و به همین جهت منطقه‌ای قشلاقی در شمال خراسان برای دامداران به وجود می‌آورد. سرخس دارای بارندگی كمی است و برای كشاورزی از آب رود تجن كه میان ایران و تركمنستان مشترك است و چاه‌های عمیق و نیمه عمیق استفاده می‌شود. گندم، جو، پنبه و میوه فراوان در سرخس به عمل می‌آید. سرخس دارای راه‌آهن می‌باشد.
●دیدنی‌های سرخس
پل خاتون، غار بزنگان، دریاچه بزنگان، غار مزدوران، مقبره شیخ لقمان سرخسی (لقمان بابا)
●قوچان
قوچان در ۱۳۰ كیلومتری مشهد و ۸۰۷ كیلومتری تهران قرار دارد، قوچان از شمال با تركمنستان و از اطرف با شهرستان‌های درگز، چناران، نیشابور، اسفراین و شیروان همسایه است. قوچان در ۳۷ درجه و ۷ دقیقه عرض شمالی و ۳۸ درجه و ۳۰ دقیقه طول شرقی قرار دارد، دارای مناطق كوهستانی و ۱۲۱۷ متر ارتفاع از سطح دریا می‌باشد. آب و هوای آن با وجود ارتفاعات هزارمسجد، آلاداغ و شاه‌جهان در تابستان معتدل و در زمستان سرد است، رودخانه اترك از مشرق قوچان به طرف غرب جریان دارد و مقدار زیادی از اراضی آن را آبیاری می‌كند. ارتفاعات متعدد باعث به وجود آمدن چشمه‌سارهایی شد است كه چادرنشین‌ها را به سوی خود جذب می‌كند. درختان ارس، آرچه، زرشك وحشی و بوته‌های تمشك و گیاهان دارویی چون گون، زیره، كاكوتی، درمنه و ترنجبین در این منطقه می‌رویند. غلات به خصوص گندم و سیب‌زمینی باجیگران و پیاز داغیان و شهر كهنه معروف و مرغوب است. به خاطر وجود كارخانه قند شیروان و چناران كشت چغندرقند در این منطقه رونق دارد. كشت دانه‌های روغنی مانند منداب و آفتابگردان از قدیم رایج بوده است. انگور و شیره انگور این منطقه مشهور است و سیب درختی منطقه اوغاز باجگیران نیز كم نظیر است.
قوجان دارای دام و محصولات دامی فراوانی است و پنیر كردی قوچان كه در داخل پوست (خیك) نگهداری می‌شود، بسیار مرغوب و خوشمزه است. از صنایع محلی این منطقه، نمدمالی، گلیم‌بافی، پوستین‌دوزی و جاجیم‌بافی است. قالی كردی این منطقه دارای طرح و نقشه خاصی است و بیشتر در حوزه امام‌قلی قوچان بافته می‌شود. پوستین‌دوزی و جلیقه‌های پوستی كه در اصطلاح محلی به آن كلیچه پوستین می‌گویند، بسیار معروف است. از جاجیم كه نوعی پارچه زبر و رنگی این منطقه است نوعی پالتو درست می‌كنند كه به آن چوخه می‌گویند و هنگام كشتی از آن استفاده می‌كنند.
●آثار باستانی و دیدنی‌های قوچان
مزار سلطان ابراهیم، غار باغچه، غار آبله، غار پرده رستم، امامزاده روستای خسرویه، روستای كلّر، ییلاقات یوسف‌خان و كلاته، موزه مردم‌شناسی.

وبگردی
فیلم | رسوایی جدید در رسانه ملی؛ مقصر فریب مردم کیست؟
فیلم | رسوایی جدید در رسانه ملی؛ مقصر فریب مردم کیست؟ - فیلم - پدری که در برنامه «فرمول یک» علی ضیا ادعا کرد به خاطر تامین هزینه‌های درمان فرزندش اقدام به فروش کلیه‌اش کرده، مردم را فریب داده است.
«بیان واضحات و تکرار مکررات» ؛ نتیجه 7 سال بودجه و تشکیلات و همایش و جلسه!
«بیان واضحات و تکرار مکررات» ؛ نتیجه 7 سال بودجه و تشکیلات و همایش و جلسه! - مثلاً سنت های الهی که در این سند آمده، در کتاب های درس بینش اسلامی دوره دبیرستان هم وجود دارد... واقعاً هزاران جلسه تشکیل داده اند که بدیهیاتی مانند خانواده بنیادی ترین واحد تشکیل دهنده جامعه است، انسان دارای اختیار است، جهان دارای نظام علّی - معلولی است، خداوند رحمان و رحیم است و ... را در سند بازنویسی کنند؟!
گلایه های جنجالی یک بازرگان با وزیر صنعت
گلایه های جنجالی یک بازرگان با وزیر صنعت - صحبتهای کنایه آمیز یک بازرگان با وزیر صنعت
ادامه داستان لُنگ و خانه سعدآباد
ادامه داستان لُنگ و خانه سعدآباد - ۱- خب چی میشه ولایتی بجای توصیه به لُنگ پوشی، بملت توصیه کنه تو سعدآباد مالک خونه بشن ویک سومشو وقف کنن؟ ۲- اینجور واینجا صاحبخونه شدن و بعد توجیه وقف، آدمو یادحافظ میندازه: فقیه مدرسه دی مست بود و فتوی داد که می‌حرام، ولی بِه زمالِ اوقاف است
عبدی : آقای ولایتی با خانه هزارمتری کنار کاخ سعدآباد حالا مردم رابه نان خشک خوردن دعوت می‌کنند
عبدی : آقای ولایتی با خانه هزارمتری کنار کاخ سعدآباد حالا مردم رابه نان خشک خوردن دعوت می‌کنند - حالا مردم رابه نان خشک خوردن دعوت می‌کنند؟مردم نیازی به این توصیه‌هاندارند اگرلازم باشد آن‌قدر شرف دارندکه از خودشان دفاع کنند ولی این دفاع،منحصربه دفاع دربرابر دشمنان خارجی نمی‌شود که باید وضعیت خیلی‌ها رادر داخل هم بررسی کرد.
فیلم | حمله به پلیس در اهواز به درگیری مرگ‌بار انجامید!
فیلم | حمله به پلیس در اهواز به درگیری مرگ‌بار انجامید! - فیلم - حمله فرد متهم در بازار پرنده فروشان اهواز به پلیس آگاهی منجر به درگیری مرگبار شد.
ماجرای عجیب منزل های مسکونی در همسایگی کاخ سعد آباد
ماجرای عجیب منزل های مسکونی در همسایگی کاخ سعد آباد - ماجرای عجیب دو منزل مسکونی در همسایگی کاخ سعدآباد و حسین فریدون و نهاد ریاست جمهوری
فیلم | لحظه حمله جن‌ها به یک مرد در کرج! (۱۶+)
فیلم | لحظه حمله جن‌ها به یک مرد در کرج! (۱۶+) - فیلم - به تازگی شخصی در فضای مجازی فیلمی منتشر کرده که مردی ادعا می کند در پارکینگ خانه اش مورد حمله جن ها قرار گرفته است.
فیلم | درس خجالت‌آوری که یک توریست به ایرانی‌ها می‌دهد!
فیلم | درس خجالت‌آوری که یک توریست به ایرانی‌ها می‌دهد! - فیلم - پاول یک توریست اهل چک است که با موتورسیکلتش دنیا را می گردد و یک هفته در ایران اقامت داشته است. ویدئوی سلفی که او در طبیعت ایران از خود و اقدام پسندیده اش منتشر کرده برای همه ایرانیان جای تامل دارد.
فیلم | جنازه غرق در خون ملکه زیبایی عراق (۱۶+)
فیلم | جنازه غرق در خون ملکه زیبایی عراق (۱۶+) - فیلم - قتل مدل و ملکه زیبایی عراق از روز گذشته سوژه رسانه ها شده و پلیس تحقیقات ویژه ای را برای دستگیر قاتل وی انجام داده است. تصاویر منتشر شده از جنازه غرق در خون وی را در ویدئوی زیر می بینید.
جنجال بنر سربازان اسرائیلی در شیراز
جنجال بنر سربازان اسرائیلی در شیراز - عکس این بنرکه گفته می‌شود نمایشگر تصویری از سربازان رژیم صهیونیستی است طی روزهای اخیر در فضای مجازی دست به دست می‌شد و واکنش‌هایی به همراه داشت.
عکسی آموزنده از سفر نیویورک
عکسی آموزنده از سفر نیویورک - پوشه‌های پُر از برنامه فرانسوی‌ها در برابر دستان خالی تیم ایرانی. به کاغذ ها و پرونده های موجود روبه روی تیم فرانسه دقت کنید!
ویدئوی جنجالی وزیر بهداشت؛ #خودت_بمال / تمسخر و تحقیر بیمار نیازمند توسط وزیر
ویدئوی جنجالی وزیر بهداشت؛ #خودت_بمال / تمسخر و تحقیر بیمار نیازمند توسط وزیر - وزیربهداشت بهترین توصیه رو به اون پیرمرد بیچاره کرد که گفت: خودت بمال. پیرمرد باید دستش رو محکم می‌مالید به گوش وزیر تا یک بار هم که شده از تخت اخلاق فرعونی بیاد پایین
نیاز شدید تلویزیون به بدحجابها در روزهای خاص
نیاز شدید تلویزیون به بدحجابها در روزهای خاص - کاش در این میان یکی به ما بگوید که بالاخره بی حجاب بد است، خوب است؟ چه زمانی بد است؟ چه زمانی خوب است؟
حال فعلی ! یا ناتوانی در تشخیص حال قبلی
حال فعلی ! یا ناتوانی در تشخیص حال قبلی - حمید رسایی عضو جبهه پایداری در صفحه شخصی خود در شبکه توییتر نسبت به اهانت زشت امیر تتلو به امام حسین (ع) و 72 تن از یاران باوفایش واکنش تندی نشان داد.
ویدئو/ وحشت پزشکان از تولد نوزاد تک چشم در اندونزی (۱۶+)
ویدئو/ وحشت پزشکان از تولد نوزاد تک چشم در اندونزی (۱۶+) - پزشکان هنگامی که یک نوزاد دختر اندونزیایی را در یکی از بیمارستان های این کشور به دنیا آوردند بسیار وحشت زده شدند. نوزاد تازه متولد شده با یک چشم بزرگ روی پیشانی اش متولد شد و پس از هفت ساعت درگذشت.
بازنشر نامه استاد به امیر تتلو! / معیار تشخیص حق از باطل گشته ای !
بازنشر نامه استاد به امیر تتلو! / معیار تشخیص حق از باطل گشته ای ! - فردی به نام علی‌اکبر رائفی‌پور كه رسانه‌‌های اصولگرا از او به عنوان «استاد، محقق و پژوهشگر» یاد می‌كنند! در تاریخ 29 اردیبهشت 96 (در كوران انتخابات ریاست‌جمهوری) در نامه‌ای سرگشاده به امیرحسین مقصودلو (تتلو) نوشت: «امیر جان بخوان، تو باید بخوانی، عیبی ندارد! سرت را بالا بگیر و خدا را شکر کن که به واسطه تو این همه نفاق را آشکار کرد! دلت محکم باشد پهلوان! تو فقط بخوان، بخوان
جنجال احمد خمینی در VIP عزاداری حسینی
جنجال احمد خمینی در VIP عزاداری حسینی - انتشار عکس‌های نشستن احمد خمینی زیر کولر در بخش وی‌آی‌پی هیات که پوششی شیشه‌ای دارد و از سینه‌زنان جداست، پس از توضیح او که گفت آن جایگاه مربوط به «روحانیون درجه یک و دو قم» است و «اون بالا معممین میشینن که لباسشون چون زیاده باعث گرمازدگی نشه»، با واکنش‌های تندتری هم همراه بود.
واکنش جالب رهبری به روبوسی کیارستمی با داور خانم جشنواره کن!
واکنش جالب رهبری به روبوسی کیارستمی با داور خانم جشنواره کن! - واکنش جالب مقام معظم رهبری به روبوسی کیارستمی با خانم داور جشنواره کن از زبان عزت الله ضرغامی