پنج شنبه ۶ خرداد ۱۳۹۵ / Thursday, 26 May, 2016

معرب و مبنی


معرب و مبنیوالاسم منه معرب و مبنی لشبه من الحروف مدنی
● اسم به دو نوع تقسیم می شود:
۱) معرب (آنچه كه شبیه حروف نیست)
۲) مبنی (آنچه كه شبیه حروف است)
به نظر مصنف وسیبویه وابن ابی ربیع علت بناء اسماء مبنی تنها بخاطرشبیه بودن آنها به معروف است.
كاشبه الوضعی فی اسمی جئتنا والمعنوی فی متی وفی هتا
وكنیابه عن الفعل بلا تاثر و كافتقار أصلا
در ابیات بالا انواع شباهت اسم به حرف را در چهارمورد ذكر كرده كه مبنی می شوند:
۱) در وضع شبیه حرف هستند: اسم گاهی بریك حرف وضع شد.مانند « ت » درضربت , یا بردو حرف وضع شده مانند « نا » در كرمنا و آن را درشعربا جئتنا ذكركرده .«ت»فاعل ومبنی شبیه حرف است دروضع بریك حرف و«نا»اسم است ومفعول ومبنی شبیه حرف است در وضع بر دو حرف
۲) در معنا شبیه حرف هستند:
الف) ازنظرمعنا شباهت به حروفی دارند كه كلمه ای برای آنها وضع شده.مثل(متی) كه مبنی است بخاطرشباهتش به حرف درمعنا.وآن استفاده می شود مثل متی تقوم؟_برای شرط مثل متی تقم أقم. ودرحالت شبیه به حرف موجود است دراستفهام مانند«همزه»است ودرشرط مانند «إن» می باشد.
ب) آنچه شبیه به حروفی است كه كلمه ای برای آن وضع شده.مثل «هنا»كه مبنی است بخاطرشباهتش به حرفی كه شایسته بوده چیزی برای آن وضع شود ولی وضع نشده برای اینكه مثال یكی معنی ازمعانی است كه شایسته بوده برای آن وضع شودكه بر آن دلالت كند همانطوركه برای نفی(ما) وبرای نهی (لا) وبرای تمنی(لبت)وبرای ترجی(لعل) و مانندآنها وضع شده است.بنابراین اسمهای اشاره بخاطر شباهتشان در معنا به حرفی مقدر معنی شده اند.
۳) در نیابت از فعل وعدم تأثیرپذیری ازعامل به حرف شباهت دارند و آن مانند اسمهای فعل است.(اسم فعل مانند حروف بر كلمات دیگرتأثیرمی گذارد ولی چیزی بر روی آن تأثیر نمی گذارد) مانند «دراك زیرا» دراك مبنی است بخاطر شباهتش به حرف كه در مابعدش عمل می كند وچیزی بر آن عمل نمی كند همانطور كه حرف اینچنین است.
باقول(بلاتأثر)ازآنچه معنای فعلی دارد.وازفعل گرفته می شود و بوسیله عوامل تأثیرمی گیرد احتراز كرده مانند(ضربنا زیدا)كه (إضرب)را در نیابت داردومصدراست وعمل فعل را انجام می دهدوجانشین اوست ومتأثراز عامل است ومنصوب است بخاطرفعل محذوف بر خلاف (دراك) كه اگر او جانشین (ادراك) باشد پس متأثر به عامل نیست.
حاصل آنچه منصف ذكر كرده اینست كه مصدر وضع شده در جایگاه فعل و اسمهای فعل هردو در نیابت از فعل اشتراك دارند ولی مصدر متأثر از عوامل است و معرب است بخاطرعدم شباهت آن به حرف و اسمهای فعل از عوامل تأثیر نمی گیرند پس مبنی می شوند بخاطر شباهتشان به حرف زیرا آنها(اسمهای فعل)جانشین فعل می شوند ولی از آن تأثیر نمی گیرند.
و اینكه منصف آنرا مبنی ذكر كرده بخاطر اینكه اسمهای فعل محلی از اعراب ندارند مورد اختلاف است كه در باب اسمهای فعل ذكر خواهیم كرد.
۴) بخاطراینكه به ما بعد خوداحتیاج دارند(كافتقارأصلا) شبیه حرف هستند مانند اسمهای موصول مثل (الذی) كه به صله نیازمنداست بنابراین به حرف شباهت دارد بخاطر نیازمند بودن پس مبنی می شوند.
و حاصل دو بیت بناء دراسمها بر ۶ باب است:
۱) ضمایر
۲)اسمهای اشاره
۳) اسمهای استفهام
۴) اسمهای شرط
۵) اسمهای فعل
۶) اسمهای موصول
ومعرب السماء ما قد سلما من شبه الحرف كأرض و سماء
گفته شده معرب بر خلاف مبنی است و گفته شد كه آن چیزی است كه شبه حرف است پس معرب آنچیزی است كه شبیه حرف نیست وبه صحیح ومعتل تقسیم می-شود و صحیح آن اسمی است كه آخر آن حرف عله نباشد و معتل اسمی است كه آخرش حرف عله باشد مانند (سما)
ومعرب همچنین تقسیم می شود به متمكن امكن (منصرف) مانند زید و عمرو و متمكن غیر امكن (غیر منصرف) مانند:احمد.مساجد.مصابیح.
بنابراین در یك تقسیم بندی می توان به این صورت می توان گفت:
● اسمها:
▪ متمكن(معرب)
▪ متمكن امكن(منصرف) تنوین می گیرد و مجرور می شود با كسره هرگاه بدون «ال»باشد ویا مضاف نباشد
▪ متمكن غیر امكن(غیر منصرف) تنوین نمی گیرد و با كسره مجرور نمی شود جز هر گاه همراه«ال»باشد یا مضاف باشد.
▪ غیرمتمكن(مبنی)


منبع : سازمان آموزش و پرورش استان خراسان

مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
بازیکنان خارجی , اتباع ترکیه , لانه , رشته دانشگاهی , کره‌ی زمین , ابشار , ارزش، , سوپر استار , شکایات گردشگری , نوروزی , حانواده های ایرانی , کارشناس حلال , عشق در روز قیامت , استعمار , گروه های شغلی , سی کارگاه , یورو 2016 , منچستريونايتد , اجرای سیرک , احیای , حل مشکل , آلاینده شیمیایی , مطالبات اجتماعی , جبهه دموکرات , تحریم‌های جدید , گلاب اند میل , لیگ جوانه , ماده بودارکننده , لژیونرشدن , آثار ایرانی , حشره خوار , فیلم دختر , تهامات , مراکز بهداشتی درمانی , گره گشا , جاسوسی فرانسه , توافق نامه آشتی , موشکهای زلزال , سوژه عجیب , مد جواهرات , راشا تودی , باخت آلومینیوم , سهمیه ماهانه , فارغ التحصیلی پیرزن , معاب , سارار شاهی , خودروی برقی , دستیار تخصصی , ماده روانگردان , حومه دیر الزور ,

برخی از مطالبی که کاربران هم اکنون در حال خواندن آن هستند
یافته‌های آزمایشگاهی , چشم‌انداز توسعهٔ صنعت توریسم , نکاتی که کارکنان آشپزخانه موظف به رعایت آنها هستند , منطقه حفاظت شده لار , بباد صبا گفتم از شوق دوش , این چه نامه‌ست که از کشور یار آوردند , پیگیری , آثار تکنولوژیهای نوین ارتباطی , آلپرنولول - ALPRENOLOL HCL , ویژگی , آلتادین - ALTHADIN , ویتامین B6 , اویارسلام - مول - سلام‌علیک , مواد شیمیائی سمی , جدول متغیرهای اقتصادی مؤثر بر تقاضای جهانگردی , پیشگیری از عوارض آترواسکلروز , انرژی , چو بر زد ز دریا درفش سپید , انواع کنترل , زمان شيردهى نوزاد طبيعى ,

برخی منابع مهم خبری
mashreghnews.ir مشرق نیوز , karmandnews.ir کارمند , shariyan.com شریان , shabakeh-mag.com مجله شبکه , siasatnameh.ir سیاست نامه , noet.ir سازمان سنجش , bornanews.ir برنا نیوز , barsam.ir برسام , naftna.ir نفت نا , banifilm.ir بانی فیلم , rahva.ir رهوا , 1pezeshk.com یک پزشک , iranvij.ir ایران ویج , kharazmi.org خوارزمی , akkasee.com عکاسی , awalnews.ir اول نیوز , jonoubnews.ir جنوب نیوز , eghtesad-pooya.com روزنامه اقتصاد پویا , techshot.ir تک‌شات , aftaberey.com آفتاب ری , qudsdaily.com قدس , porseshnews.ir پرسش , madannews.ir معدن , seratnews.ir صراط نیوز , donya-e-eqtesad.com روزنامه دنیای اقتصاد , arw.ir دیده بان حیوانات , fardanews.com فردا نیوز , lemonpress.ir لمون پرس , asianews.ir روزنامه آسیا , absarnews.com ابصار ,

وبگردی
کتک خوردن دختر ایرانی در مبارزه mma ارمنستان - فیلمی در فضای مجازی منتشر شده که دختر نوجوان ایرانی با لباس کاراته در مسابقات MMA ارمنستان حضور دارد و به شدت کتک می خورد اما ماجرا گسترده‌تر از اینهاست و تیمی 10 نفره با پرچم ایران در این مسابقات حضور دارد که دو دختر نوجوان هم در قفس به روی رینگ می‌روند و البته به شدت کتک می‌خورند.
شهاب‌حسینی لحظه دریافت جایزه بهترین بازیگر - مراسم اعطای جوایز شصت و نهمین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم کن هم اکنون در حال برگزاری است. شهاب حسینی برای بازی در فیلم «فروشنده» موفق به کسب بهترین بازیگر مرد جشنواره شد.
عوامل فیلم فروشنده برروی فرش قرمز کن 2016 - آخرین نمایش رسمی فیلم «فروشنده» ساخت اصغر فرهادی در بخش مسابقه اصلی جشنواره فیلم کن با حضور عوامل این فیلم روی فرش قرمز همراه بود. در این مراسم چهره‌هایی چون اصغر فرهادی، شهاب حسینی، ترانه علیدوستی، بابک کریمی، فرید سجادحسینی،پریسا بخت‌آور و « الکساندر مَلت گای» تهیه کننده فرانسوی این فیلم حضور داشتند.
مصاحبه ترانه علیدوستی به زبان انگلیسی در کن - صحبتهای ترانه علیدوستی پیرامون فرهادی و فیلم "فروشنده"
ترانه علیدوستی در جشنواره کن 2016 / فیلم - سرانجام انتظارها برای ایرانی ها به پایان رسید و در آخرین روز جشنواره کن 2016 فیلم فروشنده اصغر فرهادی اکران شد. این فیلم که با استقبال و نقد های بسیار مثبت منتقدان همراه شده است, جزء شانس های اول دریافت جایزه نخل طلا می باشد.
سحر دولتشاهی؛ بالابلند و آراسته در «کن» - شصت‌ونهمین دوره جشنواره فیلم کن در حال برگزاری است، اما امروز برای ما ایرانی‌ها، این جشنواره لطف دیگری داشته است. امروز چهارشنبه بیست‌ونهم اردی‌بهشت‌ماه و ساعتی پیش، عوامل فیلم «وارونگی» روی فرش قرمز رفتند تا یکی از نمایندگان سینمای ایران در جشنواره کن امسال باشند. «وارونگی» در بخش نوعی نگاه این جشنواره شرکت کرده است.
مهمانی خاص محمدرضا گلزار، جردن را بند آورد! / ویدیو - مهمانی خاص محمدرضا گلزار، جردن را بند آورد؛ دخترهایی که با دیدن گلزار اشک هایشان سرازیر شد؛ پیرزنی که مهمان ویژه افتتاحیه رستوران آقای سوپراستار بود.
تصاویر/ گلشیفته فراهانی در جشنواره کن 2016 - گلشیفته فراهانی بازیگر ایرانی - فرانسوی در جشنواره کن فرانسه حاضر شد. فیلم «پترسن» به کارگردانی «جیم جارموش» و با بازی این بازیگر در جشنواره امسال به نمایش درمی آید. عکس ها: رویترز - یورونیوز
جشن پایان سریال شهرزاد - جشن پایان فصل نخست سریال شهرزاد شامگاه یکشنبه بیست‌وپنجم اردیبهشت با حضور بازیگران و عوامل این سریال و با حضور چهره های فرهنگی و هنری چون محمود دولت آبادی، احمد مسجد جامعی، صادق زیبا کلام، پرویز پرستویی، سروش صحت و مهناز افشار در سالن همایش های بین المللی برج میلاد برگزار شد. در این مراسم از عوامل و بازیگران مجموعه شهرزاد تقدیر شد.
اعترافات مدل معروف در برابر دادستان تهران / فیلم - الهام.ع، که در برنامه علیخانی به پزر عروس معروف شده بود پس از حضور در جلسه دادستان عمومی و انقلاب تهران با قضات دادسرای جرائم رایانه‌ای به ماجرای جذب خود به این فعالیت پرداخت.
عروسی دختر اردوغان / تصاویر - در این مراسم جمعی از مقامات و شخصیت های سیاسی خارجی از جمله نواز شریف نخست وزیر پاکستان و سعد حریری رهبر جریان المستقبل لبنان حضور داشتند.
حضور تماشاگر زن در بازی پرسپولیس ! / فیلم - حتی موقع نشستن اینقدرمیترسیدم بفهمن ونتونم اونجاباشم جرات نکردم لباسموکمترش کنم یاحتی نتونستم برم برای کادای ضروریم.سربازهاهم گشتن وظیفشونم انجام دادن امامن همه جوره فکرهمه چیزبودم.
ایده خلاقانه برای تخریب ایران در نمایشگاه کتاب ! - در این شرایط حساس منطقه‌ای و جهانی، باید تذکر جدی داد تا با چنین اشتباهات فاحشی خواسته یا ناخواسته در زمین دشمن بازی نکرد. نظامیان غیرتمند ایران در سوریه به شهادت نمی‌رسند تا زحمات‌شان برای مقابله با تروریسم و نجات مردم سوریه، با چنین رفتارهایی مخدوش شود.
عکس/ چک 240 میلیونی الناز شاکردوست - تصویری از چک 240 میلیون تومانی خرید خط رند همراه اول در وجه الناز شاکردوست را می بینید.
رفتار سخیف فرزاد حسنی در یک کپی تلویزیونی دیگر - فرزاد حسنی که به تازگی دوران ممنوع التصویری‌اش در رسانه ملی به پایان رسیده است؛ رفتار تاسف باری را در برنامه اکسیر به نمایش گذاشت.
حسینی بای داماد شد / تصاویر - مراسم عقد سید محمد رضا حسینی بای خبرنگار سیما عصر پنجشنبه شانزدهم اردیبهشت همزمان با بعثت رسول اکرم (ص) با مهریه یک جلد کلام الله مجید و چهارده سکه بهار آزادی و با حضور غلامعلی حداد عادل و بستگان دو خانواده در آسایشگاه جانبازان ثارالله تهران برگزار شد.
وقوع حادثه برای یک پارکینگ طبقاتی در تهران / فیلم - بر اثر شکسته شدن میله‌های یک پارکینگ طبقاتی در باشگاه صدف تهران، چند دستگاه خودرو در معرض سقوط قرار گرفت.
فیلم / فوت ناگهانی مجری سیما در حال اجرا - احمد قائمی‌مقدم مجری سیمای خراسان رضوی حین برگزاری همایش تجلیل از کارگران نمونه شهرستان چناران، به دلیل حمله قلبی درگذشت.
فیلم / معلمی که با شوخی دانش آموزان آتش گرفت - معلمی که در روز معلم با شوخی دانش آموزان آتش گرفت
مردی در پل میرداماد خود را دار زد / تصاویر - وقتی مامور پارکبان از زنی که سراسیمه خودش را به وی رسانده بود، درباره نیت مرد حدود 40 ساله شنید، دیگر کار از کار گذشته و صحنه ای در نزدیکی پل میرداماد رقم خورده بود که توجه ها را به خود جلب کرده بود؛ صحنه دردناک مرگ مردی که با طناب خود را از میله های پل فلزی عابر پیاده حلق آویز کرده بود.
پربازدیدها