پنج شنبه ۸ مرداد ۱۳۹۴ / Thursday, 30 July, 2015
یلدای‌ ایرانیان‌

یلدای‌ ایرانیان‌شب‌ اول‌ چله‌ بزرگ‌ زمستان‌ را كه‌ مقارن‌ با شب‌اول‌ دی‌ ماه‌ است‌، شب‌ یلدا می‌گویند. در این‌شب‌ كه‌ بلندترین‌ شب‌ سال‌ است‌، اكثر خانواده‌هابه‌ شب‌ زنده‌داری‌ می‌پردازند. بعضی‌ نیز بسیاری‌از دوستان‌ و بستگان‌ خود را دعوت‌ می‌كنند وبرای‌ پذیرایی‌ از آنها و نیز صرف‌ غذا سفره‌ای‌می‌گسترند. این‌ سفره‌ كه‌ بی‌شباهت‌ به‌ سفره‌هفت‌سین‌ نوروز نیست‌، در اتاقی‌ گسترده‌ می‌شود،یكی‌ دو لاله‌ و چند شمع‌ زیبا و نگین‌ در آن‌ گذاشته‌و روشن‌ می‌كنند. در حاشیه‌ آن‌، در ظرفی‌ زیبامقداری‌ اسپند می‌گذارند و روی‌ آن‌ را آتش‌می‌ریزند تا بوی‌ آن‌ در اتاق‌ بپیچد. از میوه‌ها انارو مركبات‌، به‌ ویژه‌ هندوانه‌ باید در سفره‌ باشد. ازانواع‌ تنقلات‌ نخودچی‌، كشمش‌، حلوا ارده‌،آجیل‌ مشكل‌گشا، رنگینك‌ و ارده‌ شیره‌، خرما وانجیر نیز در سفره‌ گذاشته‌ می‌شود و غذای‌ ویژه‌سفره‌ شب‌ یلدا هویج‌پلو است‌.
قدیمی‌ها معتقد بودند كه‌ عموم‌ مردم‌ یا گرم‌مزاجند، یا سرد مزاجند و در شب‌ یلدا آنها كه‌ گرم‌مزاجند باید حتما انواع‌ خنكی‌ها مانند هندوانه‌بخورند تا طبعشان‌ برگردد و سردمزاج‌ شوند و آنهاكه‌ سرد مزاجند، باید در این‌ شب‌ از انواع‌گرمی‌ها مانند: خرما، رنگینك‌، انجیر و ارده‌ شیره‌بخورند تا مزاج‌ آنها نیز به‌ گرمی‌ برگردد. در این‌شب‌، تا دیرگاهان‌ می‌نشینند و به‌ شوخی‌،گفت‌وگو، خاطره‌ گویی‌ و مشاعره‌ وشب‌زنده‌داری‌ می‌پردازند.
فال‌ حافظ نیز در میان‌ خانواده‌ها، به‌خصوص‌در این‌ شب‌ رواج‌ فراوان‌ دارد.
شب‌ یلدا یا «شب‌ چله‌» شب‌ اول‌ زمستان‌ ودرازترین‌ شب‌ سال‌ است‌ و فردای‌ آن‌ با دمیدن‌خورشید، روزها بزرگ‌تر شده‌ و تابش‌ نور ایزدی‌افزونی‌ می‌یابد. این‌ بود كه‌ ایرانیان‌ باستان‌، آخرپاییز و اول‌ زمستان‌ را شب‌ زایش‌ مهر یا زایش‌خورشید می‌خواندند و برای‌ آن‌ جشن‌ بزرگی‌برپا می‌كردند.
نور، روز و روشنایی‌ خورشید، نشانه‌هایی‌ ازآفریدگار بود; در حالی‌ كه‌ شب‌، تاریكی‌ و سرما ونشانه‌هایی‌ از اهریمن‌. مشاهده‌ تغییرات‌ مداوم‌شب‌ و روز مردم‌ را به‌ این‌ باور رسانده‌ بود كه‌ شب‌و روز یا روشنایی‌ و تاریكی‌ در یك‌ جنگ‌ همیشگی‌به‌ سر می‌برند. روزهای‌ بلندتر روزهای‌ پیروزی‌ وروشنایی‌ بود; در حالی‌ كه‌ روزهای‌ كوتاه‌ترنشانه‌ای‌ از غلبه‌ تاریكی‌.
برای‌ در امان‌ بودن‌ از خطر اهریمن‌، در این‌شب‌ همه‌ دور هم‌ جمع‌ می‌شدند و با افروختن‌آتش‌ از خورشید، طلب‌ بركت‌ می‌كردند.
آیین‌ شب‌ یلدا یا شب‌ چله‌، خوردن‌ آجیل‌مخصوص‌، هندوانه‌، انار و شیرینی‌ و میوه‌های‌گوناگون‌ است‌ كه‌ همه‌ جنبه‌ نمادین‌ دارند و نشانه‌بركت‌، تندرستی‌، فراوانی‌ و شادكامی‌ هستند.
بعضی‌ می‌گویند كه‌ مردم‌ باستان‌ چنین‌ شبی‌ راتولد خورشید می‌دانستند; زیرا بعد از آن‌ روز به‌كوتاه‌ترین‌ حد خود می‌رسید. بعد از یلدا، روزهامجددا بلند و بلندتر می‌شوند و خورشید زمان‌بیشتری‌ بر مردم‌ نورافشانی‌ می‌كند.
● سفره‌ رنگین‌
قدیمی‌ها برای‌ شكستن‌ تیرگی‌ و سردی‌ آن‌ درگذشته‌ای‌ نه‌ چندان‌ دور، آتش‌ می‌افروختند واین‌ آتش‌ را تا طلوع‌ خورشید پاس‌ می‌داشتند كه‌خاموش‌ نشود. برای‌ فراموش‌ كردن‌ بلندی‌ آن‌،جشن‌، سور، شبچره‌ در شكل‌های‌ مختلف‌ درخانواده‌های‌ ایرانی‌ مرسوم‌ بود. در چنین‌ شبی‌اغلب‌ به‌ خانه‌ بزرگ‌ خانواده‌ می‌روند و صاحب‌خانه‌ از میهمانان‌ با آجیل‌ مخصوص‌ شب‌ یلدا وهندوانه‌، انار و میوه‌های‌ آبدار دیگر پذیرایی‌می‌كند. آجیل‌ شب‌ یلدا مخلوطی‌ است‌ از تخمه‌،
بادام‌، پسته‌، فندق‌، كشمش‌، نخودچی‌، توت‌ وانجیر خشك‌...
هندوانه‌، میوه‌ اصلی‌ شب‌ یلداست‌. از هر میوه‌می‌توان‌ گذشت‌ اما هندوانه‌ باید باشد. این‌ روزهاهندوانه‌ فروش‌ها در گوشه‌ و كنار شهر با كامیون‌هندوانه‌ به‌ مردم‌ عرضه‌ می‌كنند.
عقیده‌ عامه‌ بر این‌ است‌ كه‌ هر كس‌ در شب‌ یلداهندوانه‌ بخورد، در تابستان‌ آینده‌ تشنگی‌ بر اوغلبه‌ نخواهد كرد.
شب‌ زنده‌ داران‌ شب‌ یلدا، اغلب‌ به‌سرگرمی‌های‌ رایج‌ دسته‌ جمعی‌ می‌پردازند. ازرسومی‌ كه‌ در اغلب‌ شهرهای‌ ایران‌ برگزارمی‌شود، تفال‌ به‌ حافظ است‌. طبیعی‌ است‌ كه‌تفال‌ به‌ حافظ، حداكثر از اواخر قرن‌ هشتم‌هجری‌ یا اوایل‌ قرن‌ نهم‌ مرسوم‌ شده‌ است‌; درحالی‌ كه‌ مراسم‌ یلدا بسیار قدیم‌تر است‌. سبب‌عجین‌ شدن‌ تفال‌ حافظ را با یلدا باید در علاقه‌مردم‌ به‌ این‌ غزلسرا و رگه‌های‌ تفكر در اشعار اوجستجو كرد.
بزرگ‌ خانواده‌ دیوان‌ حافظ را برمی‌ دارد و باخواندن‌ سوره‌های‌ حمد و توحید و سپس‌ با گفتن‌این‌ جملات‌، آن‌ را می‌گشاید:
یا خواجه‌ حافظ شیرازی‌ بر ما نظر اندازی‌، ماطالب‌ این‌ رازیم‌ و تو كاشف‌ این‌ نیازی‌، تو را به‌ بادمصلی‌ و آب‌ ركن‌ آباد، تو را به‌ شاخ‌ نبات‌، تو را به‌پیر خودت‌ علی‌ (ع‌) قسم‌ می‌دهم‌ كه‌ راست‌ وحقیقت‌ را بگویی‌...
ندیدم‌ خوشتر از شعر تو حافظ
به‌ قرآنی‌ كه‌ اندر سینه‌ داری‌
پس‌ از گشودن‌ دیوان‌، اولین‌ غزل‌ بالای‌ صفحه‌دست‌ راست‌ را می‌خواند. اگر این‌ غزل‌ نیمه‌ كاره‌باشد، با ورق‌ زدن‌ از پشت‌ صفحه‌ غزل‌ را از آغاز،قرائت‌ می‌كند. بعد بیت‌ اول‌ از غزل‌ بعدی‌ یا ازغزل‌ هفتم‌ را به‌ عنوان‌ شاهد می‌خواند و شنونده‌با برداشت‌ از غزل‌، خوب‌ بودن‌ یا بد بودن‌ تفال‌خویش‌ را می‌یابد.
گاهی‌ نیز گیرنده‌ فال‌ افراد را شماره‌ گذاری‌می‌كند و پس‌ از فاتحه‌ و گفتن‌ جملاتی‌ كه‌ ذكر شد،غزل‌ اول‌ را برای‌ نفر اول‌ و غزل‌ دوم‌ را برای‌ نفردوم‌... می‌خواند...
امید آن‌ كه‌ در دل‌ این‌ شب‌ سرد و تاریك‌،دوستی‌ها و همبستگی‌ها محفل‌ همه‌ ما را نور وگرمی‌ ببخشند... ما همواره‌ اندیشه‌ همه‌ هموطنان‌خود هستیم‌، شما هم‌ به‌ یاد ما باشید

منبع : مجله خانواده سبز

مطالب مرتبط
فیلم/ قمه زنی یک زن در اعتراض به اکران رستاخیز! - فیلمی در شبکه های اجتماعی به اشتراک گذاشته شده که در نوع خود می توان اعتراضی بی سابقه به حساب آورد. قمه زنی یک زن در اعتراض به اکران فیلم سینمایی رستاخیز!
دندانپزشک پیام صادقیان ! / تصاویر اینستاگرامی - پیام صادقیان با انتشار این عکس از خانم دکتر دندانپزشک برای درست کردن دندان هایش تشکر کرده است. محسن افشانی هم در کلینیک دندانپزشکی در کنار خانم دکتر و دستیارانش سلفی گرفته است.
بدون هیچ صحبتی فقط تماشا کنید - بدون هیچ صحبتی فقط تماشا کنید
هجوم عکس سلفی با پزرعروس در تهران - شروع برنامه ماه عسل 94 با اجرای علیخانی که به دلیل موضوع دور از انتظاری که به آن برنامه اختصاص داده بود؛ حسابی مخاطبان را دلسرد کرد و در ادامه هم، این دلسردی با حضورمهمانی با شغل پزری عروس! در این برنامه، تکمیل شد.
عکسی جدید از بهادر زمانی در گریم حضرت عباس (ع) - بهادر زمانی در گریم حضرت عباس (ع) در نمایی از فیلم رستاخیز در کنار تهیه کننده این مجموعه. احتمالا بهادر حالا که دیده فیلمشان قرار نیست اکران بشود روی به منتشر کردن عکس های آن در شبکه های اجتماعی و فضای مجازی آورده است تا در آن محیطِ پر مخاطب برجسته و دیده شوند.
تصاویر نشست عوامل سریال پایتخت - نشست صمیمانه عوامل سریال پایتخت با اصحاب رسانه
سلفی با جسد دانشجویان ایرانی ! / تصاویر - عکاسی و سلفی گرفتن در کلاس‌های تشریح پزشکی و انتشار آن در فضای مجازی، پدیده‌ای است که این روزها در حال فراگیر شدن است؛ پدیده‌ای که شاید در هیچ کجای دنیا مانند کشور ما به این صورت دیده نشود.
گفتگو با تازه عروس سینمای ایران در شب ازدواجش - گلاره عباسی بازیگر سینما و تلویزیون به خانه بخت رفت.
الناز حبیبی در فروشگاه شاهرخ استخری / تصاویر - عکس جدید سحر قریشی، بهاره کیان افشار، لیندا کیانی، شهرزاد عبدالمجید، کوروش تهامی در روز تولد همسرش، عکس یادگاری نفیسه روشن با کودکان افغان و تصاویر تتلو در ناو جنگی و ...
صحنه نادر شکار شیرها وسط جاده / تصاویر - در این گزارش تصویری که در دو روز اخیر منتشر شده و میلیون‌ها کاربر آن را تماشا کرده‌اند شاهد شکار دو شیر نر در وسط جاده‌ای در آفریقای جنوبی که در برابر چشمان حیرت زده دهها توریست رخ داد، خواهیم بود.
سلفی همسر شهرام محمودی / تصاویر اینستاگرامی - علی لهراسبی، مهدی ماهانی و کامبیز دیرباز چند روز مانده به تعطیلات به پیشواز تفریحات تابستانی در ترکیه رفته اند. سلفی فرزاد حسنی با نیما کرمی، علیرضا جاوید نیا، مژده لواسانی، ژیلا صادقی و صبا راد در حاشیه مراسم یادبود زنده یاد مهران دوستی.
فیلم/ توضیحات مجری زن درباره روزه‌خواری در آنتن زنده - صبا راد مجری برنامه «به خانه بر‌می‌گردیم» که در برنامه زنده تلویزیون به طور ناخواسته مزه غذایی را چشید، توضیحاتی در این خصوص ارائه کرد.
جنجال کلیپ هسته‌ای «تتلو» / ویدئو - تصاویر حرفه‌ای و قاب‌های هوشمندانه و کارگردانی درستی که در یک کلیپ با مضمون انرژی هسته‌ای دیده می‌شود، هم به لحاظ ساختار و هم از نگاه مضمون اتفاق خوبی محسوب می‌شود، اما اینکه کلیپ انرژی هسته‌ای را چه کسی خوانده بسیار جالب است!
رونمایی از فاجعه ملی در یک مسابقه تلویزیونی / فیلم - مسابقه تلویزیونی «ثانیه ها» که از شبکه دوم سیما پخش می شود، سطح پایین اطلاعات عمومی و سرانه مطالعه در کشور را به نمایش گذاشت. هر یک از شرکت کنندگان در این مسابقه، نماینده هزاران نفر از افراد جامعه هستند که اطلاعات عمومی آنها در حد یک دانش آموز سال دوم ابتدایی است.
عکس جدید از مهناز افشار و دخترش / عکس - بعد از ازدواج پر سر و صدای مهناز افشار با یاسین رامین پسر محمدعلی رامین معاون مطبوعاتی دولت احمدی‌نژاد، این زوج جوان وارد ماجراجویی جدیدی شده‌اند.
مهران غفوریان و همسر در تعطیلات. - مارال فرجاد، نگین صدق گویا، سیاوش خیرابی و امین زندگانی در پشت صحنه سریال جدیدشان. رز رضوی در یک جشنواره خیریه در شیراز. امیر مهدی کیا و ساغر عزیزی در نمایی از سریال معمای شاه در نقش محمدرضا شاه و فرح پهلوی.
در جستجوی همسر برای کاپیتان معروف ! - مجله ایده آل عکس کاپیتان تیم ملی والیبال را با تیتر «در جست و جوی همسر برای کاپیتان معروف» کار کرده است.
اولین bmw i8 سه میلیاردی در ایران چپ کرد / عکس - تقریبا 1 ماه پیش بود به ورود یک خودروی بی‌ ام‌ دبلیو bmw i8 به ایران اشاره شده بود. این خودرو که جزء پیشرفته ترین خودروهای دنیا می باشد, زمانی که وارد ایران شد به دلیل خاص و تک بودن در کشورمان, قیمتی در حدود 3 میلیارد تومان پیدا کرد!!
پست جنجالی آنا نعمتی، رعنا دختر اول پورعرب ! - آنا نعمتی مطلبی را در صفحه شخصی‌اش منتشر کرده است که باعث تعجب افراد بسیار زیادی از جمله طرفداران آنا نعمتی و ابوالفضل پورعرب شده است.
ابوعزرائیل در مشهد! / تصاویر - شنيده شده مبارز عراقی در مقابل داعش معروف "ابوعزراييل" در حرم رضوی بوده است. كه از تصاوير منتشر شده با استقبال گرم مردم هم مواجه شده است.
پربازدیدها
بان‌کی‌مون: ایران نقش مهمی‌ در حل بحران‌های منطقه دارد - گروه سیاسی: دبیرکل سازمان ملل متحد با استقبال از توافق بر سر برنامه اتمی‌ ایران، آن را الگوی خوبی‌ برای حل دیگر ...
هنرمندان ایران در رومانی چه می‌کنند؟ - گروه فرهنگی: با پایان یافتن اولین دور نمایش آثار هنرمندان ایران، نمایشگاه دوم پروژه‌ی «فضاهای زندگی» در رومانی ...
دنیای مد 30 سال از ایران دور بوده است - گروه فرهنگی: مدیرعامل برند ایتالیایی که بعد از مذاکرات 1+5 اولین شعبه محصولاتش را در ایران افتتاح کرده است، گفت: قول می‌دهم اگر یک ...
احتمال از دست رفتن بازار صادرات لبنیات - گروه اقتصادی: رییس کمیسیون کشاورزی، آب و صنایع غذایی اتاق بازرگانی تهران نسبت به از دست رفتن بازار صادرات محصولات لبنی ایران هشدار ...
حدادی: جام اطلس اسپورت به ضرر ما تمام می‌شود/ همچنان ناهماهنگیم - با ارزش‌ترین بازیکن بسکتبال آسیا معتقد است نتایج دیدارهای تدارکاتی نمی‌تواند ملاک کار ملی‌پوشان ایران باشد و بازیکنان کشورمان در رقابت‌های اطلس‌اسپورت کمی ناهماهنگ‌اند.
اولویتهای جدید صندوق حمایت از پژوهشگران تا مهر تعیین می‌شود - رئیس صندوق حمایت از پژوهشگران از بازنگری اولویت های پژوهشی این صندوق خبر داد و گفت: تا مهرماه اولویت های جدید پژوهشی برای صندوق تعیین خواهد شد.
واکنش مخاطبان فردا به انتشار عکس سلفی دانشجویان پزشکی با جسد در سالن تشریح! +تصاویر - مدت هاست که گرفتن عکس سلفی در بین افراد رایج شده و هر کسی «عکس های یه هویی» از خودش و سوژه مدنظرش می گیرد و در شبکه های اجتماعی مختلف منتشر می کند.
جنگجوی شورشی رفیقش را کشت - از محل وقوع این حادثه اطلاع نداریم اما به احتمال زیاد باید در یکی از کشورهای عربی رخ داده باشد. از هویت دو طرف درگیر نیز بی اطلاعیم شاید دو ...
توافق هسته‎ای از سد کنگره گذر می‎کند - یک کارشناس مسائل داخلی آمریکا با اشاره مخالفت های شدید نمایندگان کنگره آمریکا در هر دو مجلس سنا و مجلس نمایندگان تاکید کرد:«درصد بسیار بالایی از پیش بین...
نصیحت امیر عبداللهیان به وزیر خارجه بحرین - معاون عربی و افریقا وزارت خارجه کشورمان اقدام تروریستی اخیر در بحرین را به شدت محکوم کرد.