سه شنبه ۲ خرداد ۱۳۹۶ / Tuesday, 23 May, 2017

آیه و سوره


آیه و سوره
الف ) آیه .
واحد كوچك قرآن كریم , آیه است . در بیشتر موارد هر آیه یك جمله است . ولی گاه آیاتی هست كه متشكل از چند جمله و یك پاراگراف است ( نظیر مثلا آیهٔ الكرسی یا آیه نور ). و گاه حتی به اندازه چند پاراگراف است . مـانـنـد آیـه دیـن ( كـه آیه تداین و مداینه هم گفته اند ) كه بلندترین آیه قرآن است و در كتابت عثمان طه ( مصحف المدینهٔ ) درست یك صفحه پانزده سطری است . گاه هست كه آیه نه فقط از یك جمله كمتر است , بلكه فقط یك كلمه است مانند مدهامتان ( الرحمن , ۶۴ ) , یا از آن هم كمتر مانند اغلب حروف مقطعه یا فواتح سور نظیر طه , یس یا الم . شناخت حد آیه توقیفی و از سوی شارع است . زیرا حتی در فواتح سور فی المثل المص را یك آیه شمرده اند , ولی نظیر آن یعنی المر را یك آیه نشمرده اند. یا حمعسق [ حم . عسق ] را دو آیه شمرده اند. ولی باز كهیعص یك آیه شمرده شده است . كلمه آیه و جمع آن آیات , به معنای همین جملات یا جمله واره های قرآن , در خود قرآن هم آمده است . ( آیه : بقره , ۱۰۶ ; نحل , ۱۰۱ , آیات ; بقره , ۲۵۲ ; آل عمران , ۷ ; یوسف , ۱ ; نور , ۱ ).
پـر آیـه تـرین سوره قرآن كریم سوره بقره است ( ۲۸۶ آیه ) ,و كم آیه ترین سوره قرآن , سوره كوثر است ( ۳ آیه ). در تعداد كل آیات اقوال متعددی هست . طـبـق معتبرترین قول كه ابوعبدالرحمن عبداللّه بن حبیب سلمی از امیرالمؤمنین علی (ع ) نقل كرده و امام شاطبی آن را در ناظمهٔ الزهر آورده است , تعداد كل آیات قرآن , ۶۲۳۶ آیه است ( تاریخ قرآن , رامیار , ۵۷۰ ). تـرتـیب و توالی آیه ها , اعم از اینكه طی یك فقره وحی یا طی یك سلسله وحی متوالی نازل شده باشد , توقیفی است . یعنی خود این امر نیز جزو وحی است و به امر الهی و رهنمایی جبرئیل انجام گرفته است . در مـواردی هـم كـه حضرت رسول (ص ) آیه یا آیاتی را جابجا می كردند و می فرمودند : این آیه یا آیات را در فلان سوره بین كدام آیات قرار دهید , باز به رهنمود وحی بوده است .
بعضی از آیات قرآن , برجستگی و شهرت خاصی یافته اند و با نام كلمه یا معنایی از خود آیه مشهور شده اند كه بعضی از آنها عبارتند از :
ـ آیه اخوت ( حجرات , ۱۰ ) ,
ـ آیه اذن یا آیه تصدیق ( توبه ,۶۱ ) ;
ـ آیه اكمال ( مائده , ۳ ) ; آیه امانت ( احزاب , ۷۲ ) ;
ـ آیه انذار ( شعراء ۲۱۴ ) ; آیه تبلیغ ( مائده , ۶۷ ) ;
ـ آیه تداین ( یا دین یا مداینه , بقره , ۲۸۲ ) ;
آیه تسمیه كه همان بسم اللّه الرحمن الرحیم است در آغـاز كـلـیه سوره ها , جز سوره توبه ; آیه تطهیر ( احزاب , ۳۳ ) ; آیه حجاب ( نور , ۳۰ - ۳۱ ) ; آیه حـفظ ( حجر , ۹ ) ; آیه خمس ( انفال , ۴۱ ) ; آیه سیف [ آیه قتال ] ( توبه , ۵ ) ; آیهٔ الكرسی ( بقره , ۲۵۵ ) ; آیه مباهله ( آل عمران , ۶۱ ) ; آیه مشیت ( كهف , ۲۳ - ۲۴ ) ; آیه نور ( نور , ۳۵ ) ; آیه و ان یـكـاد ( قـلم , ۵۱ ) ; آیه ولایت ( مائده , ۳ ) ( برای تفصیل و شرح آنها ـ دایرهٔ المعارف تشیع , ذیل كلمه آیه ... ) .
آیات قرآنی به مكی و مدنی و ناسخ و منسوخ و محكم و متشابه تقسیم می گردد .
ب ) سوره .
واحد بزرگ قرآن كریم , سوره است . سوره در لغت یعنی بریده شده و در اصطلاح گروهی مستقل از آیات قرآن كه مطلع و مقطعی دارد , و گفته اند كه به این معنی از سورالمدینهٔ ( دیوار دور شهر ) گرفته شده است . كلمه سوره به همین معنی در خود قرآن هم به كار رفته است ( از جمله در بقره , ۲۳ ; توبه , ۶۴ , ۸۶ ; نور , ۱ ) همچنین جمع آن سور ( بر وزن گهر ) نیز در قرآن به كار رفته است ( هود , ۱۳ ). قرآن مجید , كلا ۱۱۴ سوره دارد كه كمابیش به ترتیب بلندی طول مرتب شده اند.
▪ بلندترین سوره قرآن سوره بقره است ( ۲۸۶ آیه , برابر با ۴۸ صفحه در كتابت عثمان طه - مصحف المدینهٔ ) و كوتاهترین سوره , سوره كوثر است ( دارای ۳ آیه ).
▪ بـعضی سوره های قرآن , نام گروهی دارند : الطوال السبع [ السبع الطوال ] : ( هفت گانه بلند ) كـه عـبارتند از : بقره , آل عمران , نساء , مائده , انعام , اعراف و در مورد هفتم , اختلاف نظر است كـه آیا شامل انفال و توبه است ( كه بین آنها بسم اللّه الرحمن الرحیم فاصله نینداخته است ) یا یونس .
▪ الـمـئون [ الـمئین ] : ( صدگانه ها ) به سوره هایی اطلاق می گردد كه تعداد آیات آنها از ۱۰۰ آیه بیشتر است . ( مانند یونس , هود , یوسف , نحل , كهف ).
▪ المثانی : سوره هایی است كه كمتر از صد آیه دارد ( مانند قصص , نمل , عنكبوت , یس و ص ).
▪ المفصل : سوره های اواخر قرآن كه نخستین آنها به اختلاف اقوال سوره ق یا حجرات است . نامهای گروهی دیگر نیز برای بعضی از سوره ها به مناسبتهای خاصی نهاده اند. از جمله سوره الم : هفت سوره این كه با الم آغاز می شود.
ـ سور مسبحات : ( كه با كلمه سبحان , یا سبح , یا یسبح آغاز می گردد , كه عبارتند از اسراء , حدید , حشر , صف , جمعه , تغابن , و اعلی .
ـ سـور حـوامیم : هفت سوره كه با حم آغاز می گردد ( مؤمن , فصلت , شوری , زخرف , دخان , جاثیه , و احقاف ).
ـ سور طواسین : سوره هایی كه با طس یا طسم آغاز می شود ( شعراء , نمل , قصص ).
ـ سـور عزایم : چهار سوره ای چهار سوره ای كه در آنها سجده واجبه هست ( سجده , فصلت , نجم , علق ).
▪ الزهراوان : ( بقره و آل عمران ).
▪ المعوذتین : دو سوره آخر قرآن ( فلق و ناس ).
▪ چهار قل : چهار سوره پایان قرآن كه با كلمه قل آغاز می شود.
نام سوره ها ( فاتحهٔ الكتاب , بقره , آل عمران , نساء , تا آخر ) توقیفی یعنی به تعیین رسول اللّه (ص ) بوده است ( نیز ـ تاریخ قرآن , رامیار , ۵۸۱ ).
▪ بعضی سوره ها , دو یا چند نام دارد از جمله : فاتحهٔ الكتاب ( حمد , ام القرآن , سبع المثانی ) ; توبه ( برائت ) اسراء ( بنی اسرائیل ) نمل ( سلیمان ) ص ( داود ) مؤمن ( غافر ) , اخلاص ( توحید , قل هو اللّه ) ; مسد ( لهب ). درباره اینكه ترتیب و توالی سوره های قرآن كه آغاز آنها , فاتحهٔ الكتاب و پایان آنها , سوره ناس است , تـوقـیـفـی اسـت یـا اجتهادی ( اجتهاد صحابه ) و به رای و نظر گردآورندگان بازمی گردد , اختلاف اقوال است .
بعضی گفته اند توقیفی و به امر و ارشاد پیامبر (ص ) و رهنمود وحی است . بعضی گفته اند اجتهادی است و به عهده سامان دهندگان مصحف عثمانی است , چون حضرت رسـول (ص ) بـه دلایـلـی كـه بـعـدا گـفته خواهد شد , قرآن را كتابت و جمع كرده ولی مدون بین الدفتین نكرده بودند. و بعضی گفته اند آمیزه ای از توقیف و اجتهاد است و این رای پذیرفتنی تر است .
نام و نشان سوره های ۱۱۴ گانه قرآن مجید در اغلب تاریخهای قرآن ( از جمله تاریخ قرآن , تالیف رامـیـار , ۵۸۳ بـه بـعـد ) و نیز با آمار و ارقام مربوط به كلمات و حروف هر یك در فرهنگ آماری كـلـمات قرآن كریم , تالیف محمد روحانی , و نیز در پایان هر قرآن طبع جدیدی آمده است , و به رعایت اختصار , از آوردن آن در اینجا خودداری می شود.


منبع : مرکز جهانی اطلاع رسانی آل بیت

مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
اداره کشاورزی , مهدی پاکدل , مرکز تخصصی آموزش موسیقی کلاسیک , ارتفاعات آبسرده , مراسم حمایت از آرین خو , نشتیفان , شهادت شهروندان یمنی , سعودی‌ها , ویکتور والدوز , رادیو فرهنگ , یهودیان تندرو , اوباما اولاند , فراورده های خونی , الگوی خرید , مصباح , خال های بدن , شهرداری بندرعباس , تبلیغات جاده , صنعت فرش لرستان , علم تمرین ورزشی , نیکلای چائوشسکو , سرقت منازل , سد امیرکبیر , بدخیم , سیاهپوستان آمریکایی , اوج خستگی , لاک پشت سبز , روابط ریاض و اسلام آباد , سینی غذا , منطقه ازاد چابهار , پریشان‌گویی , تکذیب فعالیت سیاسی علی دایی , تخریب مدارس , تخفیف مالیات , رئیس گروه دوستی پارلمان , افشاریان , فیلم ناسور , تلویزیون رژیم صهیونیستی , اکسیزن , بازار داخل , مهدی نادری , فتوای حرام , ورزشگاه بور سعید , شرکت واحد , سرهنگ جواد جهانشیری , جشنواره ورزشی , دانلود آنتی ویروس برای اندروید , گردهمایی مدافعان حرم , سیمون بایلز , نایب رئیس کمیسیون عمران مجلس ,

برخی از مطالبی که کاربران هم اکنون در حال خواندن آن هستند
کردستان , وله روح الله روحه , ارزشیابی انتقادی , قصهٔ سه نارنج , قطع نصف لگن (همی پلوکتومی) , به نام ایزد! چه رویست این؟ که حیرانند ازو حوران , جهانگردی عامل زنده نگهداشتن سنت‌ها و آداب و رسوم گذشته , حال دل با تو گفتنم هوس است , ترجیع بند , کام دلم نشد ز دهانت روا هنوز , اختصاص منابع مالی بودجه برحسب اولویت , دیوارهٔ قفسهٔ سینه، پلور، مدیاستن و ریه , سوزا، قشم , پستان , مسجد جامع ابرقو، یزد , عوامل مؤثر در کیفیت علوفه , جنین , فیلم , شکل‌گیری برداشت‌ها و اثر تقدم (primacy effect) , مقبره شاطر گنبد ,

برخی منابع مهم خبری
boursenews.ir بورس نیوز , journals.ut.ac.ir نشریات دانشگاه تهران , webshahr.org وب شهر , ut.ac.ir دانشگاه تهران , bahardaily.ir روزنامه بهار , jomhouriat.ir جمهوریت , avapress.com صدای افغان , dolateyar.com دولت یار , ireconomy.ir اقتصاد ایرانی , iranestekhdam.ir ایران استخدام , mihanemrooz.ir میهن امروز , 55online.ir 55 آنلاین , gooyait.com گویا آی تی , nasserhejazi.name مستند حجازی , bultannews.com بولتن نیوز , seraj24.ir سراج 24 , puyesh.net پویش , asrekhodro.com عصر خودرو , seemorgh.com سیمرغ , taamolnews.ir تعامل , lisna.ir لیزنا , hamrahannews.ir همراهان , kamooneh.com کمونه , tejaratnews.com تجارت , rahyabnews.com رهیاب نیوز , navad.net روزنامه نود , golagha.ir گل آقا , jamaran.ir جماران , medianews.ir مدیا , bankia.ir بانکیا ,

وبگردی
رقص شمشیر و مدال آل سعود برای ترامپ
رقص شمشیر و مدال آل سعود برای ترامپ - دونالد ترامپ با ملک سلمان بن عبدالعزیز رقص سنتی عربستان به نام "عرضه" را اجرا کرد.
حضور فشن‌ها در انتخابات شورای شهر
حضور فشن‌ها در انتخابات شورای شهر - پدیده این دوره انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا بی شک حضور چشم‌گیر فشن‌هاست.
طریقه لوله کردن دانشجو!
طریقه لوله کردن دانشجو! - شروع مناظره تا ثانیه‌هایی دیگر/بازگشت sحاق/اسحاق بزنش اسحاق نذار از خاکریز رد بشه/وضعیت رئیسی بعد ازصحبت‌های جهانگیری/جوری که جهانگیری به قالیباف و رئیسی...
فیلم | وقتی لیونل مسی ایرانی سوژه الجزیره شد
فیلم | وقتی لیونل مسی ایرانی سوژه الجزیره شد - فیلم - رضا پرستش، ایرانی ۲۵‌ساله ای که اینقدر شبیه مسی است که در خیابان مردم با او عکس می‌گیرند. شباهتش باور نکردنی است. این ویدیوی الجزیره پلاس درمورد اوست و درخواستی که از مسی دارد.
ماجرای عجیب هاله نور اینبار از زبان دکتر روحانی !
ماجرای عجیب هاله نور اینبار از زبان دکتر روحانی ! - روایت عجیب روحانی از مشاهده هاله نور
رییس جمهور جوان فرانسه و همسرش!
رییس جمهور جوان فرانسه و همسرش! - امانوئل ماکرون یکشنبه شب به‌عنوان رئیس جمهور جدید فرانسه معرفی شد، او علاوه بر اینکه جوانترین رئیس جمهور این کشور است، همسری دارد که بسیار مورد توجه رسانه‌ها قرار گرفته است.
سخنرانی جنجالی روحانی در شهر همدان
سخنرانی جنجالی روحانی در شهر همدان - اگر در انتخابات شرکت نکنیم در خیابان ها دیوار خواهند کشید همانطور که در محل کارشان بخشنامه زنانه - مردانه ابلاغ کردند / شما اینها را نمی شناسید من اینها را می شناسم
هجوم مردم گرسنه میناب به غذاهای فاسد
هجوم مردم گرسنه میناب به غذاهای فاسد - چندی پیش یک کامیون حامل مواد فاسد برای دفن در میناب حاضر شد که مورد حمله گرسنگان قرار گرفت و به غارت رفت لودری که برای دفن مواد غذایی فاسد در محل حاضر شده بود کنار کشید تا مردم فقیر سر مواد آمدند و آنها را با رضایت با خود بردند.
سقوط سالار عقیلی و گروهش در اجرای زنده + فیلم
سقوط سالار عقیلی و گروهش در اجرای زنده + فیلم - دومین شب اجرای کنسرت موسیقی سالار عقیلی به مناسبت پاسداشت مقام معلم در شهرستان آمل دبا حادثه همراه شد
اعتراض شدید کارگران معدن زمستان یورت به روحانی!
اعتراض شدید کارگران معدن زمستان یورت به روحانی! - اعتراض شدید خانواده های داغدار معدنچیان یورت به حضور حسن روحانی در محل حادثه و جلوگیری از خروج ماشین وی و همراهانش با سر دادن شعار.آنها می گفتند حضور وی «تبلیغاتی» است.
اولین فیلم از لحظه شهادت مرزبانان میرجاوه
اولین فیلم از لحظه شهادت مرزبانان میرجاوه - گروهک تروریستی جیش العدل فیلم لحظه هدف قرارگرفتن و شهادت مرزبانان میرجاوه را منتشر کرد.
نعوذبالله امام زمان حال فعلی آن آقا را نمی‌دانست؟
نعوذبالله امام زمان حال فعلی آن آقا را نمی‌دانست؟ - «زمانی گفته شد امام زمان سفارش یک آقایی را کرده، بعد هم که آن آقا مدعی شد، گفتند ملاک حال فعلی افراد است. یعنی نعوذ بالله امام عصر (عج) حال او را نمی‌دانستند که به شما پیغام حمایت را دادند؟!»
برخورد پره‌های بالگرد به سر مدیرکل بحران کهگیلویه‌وبویراحمد
برخورد پره‌های بالگرد به سر مدیرکل بحران کهگیلویه‌وبویراحمد - اخیرا تصاویر برخورد ملخک هلی کوپتر با مدیرکل حوادث غیرمترقبه کهگیلویه،به عنوان خبری داغ در کانال های تلگرامی منتشر شده. این ویدئو مربوط به مرداد ۸۹ است.
رابطه عاشقانه رضا روحانی با مجری شبکه من و تو
رابطه عاشقانه رضا روحانی با مجری شبکه من و تو - این آهنگساز 39 ساله به تازگی رابطه ای عاشقانه را با یکی از مجریان شبکه من و تو آغاز کرده است. رضا روحانی با انتشار عکسی از خودش و فرانک مجری این شبکه, از پیدا کردن عشق واقعی زندگی اش نوشت.
صید ماهی خاویاری ۶۰۰ کیلویی در دریای خزر
صید ماهی خاویاری ۶۰۰ کیلویی در دریای خزر - به گزارش خبرنگار مهر، یک فیل‌ماهی خاویاری با وزن حدودی ۶۰۰ کیلو و بیش از ۷۰ کیلوگرم خاویار روز یکشنبه توسط صیادان دو کومه گمیشانی صید شد.
عکس یادگاری منشوری با روحانی در توچال
عکس یادگاری منشوری با روحانی در توچال - عکس روحانی با لباس ورزشی در مجموعه تله‌کابین توچال
    پربازدیدها