دوشنبه ۲۸ خرداد ۱۳۹۷ / Monday, 18 June, 2018

تحدی و اعجاز قرآن


تحدی و اعجاز قرآن
كـفـار مـكه و قتی كه با دعوت پیامبر (ص ) و كلام الهی روبه رو شدند , یا از استماع آن خودداری می كردند و دیگران را هم بازمی داشتند ( فصلت , ۲۶ ) یا می گفتند این جز سخن انسان نیست . ( مدثر , ۲۵ ) یا می گفتند اگر می خواستیم همانند این می گفتیم . این جز افسانه های پیشینیان [ اساطیرالاولین ] نیست . ( انفال , ۳۱ ) در اینجاست كه خداوند تحدی می فرماید. یـعـنـی از منكران و معاندان می خواهد كه اگر قرآن را غیر و حیانی و غیر الهی می دانند نظیری بـرای آن بـیاورند ( طور , ۳۳ ـ ۳۴ ) همچنین : یا می گویند این [ قرآن ] را برساخته است بگو اگـر راست می گویید ده سوره برساخته همانند آن بیاورید , و هركسی را كه می توانید , در برابر خـداونـد , بـه یاری بخوانید , آنگاه اگر از عهده پاسخ شما بر نیامدند , بدانید كه آن به علم الهی نازل شده است .... ( هود , آیات ۱۳ و ۱۴ ) و سرانجام می فرماید : و اگر از آنچه بر بنده خویش فرو فرستاده ایم , شك دارید , اگر راست می گویید سوره ای همانند آن بیاورید , و از یاورانتان در برابر خداوند یاری بخواهید. ولـی اگـر چـنین نكردید - كه هرگز نخواهید كرد - از آتشی كه هیزم آن انسان و سنگ است , و برای كافران آماده شده است , بترسید. ( بقره , ۲۳ ـ ۲۴ ). ( نیز ـ اسراء , ۸۸ ) و این تحدی عام است . یـعـنـی خـطـاب بـه همه انسانها اعم از همعصران پیامبر (ص ) و اعم از عربها و همه ادوار و همه سرزمینهاست . در عصر نزدیك به عصر رسالت و قرون بعدی , عده ای از جمله مسیلمه كذاب , در مقام معارضه با قـرآن برآمده اند و فقط كلماتی سست پیوند , بدون معنای بلند یا حتی معنای عادی , كه نه نظیر قرآن است , و نه نظیر كلام متعارف , چیزهایی سر هم بندی كرده اند. و بدینسان معجزه بودن قرآن تحقق یافته است . زیـرا مـعـجـزه عبارت است از امری خارق العاده كه مقرون به تحدی و مصون از معارضه باشد و خداوند آن را به دست پیامبرانش ظاهر سازد كه دلیل بر صدق رسالت آنان باشد. و مـشـركـان عرب , برای ابراز مخالفت با پیامبر (ص ) دهها جنگ به راه انداختند و سالها خود و جـامعه را گرفتار بحران كردند كه امری بسیار شاق بود , ولی نتوانستند به راه ساده تر كه آوردن نظیر قرآن و لذا ابطال دعوی حقانیت آن بود , نرفتند. ( التمهید , محمد هادی معرفت , ۴/۱۶ ).
● در مـعنای اعجاز قرآن چند وجه گفته اند :
۱ ) فصاحت شگرف و بلاغت بیمانند كه نظیر و بدیلی ندارد [ نظریه اعجاز زبانی ].
۲ ) موسیقی و آهنگ آن .
۳ ) بیمانندی معارف و تعالیم قرآن .
۴ ) تشریعات آن كه موافق فطرت و عقل سلیم است و سعادت دو جهانی دربردارد.
۵ ) براهین آن قاطع و دارای فصل الخطاب است .
۶ ) مشتمل بر اخبار غیبی است , چه غیب مربوط به گذشته , چه آینده .
۷ ) مشتمل بر اشارات علمی بر اسرار آفرینش است .
۸ ) اسـتـقـامت بیان دارد و خالی از تناقض و اختلاف است , با آنكه در هنگامه حوادث بسیار و در طول بیست و سه سال نازل شده است .
۹ ) قـول بـه اینكه خداوند دلها و همتهای مخالفان را از آوردن نظیر قرآن , منصرف داشته است [ نظریه صرفه ]. مـعجزات پیامبران پیشین بیشتر حسی بوده است , ولی قرآن كه معجزه الهی و معجزه جاودانه و مستمر اسلام و پیامبر اسلام (ص ) محسوب می گردد , معجزه ای عقلی - علمی ( فرهنگی ) است . به گفته ای مشهور معجزه هر پیامبری مناسب با پیشرفتهای زمانه اش بوده است , و چون در عصر پـیـامبر ما (ص ) , شعر و ادب در میان قوم عرب , هنری والا محسوب می گردیده , خداوند برای پیامبر اسلام (ص ) , معجزه زبانی - ادبی انتخاب فرموده است .
● از میان وجوه مختلف اعجاز قرآن كه برشمردیم , دو وجه برجسته تر است .
الـف ) اعجاز زبانی - ادبی , كه اكثریت قاطع علمای امامیه برآنند و نیز بسیاری از قرآن پژوهان و ادب شـنـاسـان اهل سنت از جمله جاحظ و قاضی عبدالجبار , و زمخشری و عبدالقاهر جرجانی و سكاكی و قرآن پژوه و هنرمد بزرگی چون خواجه شمس الدین محمد حافظ.
ب ) نظریه صرفه . طبق این نظریه اعجاز قرآن كریم در خود قرآن و از جمله در فصاحت بی نظیر و هنر ادبی - زبانی آن نیست , بلكه در این است كه خداوند صرف همم فرموده است . یـعـنی اندیشه كسانی را كه قصد برابری و نظیره آوری با قرآن كریم داشته اند , منصرف گردانده است . از علمای امامیه , سید مرتضی علم الهدی و شیخ مفید طرفدار این نظریه اند. امـا ایـن نظریه , نظریه ای ضعیف و خدشه پذیر است , زیرا ارزش ذاتی و ادبی - زبانی و محتوایی و سبكی قرآن را برای معجزه بودن آن كافی نمی داند. شـاید علت گرایش این بزرگان و نیز نظام معتزلی ( كه واضع این نظریه شمرده می شود ) و ابن حـزم ظاهری و برخی دیگر از اشاعره كه از نظریه صرفه دفاع می كنند , این باشد كه نظریه اعجاز زبـانـی - ادبـی را نارسا می دانند و برآنند كه فی المثل آثار ادبی شامخ هر قوم و ملتی معجزه آسا و معارضه ناپذیر و بی همانند است . ( بـرای تـفـصـیـل دربـاره سایر وجوه اعجاز ـ مقاله اعجاز القرآن نوشته دكتر اصغر دادبه , در دایرهٔ المعارف تشیع , ۲/۵۶۲ ـ ۲۶۵. همچنین فصل اعجاز القرآن در البیان تالیف آیت اللّه خویی . هـمـچـنـیـن مجلد چهارم از كتاب التمهید , تالیف استاد محمد هادی معرفت كه سراسر درباره تحدی و اعجاز قرآن است ).


منبع : مرکز جهانی اطلاع رسانی آل بیت

مطالب مرتبط

آداب باطنی تلاوت قرآن

آداب باطنی تلاوت قرآن
قرآن به عنوان آخرین كتاب الهی كه بر افضل انبیاء الهی نازل شده نور هدایت ابدی برای بشریت و تجلی خداوند در كلامش بود. قرآن شاهد زنده بر نبوت رسول اكرم(ص) و گرامی ترین برهان بر حقانیت اوست زیرا دلیلی دائمی و حجتی همگانی به شمار می آید كه تمامی ابعاد و جوانب آن نشان از دانش نامتناهی ربانی دارد و هیچ كس را یارای آن نبوده و نخواهد بود كه مانند این كتاب را از پیش خود بیاورد.
از جمله عواملی كه قرآن را در دل ها و مصاحف حفظ می كند تلاوت و مداومت در مطالعه آن است. تلاوت قرآن نیز مانند هر عمل مستحب دیگر دارای آدابی است كه خود بر دو نوعند: ظاهری و باطنی. از این دو قسم آداب باطنی تلاوت قرآن از اهمیت بیشتری برخوردار است كه در هنگام تلاوت قرآن بایستی مد نظر قرار گیرد. برای تلاوت قرآن ده ادب باطنی است كه به چند مورد
۱) فهمیدن اصل كلام
۲) آگاهی به عظمت متكلم
۳) تدبر، در شماره گذشته اشاره شد.
۴) حضور قلب و ترك حدیث نفس
حضور قلب از توجه بیشتر سرچشمه می گیرد زیرا تعظیم كلامی كه قرائت می شود ریشه در توجه انسان به آن كلام دارد و اندیشه خود را در چیز دیگری مصروف نمی دارد و این تمركز اندیشه و همت سبب شادی و انبساط خاطر می شود. ومی گویند در معنا و تفسیر آیه «یا یحیی خذ الكتاب یقوه ۴ گفته شده با جدیت و كوشش كتاب را بگیر» یعنی این كه در هنگام تلاوت قرآن وجود خود را از تمامی افكار خالی و همت را به آن مصروف بدار.
مهار ذهن و خودداری از انحراف ذهن از یك مسئله به مسائل دیگر امری بس دشوار و نیازمند به تمرین است یعنی آن چه را كه عموم مردم حواس پرتی می دانند به راحتی قابل پیشگیری نیست و حضور قلب نیز چیزی جز حواس جمعی نیست. كسی كه قرآن می خواند باید به آنچه می خواند عنایت و توجه داشته باشد و كلمات را بر حسب عادت و چرخش زبان نگوید زیرا قاری قرآن تنها به مقداری كه با توجه خوانده است بهره می برد و آن چه بی توجه خوانده می شود مانند آبی است كه هدر می رود و مزرعه را سیراب نمی كند منظور آن است كه هنگام تلاوت تمام حواس قاری به آیات الهی باشد و هیچ هم و غم دیگری را به دل راه ندهد.
۵) تفهم
منظور از تفهم آن است كه از هر آیه ای آن چه سزاوار آن است برداشت و استنباط كند (یعنی مراد از تفهم آن است كه برای هر آیه ای توضیح و شرحی مناسب با موضوع آن به دست آورد) تفهم در ادامه تدبر است چه بسا كسی تدبر كند اما حصول نتیجه ای نباشد یعنی باید آن قدر تدبر كرد تا مفهوم آیه را دریافت. براین اساس آیات قرآن مشتمل بر مطالب گوناگونی است (از صفات آفریدگار گرفته تا صفات آدمیان و. . .) كه دانستن هر یك چراغی است فرا راه تكامل انسان.
۶) ترك موانع فهم
بعضی از مردم به خاطر اینكه شیطان پرده ای بر فهم آنان افكنده است از فهم معانی قرآن محروم و از درك اسرار و شگفتی های آن بی بهره اند. قاری قرآن بایستی در رفع موانع و حجب شیطانی بكوشد. مهمترین حجاب های فهم چهار مورد است:
▪ حجاب اول:
برخی از افراد (قاریان) تمام تلاش و توجه خویش را صرف تلفظ صحیح كلمات قرآن می كنند تا مبادا حرفی را از مخرج نادرست ادا كنند در چنین وضعیتی دیگر برای توجه به معانی مجالی باقی نمی ماند. كه این كار به عهده شیطان است كه موكل بر قرآن شده تا با وسوسه مردم را از درك معانی كلام الهی باز داشته و مردم را وادارد كه در ادا به حروف تردید نمایند.
▪ حجاب دوم:
اینكه تلاوت كننده در مسائل متقلد نظریه ای باشد كه به تقلید آن را یادگرفته و نسبت به آن جمود و تعصب داشته باشد این چنین اعتقاد و تعصبی مانع از ارتقاء است و به او اجازه نمی دهد كه غیر از مورد اعتقادش به مطلب دیگری بیندیشد.
▪ حجاب سوم:
این است كه قاری و تلاوت كننده قرآن بر گناهی اصرار ورزد و یا متكبر و یا مبتلا به هوای نفس باشد. این گناهان سبب تاریكی دل می گردد و مانند غبار بر آیینه قلب نشسته از تجلی حق جلوگیری می كند و این بزرگترین حجاب دل است و بیشتر مردم به این حجاب گرفتارند.
▪ حجاب چهارم:
این است كه تفسیر ظاهری آیه را بخواند و بپذیرد كه كلمات قرآن در معانی خود منحصر به آن است كه از ابن عباس و مجاهد و امثال آنها نقل شده است. و بقیه تفسیر به رای است و این خود از حجاب های بزرگ فهم قرآن است.
● تخصیص
تخصیص یعنی این كه تلاوت كننده در نظر بگیرد كه مقصود از هر خطاب قرآن خود اوست پس اگر نهی از امری را در قرآن می خواند یا وعده و وعیدی را می شنود خود را مخاطب بداند و اگر داستان های انبیاء و اقوام گذشته را قرائت می كند آنها را به منزله افسانه تلقی نكند بلكه بداند كه مقصود از آنها عبرت است و قاری بایستی از لابه لای آنها آنچه را مورد نیاز می باشد برگیرد. در قرآن كریم می خوانیم: «ولقد یسرنا القرآن للذكر فهل من مدكر ۵ یعنی ما قرآن را برای پند گرفتن آسان ساختیم پس آیا پند گیرنده ای هست؟»

وبگردی
سرلشگر فیروزآبادی و ویلای 10هزار متری لواسان !
سرلشگر فیروزآبادی و ویلای 10هزار متری لواسان ! - لازم است ذکر شود جنبش عدالتخواه دانشجویی در صورت ادامه تعلل دستگاه‌های مربوطه در تخلیه ملک بیت‌المال، حق اقدامات انقلابی را برای اجبار فرد نامبرده به تخلیه ویلای لواسان، برای خود محفوظ می‌داند.
فیلم | مشکل مقبولیت و مشروعیت در کشور
فیلم | مشکل مقبولیت و مشروعیت در کشور - دکتر حمید ابوطالبی مشاور سیاسی رئیس جمهوری معتقد است که ما یک بار برای همیشه باید مشکل مشروعیت و مقبولیت را در کشور حل کنیم. این درست نیست که بخشی از نظام هم مشروع باشد هم مقبول اما بخش دیگری که از دل همین نظام در آمده است فقط مقبول باشد.
ماجرای تجاوز به 41 دختر از زبان امام جمعه ایرانشهر
ماجرای تجاوز به 41 دختر از زبان امام جمعه ایرانشهر - امام جمعه اهل سنت ایرانشهر : در ماه رمضان به ۴۱ دختر تجاوز شده که از این میان فقط ۳ دختر شکایت کرده اند.
فیلم مهران مدیری در برنامه خندوانه
فیلم مهران مدیری در برنامه خندوانه - برنامه کامل خندوانه با حضور مهران مدیری مهمان ویژه برنامه عید فطر برنامه خندوانه بود و این قسمت از مجموعه خندوانه را خاص کرد.
ویدئو / لطفاً در این مکان اعتراض کنید!
ویدئو / لطفاً در این مکان اعتراض کنید! - بر این اساس، ورزشگاه‌های دستگردی، تختی، معتمدی، آزادی، شیرودی، بوستان‌های گفت‌وگو، طالقانی، ولایت، پردیسان، هنرمندان، پارک شهر و ضلع شمالی ساختمان مجلس شورای اسلامی به عنوان محل‌های مناسب تجمع در تهران تعیین شده‌اند و از این پس معترضان می‌توانند در این محل‌ها تجمع کنند.
انتشار عکس دلخراش حمید بقایی
انتشار عکس دلخراش حمید بقایی - مشاور رسانه‌ای احمدی نژاد دیشب با انتشار عکسی دلخراش از وضعیت جسمی «حمید بقایی» از بازگشت این مجرم پرونده‌ی مالی آن دولت به زندان اوین خبر داد.
سبک عجیب شوی لباس در عربستان حاشیه ساز شد!
سبک عجیب شوی لباس در عربستان حاشیه ساز شد! - در پی برگزاری نمایش مد لباس زنان به سبکی عجیب در عربستان، سر و صدای بسیاری در رسانه ها به راه افتاد. ماجرا از این قرار بود که لباسها بدون مانکن و مانند اشباح در حال پرواز با استفاده از پهباد نمایش داده شدند.
ابداع مکتب «سیاست ورزی چرخشی» به نام ولایتی
ابداع مکتب «سیاست ورزی چرخشی» به نام ولایتی - علی اکبر ولایتی، مرد 37 شغله ای که به جز حوزه دیپلماسی، سالیانیست که کارشناس ادبی، فرهنگی، تاریخی، عرفانی و ... تلویزیون نیز هست، و هر سال دهها جلد کتاب به نام او منتشر می شود. همه ی این سوابق معششع یک سو و چرخش مادام سیاسی او در حوزه های مختلف، در سوی دیگر، کار را به جایی رسانیده که ولایتی را با ابداع مکتب «سیاست ورزی چرخشی» نیز می شناسند! ولایتی در تازه ترین تغییر مواضع خود این بار برجام را که روزگاری…
صحبت های تکان دهنده مادر یکی از دانش آموزان تجاوز شده
صحبت های تکان دهنده مادر یکی از دانش آموزان تجاوز شده - در این ویدئو صحبت های تکان دهنده مادر یکی از دانش آموزان تجاوز شده توسط معلم مدرسه را مشاهده می کنید.
افشاگری پوری بنایی درباره واقعیتی تلخ از ناصر ملک‌مطیعی
افشاگری پوری بنایی درباره واقعیتی تلخ از ناصر ملک‌مطیعی - پوری بنایی به عیادت پناهی رفت و دیدارش با مرحوم ناصر ملک‌مطیعی پس از پخش نشدن برنامه‌هایش از تلویزیون تعریف کرد.
(ویدئو) آزار جنسی گروهی دانش آموزان در مدرسه‌ای در غرب تهران!
(ویدئو) آزار جنسی گروهی دانش آموزان در مدرسه‌ای در غرب تهران! - ماجرای تکان دهنده اذیت و آزار گروهی دانش آموزان یک دبیرستان پسرانه در غرب تهران وارد فصل تازه‌ای شد.
آزاده نامداری هم گزارشگر فوتبال شد!
آزاده نامداری هم گزارشگر فوتبال شد! - در ادامه حضور چهره های شناخته شده در کمپین "خانم گزارشگر"، این بار آزاده نامداری مجری تلویزیون تلویزیون اقدام به گزارش فوتبال کرد. او برای این کار بازی خاطره انگیز ایران - استرالیا در مقدماتی جام جهانی 98 فرانسه را انتخاب کرده است که گزارش ضعیف او با انتقادات فراوانی مواجه شده است، تا حدی که وبسایت مربوط به این کمپین ویدئوی گزارش این او را از سایت حذف کرد.
عکسی عجیب و جنجالی از سید ابراهیم رئیسی
عکسی عجیب و جنجالی از سید ابراهیم رئیسی - عکسی از حضور سید ابراهیم رئیسی در مراسمی ویژه منتشر شده است که گفته می شود متعلق به کنفرانس افق نو در مشهد بوده است. در این عکس حرکات عجیب خانمی با لباس های قرمز، چفیه بر گردن و پرچم در دست در مقابل ابراهیم رییسی به چشم می خورد که توجه کاربران بسیاری را در شبکه های اجتماعی جلب کرده است!