چهارشنبه ۲ اسفند ۱۳۹۶ / Wednesday, 21 February, 2018

پرورش بره ها به صورت مصنوعی با استفاده از جایگزین شیر


پرورش بره ها به صورت مصنوعی با استفاده از جایگزین شیر
فاکتورهای مهم پرورش گوسفند یکی قیمت بره در بازار و دیگری تعداد بره های از شیر گرفته شده به ازای هر راس گوسفند در سال می باشد.با انجام فعالیت های اصلاحی و سلکسیون ، گوسفندانی با دوقلوزایی ومیزلن بره زایی بالا حاصل شده اند که علاوه بر مزیتی که دارد این افزایش مشکل پرورش بره ها را به وجود آورده است.
کافی نبودن شیر مادر به دلایل مختلف مانند سنگینی زایمان مرگ و میر بره ها را افزایش داده است.هزینه ،زمان، نیروی کاری که صرف کاهش میزان مرگ و میر بره ها که ناشی از گرسنگی بره و فقدان خصوصیات مادری میش است می شود از لحاظ اقتصادی مقادیر زیادی را شامل می شود. برای حل این مشکل پرورش مصنوعی بره ها به عنوان یک راه چاره برگزیده می شود.
پرورش دهندگان گوسفند به دلیل مراقبت های ویژه ، احتمال مرگ ، صرف نیروی کار و گران بودن غذای جایگزین از پرورش مصنوعی بره ها خودداری می کنند. اما امروزه با پیشرفت صنعت تولید خوراک دام،بهبود ویژگیهای کیفی،وجود سیستم های مختلف پرورش مصنوعی و وجود تجهیزات مدرن ، میزان نیروی کار کاهش یافته است.
درپرورش بره ها به صورت مصنوعی ،با از شیرگیری زودهنگام بره و تغذیه مناسب ورعایت اصول بهداشتی نتیجه پرورش مصنوعی بره ها به میزان زیادی بهبود یافته است.
● پرورش بره ها با شیشه وپستانک یا سیستم های اتوماتیک
در یک واحد پرورش گوسفند،وقتی تصمیم به پرورش مصنوعی بره ها گرفته میشود اولین روشی که به ذهن پرورش دهندگان می رسد استفاده از شیشه و پستانک است . بره ها در ۵-۳ روز اول ، هر ۶ ساعت یکبار با استفاده از شیشه و پستانک تغذیه می شوند. بعد ازاین مدت بره ها هر روز ۳-۲ دفعه با جایگزین شیر تغذیه میشوند.در این روش مقدارمصرف جایگزین شیر را به سهولت می توان کنترل نمود.اگر باگذشت زمان و همراه با رشد بره مقدار خوراک جایگزین شیر و مدت تغذیه تغییر نکند پیش معده بره ها با گذشت زمان بزرگتر شده و عوارض ناخواسته حاصل از پرورش نامناسب به چشم خواهد خورد.در پرورش با شیشه و پستانک می توان از شیر میش های دیگر نیز به عنوان منبع شیر استفاده نمود.
یک روش دیگر،((پرورش اتوماتیک)) می باشد.دراین روش امکان مصرف خوراک جایگزین به صورت مداوم و آزادانه برای بره ها مهیا می شود . دراین روش نیروی کار کاهش یافته و در مدت کوتاه تعداد زیادی بره پرورش می یابد.دراین روش واحدهای مکش شیر برای تعدادزیادی بره قابل استفاده است. پرورش دهندگان گوسفند باتوجه به تعداد بره ای که می خواهند به صورت مصنوعی پرورش دهند بایستی تعداد سطل مورد نیاز را خریداری نمایند و یا خودشان اقدام به ساختن آنها نمایند.
● پرورش بره ها در محفظه یا اتاقک بره
بره ها با شروع تغذیه جایگزین شیرازهفته دوم به اتاقک بره آورده می شوند.غذایی که بعد از این بایستی به برها بدهیم خوش خوراک بوده و دارای حداقل ۲۰ درصد پروتئین باشد.کنجاله سویا به میزان ۵۰ درصد کل جیره برای تغذیه بره ها در این مرحله مناسب است.از آنجا که یونجه خشک باعث نفخ در بره ها می شود نباید زیاد مصرف شود. یونجه پربرگ نباید در دوهفته اول زیاد شود و همچنین آب مصرفی بره ها بایستی تمیز و تازه باشد.غذا و آب طوری قراردهده شود که بره ها نتوانند ریخت و پاش کنند.بدین منظور ظرف شیر را می پوشانند تا فضولات داخل غذا نشود و هر۲۴ ساعت یکبار غذای بره تعویض میشود.
● بخش ها و تجهیزات مورد نیاز
بره هایی که به صورت مصنوعی پرورش می یابند باید به مقدار کافی از تحت شرایط تهویه و محیط مناسب از جایگزین شیر تغذیه نمایند.بره ها در چند هفته اول زندگی حرارت بدن خود را نمی توانند با محیط تطبیق دهند . بنابراین باید از تجهیزات گرمازا همانطور که در مورد جوجه های یکروزه استفاده می شود مانند مادر مصنوعی ،لامپها وغیره استفاده نماییم. طی تحقیقات انجام شده حرارت ۲۰ درجه سانتیگراد محیط ، بهترین شرایط دمایی برای رشد بره ها می باشد. اگر زمین خاکی و یا بتون باشد بایستی روی آن را باکاه و یا تراشه چوب بپوشانیم .
برای بره های تازه به دنیا آمده میتوانیم از دربهای چوبی یا فلزی جمع شونده سیار استفاده نماییم. برای هربره ۰.۹ مترمربع باکس چوبی سیار در سطح بتونی ۰.۵ الی ۰.۶ مترمربع تازمان اتمام شیرخوارگی کافی است.باکس های چوبی جمع شونده از لحاظ بهداشت و استفاده بهینه از سطح دارای مزیت می باشند. پستانک ها و سطلهای شیر مورد استفاده،دارای دونوع می باشند. نوع اول سیستم اتوماتیک و نوع دوم پستانک معمولی می باشد:
در سیستم اتوماتیک یک دگمه باز وبسته کردن وجود دارد که به کپسول پلاستیکی متصل است،وجوددارد.در سیستم پستانک ، رعایت بهداشت سخت تر بوده و خوردن شیر سردتر است . نوع دیگر پستانک متصل به کپسول پلاستیکی است که بره برای دریافت شیر بایستی فشار زیادی را با مکش به پستانک و کپسول وارد کند .
▪ در سیستم پستانک دار دو نوع سطل استفاده می شود:
۱) پستانک-سطل نوع I :
دارای یک لاستیک به طول یک متر که ازداخل شیر عبور کرده و پستانک در راس سطل قرار می گیرد.
۲) پستانک - سطل نوعII:
پستانک ها در اطراف قرار دارند و شیر با نیروی جاذبه زمین به داخل پستانک هاجاری می شود و بره ها آن را می خورند.شیر همیشه در پستانک قرار دارد و تغذیه بره ها را آسانتر می کند. درسیستم اتوماتیک ، هیچ افتی در میزان رشد بره ها نسبت به سیستم سطل وجود ندارد.پستانک های ازجنس لاتکس یا لاستیک برای این کار ایده آل هستند.
پستانک های لاستیکی دارای طول ۴-۳ سانتیمتر بوده و برا ی هر پستانک ۵-۳ راس بره در نظر گرفته می شود.برای پرورش مصنوعی بره ها دو یا سه قسمت در نظر گرفته می شود. اولین بخش، بخش عادت یا وفق دادن بره ها می باشد.بخش دوم مرحله عبور و بخش سوم بخش انفرادی است .
بره ها از بخش دوم (عبور) به بخش عادت پذیری آورده می شود.دراین بخش اگر بره ها به تغذیه مصنوعی عادت کنند دیگر نیازی به کمک ندارند. ۳-۲ روز بایستی نظارت انجام شود تا از عادت کردن بره ها به پستانک ها مطمئن شویم.بره ها تازمان از شیرگیری در بخش سوم می مانند. در آغول های فلزی و تخته ای،به ازای هر راس ۰.۱۸ مترمربع و در آغولهای بتونی ۰.۵۴ مترمربع سطح به ازای هر راس بره در نظر می گیریم . اگر در زمستان ، تعداد زیادی بره را بخواهیم به طور مصنوعی پرورش دهیم ، بایستی علاوه بر اینکه دمای محیط را بالاتر از ۱۵ درجه سانتیگراد نگهداریم،تهویه مناسب نیز انجام دهیم تا سرعت رشد بره ها در حد قابل قبولی بماند.
● آغوز و خوراک جایگزین شیر
برای بره های تازه به دنیا امده مصرف آغوز دارای اهمیت ویژه ای است. هم برای بره هایی که توسط مادر خود تغذیه می شوند و هم برای بره هایی که به طور مصنوعی تغذیه می شوند آغوز باعث افزایش قدرت زنده مانی و منبع اجزای غذائی ویژه می باشد . علاوه براین که از لحاظ انرژی و پروتئین غنی می باشد،دارای آنتی کورها و گولوبولینهای مورد نیاز بره است.
بره ها بایستی در ۲۴-۱۸ ساعت اول زندگی آغوز مصرف نمایند.۳۶-۲۴ ساعت بعد از تولد میزان جذب مواد حیاتی آغوز از روده از روده باریک به میزان قابل توجهی کاهش می یابد . به بره هایی که می خواهیم بهصورت مصنوعی پرورش دهیم بایستی توسط شیشه و پستانک آغوز خورانده شود و یا اجازه دهیم تا در ۶ ساعت اول زندگی از مادر خود تغذیه نماید.
بره های تازه به دنیا آمده به مصرف ۲۰ میلی لیتر آغوز به ازای هر ۰.۵ کیلوگرم وزن زنده بدن نیازمندند.این مقدار در ۴ دفعه با فواصل مساوی داده می شود.می توان آغوز اضافی را منجمد نموده و برای مصارف آینده نگهداری نماییم. اگر از گوسفندان آغوز کافی برای تغذیه بره تامین نشود این کمبود را می توان از آغوز گاو تامین نمود برای اینکه آنتی کورهای موجود در آغوز منجمد دناتوره نشوند بایستی به صورت غیرمستقیم گرما داده شود و بدین طریق با حفظ آنتی کورهای آغوز به آرامی ذوب نموده و به مصرف بره برسانیم.
آغوز منجمد را داخل کیسه داخل آب گرم قرار می دهیم . برروی کیسه حاوی آغوز به آرامی آب گرم می ریزیم و تا ذوب آغوز منجمد ادامه می دهیم.خوراک های آماده شده به عنوان جایگزین شیر بایستی صرفا برای بره ها آماده شده باشند و خوراک جایگزین تولید شده ب شیر گاو برای بره ها مناسب نمی باشد زیرا ذرات چربی موجود درشیر آماده شده برای بره ها بایستی در اندازه های مساوی (هموژن) باشند. شیر گاو به علت وجود لاکتوز زیاد می تواند باعث اسهال و درنتیجه مرگ و میر بره ها شود.
▪ ترکیبات یک غذای جایگزین شیر برای تغذیه بره ها در جدول ۱ آورده شده است :
ـ دپروتئین خام ۲۴-۲۲%
ـ چربی ۳۵-۲۵%
ـ خاکستر ۸-۵%
ـ سلولز خام ۱-۰.۵%
ـ ویتامین A ۲۰.۰۰۰ IU/kg
ـ ویتامین D ۵۰۰۰ IU/kg
ـ ویتامین E ۱۰۰-۵۰ IU/kg
ـ لاکتوز ۲۵-۲۲%چون خوراک جایگزین که به حالت پودر است دارای چربی بالا می باشد بایستی با آب ولرم مخلوط نماییم تا حل شود. محلول سرد شده در دمای ۴-۲ درجه سانتیگراد باید نگه داشته شود. با مکش مداوم خوراک جایگزین عوارض گوارشی ناشی از تغذیه مصنوعی به حداقل می رسد.خوراک جایگزین سرد بوده و از فعالیت میکروارگانیسم ها جلوگیری میکند. ظروف شیر و پستانک هارا هر ۲،۳ روز یکبار از هم جدا کرده و با آب و مایع ظرفشویی می شوییم و پستانک های پاره شده و خسارت دیده را تعوی می نماییم تا اتلاف شیر به حداقل برسد. خوراک جایگزین از یک روز قبل آماده شده و در یخچال نگهداری می شود.مصرف شیر با توجه به وزن زنده بره ها و سن بره ها به طور متوسط روزانه مصرف غذای جایگزین ۱.۱-۱.۵ و ۱.۷کیلوگرم در روز و یا به طور متوسط ۰.۹۳ کیلوگرم در روز می باشد.
● انتخاب بره برای پرورش مصنوعی
پرورش مصنوعی به منظور پایین آمدن میزان مرگ و میر در بره ها اعمال می شود . بره های زیادی یا بره هایی که مادرش مرده است بایستی به میش پرشیر دیگر سپرده شود.در نژادهایی که دو قلوزایی بیشتری دارد مانند سقزی یا کردی پرورش مصنوعی اعمال می شود.عموما بره های با جثه بزرگ و پرحرکت برای پرورش مصنوعی انتخاب میشوند.بره های ضعیف را بایستی به مادر خود سپرد.اما برخی از تحقیقات اظهار می دارند که گوسفندهای حاصل از پرورش مصنوعی دقیق وزن زنده بالاتری نسبت به گوسفندهایی که به طور طبیعی پرورش یافته اند دارا می باشند.اگر گوسفند۳ یا۴ بره به دنیا آورد ۲ راس از بره ها را به منظور پرورش مصنوعی انتخاب می نماییم.این انتخاب را ۲ الی ۶ ساعت بعد از تولد باید انجام دهیم. با طولانی تر شدن زمان انتخاب بره ها به سوء تغذیه و عوارض متابولیکی دچار خواهند شد.
● شروع پرورش مصنوعی
برای شروع پرورش مصنوعی باید مطمئن بود که بره ها در طی پرورش مصنوعی آغوز کافی دریافت نموده باشند.
بدین منظور بره باید ۴ الی ۶ ساعت برای تغذیه از میش رها شود.میتوان آغوز مستقیما از پستان مادر یا ازطریق پستانک دریافت کند. برای اینکه بعد از خوردن آغوز بره ها قدرت مکش خوبی داشته باشند قبل از تغذیه با غذای جایگزین ۴ الی ۶ ساعت بایستی صبر کرد .اما اگر مدت دادن غذای جایگزین طول بکشد رغبت بره ها برای مکش کم می شود.برای جلوگیری از عارضه ((عضله سفید)) به بره ها به ازای هر ۰.۵ کیلو وزن زنده بدن یک دز آمپول e- سلنیوم و یا سولفاست که حاوی ۰.۲۵ میلی گرم سلنیوم است تزریق شود. سرپستانک را به دهان بره مالیده و به آرامی چانه پایین را باز کرده و در دهان بره قرار می دهیم تا شروع به مکش نماید.از پشت بره گرفته و به سمت پستانک هدایت می کنیم . این حرکات باید جایگزین حرکات طبیعی میش مادر در شیر دادن به بره را وانمود نماید.هر ۴ الی ۶ ساعت یکبار بره ها باید به مکیدن پستانک عادت داده شوند.
۲الی۳دفعه انجام این کار کفایت میکند.بره های بزرگتر از دوروزه برا یاینکه به پستانک مصنوعی عادت نمایند دست کم ۴ الی ۶ دفعه عادت پذیری لازم است. عادت دادن بره ها به منظور قطع نیاز به کمک انسانی انجام می شود. در ابتدا بایستی خوراک جایگزین سرد باشد.اصلا از خوراک ولرم استفاده نشود. برخی از بره ها گوسفندهای بزرگتر را به عنوان مادر خود می پندارند و سر خود را به شکم و پشت گوسفند می مالد که این بره ها به سختی به پرورش مصنوعی خو می گیرند و اغلب در اثر گرسنگی می میرند. بدین دلیل بره هایی که این رفتار را نشان می دهند از رمه دور می شوند.
اغلب بره ها ۱ الی ۲ روز در مرحله عادت پذیری می مانند و بعداز عادت انها به تغذیه شیر مصنوعی به سییستم اتوماتیک منتقل می کنیم.دراین بخشها باید دقت کنیم که با بره های دیگر قاطی نشود. تغذیه و بهداشت مناسب باعث می شود که هر بره روزانه ۳۰۰ الی ۳۷۵ گرم به وزن زنده خود بیافزاید.
● غذای مکمل و آب
درسیستم اتوماتیک به بره ها به طور آزادانه امکان نوشیدن شیر داده می شود.بر اساس ماده خشک غذای حاوی ۱۸الی ۲۰ درصد پروتئین بایستی داده شود .این غذا که یک جیره استارتر برای بره ها می باشد در جدول ۲ آمده است:
▪ ماده خام %
▪ ذرت ۶۲.۰
▪ کنجاله سویا (۴۴%CP) ۳۱.۰
▪ ملاس ۴.۵
▪ سنگ آهک (کربنات کلسیم) ۲.۰
▪ مواد معدنی (مینرال) ۰.۵
بره های تازه به دنیا آمده هنوز مکانیسم نشخوار ندارند.بدین دلیل پروتئین مصرفی ازنوع NPN نمی باشد و از منابع طبیعی پروتئینی تامین شده است.پیلت های مورد استفاده بایستی در قطعات بزرگ بریده شده باشند. بره های با سن کم هم شروع به مصرف کنسانتره در مقادیر کم می نمایند.بدین دلیل در ۲۱ الی ۳۰ روزگی بره ها ازشیر گرفته می شوند و به مصرف خوراکهای نرمال شروع می کنند. آخورها باید طوری ساخته شوند که حداقل ریخت و پاش ، حداقل پرت و حداقل آلودگی با فضولات را دارا باشند.
بایستی در محل پرورش سنگهای لیس زدنی معدنی برای تامین مینرال وجود داشته باشد.
● از شیر گرفته شدن بره ها
به دلیل اینکه خوراک جایگزین گران است بره ها به زودی به مصرف علوفه عادت داده می شوند. البته قبل از اینکه بره ها کاملا از شیر گرفته شوند بایستی به غذاهای فیبردار عادت داده شوند.به خاطر اینکه بره ها در هنگام از شیرگیری استرسی نداشته باشند در ابتدا خوراک جایگزین را از محیط دور میکنیم. تا ۷ الی ۱۰ روز بعد از شیرگرفتن غذای کمتری را بره ها مصرف می کنندو در نتیجه لاغر می شوند.بره ها در ۱۵ الی ۲۰ روزازشیرگرفته می شوند. اما مهمترین مساله در زمان از شیرگیری بره ها وزن زنده بره می باشد.بهترین وزن ازشیرگیری ۹ کیلوگرم وزن زنده می باشد . بره ها به صورت گروهی از شیر گرفته می شوند(به خاطر کاهش استرس) و اگر در محیط جدید نیز غذای قبل ازشیرگیری باشد بره ها استرس خواهند داشت.
بره ها تا رسیدن به ۱۸ کیلوگرم بایستی از غذای حاوی ۲۰-۱۸% CP تغذیه نمایند. این باعث می شود عوارض ناشی از کمبود پروتئین در آینده که با غذاهای با فیبر بالا تغذیه میشوند به حداقل برسد.
بره ها بعد از مصرف ۱۲۰۰-۹۰۰ گرم غذای جایگزین شیر یا در حدود ۴ هفتگی از شیر گرفته می شوند. البته باید مطمئن بود که این بره ها دیگر می توانند از خوراکهای دارای فیبر تغذیه نمایند.
● مراقبت و بهداشت
در بره هایی که به طور مصنوعی بزرگ شده اند بایستی واکسن ((آنتروتوکسمی)) تزریق شود . اولین بار در آغاز مصرف غذای جایگزین شیر و بار دوم سه هفته بعد از بار اول تزریق می شود.(مخصوصا در بره هایی که کمتر آغوز خورده اند).
اگر در بره ها اسهال دیده شود بایستی بهداشت آب و حرارت و خاک محیط بررسی شود و در صورت پیشرفت عوارض به دامپزشک مراجعه شود.
▪ اصولی که در پرورش مصنوعی بره ها بایستی رعایت شود:
۱) یک منبع شیر بایستی تامین شده و آغوز منجمد همیشه در دسترس باشد
۲) از بین بره های ضعیف و متعدد فعالترین آنها انتخاب شود.
۳) مطمئن شویم که در ۱۲ الی ۱۸ ساعت اول زندگی بره ها آغوز کافی خورده اند.
۴) برای هر ۰.۵ کیلوگرم وزن زنده ۰.۲۵ میلی گرم سلونیوم تزریق شود ( ضد عارضه عضله سفید )
۵) غذای جایگزین بایستی مناسب با سیسیتم گوارشی بره ها باشد.
۶) به منظور پایین آمدن فعالیت میکروارگانیسم ها شیر مصنوعی بایستی در ۸ ال ۱۵ درجه سانتیگراد مصرف شود
۷) تا زمانی که بره ها خودشان بتوانند از پستانک مصنوعی تغذیه نمایند،بایستی به آنها کمک کنیم تا عادت نمایند
۸) ۳ الی ۵ روز اول مراقبت ویژه ای را روی نحوه تغذیه بره ها اعمال نماییم تا مطمئن باشیم بره ها به مکیدن شیر مصنوعی عادت کرده اند
۹) وسایل و تجهیزات تغذیه مصنوعی بایستی هر ۲ الی ۳ روز کنترل شود و کپسول و پستانک های خسارت دیده تعویض شود
۱۰) در هنگام از شیرگیری بره ها باید ۹ کیلوگرم وزن زنده داشته باشند.
۱۱) بره ها به آنتروتوکسمی نوع D و C حساسند و باید دوبار برعلیه آن واکسینه شوند
۱۲) وقتی بره ها به ۱۸ الی ۲۰ کیلوگرم رسیدند میزان بالای پروتئین جیره کاسته می شود.
۱۳- در مراتع باکیفیت چرا شوند و علوفه خوب مصرف کنند.

ترجمه : علیرضا لطفی ( مهندسی علوم دامی – دانشگاه آزاد اسلامی واحد شبستر)

منبع : پارس بیولوژی

مطالب مرتبط

ارزیابی کیفیت خوراک‎دام در مزرعه: از حواس خود استفاده کنید


ارزیابی کیفیت خوراک‎دام در مزرعه: از حواس خود استفاده کنید
تولید كنندگان كوچك خوراك‎دام و دامدارانی كه خوراك‎دام مورد نیاز خود را تهیه می‎كنند، قادر به داشتن یك آزمایشگاه كنترل كیفی برای خودشان نیستند. با اینحال این افراد می‎توانند با استفاده از چند روش ساده و سریع كنترل كیفی مواد غذایی كه در داخل مزرعه قابل اجراست، كیفیت خوب خوراك‎دام خود را حفظ كنند.
تولید جهانی خوراك‎دام در سال ۲۰۰۱ میلادی حدود ۱۲۰۰ میلیون تن بوده، كه این مقدار شامل غذای تولیدی در مزارع یا كارخانه‎های كوچك تولید خوراك‎دام نمی‎شود. با فرض براینكه ۵۰% مواد غذایی دیگر هم به‎این صورت تولید می‎شود، كل مقدار خوراك‎دام تولیدی برای كلیه حیوانات(شامل خوراك آبزیان و حیوانات خانگی) به ۱۸۰۰ میلیون تن می‎رسد.
تركیبی از تست‎های آزمایشگاهی و آزمایش‎های مزرعه‎ای (نسبت به استفاده از هر كدام به تنهایی)، بهترین كنترل كیفی را به ما ارائه می‎دهد. بعلاوه تكنیك‎های ارزیابی خوراك‎دام در مزرعه باعث كمك به خرید مواد خام و همچنین انتخاب تست‎های آزمایشگاهی صحیح می‎شوند؛ زیرا انجام تست‎های آزمایشگاهی نه‎تنها از نظر اقتصادی مقرون به‎صرفه نیست، بلكه زمان‎بر هم می‎‎باشد.
روش‎های مزرعه‎ای عمدتاً براساس ارزیابی حسی[i] با استفاده از حواس پنجگانه لامسه، چشایی، بینایی، بویایی و شنوایی است. افزون بر آزمایش‎های حسی، آزمایش‎های ساده‎ای را هم می‎توان در مزرعه انجام داد.
●ارزیابی با حس لامسه
با بكار بردن وسایل ساده می‎توان نتایج ساده اما موثری را بدست آورد. با لمس دانه‎های غلات چه چیزی مشخص می‎شود؟ ابتدا دست خود را در عمق كیسه حاوی دانه‎ها فرو كنید. اگر دانه‎ها به‎صورت مناسب خشك شده باشند، شما هیچ تفاوت دمایی را بین داخل و خارج كیسه احساس نخواهید كرد. اگر میزان رطوبت بالا باشد، دانه‎هایی كه در عمق داخل كیسه قرار دارند نسبت به دانه‎هایی كه در سطح كیسه قرار دارند در زمستان سردتر و در تابستان گرم‎تر خواهند بود.
یك قاشق تراشه‎برنج[ii]، سبوس برنج[iii] یا سبوس روغن‎كشی شده برنج[iv] را كف دست چپ خود قرار دهید. با انگشتان خود آنرا فشار داده و كف دست بمالید. اگر بسیار زبر و خشن بود ممكن است چنین نتیجه‎گیری شود كه تقلب صورت گرفته و پوسته شلتوك نكوبیده[v] به آن اضافه شده است. یك مشت پر از تراشه برنج را در دست گرفته و فشار دهید و سپس به‎آهستگی انگشتان خود را باز كنید. اگر كیفیت تراشه‎برنج خوب باشد اثر فشار انگشتان شما روی آن باقی می‎ماند؛ درحالیكه در موارد تقلبی پس از باز كردن مشت دست این توده فرو خواهد ریخت. از طرف دیگر اگر در غذای آردی[vi] طیور چنین فشردگی‎هایی دیده شود نشانگر میزان بالای رطوبت است، زیرا اگر سطح رطوبت آن به صورت طبیعی باشد، به سادگی می‎شكند.
پودر ماهی كه میزان رطوبت آن زیاد باشد، داغ و بسیار تیره رنگ بوده و هنگام لمس انعطاف‎پذیرتر و مرطوب احساس می‎شود.
● ارزیابی با حس چشایی
با چشیدن می‎توان تازگی خوراك و اجزاء آن را ارزیابی نمود. خوراك و اجزاء خوراكی تازه دارای یك طعم مطلوب می‎باشند. در طول مدت ذخیره خوراك دام، چربی یا روغن ترشیده شده و باعث بوجود آمدن یك طعم سوختگی غیرمطلوب ناشی از وجود اسیدهای چرب آزاد می‎شود. خوراك‌های مانده دارای یك بوی كهنگی و مزه كپك‎زدگی می‎باشند.
با گاز زدن و چشیدن نواله‎های روغنی[vii] می‎توان تازگی، ترشیدگی، كپك‎زدگی، كهنگی و هر گونه تقلب را مشخص نمود. در حال حاضر به صورت تقلبی به بیشتر نواله‎های روغنی، سبوس برنج، دانه كرچك[viii]، دانه كائوچو[ix]، دانه درخت ابریشم[x] و یا دیگر بذرهای روغنی ارزانتر اضافه می‎كنند. با مشاهده میكروسكوپی و همچنین جویدن، چشیدن و بررسی رنگ و بوی خوراك‎دام می‎توان بیشتر این تقلب‎ها را مشخص كرد.
یك‎نفر می‎تواند با لیسیدن و چشیدن یك نمونه كوچك از پودر ماهی، میزان نمك آنرا معین كند. مزه نمك آن قابل مقایسه با مزه شوری یك ترشی با حدود ۵% نمك و همچنین قابل مقایسه با خوراك‌های معمولی است كه ممكن است ۲ تا ۳% نمك داشته باشند.
سبوس برنج یا تراشه برنج كه به‎صورت تقلبی به آن پوسته شلتوك نكوبیده اضافه شده باشد، بدون مزه بوده و سوزاننده گلو است بطوری‎كه باعث می‎شود شخص بلافاصله آنرا از دهان بیرون اندازد.
با گاز گرفتن و جویدن دانه‎های غلات و نواله‎های روغنی، تعیین میزان رطوبت آنها آسان‎تر خواهد بود. یك خوراك‎دام خشك، ترد و سخت بوده و هنگام گاز گرفتن شكننده احساس می‎شود.
اگر به پودر سائیده شده ماهی[xi] و خرده برنج، به‎صورت تقلبی شن و سنگریزه اضافه شده باشد، این خوراك به دندان‎ها صدمه زده و جویدن آنها مشكل است و برای شكستن آنها باید فشار زیادی وارد كنید.
● ارزیابی با حس بینایی
ارزیابی كیفیت خوراك‎دام با چشم بهترین نوع ارزیابی در بین آزمایش‎های حسی است و این نوع ارزیابی كاربردهای وسیع‎تری هم دارد. یك شخص باتجربه می‎تواند با آزمایش‎های چشمی در مورد كیفیت خوراك‎ها، خصوصاً دانه‎های غلات، سبوس‎ها، نواله‎های روغنی و ماهی با دقت نسبتاً خوب قضاوت كند.
بررسی اجزاء خوراك‎دام از نظر داشتن رنگ‎های طبیعی، استحكام و وجود مواد خارجی، رشد كپك‌ها، تجمع مواد خوراكی به‎صورت قالبی یا توده‎ای شكل شدن، وجود شپش و دیگر موارد غیر طبیعی را می‎توان از طریق حس بینایی انجام داد. تهیه خوراك‎دام با استفاده از اجزاء خوراكی فاسد یا غذای كپك زده قالبی‎شكل شده، منجر به كاهش تولید و مرگ و میر بالا خواهد شد.
دانه‎های كپك‎زده خصوصاً در قسمت رأس دانه(قسمت زاینده) تغییر رنگ داده و رنگ‎های سبز، خاكستری یا سیاه در آنها ایجاد می‎شود. ذخیره مواد غذایی به‎صورت نامناسب و یا طولانی‎مدت و یا انبار كردن در مكان‎هایی با رطوبت بالا منجر به توده‎ای و قالبی شكل شدن این مواد غذایی تقلب به‎صورت استفاده از سبوس برنج یا انواع نواله‎های روغنی ارزان‎تر به جای نواله روغنی بادام زمینی؛ و یا بكاربردن سرمیگو، خرچنگ، صدف و مواد دیگر به جای ماهی را می‎توان با بررسی دقیق چشمی(به‎خوبی بررسی خوراك با میكروسكوپ) تعیین نمود. ماهی سفید به دلیل داشتن مقدار كمتر روغن و حفظ بهتر كیفیت، نسبت به ماهی تیره ارجح است.
● چه زمانی چشم‎ها كفایت نمی‎كنند؟
بررسی خوراك‎دام با میكروسكوپ بهتر از آزمایش چشمی آن است. در این مورد خوراك‎ها و اجزاء آنها با یك میكروسكوپ صفحه گسترده[xiii] بررسی می‎شوند. این‎كار عمدتاً برای تعیین تقلبات، اجسام خارجی و ناخالصی‎ها در خوراك‎های آسیا شده و اجزاء خوراك دام بكار می‎رود. تقلبات مختلف مثل استفاده از پوست شلتوك، نیام[xiv]، سنگ‎ها، اجسام خارجی و جایگزینی مواد ارزان‎تر را می‎توان به‏‎سادگی بوسیله بررسی آنها با میكروسكوپ تشخیص داد. همانطور كه در جدول ۱ نشان داده شده بر اساس رنگ خوراك‎ها می‎توان این‎نوع تقلبات را شناسایی كرد.
بررسی رنگ ذرات مواد خوراكی كاربرد محدودی دارد، زیرا فقط یك نظر آزمایشی یا یك احتمال را در مورد یك جزء در یك نمونه ناشناخته ارائه می‎دهد. با اینحال كاربرد آن برای اجزاء خوراكی شناخته شده معقول است.
می‎توان از تكنیك‎های میكروسكوپی غذایی برای شناسایی انواع گسترده تقلبات و استفاده از مواد ارزان‎تر مثل سنگریزه، پوست شلتوك، نیام، دانه‎های خرد شده و موارد دیگر استفاده كرد. با این روش می‎توان وجود پودر مو[xv] یا پودر چرم[xvi] در پودر گوشت و پودر ماهی؛ وجود كنجاله دانه كرچك[xvii] یا كنجاله دانه درخت پنبه[xviii] در كنجاله كنجد و كنجاله آفتاب‎گردان و یا جایگزینی مواد مشابه ارزان‎تر را تشخیص داد.
●رنگ اجزاء اجزاء احتمالی
سفید سنگ آهك، پودر شیر، فسفات دی‎كلسیم، نمك‎های معدنی دیگر، نشاسته
زرد نخودی[xix] كنجاله سویا، پودر استخوان، آب پنیر خشك شده، دولومیت، سبوس، پوست شلتوك، سنگ فسفات
سیاه ذغال چوب، استخوان ذغال شده، پودر خون، نواله كنجد[xx]، آفتاب‎گردان، بذر درخت پنبه، پودر چرم، پودر گوشت
قهوه‎ای یا مایل‎به قرمز پودر خون، پودر گوشت، سبوس ذرت، شلتوك، غلاف برنج
خاكستری دی‎كلسیم فسفات، سنگ فسفات، پودر مو، پودر چرم، پودر گوشت و استخوان
زرد یا نارنجی ذرات زردرنگ ذرت، كنجاله پنبه‎دانه بدون پوست، پوسته سویا● ارزیابی با حس بویایی
می‎توان ترشیدگی ناشی از ذخیره طولانی‎مدت و نامناسب تراشه برنج، ماهی روغنی، دانه‎های روغنی، پودر گوشت، پودر شفیره كرم ابریشم، چربی، روغن و دیگر اجزاء خوراكی غنی از روغن را تشخیص داد. استفاده از اینچنین اجزاء خوراكی ترشیده در غذای حیوانات منجر به تخریب ویتامین‎های محلول در چربی می‎شود. بعلاوه طعم نامناسب چنین اجزاء خوراكی منجر به مصرف كمتر غذا توسط دام و زیان تولید می‎شود.
بوی كپك‎زدگی در خوراك‎های معینی نشانگر رشد كپك است. به‎منظور پیشگیری از بیماری مایكوتوكسیكوز[xxi] نباید اینچنین خوراك‎هایی به دام خورانده شود.
افزودن تقلبی ضایعات دباغی، پودر مو یا پودر شفیره كرم ابریشم به پودر گوشت باعث ایجاد بوی چرم یا بوی شدید دباغی و یا بوی چربی حیوانی ترشیده در آن می‎شود. اینچنین پودر گوشت تقلبی قابلیت هضم ضعیفی خواهد داشت.
●ارزیابی با حس شنوایی
هنگامی كه دانه‎های غلات و ماهی خشك شده را در دستتان تكان دهید یك صدای خشك فلزی[xxii] ایجاد می‎شود، درحالیكه با افزایش رطوبت دانه غلات و ماهی، صدای گرفته آرام[xxiii] ایجاد خواهد شد.
خوراك‎ها و اجزاء خوراكی كه به‎خوبی خشك شده باشند، به‎سادگی بر روی هم لغزیده و حركت می‎كنند. ماهی كه خوب خشك شده باشد را می‎توان به آسانی آسیا كرد و پس از آسیا كردن ذرات آن به هم نمی‎چسبند. نواله‎های روغنی و ماهی‎های خشك دارای یك صدای فلزی هستند، درحالیكه هنگام دستكاری انواع مرطوب آنها یك صدای گرفته ایجاد می‎شود.
با استفاده از مواد شیمیایی ساده و معرف‎ها[xxiv] می‎توان برخی مكمل‎های غذایی را شناسایی كرد. برای مثال اگر محلول ۵/۲% مولیبدات آمونیوم[xxv] را به خوراك‎دام اضافه كنیم و پس از تكان دادن آن هیچ رسوبی تشكیل نشود، به معنی وجود تركیباتی مثل كربنات كلسیم یا سدیم است. اگر بدون تكان دادن، یك رسوب زرد رنگ ایجاد شد نشانه وجود اشكال معینی از فسفات‎ها یا پودر استخوان می‎باشد.
ممكن است وجود رسوب زرد رنگ پس از تكان دادن نشانه‎ای از وجود فسفات كلسیم در خوراك دام باشد. تشكیل یك رسوب زرد رنگ پس از افزودن محلول نیترات نقره ۱%، به‎معنای شناسایی نمك است، اما اگر هیچ رسوبی دیده نشود یعنی در آن خوراك نمك وجود ندارد. اگر هنگام افزودن آب مقطر به یك خوراك‎دام رنگ محلول سفید شود ممكن است به معنای وجود فرآورده‎های شیری باشد.
●تشخیص پخت بیش‎از حد یا ناكافی كنجاله سویا
در حال حاضر كنجاله سویا پرمصرف‎ترین مكمل پروتئینی برای تغذیه طیور در سرتاسر جهان است. كنجاله سویا دارای اسیدهای آمینه بسیار خوبی است اما مواد سمی مثل مهار كننده تریپسین[xxvi] كه در هضم اختلال ایجاد می‎كند هم در آن وجود دارد. به هرحال حرارت دادن(عمدتاً به‎صورت كباب كردن) باعث تخریب این ماده سمی می‎شود. كنجاله‎های سویا كه به‎صورت تجاری قابل دسترس می‎باشند، روغن‎كشی و پخته شده‎اند.
هر دو حالت پخت بیش از حد و یا ناكافی مطلوب نیستند، زیرا پخت بیش از حد باعث تخریب پروتئین‎ها و پخت ناكافی باعث عدم تخریب مناسب مهاركننده‎های تریپسین و دیگر مواد مسمومیت‎زا می‎شوند. برای تشخیص كنجاله سویا كه بیش از حد پخته شده و كنجاله‎ای كه پخت آن ناكافی بوده یك آزمایش مزرعه‎ای سریع مهیا شده است.
موسسه سویا در آمریكا و دیگر موسسات یك تركیب شیمیایی كه حاوی مواد كرزول رد[xxvii] ، اوره، تیمول‎بلو[xxviii] و گلیسرول[xxix] است را برای آزمایش مزرعه‎ای سریع فراهم كرده‎اند.
نمونه را به‎صورت یك لایه نازك یكنواخت روی یك پتری‎دیش یا كاغذ سفید براق پخش كرده و معرف را بر روی آن اسپری كنید. درصورتی كه كنجاله سویا به اندازه كافی پخته نشده باشد، رنگ ذرات سویا به‎سرعت در عرض یك دقیقه قرمز می‎شود. اگر حرارت دهی مناسب بوده، فقط حدود ۱۰% از ذرات سویا قرمز می‎شوند كه این تغییر رنگ بسیار آهسته انجام می‎گیرد؛ در حالیكه اگر كنجاله سویا بیش از حد پخته شده باشد، رنگ قرمز تشكیل نخواهد شد.
●آزمایش‎هایی برای دانه‎های غلات
دانه‎ها را از نظر رنگ، قوام، حمله حشرات و دیگر مواد خارجی مثل شن، سنگ‎ها، چوب داخلی ذرت[xxx]، پوست شلتوك، سبوس و غیره بررسی كنید.. به‎صورت تصادفی ۵۰ تا ۱۰۰ عدد دانه از كیسه‎های مختلف انتخاب، و قسمت‎جوانه[xxxi] آنها را از نظر رشد كپك‎ها بررسی نمائید. اگر در بیش از ۲% از دانه‎ها رشد مشهود كپك دیده شد باید از خرید آن خودداری شود. اگر ۱ تا ۲% از دانه‎ها كپك داشته باشند نمونه آنرا برای ارزیابی و تأئید سموم قارچی[xxxii] به آزمایشگاه بفرستید.
با گاز زدن، لامسه و تكان دادن، می‎توان میزان رطوبت را با دقت نسبتاً خوبی ارزیابی كرد. اگر دقت بیشتری نیاز باشد، ۱۰۰ گرم از دانه آسیا شده را با دقت یك گرم وزن كرده و در یك ماهی‎تابه به مدت ۱۰ دقیقه حرارت دهید و در ضمن اینكار مدام آنرا به‎هم بزنید. دقت كنید كه دانه‎ها سوخته و ذغال نشوند. سپس آنرا خنك كرده و مجدداً وزن كنید. وزن بدست آمده، درصد ماده خشك داخل آن خواهد بود. همین آزمایش را می‎توان برای ارزیابی سطح رطوبت در نواله‎های روغنی انجام داد.
●مزایای آزمایش‎های مزرعه‎ای
این آزمایش‎ها سریع، ساده و فوری هستند.
كمك به خرید و یا عدم‎خرید خوراك دام.
شامل هزینه زیادی نشده و می‎تواند هزینه استقرار آزمایشگاه و تكنسین را به‎حداقل برساند.
مشكلاتی مثل تقلبات، ترشیدگی، هجوم حشرات، قالبی‎شكل شدن، رشد كپك و دیگر ضایعات را می‎توان به سادگی با آزمایش‎های حسی تشخیص داد.
می‎توان از انجام تست‎های آزمایشگاهی ناخواسته، زمان‎بر و هزینه‎بر خودداری كرد.
برای تمام تولیدكنندگان خوراك‎دام و همچنین افرادی كه خودشان كار تركیب خوراك‎دام را انجام می‎دهند، مناسب است.
مكمل و متمم تست‎های آزمایشگاهی است.
●نقایص
نیاز به تجربه بیشتر برای ارزیابی دقیق كیفیت مواد غذایی دارد.
ممكن است آزمایش‎های حسی و دیگر آزمایش‎های مزرعه‎ای در موارد مشاجره‎های قانونی قابل قبول نباشد.
ممكن است تعیین كمیت نتایج غیر ممكن باشد.
در مورد خرید مواد غذایی هم برای تولید كنندگان كوچك و بزرگ خوراك‎دام و هم برای دامدارن، انجام آزمایش‎های سریع مزرعه‎ای ضروری است. انجام آزمایش‎های مزرعه‎ای باعث صرفه‎جویی در هزینه و وقت شده و برای دامداران و تولیدكنندگان كوچك خوراك‎دام بسیار مفید است. انجام آزمایش‎های مزرعه‎ای نه‎تنها برای خرید مواد خام ضروری است، بلكه برای تصمیم‎گیری در مورد انجام تست‏های آزمایشگاهی هم مورد نیاز بوده و نهایتاً برای تصمیم‎گیری در مورد اینكه كدام‎یك از آزمایش‎های مزرعه‎ای بایستی انجام گیرد، ضروری است. می‎توان از انجام چند تست آزمایشگاهی متداول خودداری نمود.


وبگردی
بار دیگر زیر گرفتن ماموران پلیس با ماشین سواری توسط دراویش
بار دیگر زیر گرفتن ماموران پلیس با ماشین سواری توسط دراویش - باز هم زیر گرفتن ماموران امنیتی و نیروی انتظامی توسط یک ماشین دیگر سواری توسط اراذل خیابان گلستان هفتم
حمله با اتوبوس به مأموران پلیس در پاسداران
حمله با اتوبوس به مأموران پلیس در پاسداران - کی از دراویش گنابادی با اتوبوس به مردم و مأموران پلیس در خیابان پاسداران تهران / گفته میشود تعداد شهدای ناجا در حمله آشوبگران فرقه ضاله گنابادی و حامیان نورعلی تابنده به ۴ تن رسیده است.
لحظه مواجهه وزیر راه با خانواده قربانیان سانحه هواپیمای
لحظه مواجهه وزیر راه با خانواده قربانیان سانحه هواپیمای - به دنبال سقوط هواپیمای تهران-یاسوج ویدیو لحظه مواجه خانواده های جانباختگان را با وزیر مشاهده می کنید.
حمله با چاقو به یک راننده سر پارک خودرو
حمله با چاقو به یک راننده سر پارک خودرو - تصاویری دردناک از حمله مرد موتور سوار با چاقو به یک مرد راننده در حضور همسر و فرزندش در شهرستان داراب استان فارس را در ویدئوی زیر می بینید. به نظر میرسد این اتفاق در پی جرو بحثی بر سر پارک کردن وسایل نقلیه روی داده است!
اگر «عدم رویارویی با حریفان اسرائیلی» آرمان ماست چرا پنهانی و دزدکی؟
اگر «عدم رویارویی با حریفان اسرائیلی» آرمان ماست چرا پنهانی و دزدکی؟ - آنچه مشخص است جمهوری اسلامی ایران باید تصمیم مشخص و درستی درباره سیاست عدم رویارویی با ورزشکاران رژیم صهیونیستی بگیرد. دیگر نمی‌توان با این روش تعقیب و گریزی با این مسئله برخورد کرد. دیگر نمی‌توان ورزشکاران را از مقابله با کشتی‌گیران اسرائیلی باز داشت و در برابر رسانه‌های جهانی گفت به خاطر مصدومیت در میدان حاضر نمی‌شویم و در داخل جشن بگیریم که ما عزت‌مان را حفظ کردیم و...
بدل ایرانی آنجلینا جولی رونمایی شد !
بدل ایرانی آنجلینا جولی رونمایی شد ! - شب گذشته مراسم اکران فیلم بلوک 9 خروجی 2 به کارگردانی علیرضا امینی و تهیه کنندگی محمدرضا شریفی نیا و نیز فیلم شاخ کرگدن در پردیس سینمایی ملت برگزار گردید.
اظهارات جنجالی احمدی نژاد در مقابل دادگاه
اظهارات جنجالی احمدی نژاد در مقابل دادگاه - سخنرانی پرحاشیه احمدی نژاد در مقابل دادگاه بقایی
    پاستا گوجه، زیتون و اسفناج
    گوجه های انگوری برای این پاستا خوشمزه بسیار مناسب هستند، اما اگر این نوع گوجه فرنگی در دسترستان قرار نداشت می توانید همان گوجه رنگی عادی را به صورت مکعبی ببرید و استفاده کنید پاستا سبزیجات با اینکه گوشت ندارد ولی شما را به طعمی لذیذ و خاص دعوت می کند