چهارشنبه ۳ بهمن ۱۳۹۷ / Wednesday, 23 January, 2019

استان کهگیلویه و بویراحمد


استان کهگیلویه و بویراحمد
استان کهگیلویه و بویراحمد یکی از استان های زیبای ایران در دامنه های زاگرس است که دارای جاذبه های متعدد و چشم نواز طبیعی و جاذبه های ارزشمند تاریخی است. این استان یکی از اصلی ترین مکان های زیست عشایر ایران است که شیوه های زندگی جذاب آن ها و تعامل ارزشمندشان با طبیعت یکی از زیباترین و کمیاب ترین جلوه های گردشگری ایران را رقم زده است. غارها و اشکفت های متعدد، دریاچه های متعدد و زیبای طبیعی به همراه رودخانه ها و آبشارهای خروشان و پرآب دردل کوهستان های بزرگ و مشهوری چون دنا جاذبه های طبیعی این منطقه را به وجود آورده و ارزش های اکوتوریستی منطقه را برجسته نموده است. مهم ترین ركن فعالیت اقتصادی مردم استان کهگیلویه و بویراحمد را دام پروری تشكیل می ‎دهد كه از دیربازدر این منطقه رواج داشته است.
صنایع این استان نیز به دو دسته صنایع دستی و کارخانه ای تقسیم می شود که صنایع دستی آن رونق به سزایی داشته و یکی دیگر از جاذبه های این استان به شمار می آید.
● مکان های دیدنی و تاریخی
استان کهگیلویه و بویر احمد از مناطق طبیعی و باارزشی برخوردار بوده و از توانمندی بالایی در زمینه جهانگردی برخوردار است. معروف ترین جاذبه های طبیعی این استان را آبشار های متعددی چون آبشار مارگون، آبشاربهرام بیگی، آبشاریاسوج و آبشارگنج بنار تشکیل می دهند. باغ های زیبا، تالاب های طبیعی، غارها و اشکفت ها، چشمه های متعدد، دریاچه های طبیعی دردل کوهستان های بزرگ و معروف و دامنه های مناسب اسکی و ورزش های مفرح زمستانی؛ تنها بخشی از جاذبه های طبیعی این استان را تشکیل می دهند.
جلوه های زندگی عشایری، آداب و رسوم، لباس های سنتی، موسیقی و رقص های محلی عشایر این استان در دل طبیعت زیبا و جذاب منطقه؛ بخش دیگری از دیدنی های استان کهگیلویه و بویر احمد را تشکیل می دهد. بناهای تاریخی چون آتشکده خیرآباد، قلعه ها و روستاهای تاریخی متعدد چون: دژسلیمان، روستای تاریخی میمند، روستای تاریخی مارگون، روستای تاریخی سی سخت، روستای تاریخی چرام، روستای تاریخی دهدشت قدیم و روستای تاریخی لنده به همراه بقعه متبرکه امام زاده هایی چون: امام زاده عبدالله، امام زاده پنجه خل، امام زاده بی بی حكیمه، امام زاده شاه عباس، امام زاده سید محمد، بقعه امام زاده حسن، بقعه امام زاده قاسم، بقعه امام زاده پهلوان، بقعه امام زاده چله خان و بقعه خضر تنها بخشی از مکان های تاریخی این استان را تشکیل می دهند که در قسمت های مختلف استان پراکنده شده اند. استان کهگیلویه و بویر احمد با مردمی مهربان و میهمان دوست همراه با طبیعت و بناهای جذاب خود؛ همواره چشم انتظار گردشگران و دوست داران طبیعت بکر و زیباست.
● صنایع و معادن
صنایع استان کهگیلویه و بویر احمد به دو دسته صنایع دستی و صنایع کارخانه ای تقسیم می شوند. صنایع دستی این استان شامل: فرش بافی سنتی، ‌بافت انواع گلیم، جاجیم، گبه، خورجین، سیاه چادر، نمد و محصولاتی نظایر آن است كه بافت آن‎ها در اغلب خانه‎ها و در بیش تر مناطق روستایی و عشایری رواج دارد.
با وجود ذخایر غنی نفت، گاز و پراكنده گی سایر منابع معدنی دراستان كهگیلویه و بویراحمد، فعالیت‎های صنعتی و معدنی در‎این استان، نسبت به دیگر مناطق كشور، رشد نیافته رونق چندانی ندارد. علاوه بر صنایع استخراج نفت در گچساران و كارخانه قند یاسوج، بقیه كارگاه‎های صنایع دستی و تولیدی تازه تأسیس شده‎اند و در زمینه‎های صنایع غذایی، فلزی، نساجی و چرم، چوب و سلولزی، شیمیایی و دارویی و صنایع ساختمانی فعالیت می‎كنند. با وجود این میزان فعالیت‎های صنعتی و معدنی نسبت به فعالیت‎های بخش كشاورزی و خدمات بسیار كم است. معادن مهم استان كهگیلویه و بویراحمد به شرح زیر است:
▪ معادن بوكسیت در روستای سرفاریاب دهدشت.
▪ معدن مس در روستای خزنگاه بویراحمد.
▪ ذخایر فسفات در روستای جان قلی ( تیام ) در منطقه سرفاریاب
▪ دخایر گوگرد در روستای نزاع علیا گچساران
▪ معادن سنگ‎های ساختمانی در اكثر مناطق استان.
▪ معادن گچ در بیش تر مناطق استان.
علاوه بر معادن بالا، معادن دیگری از جمله شن و ماسه، خاک رس، سنگ آهك و سنگ نما نیز كه در مناطق مختلف استان پراكنده هستند می‎توان نام برد. از اكثر‎این معادن در فعالیت‎های ساختمانی و راهسازی و تولید آجر و موزائیك استفاده می‎شود.
● کشاورزی و دام داری
مهم ترین ركن فعالیت اقتصادی مردم استان کهگیلویه و بویراحمد را دام پروری تشكیل می‎دهد كه از دیرباز دراین منطقه رواج داشته است. دام پروری دراین استان به دو روش متحرک و ساكن وجود دارد كه نوع متحرک آن توسط عشایر كوچنده استان و به تبعیت از شرایط آب و هوایی و تغییرات فصلی، برای دسترسی به مراتع و علوفه مورد نیاز، به صورت ییلاق و قشلاق انجام می‎گیرد. علاوه بر دام پروری به شیوه‎های سنتی و بومی، درسال‎های اخیر؛ تعدادی دام داری صنعتی، ‌متشكل ازگاوداری و پرواربندی گوسفند نیز به صورت پراكنده در سطح استان رواج یافته است. استان كهگیلویه و بویراحمد به سبب طبیعت مساعد، به ویژه تنوع گیاهان جنگلی و وجود آب و هوای مساعد، شرایط مناسبی برای پرورش زنبورعسل دارد.
علاوه بر رواج زنبورداری سنتی در مناطق روستایی، گسترش كندوهای زنبورعسل به شیوه نوین درسال‎های اخیر، باعث افزایش درآمد كشاورزان و زنبورداران شده است. مرغ داری صنعتی نیز در سال‎های اخیر گسترش یافته و بخشی از نیازمندی‎های اهالی شهرنشین استان را تأمین می‎كند. بعد از دام داری، ‌كشاورزی مهم ترین فعالیت اقتصادی ساكنان ‎این استان را تشكیل می‎دهد. به علت طبیعت خاص این منطقه و وجود زمین های كوهستانی و تپه ماهوری، كشاورزی آن بیش تربه صورت دیم به ویژه كشت گندم صورت می‎گیرد.
علاوه بر كشت گندم و جو كه به صورت دیم و آبی در بیش تر مناطق استان رایج است، كشت برنج نیز درمناطق گرم و معتدل استان كه منابع آب كافی دارند، معمول است. محصولات مهم كشاورزی در ‎این استان؛ غلات، حبوبات، نباتات علوفه‎ای، ذرت و صیفی جات است كه كشت آن‎ها در مناطق مختلف استان رواج دارد.
موقعیت طبیعی مرتفع، به ویژه كمبود زمین‎های مسطح در مناطق خاور و شمال خاوری استان، باعث شده است كه باغ داری در دره‎های كوهستانی و بر روی ارتفاعات ناهموار و پرآب این مناطق رواج یابد. درسایرمناطق مستعد استان نیز غرس انواع درختان، از جمله سیب، انگور، گردو و مركبات رونق یافته است. در ‎این میان تولید سیب، انار، خرما و انواع مركبات در مناطق كهگیلویه، گچساران و چرام اهمیت بیش تری یافته است.
● وجه تسمیه و پیشینه تاریخی
كهگیلویه از سه كلمه «كوه»، «گیل» و «اویه» تركیب یافته است. از آن جا كه كلمه «او» پسوند مالكیت است، بنابراین معنای این نام «منطقه كوهستانی گیل» است.
استرابون – جغرافی‎دان مشهور یونان باستان – كهگیلویه را بخشی از خاك اوكسی‎ها
( نام هخامنشی خوزستان ) می‎داند. در دوره ساسانیان، قباد ساسانی ارگان ( ارجان ) را در قسمت دشتی آن بنا نهاد كه «قباد خوره» نامیده می‎شد. مناطق كوهستانی آن را نیز «رم زمیگان » می‎نامیدند. در دوران بعد از اسلام «قباد خوره» به نام شهرحاكم نشین آن ولایت ارگان ( ارجان )، و مناطق كوهستانی آن«رم زمینگان» به كهگیلویه شهرت یافت.
در قرن‎های بعد كه شهر ارگان ویران شد افشارها و لرها سراسر آن را تصرف كردند، تمامی ‎این خطه كهگیلویه و قسمت كوهستانی آن «پشت كوه» و سمت دشتی آن «زیركوه» نامیده شدند. استان كهگیلویه و بویر احمد در گذشته‎ای نه چندان دور جزو یكی از بلوک‎های مملكت فارس و شامل دو قسمت شمال خاوری - كه آن را سردسیر و كوهستانی و پشت كوه - و قسمت جنوبی و باختر- كه آن را نره كوه و بهبهان می‎نامیدند- بوده است. كهگیلویه در زمان‎های قدیم، جزو لرستان بزرگ به شمار می آمده است.
● مشخصات جغرافیایی
استان كهگیلویه و بویر احمد در جنوب باختری ‎ایران، بین ۳۰ درجه و ۹ دقیقه تا ۳۱ درجه و ۳۲ دقیقه پهنای شمالی و ۴۹ درجه و ۵۷ دقیقه تا ۵۰ درجه و ۴۲ دقیقه درازای خاوری واقع شده است. این استان از شمال با استان چهار محال و بختیاری، از جنوب با استان‎های فارس و بوشهر، از خاوربا استان‎های اصفهان و فارس و از باختر با استان خوزستان همسایه است. قله دنا با ۴۴۰۹ متر و لیشتر با ۵۰۰ متر ارتفاع از سطح دریا به ترتیب بلندترین و پست ترین ناحیه استان هستند.
كهگیلویه و بویراحمد از نظر آب و هوا به دو قسمت سردسیری و گرمسیری تقسیم می شود. قسمت گرمسیری منطقه ای پست با ارتفاع متوسط حدود ۹۰۰ متر از سطح دریا و قسمت سردسیر منطقه ای مرتفع با ارتفاع متوسطی در حدود ۲۱۰۰ متر از سطح دریا است.
استان كهگیلویه و بویر احمد به دو قسمت كهگیلویه و بویراحمد تقسیم شده است كه نیمی ‎از ایلات در منطقه كهگیلویه و نیمی ‎دیگر در منطقه بویر احمد زندگی می كنند. ایلات مختلف استان درطول سال به ییلاق و قشلاق پرداخته و درجریان كوچ؛ جلوه‎های ویژه‎ای از زندگی عشایر و كوچ نشین را به نمایش می‎گذارند. در سرشماری سراسری سال ۱۳۷۵ جمعیت این استان ۵۴۰۸۱۲ نفر برآورد شده است.
● شهرهای استان:
بویراحمد - دنا - کهگیلویه - گچساران .(اطلاعات و آمار مربوط به سرشماری سال ۱۳۷۵ می باشد).


منبع : شبکه جهانی جام‌جم

مطالب مرتبط

کرمان نگین اسرارآمیز کویر

کرمان نگین اسرارآمیز کویر
جهانگردان حرفه ای از دیر باز ایران را به لحاظ طبیعت رنگارنگ، اقوام گوناگون و فرهنگ و تمدن پر رمزو رازش، سرزمین تضادها شناخته اند. این ویژگی ها نه فقط در مجموعه سرزمین ایران که گاه حتی در یک بخش خاص آن هم دیده می شود. کرمان از جمله این بخشهاست. تنوع آب و هوایی، فرهنگ و هنر صبور و جذاب، با مردمی سختکوش، شکیبا و میهمان نواز، کرمان را در میان استان های مختلف ایران متمایز کرده است. این گزارش به کرمان اختصاص دارد; با نگاهی کوتاه به فرهنگ و جغرافیای اسرارآمیز، معماری چشم نواز بناهای تاریخی، فهرست جاهای دیدنی و ...
جغرافیایی اسرارآمیز که گرمسیر را در آغوش سرد سیر می نشاند، فرهنگی کم مانند که انگشتان دست بافندگانش آن را به سان قالی، ترمه و شال های ظریف نمایان می سازد، در کنار یادگارهای شگفتی چون ارگ بم و مسجد جامع، مجموعه و آمیزه ای از کرمان می سازد که هر ساله هزاران مسافر داخلی و خارجی را به خود می کشاند. کرمان در بخش های مختلف، آب و هوایی متفاوت دارد، یعنی در همان زمانی که ناحیه ای از کرمان "سردترین" است، در ناحیه ای دیگر، گرما بیداد می کند! به همین جهت است که شهرهای کرمان به دوبخش گرمسیر و سردسیر تقسیم می شوند و همین تفاوت آب و هوایی است که سبب می شود در این شهر، هم خرما بروید و هم لیمو. به پشتوانه چنین طبیعتی، دامداری نیز همیشه آنقدر رونق داشته است که مواد اولیه مناسب را برای هنرنمایی مردمانش در ایجاد نقش های حیرت انگیزی که کرمانیان برای قالی های پر آوازه خود طرح می کنند، دم دست و فراهم بسازد. اما فقط قالی کرمان نیست که پرآوازه است، آثار تاریخی آن نیز شهرت دارد و پاره ای از بناهای باستانی آن از جمله ارگ بم (البته پیش از وقوع زلزله) زمانی در سراسر جهان بی نظیر بود. این همه ویژگی و امتیاز در یک دیار، چگونه می گنجد؟ اما این همه، تمام آن گنجینه نیست، چرا که برترین و بزرگ ترین امتیاز کرمان، مردمان آنند. زنان و مردان صبور، قانع، سختکوش و میهمان نواز که قرن هاست با دشواری های طبیعی و تاریخی دیار خود، کنار آمده اند و به آبادانی سرزمین خویش مشغول اند.
● چهره شهر
فرودگاه کرمان چندان بزرگ نیست. مسافر که از هواپیما پیاده می شود با چند گامی به سالن تحویل بار می رسد. با آن که ظرفیت سالن به تازگی دو برابر شده، اما هنوز پاسخگوی نیاز شهر رو به پیشرفت کرمان نیست. از این جا برای رسیدن به شهر باید بلواری را طی کرد که تا نخستین میدان ورودی شهر ۱۲ کیلومتر فاصله دارد. خوشبختانه هنوز همگی باغ های پسته ای که در اطراف بلوار وجود داشت، از بین نرفته و تبدیل به مناطق مسکونی نشده است. با این حال طی ۲۰ سال گذشته، در بیشتر زمین های اطراف شهر ساختمان روییده و باغ ها و روستاها را بلعیده است. در گشت و گذاری در شهر، نخستین نقطه ای که مسافر را به خویش می خواند، "راسته بازار" است. این بازار ۳ کیلومتر طول دارد و در زمان های مختلف ساخته شده است. آن بخشی که در دوره صفویه و قاجاریه ساخته شده، طاق های ضربی و گنبدهای متعددی دارد و بر بالای هرگنبد، نورگیری هست که فضای نیمه تاریک بازار را روشن می کند. بازار گنجعلی خان و بازار وکیل از این دست است و بازار سراج ها و چند نقطه دیگر، به نظر می رسد چند صد سال قدیمی تر باشند. در راستای بازار، دروازه های مختلفی وجود دارد که مسافر را به کاروانسراهای قدیمی راهنمایی می کند; حیاطهای چهار ضلعی سنگفرش که در وسط، باغچه و درختی دارد و در اطراف، حجره هایی که تجارتخانه است و یادآور دادو ستد دوران های پیشین.
در راسته بازار دو حمام معروف و قدیمی وجود دارد که هر یک در نوع خود، زیبایی شگفتانگیزی دارند: حمام گنجعلی خان که به موزه مردم شناسی بدل شده و در آن با مجسمههایی، شیوه استحمام مردم در گذشته نشان داده شده و دیگری حمام وکیل است که با چندین پله به زیر زمین می رود و اکنون به قهوه خانه سنتی زیبایی بدل شده است.
پس از طی بازار سرپوشیده، از در کوچکی می توان وارد مسجد جامع شد. این مسجد از مساجد مهم و معروفی که میگویند در زمان عمربن عبدالعزیز بنا نهاده شده است. اما چون از این مسجد و همچنین از گنبد جبلیه و گنبد مشتاقیه و پارهای آثار کهن کرمان، در این گزارش به طور جداگانه سخن گفته ایم، از اینجا یک راست وارد محله زردشتیان می شویم که از میدان مشتاقیه یا محله "زرسیف" می توان به آنجا رفت.
کرمان یکی از نادر شهرهای ایران است که ایرانیان باستان در آن آئینهای خود را محفوظ نگه داشته اند. در این محله ها، بیشتر کوچه ها سنگفرش است و دیوار ها بلند و دروازه ها در قلب یک سردر بزرگ تعبیه شده است. خانه‌ها هم چندان وسیع است که گاهی در هر کوچه فقط یک دروازه دیده میشود. در محله قدیمی زردشتیان که میگویند در زمان نادرشاه خراب شده است، ۳ زیارتگاه وجود دارد به نام های پیر غیب، پیرمراد و پیر سبزپوشان. محله کهن دیگری که نمیتوان از آن یاد نکرد، محله "خواجه خضر" است که به چهل تنان نیز شهرت دارد. می گویند مسجد خواجه خضر را ترکان خاتون، زوجه "اتابک سعدبن ابی بکر" بنانهاده است، بدین ترتیب، قدمت آن به قرن هفتم باز می گردد.
میگویند در آنجا چهل خانه بوده که مردم چله می نشستند. چهل روز ریاضت می کشیدند تا "خضر" بر آنها ظاهر شود و حاجاتشان را برآورد. این محله ها، بخش هایی از بافت قدیمی کرمان است. کرمان تازه وجوان هم در جای خود دیدنی است. بزرگ ترین خیابان کرمان که فرودگاه را به جنگل قائم می پیوندد، ۲۴ کیلومتر طول دارد. این خیابان، بعد از راسته بازار، مهم ترین محل کسب و کار و داد و ستد مردم کرمان است. در مقاطع مختلف این خیابان، خیابانهایی به سمت شمال و جنوب منشعب میشوند و بافت اصلی شهر را پدید می آورند. کوچه های کرمان که در اطراف این خیابان ها قرار دارند، بسیار دیدنی و جالب اند; معابری باریک بادیوارهای بلند و اغلب کاهگلی و پیچ درپیچ که از بیشتر آنها حتی یک اتومبیل هم نمی تواند عبور کند!
● ارمغان کرمان به معماری جهان
به حتم بخشی از ارمغانهای ایران به معماری جهان، در استان تاریخی کرمان پدید آمده است. این آثار که از ارگ ویران شده بم تا مساجد عصر صفوی امتداد می یابد، حتی درخور آن است که کتاب هایی در مورد آنها نگاشته شود. در این جا که فرصت کوتاه است، به اشاره ای درباره تعدادی از آنها بسنده می کنیم و در یک یا دو مورد شرح مفصل تری خواهیم داشت.
▪ مسجد جامع کرمان
مسجد جامع کرمان، یکی از مفاخر فرهنگ و تمدن ایران به شمار می رود. در این مکان مقدس، هنر معماری دست به دست عشق و ایمان داده و یاد بودی پر ارزش بر جای گذارده که نشان از عظمت اندیشه و خلاقیت این دیار دارد; خلاقیتی که با شکیبایی و صبر، کاشی ها را یک به یک بر هم چیده تا گنبدی سترگ، منارههایی سر به آسمان کشیده و شبستانهایی بی نظیر پدید آورد. این مسجد به سال ۷۵۰ ه . ق ساخته شد. بنای آن را به امیر مبارزالدین محمد مظفری، سرسلسله آل مظفر نسبت می دهند. بنابر تاریخی که برسنگی در داخل مسجد منقوش است، محلی که مسجد در آن بناشده، ابتدا در بیرون شهر کرمان جای داشت، اما به مرور که شهر گسترده شد، مسجد در داخل شهر قرار گرفت. مسجد جامع با سردر عالی، کاشی کاری معرق و کتیبه تاریخی، یکی از بناهای پر ارزش کرمان است. بر سنگ های مرمرین محراب آن آیات قرآن کریم با خطی بی نهایت خوش و زیبا نقش بسته و کاشی های معرق در گوشه و کنار آن دیده می شود.
▪ گنبد جبلیه
بنای این گنبد در دامنه کوه قلعه دختر، در شمار یکی از زیباترین آثار هنر معماری ایران جای دارد. تاریخ بنای آن را به دوره سلجوقی نسبت می دهند، اما از معماری آن چنین برمی آید که آتشکده ای مربوط به دوره ساسانی بوده است. ساختمان گنبد، هشت ضلعی است و حدود ۲۰ متر ارتفاع دارد و دور اضلاع آن طاق نماهای متعدد و تودرتو ساخته شده که از قطر دیواره ها کاسته است. در هر سوی این ساختمان، ۸ درگاه به پهنای دو متر دیده می شود که برای استحکام و پیشگیری از ویرانی، با سنگ مسدودشان کرده و فقط یکی را باز گذاشته اند. در ساختمان این بنا، پاره سنگ هایی در اندازه های گوناگون به کار رفته که با ملات سفت و سختی بر هم چیده شده و گفته می شود که گچ و گل آن را با شیر شتر آمیخته اند! در منابع تاریخی، نام این گنبد به اسامی جبلیه، جبال سنگ، گنبد گبری و معبد سنگی آمده است.
▪ گنبد مشتاقیه
بنای این گنبد که مزار مشتاق علی شاه در آن جای دارد، در زمان قاجاریه ساخته شده و در مشرق مسجد جامع واقع است. بنای مشتاقیه از دو گنبد کاشی کاری و یک گنبد ساده تشکیل شده و به همین دلیل به "سه گنبد" هم مشهور است. (گنبد مشتاقیه، گنبد کوثر علی شاه و گنبد شیخ اسماعیل). گنبد مشتاقیه کاشی و ساقه بلندی دارد و تزئینات داخلی آن در خور توجه است. مقبره مشتاق علی شاه در سمت شمال بنا واقع است و روبه روی آن حیاطی است که حوضی در میان دارد. در این گنبد، منبر نفیسی از زمان های پیش برجامانده است. در سال های اخیر، نسبت به تکمیل کاشی کاری، تعمیر و بازسازی نمای این بنا، اقداماتی انجام شده است.
▪ خانقاه و آرامگاه شاه نعمت الله ولی
شاه نعمت الله ملقب به نورالدین، از عارفان بنام ایران است. سال وفات او را ۸۳۴ ه . ق ذکر کرده اند و آرامگاهش در ماهان، در ۴۲کیلومتری کرمان قراردارد.
براساس شرح کتیبه معرق سردر ساختمان اصلی آرامگاه، این بنا به دستور یکی از مریدان وی به نام احمدشاه رکنی به سال ۸۴۳ ه. ق بنا شده و در زمان شاه عباس اول صفوی، محمدشاه و ناصرالدین شاه قاجار ملحقاتی بدان افزوده اند. ساختمان آرامگاه شامل سردر، گلدسته ها، صحن اتابکی، صحن وکیل الملکی، رواق شاه عباسی، چله خانه و صحن است و باغی بسیار زیبا دارد. شرح کاملی از این آرامگاه و باغ ماهان را در ادامه این گزارش می خوانیم.
▪ حمام گنجعلی خان
این حمام را که هزار مترمربع مساحت دارد، گنجعلی خان، حاکم کرمان در زمان صفویه بنا کرد. کاشی کاری ها، نقاشی ها، گچ بری ها، مقرنس کاری ها و تزئینات بسیار ظریف، آن را در شمار اثری بسیار بدیع جای داده است. حمام از دو بخش رختکن و گرمخانه تشکیل شده و دو سنگ مرمر بزرگ، در نورگیری گرمخانه تاثیر بسیار داشته است. این حمام که بعدها با تغییرات بسیار به موزه مردم شناسی بدل شده، در بازارکرمان واقع است.
▪ قلعه دختر
قلعه دختر یکی از آثار معروف تاریخی شهر کرمان است که در شمال شرقی و در داخل محدوده شهر کرمان قرار دارد. بنای آن را به هفتواد یابلاش اشکانی نسبت می دهند. البته افسانه ها و اعتقادات مردم با پژوهش تاریخی در باب وجه نامگذاری این اثر، مغایرت چندانی ندارد. بنابر افسانه ها و داستان های محلی، گویند دختری بر این قلعه فرمانروایی داشته که با دردست داشتن طلسمی آن را ناگشودنی ساخته بود. اما پژوهش های تاریخی برآن است که نام دختر برای پاره ای قلاع درگوشه و کنار کشور بدان دلیل بوده که آن قلاع استوار و ناگشودنی و بکر بوده اند. قدمت این قلعه به دوران ساسانی می رسد و بازمانده معبدآناهیتا (الهه ناهید، نگهبان آب ها، زنان، گیاهان و باروی) است. ساختمان های این قلعه روی هم به دو قسمت مجزا تقسیم می شود: قسمتی که بر فراز قله نسبتا مرتفع جنوب شرقی قرار دارد و به طور کامل به علت وضع طبیعی آن از قلعه مجزا است و قسمت دوم بر تپه کوتاه تری قراردارد. در زمان سلجوقیان نیز، قلعه دختر پناهگاه کرمانیان محسوب می شده است.
▪ سایر آثار تاریخی
از دیگر بناهای تاریخی استان کرمان، باغ شاهزاده در چند کیلومتری ماهان است که در زمان قاجار بنا شده. در خیابان اصلی این باغ که با شیبی تند از جلوی ساختمان تا در ورودی آن کشیده شده، حوضچه هایی ساخته اند که آب از آنها مانند آبشاری فرو می ریزد. همچنین می توان از مجموعه وکیل، شامل بازار، حمام، مسجد و کاروانسرا نام برد که به سال ۱۲۷۵ ه . ق بنا شده و حمام آن اکنون یک چایخانه سنتی است. مقبره خواجه اتابک از آثار دوره سلجوقیان، میل نادری - بنایی آجری به بلندی ۵۵ متر که به امر نادرشاه برای راهنمایی کاروان حامیان ناحیه بم و فهرج ساخته شده - و ارگ بم که قدمت آن به حدود دو هزار و ۵۰۰ سال پیش می رسد و تا نزدیک به دو قرن پیش مسکونی بوده است، ازجمله بناهای تاریخی این استان اند که درباره ارگ بم جداگانه سخن خواهیم گفت.● بهشت زمین در دل کویر
شهر ماهان در فاصله ۴۲ کیلومتری جنوب شرقی کرمان، در مسیر راه کرمان - بم واقع شده است. این شهر که در دامنه ارتفاعات قرار دارد، به دلیل وجود آرامگاه "شاه نعمتالله ولی" عارف مشهور، شهرت یافته است. وجود این مجموعه موجب گسترش دایره وار شهر در طول زمان شده، با این حال این شهر نسبت به سایر شهرهای استان کرمان از وسعت زیادی برخوردار نیست. ماهان از دیرباز به دلیل وضع خاص جغرافیایی خود در حکم ییلاق مردم کرمان بوده، همچنین وجود مزار شاه نعمت الله ولی، عاملی در جهت جذب زائران و سبب استمرار جاذبه ماهان شده است.
جذبه و شوری که شاه نعمت الله در مریدان خود ایجاد می کرد، در همه شهرها، طرفداران بی شماری برایش فراهم آورد. شاه نعمتالله افزون بر مقام عرفان در شعر و ادب هم، پایگاهی والا داشته و دیوانی از قصیده و غزل و مثنوی و رباعی دارد. مزار شاه نعمتالله که به آستانه ماهان، نیز شهرت دارد، یکی از با صفاترین بقعه های ایران به شمار می رود و آستانه شاهکاری است از هنر معماری در طول چند قرن. این مجموعه شامل صحن اتابکی، صحن وکیل الملکی، مقبره، رواق و صحن شاه عباسی یا میردامادی، حسینیه و سردرمحمدشاهی و عمارت بیگلر بیگی می شود."
● سابقه تاریخی و بخش های مجموعه
"نخستین بخش بنا در حدود سال ۸۳۵ ه . ق ساخته شده است. این قسمت از ناگنبدخانه است که مقبره شاه نعمت الله در آن قرار دارد. از سمت جنوب مجموعه، در بزرگی به محوطه باز می شود که بالای آن را مقرنس کاری زیبایی زینت بخشیده است. این گنبد در قسمت داخلی کاربندی زیبایی دارد و پوشش خارجی آن با کاشی کاری فیروزه ای رنگ، همراه با رنگ های سفید و مشکی پوشانده شده است. گنبد در زلزله کرمان دچار آسیب هایی شد که بعد برای مرمت آن اقداماتی صورت گرفت. حرم و به عبارت دیگر، مقبره شاه نعمت الله ولی، مانند اتاق بزرگی است با طاق گنبدی که در میانه آن، قبر ایشان پوشیده با سنگ مرمر قرار دارد و دارای ۴ در است که به رواق های اطراف باز می شوند. بنای بقعه حرم، منسوب به احمدشاه دکنی یا بهمنی پادشاه دکن و لاهور است که در سال ۸۲۵ ه . ق به حکومت رسید و چون سلطنت خود را به واسطه برکت انفای شاه نعمت الله می دانست، ارادت زیادی به ایشان داشت.
به این ترتیب تاریخ ساخت مقبره به دوره گورکانیان مربوط می شود. در سمت شرق حرم، رواقی است که مقبره شاه خلیل الله ثانی، نواده شاه نعمت الله در نزدیکی خروجی آن قرار دارد. در طرف شمال حرم رواق وکیل الملکی واقع شده که به صحن بزرگی مرتبط است. بانی این صحن و رواق، محمد اسماعیل خان وکیل الملوک بوده و بعدها تکمیل شده است. این صحن زیبا، حوضی در میان دارد و اطراف آن با اتاق هایی محصور شده است. صحن دیگری که در شمال صحن وکیل الملکی قرار گرفته، به صحن اتابکی موسوم است و به احتمال زیاد بخشی از صحن وکیل الملکی بوده که بعدها میرزا علی اصغر خان اتابک، هزینه هایی را برای تعمیرات آن متقبل شده است. این صحن که وسیع ترین صحن مجموعه است، دو باغچه قرینه در دو طرف یک حوض بزرگ دارد و در سمت غرب آب انبار مجموعه واقع شده است. در فاصله این دو صحن، عمارتی دو طبقه واقع است که هشتی و ارسی های زیبای آن، توجه را به خود جلب می کند. در سمت جنوب بنای مقبره، رواق و صحن شاه عباسی یا میردامادی قرار دارد که متعلق به دوره صفویه است و از بقیه صحن ها مساحت کمتری دارد. این صحن حوض زیبا از مرمر و دو باغچه قرینه در دو طرف آن دارد. رواق شاه عباسی به دستور بیکتاش خان ساخته شد و پس از مغضوب شدن و به قتل رسیدن او، رواق به این نام تغییر یافته است. اما زمان ساخت آن، به هر حال از عهده شاه عباسی اول بوده است. سقف این رواق را مقرنس کاری و یزدی بندی زینت داده است. این رواق، افزون بر ارتباط با گنبد خانه، از گوشه های شرقی و غربی با رواق وکیل الملکی نیز در ارتباط است. در جنوب صحن و رواق شاه عباسی، صحن حسینیه محمدشاهی واقع شده است که از باغچه و حوض خالی تشکیل شده و سطح آن سنگفرش است. در اطراف این صحن، اتاقهایی قرار دارند که پیش از این به عنوان زائرسرا یا میهمان سرا از آنها استفاده می شده است. در مقابل این اتاق ها، ایوان های ستونداری قرار دارند که فاصله میان سطح سنگفرش صحن و ایوان ها را کاشی کاری زییایی زینت داده است. در فاصله میان دو صحن شاه عباسی و حسینیه محمدشاهی نیز طاق و سردری زیبا مشاهده می شود.
طاق سردری صحن جنوبی که با ۲ مناره مرتفع همراه است، با مقرنس کاری زیبایی آراسته شده که در زلزله کرمان صدماتی به آن وارد آمده است. مناره های این سردر، در زمان محمدشاه قاجار ساخته شد که ۴۱ ۶/ متر ارتفاع آنهاست. (مزار شاه ولی، دکتر باستانی پاریزی، نشریه فرهنگ کرمان)
● ارگ بم یادگار تمدنی درخشان
افسانه ای، بم را منتسب به بهمن پسر گشتاسب می داند که بر بلندای کویر، شهری مستحکم ساخت تا در برابر تاخت و تاز قبایل وحشی و در شرق سرزمین بزرگ ایران، ارگی استوار با ۳۸ برج و بارو سینه ستبر بنا کند. در تاریخ کلاسیک ایران سنگ بنای این شهر را مصادف با سلسله اشکانیان می دانند (۲۲۰۰ تا ۱۸۰۰ سال پیش). از آنجا که نمی توان تاریخ دقیقی برای بنای آن بیان کرد، مورخان حدس می زنند که هسته اولیه آن در دوره باستان شکل گرفته و در دوره اسلامی گسترش یافته است. به هر تقدیر، بم شهرت خود را مدیون بنای تاریخی "ارگ" است که قدمت آن به حدود دو هزار و ۵۰۰ سال پیش باز می گردد. اکثر بناهای تاریخی در این شهر که هر ساله هزاران جهانگرد از آن دیدن می کنند، به قرن ۱۶ و ۱۷ میلادی یعنی دوران سلطنت سلسله صفوی برمی گردد. گفته می شود که این بناها که از خشت، کاهگل و تنه درختان نخل ساخته شده اند، بزرگ ترین مجموعه از این نوع در جهان اند. در دوران حکومت صفویان - ۱۵۰۱ تا ۱۷۳۶ میلادی - شهر بم در مساحتی معادل ۶ کیلومترمربع گسترده شده و دیواره ای متشکل از ۳۸برج آن را احاطه کرده بود. جمعیت شهر بم در آن زمان را میان ۹ تا ۱۳ هزار نفر می دانند. در آن زمان شهر بم، هم به دلیل مکانی برای زیارت و هم به عنوان یک مرکز تجارت واقع در جاده ابریشم ترقی کرد. کالاهای قیمتی از شرق دور وارد این شهر می شد و از طریق آن به صحرای سینا، مدیترانه و پایتخت های مدرن اروپا راه پیدا می کرد. به دنبال هجوم نیروهای افغان در سال ۱۷۲۲ میلادی، بم اهمیت خود را از دست داد. این شهر تا سال ۱۳۱۰ ه.ش به عنوان پادگان نظامی استفاده می شد و سپس به حال خود رها شد. در سال ۱۳۳۱ مقام های ایران، گروهی از معماران و مورخان را مامور بازسازی و احیای محله قدیمی شهر کردند که به واسطه آن، این شهر هزاران جهانگرد را به خود جذب کرد. ارگ بم تنها شهر تاریخی ایران است که دور از تصرفات دوران جدید باقی مانده و مورد مهمی برای معماری و شهرسازی تاریخی ایران تلقی می شود. ارگ بم به چند بخش تقسیم می شود: بخش نخست، برج و باروی مستحکمی است که به دور شهر کشیده شده و بخش دوم شامل قسمتهای عامه نشین با اجزایی نظیر خانههای مسکونی، بازار، حمام، مسجد و... است. در بخش سوم نیز قسمت نظامی و حاکم نشین شهر قرار دارد. ارگ بم را می توان الگوی بیبدیل معماری ایران در بهره گیری از عناصر آب و خاک قلمداد کرد. این مجموعه به دنبال افزایش جمعیت در اواسط دوره قاجار به تدریج تخلیه شد و شهر جدید بم در کنار آن شکل گرفت. با آن که از ۳۰ سال پیش مرمت ارگ بم مورد توجه دولت قرار گرفت، متاسفانه مرمتها آنچنان دقیق و اصولی نبوده و به همین سبب ارگ در زلزله ۵ دی ماه سال ۱۳۸۲ به شدت آسیب دید و همه قسمتهای مرمت شده آن فروریخت. این زلزله ضایعهای دردناک برای میراث فرهنگی ایران بود.
میزان خسارات ارگ بیش از ۶۰ درصد برآورد شد، اما آثار تاریخی دیگر شهر تا ۹۰درصد تخریب و ویران شد.
... و اکنون، نه فقط ارگ بم، بلکه شهر بم بعد از شهر تاریخی اصفهان، در یونسکو (سازمان فرهنگی - هنری ملل متحد) به ثبت رسیده و یک کمیته راهبری جهانی برای ساخت وساز و مرمت آثار باستانی این شهر تشکیل شده است. ثبت این شهر و ارگ تاریخی اش در فهرست آثار جهانی که به صورت اضطراری انجام گرفت، موفقیت بزرگی برای ایران به شمار می آید تا بار دیگر ارزش های تاریخی و فرهنگی آثار کهن موجود در کشور را به جامعه بین الملل گوشزد کند.
● زیارتگاه های زنانه در کرمان
کرمان، یکی از شهرهای باستانی کهنسالی است که با پهنای خاک و گوناگونی آب و هوا و دوری از دیگر مراکز قدرت، گذشته ای درآمیخته با افسانه ها و داستان های باورنکردنی دارد. چون سال ها پژوهش دقیق و علمی درباره پیشینه تاریخی آن به تاخیر افتاده است، آگاهی های مردم بیشتر برگرفته از گفته هایی است که سینه به سینه از سالمندان به آنها رسیده است. در عصر حاضر، به همت یکی از فرزندان خلف کرمان که هشتادمین سال عمر پربرکت خود را در سال ۱۳۸۴ پشت سر نهاده است، یعنی دکتر باستانی پاریزی به تاریخ و فرهنگ این استان توجه ویژه ای شده است. با این همه، هنوز زمینه پژوهش های تاریخی و فرهنگی فراوانی درباره این استان پهناور فراهم است. از آن جمله آثار تاریخی، زیارتگاه ها و مقابر ناشناخته دیگر است. مطالعه درباره این آثار از آن جا که آمیخته با باورها و مردم است، خواندنی، جالب و سرگرم کننده است. این مطلب در مورد دو زیارتگاه در کرمان است که اختصاص به زنان دارد و چون "دختر" بوده اند، برای زیارت آنان ترتیب ویژه ای باب شده است که با زیارت همه اماکن مقدس تفاوت دارد و برآمده از چگونگی باورهای ویژه مردم آن نواحی و تربیت اجتماعی اهالی است.
▪ بی بی دختر
دو زیارتگاه در کرمان اختصاص به زنان دارد که در دو روستای کرمان واقع شده اند. یکی از این دو زیارتگاه، بی بی دختر(س)، در روستایی از توابع شهر کرمان قرار دارد. بیبی لقبی است که مردم آن سامان به زنان سیده میدهند. این زیارتگاه در سمت شمال غرب شهر کرمان و در جوار روستای "اختیارآباد" قرار دارد. اختیارآباد از دهاتی است که با توسعه شهر کرمان به محدوده شهر نزدیک شده و به گفته اهالی در محدوده توسعه شهر کرمان قرار گرفته است. از لب بلوار فرودگاه تا بی بی دختر ۱۲ کیلومتر راه است. بقعه "بیبی دختر" در انتهای ده قرار دارد و اطراف آن را قبرستان عمومی احاطه کرده است.
▪ بی بی حیات
زیارتگاه دیگر که اهمیت بیشتری دارد، "بیبیحیات"(س) است که نام روستایی از توابع رفسنجان و در دهستان خنامان واقع است. این دهستان از نقاط خوش آب و هوا و ییلاقی کرمان است. بی بی حیات در شمال شرقی شهر رفسنجان قرار دارد. از رفسنجان که ۴۵ کیلومتر را پشت سر گذاریم، به خنامان مرکز دهستان می رسیم. از آنجا باید ۳۰ کیلومتر را طی کنیم تا به قریه و زیارتگاه بی بی حیات برسیم. بقعه و مقبره بی بی حیات یکی از قدیمی ترین آثار منطقه است که تاریخ آن به ۳۰۵ ه.ق می رسد. چون بی بی حیات در منطقه سردسیر قرار گرفته، زمستان ها خلوت است، اما در تابستان مردم زیادی را به خود جلب می کند. بیشتر زائران بی بی حیات کسانی هستند که نذری کرده اند و نذورات خود را به حرم بی بی حیات اهدا می کنند. البته نوع نذورات اینجا فرق دارد و اغلب وسایل زنانه از قبیل چادر نماز و روسری و سرمه دان و انگشتری و گردنبند و زیورآلات زنانه و پاره ای مصنوعات کار دست است که بر در و دیوار حرم می آویزند. مردم معتقدند اگر مردی غیر از سادات وارد حرم شود، به بلایی از جمله کوری و کری و خون دماغ و... دچار می شود.

وبگردی
تجمع بازنشستگان مقابل وزارت کار
تجمع بازنشستگان مقابل وزارت کار - صبح سه‌شنبه (۲ بهمن) جمعی از بازنشستگان کشور از جمله معلمان بازنشسته در اعتراض به وضعیت معیشتی و همچنین وضعیت نامشخص صندوق بازنشستگی، روبروی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی تجمع کردند و همین مسأله هشتگ #بازنشستگان را در فضای مجازی پربازتاب کرد.
دوربین مخفی ساختمان لواسان داماد شمخانی و فاطمه حسینی
دوربین مخفی ساختمان لواسان داماد شمخانی و فاطمه حسینی - همه چیز درباره ساخت و ساز فاطمه حسینی، داماد شمخانی و داماد صفدرحسینی | سر کشیدن دوربین مخفی شهرداد به ساختمان های آقازاده ها در لواسان! | پخش اختصاصی از صفحه آپارات آوانت
ماجرای دختربازی اسلامی از زبان رحیم پورازغدی
ماجرای دختربازی اسلامی از زبان رحیم پورازغدی - رحیم پورازغدی در مراسمی که با موضوع فجای مجازی بود،گفت: دختر خانم چادری یک عکس آنچنانی از خودش گذاشته و نوشته زن نباید قربانی نگاه شهوت مردانه بشه، بعد پسره زیر پستش نوشته"ما رایت الا جمیلا"
ما به نمایندگی از امام زمان (عج) و به نمایندگی از خدا در امور مردم دخالت می کنیم.
ما به نمایندگی از امام زمان (عج) و به نمایندگی از خدا در امور مردم دخالت می کنیم. - رئیس کل دادگستری خراسان رضوی: ما در نظام جمهوری اسلامی به نمایندگی از امام زمان (عج) و به نمایندگی از خدا در امور مردم دخالت می کنیم. اگر فردی در زمان طاغوت در زندان بود، حبسش از مجازات اخروی او کم نمی کرد اما امروز اگر این تحمل کیفر یا قصاص و شلاق و دیگر احکام توسط حکام اسلامی و شرعی انجام می شوند یکی از آثار اخروی آن برای محکومان این است که این مجازات در آخرت از آنها برداشته می شود
جزئیاتی از منشا بوی بد تهران / فیلم
جزئیاتی از منشا بوی بد تهران / فیلم - بعد از فروکش کردن گازها، به حفاری ادامه دادیم و به یک مخزن بزرگ و استثنایی رسیدیم که بسیار عظیم تر از آنی بود که تصور می کردیم برای جایی مثل پلاسکو ساخته شود. برآورد ما از ابعاد این انبار فاضلاب این است که بین 400 الی 500 متر مکعب وسعت دارد و گازهای محبوس شده در این انبار در چندین دهه برای انتشار بوی بد در محدوده بزرگی از تهران کفایت می کند.
کلیپ جنجالی مهدی یراحی در باره جنگ / پاره سنگ
کلیپ جنجالی مهدی یراحی در باره جنگ / پاره سنگ - مهدی یراحی، خواننده ای که اخیرا موزیک ویدئوی جدید و اعتراضی خود با نام «پاره سنگ» را منتشر کرده است، از طرف برخی رسانه ها و مجید فروغی، مدیر روابط عمومی هنری مورد انتقاد قرار گرفته و شایعه هایی درباره ممنوع الفعالیت شدن یراحی به دلیل این ویدئو کلیپ و همچنین پوشیدن لباس کارگران گروه ملی در حمایت از مردم اهواز در کنسرت 6 دی ماه خود مطرح شده است. یراحی از جمله خواننده هایی است که همیشه نسبت به اتفاقات…
اهمیت فیلم صحنه دار و مرگ 10 انسان !
اهمیت فیلم صحنه دار و مرگ 10 انسان ! - گویا تلخی پخش فیلم صحنه دار، بیش از مرگ ۱۰ نفر است. درست همانطور که مسئله حجاب برای خیلی‎ها مهم تر از معیشت مردم است.
آقازاده شورای عالی انقلاب فرهنگی !
آقازاده شورای عالی انقلاب فرهنگی ! - انقلاب فرهنگی از این بالاتر که فرزند عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی در آمریکا تابعیت بگیرد و از آنجا برای ایرانیان سبک زندگی تدریس بکند؟
رقص گروهی دختران دانشگاه الزهرا در حضور آقایان!
رقص گروهی دختران دانشگاه الزهرا در حضور آقایان! - ویدئویی عجیب از حرکات موزون گروهی دختران در دانشگاه الزهرا درحالی در فضای مجازی در حال انتشار است که مردان نیز در این مراسم حضور دارند!
تیپ پسر الهام و فاطمه رجبی در آلمان!
تیپ پسر الهام و فاطمه رجبی در آلمان! - «شباهت عجیب علی الهام استاد هوا فضا در دانشگاهی در آلمان به غلامحسین الهام معاون رئیس جمهور سابق!
حاشیه تازه برای سید احمد خمینی / تصویر
حاشیه تازه برای سید احمد خمینی / تصویر - سید احمد خمینی، نتیجه امام خمینی که چند هفته پیش با ازدواجش خبرساز شده بود، بار دیگر با انتشار عکسی از او و همسرش در حین سوارکاری حساسیت نسبت به خود را برانگیخته است و باعث تحریک مخاطبان و کاربران در فضای مجازی شده است.
شهردار سابق سلامت و مشغول زندگی جدید است !
شهردار سابق سلامت و مشغول زندگی جدید است ! - پس از اولین گفت وگوی رسمی میترا استاد (نجفی) و تایید ازدواجش با محمدعلی نجفی، حالا شهردار سابق، در نخستین واکنش به جنجال ها، عکس تازه ای از خود و میترا استاد در اینستاگرامش منتشر کرده است.