شنبه ۲۸ مهر ۱۳۹۷ / Saturday, 20 October, 2018

استان کهگیلویه و بویراحمد


استان کهگیلویه و بویراحمد
استان کهگیلویه و بویراحمد یکی از استان های زیبای ایران در دامنه های زاگرس است که دارای جاذبه های متعدد و چشم نواز طبیعی و جاذبه های ارزشمند تاریخی است. این استان یکی از اصلی ترین مکان های زیست عشایر ایران است که شیوه های زندگی جذاب آن ها و تعامل ارزشمندشان با طبیعت یکی از زیباترین و کمیاب ترین جلوه های گردشگری ایران را رقم زده است. غارها و اشکفت های متعدد، دریاچه های متعدد و زیبای طبیعی به همراه رودخانه ها و آبشارهای خروشان و پرآب دردل کوهستان های بزرگ و مشهوری چون دنا جاذبه های طبیعی این منطقه را به وجود آورده و ارزش های اکوتوریستی منطقه را برجسته نموده است. مهم ترین ركن فعالیت اقتصادی مردم استان کهگیلویه و بویراحمد را دام پروری تشكیل می ‎دهد كه از دیربازدر این منطقه رواج داشته است.
صنایع این استان نیز به دو دسته صنایع دستی و کارخانه ای تقسیم می شود که صنایع دستی آن رونق به سزایی داشته و یکی دیگر از جاذبه های این استان به شمار می آید.
● مکان های دیدنی و تاریخی
استان کهگیلویه و بویر احمد از مناطق طبیعی و باارزشی برخوردار بوده و از توانمندی بالایی در زمینه جهانگردی برخوردار است. معروف ترین جاذبه های طبیعی این استان را آبشار های متعددی چون آبشار مارگون، آبشاربهرام بیگی، آبشاریاسوج و آبشارگنج بنار تشکیل می دهند. باغ های زیبا، تالاب های طبیعی، غارها و اشکفت ها، چشمه های متعدد، دریاچه های طبیعی دردل کوهستان های بزرگ و معروف و دامنه های مناسب اسکی و ورزش های مفرح زمستانی؛ تنها بخشی از جاذبه های طبیعی این استان را تشکیل می دهند.
جلوه های زندگی عشایری، آداب و رسوم، لباس های سنتی، موسیقی و رقص های محلی عشایر این استان در دل طبیعت زیبا و جذاب منطقه؛ بخش دیگری از دیدنی های استان کهگیلویه و بویر احمد را تشکیل می دهد. بناهای تاریخی چون آتشکده خیرآباد، قلعه ها و روستاهای تاریخی متعدد چون: دژسلیمان، روستای تاریخی میمند، روستای تاریخی مارگون، روستای تاریخی سی سخت، روستای تاریخی چرام، روستای تاریخی دهدشت قدیم و روستای تاریخی لنده به همراه بقعه متبرکه امام زاده هایی چون: امام زاده عبدالله، امام زاده پنجه خل، امام زاده بی بی حكیمه، امام زاده شاه عباس، امام زاده سید محمد، بقعه امام زاده حسن، بقعه امام زاده قاسم، بقعه امام زاده پهلوان، بقعه امام زاده چله خان و بقعه خضر تنها بخشی از مکان های تاریخی این استان را تشکیل می دهند که در قسمت های مختلف استان پراکنده شده اند. استان کهگیلویه و بویر احمد با مردمی مهربان و میهمان دوست همراه با طبیعت و بناهای جذاب خود؛ همواره چشم انتظار گردشگران و دوست داران طبیعت بکر و زیباست.
● صنایع و معادن
صنایع استان کهگیلویه و بویر احمد به دو دسته صنایع دستی و صنایع کارخانه ای تقسیم می شوند. صنایع دستی این استان شامل: فرش بافی سنتی، ‌بافت انواع گلیم، جاجیم، گبه، خورجین، سیاه چادر، نمد و محصولاتی نظایر آن است كه بافت آن‎ها در اغلب خانه‎ها و در بیش تر مناطق روستایی و عشایری رواج دارد.
با وجود ذخایر غنی نفت، گاز و پراكنده گی سایر منابع معدنی دراستان كهگیلویه و بویراحمد، فعالیت‎های صنعتی و معدنی در‎این استان، نسبت به دیگر مناطق كشور، رشد نیافته رونق چندانی ندارد. علاوه بر صنایع استخراج نفت در گچساران و كارخانه قند یاسوج، بقیه كارگاه‎های صنایع دستی و تولیدی تازه تأسیس شده‎اند و در زمینه‎های صنایع غذایی، فلزی، نساجی و چرم، چوب و سلولزی، شیمیایی و دارویی و صنایع ساختمانی فعالیت می‎كنند. با وجود این میزان فعالیت‎های صنعتی و معدنی نسبت به فعالیت‎های بخش كشاورزی و خدمات بسیار كم است. معادن مهم استان كهگیلویه و بویراحمد به شرح زیر است:
▪ معادن بوكسیت در روستای سرفاریاب دهدشت.
▪ معدن مس در روستای خزنگاه بویراحمد.
▪ ذخایر فسفات در روستای جان قلی ( تیام ) در منطقه سرفاریاب
▪ دخایر گوگرد در روستای نزاع علیا گچساران
▪ معادن سنگ‎های ساختمانی در اكثر مناطق استان.
▪ معادن گچ در بیش تر مناطق استان.
علاوه بر معادن بالا، معادن دیگری از جمله شن و ماسه، خاک رس، سنگ آهك و سنگ نما نیز كه در مناطق مختلف استان پراكنده هستند می‎توان نام برد. از اكثر‎این معادن در فعالیت‎های ساختمانی و راهسازی و تولید آجر و موزائیك استفاده می‎شود.
● کشاورزی و دام داری
مهم ترین ركن فعالیت اقتصادی مردم استان کهگیلویه و بویراحمد را دام پروری تشكیل می‎دهد كه از دیرباز دراین منطقه رواج داشته است. دام پروری دراین استان به دو روش متحرک و ساكن وجود دارد كه نوع متحرک آن توسط عشایر كوچنده استان و به تبعیت از شرایط آب و هوایی و تغییرات فصلی، برای دسترسی به مراتع و علوفه مورد نیاز، به صورت ییلاق و قشلاق انجام می‎گیرد. علاوه بر دام پروری به شیوه‎های سنتی و بومی، درسال‎های اخیر؛ تعدادی دام داری صنعتی، ‌متشكل ازگاوداری و پرواربندی گوسفند نیز به صورت پراكنده در سطح استان رواج یافته است. استان كهگیلویه و بویراحمد به سبب طبیعت مساعد، به ویژه تنوع گیاهان جنگلی و وجود آب و هوای مساعد، شرایط مناسبی برای پرورش زنبورعسل دارد.
علاوه بر رواج زنبورداری سنتی در مناطق روستایی، گسترش كندوهای زنبورعسل به شیوه نوین درسال‎های اخیر، باعث افزایش درآمد كشاورزان و زنبورداران شده است. مرغ داری صنعتی نیز در سال‎های اخیر گسترش یافته و بخشی از نیازمندی‎های اهالی شهرنشین استان را تأمین می‎كند. بعد از دام داری، ‌كشاورزی مهم ترین فعالیت اقتصادی ساكنان ‎این استان را تشكیل می‎دهد. به علت طبیعت خاص این منطقه و وجود زمین های كوهستانی و تپه ماهوری، كشاورزی آن بیش تربه صورت دیم به ویژه كشت گندم صورت می‎گیرد.
علاوه بر كشت گندم و جو كه به صورت دیم و آبی در بیش تر مناطق استان رایج است، كشت برنج نیز درمناطق گرم و معتدل استان كه منابع آب كافی دارند، معمول است. محصولات مهم كشاورزی در ‎این استان؛ غلات، حبوبات، نباتات علوفه‎ای، ذرت و صیفی جات است كه كشت آن‎ها در مناطق مختلف استان رواج دارد.
موقعیت طبیعی مرتفع، به ویژه كمبود زمین‎های مسطح در مناطق خاور و شمال خاوری استان، باعث شده است كه باغ داری در دره‎های كوهستانی و بر روی ارتفاعات ناهموار و پرآب این مناطق رواج یابد. درسایرمناطق مستعد استان نیز غرس انواع درختان، از جمله سیب، انگور، گردو و مركبات رونق یافته است. در ‎این میان تولید سیب، انار، خرما و انواع مركبات در مناطق كهگیلویه، گچساران و چرام اهمیت بیش تری یافته است.
● وجه تسمیه و پیشینه تاریخی
كهگیلویه از سه كلمه «كوه»، «گیل» و «اویه» تركیب یافته است. از آن جا كه كلمه «او» پسوند مالكیت است، بنابراین معنای این نام «منطقه كوهستانی گیل» است.
استرابون – جغرافی‎دان مشهور یونان باستان – كهگیلویه را بخشی از خاك اوكسی‎ها
( نام هخامنشی خوزستان ) می‎داند. در دوره ساسانیان، قباد ساسانی ارگان ( ارجان ) را در قسمت دشتی آن بنا نهاد كه «قباد خوره» نامیده می‎شد. مناطق كوهستانی آن را نیز «رم زمیگان » می‎نامیدند. در دوران بعد از اسلام «قباد خوره» به نام شهرحاكم نشین آن ولایت ارگان ( ارجان )، و مناطق كوهستانی آن«رم زمینگان» به كهگیلویه شهرت یافت.
در قرن‎های بعد كه شهر ارگان ویران شد افشارها و لرها سراسر آن را تصرف كردند، تمامی ‎این خطه كهگیلویه و قسمت كوهستانی آن «پشت كوه» و سمت دشتی آن «زیركوه» نامیده شدند. استان كهگیلویه و بویر احمد در گذشته‎ای نه چندان دور جزو یكی از بلوک‎های مملكت فارس و شامل دو قسمت شمال خاوری - كه آن را سردسیر و كوهستانی و پشت كوه - و قسمت جنوبی و باختر- كه آن را نره كوه و بهبهان می‎نامیدند- بوده است. كهگیلویه در زمان‎های قدیم، جزو لرستان بزرگ به شمار می آمده است.
● مشخصات جغرافیایی
استان كهگیلویه و بویر احمد در جنوب باختری ‎ایران، بین ۳۰ درجه و ۹ دقیقه تا ۳۱ درجه و ۳۲ دقیقه پهنای شمالی و ۴۹ درجه و ۵۷ دقیقه تا ۵۰ درجه و ۴۲ دقیقه درازای خاوری واقع شده است. این استان از شمال با استان چهار محال و بختیاری، از جنوب با استان‎های فارس و بوشهر، از خاوربا استان‎های اصفهان و فارس و از باختر با استان خوزستان همسایه است. قله دنا با ۴۴۰۹ متر و لیشتر با ۵۰۰ متر ارتفاع از سطح دریا به ترتیب بلندترین و پست ترین ناحیه استان هستند.
كهگیلویه و بویراحمد از نظر آب و هوا به دو قسمت سردسیری و گرمسیری تقسیم می شود. قسمت گرمسیری منطقه ای پست با ارتفاع متوسط حدود ۹۰۰ متر از سطح دریا و قسمت سردسیر منطقه ای مرتفع با ارتفاع متوسطی در حدود ۲۱۰۰ متر از سطح دریا است.
استان كهگیلویه و بویر احمد به دو قسمت كهگیلویه و بویراحمد تقسیم شده است كه نیمی ‎از ایلات در منطقه كهگیلویه و نیمی ‎دیگر در منطقه بویر احمد زندگی می كنند. ایلات مختلف استان درطول سال به ییلاق و قشلاق پرداخته و درجریان كوچ؛ جلوه‎های ویژه‎ای از زندگی عشایر و كوچ نشین را به نمایش می‎گذارند. در سرشماری سراسری سال ۱۳۷۵ جمعیت این استان ۵۴۰۸۱۲ نفر برآورد شده است.
● شهرهای استان:
بویراحمد - دنا - کهگیلویه - گچساران .(اطلاعات و آمار مربوط به سرشماری سال ۱۳۷۵ می باشد).


منبع : شبکه جهانی جام‌جم

مطالب مرتبط

استان سیستان و بلوچستان - زاهدان

استان سیستان و بلوچستان - زاهدان
سیستان و بلوچستان یادآورسرزمین پهلوانان اسطوره ای ایران(رستم، سهراب، زال و...) است. این سرزمین که نام آن بارها در شاهنامه فردوسی آمده؛ درجنوب خاوری ایران واقع شده و به دلیل موقعیت خاص جغرافیایی خود، درتمام دوره‎های تاریخی ازاهمیت ویژه‎ای برخوردار بوده است. سیستان و بلوچستان همواره در درازای تاریخ، معبر و گذرگاهی میان خاور و باختر بوده و به همین دلیل تركیب قومی آن نیز همواره در معرض تغییر، تحول و دگرگونی بوده است.
مهم ترین محصول منطقه سیستان و بلوچستان؛ گندم است كه درصد قابل توجهی از زمین‎های زیركشت را به خود اختصاص داده و صنایع آن نیز در اطراف شهرهای بزرگی چون زاهدان قرار گرفته است.
شیوه های مختلف معیشت و زندگی، موسیقی سنتی و زیبا، صنایع دستی هنرمندانه وجذاب، آثار تاریخی و معماری کم نظیر، شهرهای باستانی چون شهرسوخته زابل- که با قدمت ۳۵۰۰ تا ۴۰۰۰ سال قبل ازمیلاد؛ بی‌گمان روزگارانی دراز یكی از مهم‌ترین مراكز شهرنشینی آسیا درعصرمفرغ بوده- به همراه جلوه های طبیعی چون: ساحل دریای مکران (عمان)، منطقه آزاد چابهار، دریاچه مشهورهامون و... سیستان و بلوچستان را به یکی از استان های جذاب ایران در زمینه گردشگری تبدیل کرده است.
● مکان های دیدنی و تاریخی
استان سیستان و بلوچستان از مکان های تاریخی و دیدنی زیادی برخوردار است. باغ های مركبات ایرانشهر، پارک تفتان، پارک جنگلی بمپور، پناهگاه حیات وحش، جنگل های نخل، انواع چشمه های آب گرم، رودخانه سرباز و تمساح های آن، غارتیس، غاركوه پیرک، كوه تفتان، گردشگاه های كشمان، گردشگاه مالیه – گوربند، منطقه حفاظت شده بزمان و گل فشان های طبیعی استان از مهم ترین جاذبه های طبیعی سیستان و بلوچستان است.
آتشكده كركوی، بنای امام زاده های متعدد، تپه های باستانی و با ارزش، شهرهای تاریخی، قلعه های باستانی، مسجدهایی با ارزش معماری بالا به همراه جاذبه های دیگرچون: صنایع دستی جذاب، موسیقی جالب وشنیدنی، مردمانی با فرهنگ ها و قومیت های مختلف از مهم ترین و جذاب ترین دیدنی های استان سیستان و بلوچستان است.
● صنایع و معادن
صنایع استان سیستان و بلوچستان به دو دسته صنایع دستی و صنایع کارخانه ای تقسیم می شوند. صنایع دستی در بین ایلات و عشایر استان؛ موقعیت مهمی دارد و از لحاظ تأمین درآمد، پس از كشاورزی و دام داری در رتبه سوم اهمیت قراردارد.
حصیربافی، قالی بافی، سوزن دوزی، چادربافی، پشتی بافی، خامه دوزی، سفره بافی، جوال بافی، نمد مالی و سكه دوزی مهم ترین صنایع دستی عشایر سیستان و بلوچستان هستند. انواع صنایع کارخانه ای چون: صنایع غذایی، نساجی، پوشاک و صنایع شیمیایی؛ بیش تر در اطراف زاهدان و شهرهای بزرگ فعالیت دارند. سایر صنایع استان بیش تر مشتمل بركارگاه‎های فلزكاری، ریخته گری، ساخت لوازم خانگی و تانكر سازی است.
صنایع شیلات و ماهی گیری نظیر پرورش میگو و ماهی نیز در سواحل دریای عمان در سیستان رایج است. معادن كشف شده استان سیستان و بلوچستان عبارتند از: معدن مس در شمال باختری زاهدان با ذخیره ای بیش از ۱۵ میلیون تن، ‌معدن كرومیت در نواحی خاش و معدن منگنز در منطقه كوتیج. از دیگر معادن مهم استان، معادن سنگ مرمر، سنگ آهک، تراورتن و شن و ماسه سیلیسی را می توان نام برد. هم چنین دریای عمان یكی از منابع بسیار غنی نمک است. استخراج نمک ازآب دریا همواره در روستاهای ساحلی رایج بوده است و زمینه بسیار ارزان و مناسبی برای گسترش آن وجود دارد.
● کشاورزی و دام داری
مهم ترین محصول منطقه سیستان و بلوچستان گندم است كه درصد قابل توجهی از زمین‎های زیركشت را به خود اختصاص داده است. بعد از گندم، ‌جو بیش ترین سطح زیر كشت را دارد. از جمله محصولات دیگر این منطقه، یونجه، توتون، كنجد و محصولات جالیزی و سبزیجات را می توان نام برد. زراعت در بلوچستان برخلاف آن چه ظاهراً به نظر می رسد، ‌امكانات بالقوه زیادی برای رشد دارد. شرایط آب و هوایی مناسب برای رشد و پرورش گیاهان منطقه گرمسیری و آب و هوای متنوع، امكان كشت و برداشت مكرر یک محصول در فصول مختلف را فراهم نموده است.
گندم با سیلاب های بهاری آبیاری می شود و بازده محصول آن ها نسبت به عمل كرد كل كشور از وضعیت خوبی برخوردار است. جو نیز به صورت آبی در بیش تر مناطق و به صورت دیم در چابهار، ‌ایرانشهر و سراوان كشت می شود و بیش تر به مصرف دام های مختلف می رسد. برنج نیز درزمین های كوه پایه‎ای و در مسیر رودخانه ها كشت می شود. در مناطقی كه در سال دوبار محصول برداشت می شود، محصول دیم؛ غالبا برنج است.
علاوه بر محصولات فوق، یونجه نیز به عنوان مهم ترین منبع غذایی دام ها در بلوچستان كاشته می شود. بخش دیگری از فعالیت های كشاورزی استان سیستان و بلوچستان را باغ داری تشکیل می دهد كه مهم ترین محصول آن انگور است. بیش ترین درصد تاكستان های استان در منطقه سیستان قرار دارد. از سایردرختان میوه، می توان به انار، ‌انجیر، توت، سیب، مركبات و موز اشاره كرد. هم چنین درختان انبه، پاپایا (خربزه درختی)، نارگیل، زیتون خوراكی، چیكو، كائوچو و نیشكر نیز در شرایط آب و هوایی این استان رشد می کنند. محصول باغ های بلوچستان در دره های كوهستانی متمركز شده و درختانی چون خرما، ‌غالب زمین های زراعی را محصور نموده است.
● وجه تسمیه و پیشینه تاریخی
قدمت شهر زاهدان که امروزه مركز سیستان و بلوچستان است به اوایل پادشاهی فتحعلی شاه قاجار می رسد. آن زمان در محل زاهدان چاه آبی بود كه در اطراف آن جنگل های انبوهی از درختان تاغ و گز بود، اما اكنون اثری از آن ها نیست.
راهزنان پس از حمله به كاروان ها و چپاول دارایی آنان، ساعتی یا شبی را در آن‌جا سپری می كردند. در سال ۱۳۱۵ هـ . ق یكی از ساكنان آن محل،‌ كاریزی در آنجا حفر كرد و کم کم در آن محل آبادی كوچكی به وجود آمد كه «دزد آب» نام گرفت. چهارسال بعد، متخصصان بلژیكی - كه در استخدام دولت ایران بودند - جهت دایر كردن گمرگ خانه به «دزد آب» آمدند. از این زمان به بعد، به تدریج بر وسعت و جمعیت «دزد آب» افزوده شد تا این که در سال ۱۳۱۴ شمسی نام آن به زاهدان تبدیل شد و با احداث خط آهن از كویته پاكستان به زاهدان اولین نشانه های شهرنشینی در آن پدیدار شد.
سوداگران هندی و ایرانی بارهای خود را از این راه به كویته می آوردند و از آن‌جا به مشهد و یزد و سایر نقاط ایران حمل می كردند. طرح اولیه شهر در اطراف مركز و با تقاطع های نامنظم و شكلی شطرنجی بر روی اراضی بایر پیاده شد، اما در سال های بعد اراضی بایر اطراف خطوط راه آهن به رایگان به بازرگانان داده می شد تا در آن جا ساختمان های مسكونی و تجاری خود را بنا كنند. بدین ترتیب شهر گسترش یافت و با مهاجرت تجار و انتخاب زاهدان به عنوان یک مركز بازرگانی فضاهای مسكونی تازه ای در اطراف طرح اولیه شهر پدید آمد و دیری نگذشت كه زاهدان مركز استان سیستان و بلوچستان شد و با استقرار سازمان های دولتی و تاسیسات خدماتی، آهنگ رشد شهر سریع تر گشت. این شهر جدید الاحداث بر سر راه كرمان به مشهد، كرمان به چابهار و نزدیك مرز پاكستان و افغانستان واقع شده است.
نام قدیم سیستان «زرنگا» یا «زرنگ» بود، كه پس از مهاجرت «سكاها» به طرف جنوب، و استقرارشان در این منطقه در زمان فرهاد دوم اشكانی، به نام آنان «سكستان» نام گرفت. شهر زرنگ در حال حاضر جزء افغانستان بوده و در محل آن روستای كوچكی به نام «نادعلی» قرار دارد. در نزدیكی این روستا، تل بزرگی است كه بر فراز آن، هنوز آثار خرابه‎های ارگ، قلعه و باروی آن دیده می شود. در تپه های بلوچستان نیز آثاری به دست آمده كه تاریخ این سرزمین را به ۳۰۰۰ سال پیش از میلاد می ‎رساند.
آن چه مسلم است، ‌كوروش کبیر هنگام لشگركشی به هند، ‌مكران را نیز تصرف كرد. لفظ زرنگ، قدیمی ترین نام سیستان و زاولستان است كه در كتیبه داریوش، «زرنگار» آمده است. به عقیده محققین «زرنگ»، «زریه»، «زریا» و «دریا» به زبان امروزی، همه یک مفهوم داشته و مراد از آن ها دریای «زره» یا «هامون» بوده است. نیم روز، ‌نام دیگر سیستان و به معنی جنوب است. بنای بیش تر سیستان را به پهلوانان اسطوره‎ای ایران چون زال، سام و رستم نسبت می دهند و فردوسی نیز در شاهنامه، از گردان بلوچ سخن گفته است.
از سوی دیگر سرزمینی كه اكنون بلوچستان نامیده می ‎شود، درگذشته به«مكا» و«مكه» شهرت داشته است. هم چنین از دیر باز این منطقه را «مكران» نامیده‎اند كه به نظر می ‎آید تركیبی از دو واژه «اراینا یا ایرنیا» و «مكا» باشد كه در سانسكریت به معنی سرزمین باتلاق ها است. چرا كه در زمان قدیم درسرزمین بلوچستان باتلاق‎های بسیاری وجود داشته است.
كلمه بلوچستان نیز از زمانی به این سرزمین اطلاق شد كه بلوچ ها در آن سكونت كردند. مورخین بنای سیستان را به گرشاسب – یكی از نوادگان كیومرث – نسبت داده‎اند. سیستان در زمان هخامنشیان، منطقه‎ای آباد بود. این امر در كتیبه بیستون و كتیبه های تخت جمشید كه سیستان را یكی از ممالک خاوری داریوش ذكر كرده‎اند، ‌منعكس شده است. سكاها در حدود ۱۲۸ پیش از میلاد، سیستان را به تصرف خود درآورده و در پهنه آن استقرار یافته‎اند.
اسكندر مقدونی هنگام بازگشت از هندوستان در این سرزمین در اثر وجود ریگ های روان، بیابان های خشک و بی آب و سرسختی مردمان این سرزمین، ‌بیش تر سپاهیان خویش را از دست داد. با فتح سیستان به دست اردشیر بابكان این منطقه در زمره متعلقات دولت ساسانی قرار گرفت. در زمان خلافت خلیفه دوم، این سرزمین به وسیله سپاه اسلام فتح شد. در سال ۳۰۴ هجری قمری، سرزمین بلوچستان به وسیله دیلمیان فتح شد و در زمان حكومت سلجوقیان در كرمان، ‌منطقه بلوچستان نیز توسط آن ها اشغال و تابع كرمان شد.
اولین فرمان روای ایرانی این سرزمین؛پس از اسلام آوردن ایرانیان , یعقوب لیث صفاری بود كه از رودخانه سند تا رود كارون را تحت فرمان داشت. عمرو لیث - برادر وی - نتوانست این موقعیت مهم را حفظ كند و سرانجام به دست اسماعیل سامانی در بغداد به قتل رسید.
با وجود این، سیستان تا چندین قرن تحت سلطه امرای صفاری باقی ماند و طاهراز نواد گان عمرو تا ۲۹۵ هجری قمری ایالت فارس و كرمان و سیستان را تحت فرمان خود داشت و پس از وفات او سلسله صفاری روی به ضعف گذاشت. پس از صفاریان، سامانیان، غزنویان، و سلجوقیان نیز هر یک مدتی در این سرزمین فرمان راندند.
در زمان مغولان و تیموریان، ‌خرابی های زیادی در سیستان به وجود آمد كه به از بین رفتن سدها، كانال‎ها و مناطق آباد سیستان انجامید. درسال ۹۱۴ هـ . ق، شاه اسماعیل صفوی سیستان را تصرف كرد. پس از شاه اسماعیل – در زمان حكومت نادرشاه – اختلافات داخلی سبب خرابی های زیادی در این سرزمین گردید. سرانجام سپاهیان ایران در ۱۸۶۵ میلادی، سیستان را از دست امرای سركش بازستاندند. این سرزمین همواره از فراز و نشیب های تاریخی زیادی برخوردار بوده و سرگذشت طولانی تاریخی داشته است.
● مشخصات جغرافیایی
استان سیستان و بلوچستان ‌درجنوب خاوری ایران و در مختصات جغرافیایی ۲۵ درجه و ۳ دقیقه تا ۳۱ درجه و ۲۸ دقیقه پهنای شمالی و ۵۸ درجه و ۴۷ دقیقه تا ۶۳ درجه و ۱۹ دقیقه درازای خاوری واقع شده است. این استان؛ از دو ناحیه تشكیل یافته که از لحاظ طبیعی با یك دیگر كاملا متفاوت هستند.
این استان پهناور از خاوربا كشورهای پاكستان و افغانستان، از جنوب با دریای عمان ، از شمال و شمال باختر با استان خراسان و از باختر با استان های كرمان و هرمزگان هم جوار است. ناحیه سیستان که ۱۵۱۹۷ کیلومتر مربع وسعت دارد و در قسمت شمالی استان واقع شده است. این ناحیه حوزه مسطح و مسدودی است كه از آبرفت های دلتای قدیمی و فعلی رود هیرمند تشكیل شده است.
ناحیه بلوچستان با مساحت ۱۷۹۳۸۵ كیلومتر مربع یک منطقه وسیع كوهستانی است كه حد شمالی آن كویر لوت و حد جنوبی آن دریای عمان است. مرزهای طولانی آبی و خشكی استان؛ با كشورهای افغانستان، پاكستان و كشورهای حوزه خلیج فارس، موقعیت ویژه ای به این استان بخشیده و سبب ایجاد شرایط خاصی در آن شده است. جمعیت این استان برابر سرشماری سراسری سال ۱۳۷۵ حدود ۱۷۰۳۰۹۴ نفر برآورد شده است.
● شهرهای استان:
ایرانشهر - خاش - زابل - زاهدان - سرباز - سراوان - نیک شهر - چابهار .(اطلاعات و آمار مربوط به سال ۱۳۵۷ می باشد)

وبگردی
وضعیت ناگوار زائرین اربعین در ایران
وضعیت ناگوار زائرین اربعین در ایران - زائرانی که از ایران عبور میکنند وضعیت نامناسبی دارند
فیلم | رسوایی جدید در رسانه ملی؛ مقصر فریب مردم کیست؟
فیلم | رسوایی جدید در رسانه ملی؛ مقصر فریب مردم کیست؟ - فیلم - پدری که در برنامه «فرمول یک» علی ضیا ادعا کرد به خاطر تامین هزینه‌های درمان فرزندش اقدام به فروش کلیه‌اش کرده، مردم را فریب داده است.
«بیان واضحات و تکرار مکررات» ؛ نتیجه 7 سال بودجه و تشکیلات و همایش و جلسه!
«بیان واضحات و تکرار مکررات» ؛ نتیجه 7 سال بودجه و تشکیلات و همایش و جلسه! - مثلاً سنت های الهی که در این سند آمده، در کتاب های درس بینش اسلامی دوره دبیرستان هم وجود دارد... واقعاً هزاران جلسه تشکیل داده اند که بدیهیاتی مانند خانواده بنیادی ترین واحد تشکیل دهنده جامعه است، انسان دارای اختیار است، جهان دارای نظام علّی - معلولی است، خداوند رحمان و رحیم است و ... را در سند بازنویسی کنند؟!
گلایه های جنجالی یک بازرگان با وزیر صنعت
گلایه های جنجالی یک بازرگان با وزیر صنعت - صحبتهای کنایه آمیز یک بازرگان با وزیر صنعت
ادامه داستان لُنگ و خانه سعدآباد
ادامه داستان لُنگ و خانه سعدآباد - ۱- خب چی میشه ولایتی بجای توصیه به لُنگ پوشی، بملت توصیه کنه تو سعدآباد مالک خونه بشن ویک سومشو وقف کنن؟ ۲- اینجور واینجا صاحبخونه شدن و بعد توجیه وقف، آدمو یادحافظ میندازه: فقیه مدرسه دی مست بود و فتوی داد که می‌حرام، ولی بِه زمالِ اوقاف است
عبدی : آقای ولایتی با خانه هزارمتری کنار کاخ سعدآباد حالا مردم رابه نان خشک خوردن دعوت می‌کنند
عبدی : آقای ولایتی با خانه هزارمتری کنار کاخ سعدآباد حالا مردم رابه نان خشک خوردن دعوت می‌کنند - حالا مردم رابه نان خشک خوردن دعوت می‌کنند؟مردم نیازی به این توصیه‌هاندارند اگرلازم باشد آن‌قدر شرف دارندکه از خودشان دفاع کنند ولی این دفاع،منحصربه دفاع دربرابر دشمنان خارجی نمی‌شود که باید وضعیت خیلی‌ها رادر داخل هم بررسی کرد.
فیلم | حمله به پلیس در اهواز به درگیری مرگ‌بار انجامید!
فیلم | حمله به پلیس در اهواز به درگیری مرگ‌بار انجامید! - فیلم - حمله فرد متهم در بازار پرنده فروشان اهواز به پلیس آگاهی منجر به درگیری مرگبار شد.
ماجرای عجیب منزل های مسکونی در همسایگی کاخ سعد آباد
ماجرای عجیب منزل های مسکونی در همسایگی کاخ سعد آباد - ماجرای عجیب دو منزل مسکونی در همسایگی کاخ سعدآباد و حسین فریدون و نهاد ریاست جمهوری
فیلم | لحظه حمله جن‌ها به یک مرد در کرج! (۱۶+)
فیلم | لحظه حمله جن‌ها به یک مرد در کرج! (۱۶+) - فیلم - به تازگی شخصی در فضای مجازی فیلمی منتشر کرده که مردی ادعا می کند در پارکینگ خانه اش مورد حمله جن ها قرار گرفته است.
فیلم | درس خجالت‌آوری که یک توریست به ایرانی‌ها می‌دهد!
فیلم | درس خجالت‌آوری که یک توریست به ایرانی‌ها می‌دهد! - فیلم - پاول یک توریست اهل چک است که با موتورسیکلتش دنیا را می گردد و یک هفته در ایران اقامت داشته است. ویدئوی سلفی که او در طبیعت ایران از خود و اقدام پسندیده اش منتشر کرده برای همه ایرانیان جای تامل دارد.
فیلم | جنازه غرق در خون ملکه زیبایی عراق (۱۶+)
فیلم | جنازه غرق در خون ملکه زیبایی عراق (۱۶+) - فیلم - قتل مدل و ملکه زیبایی عراق از روز گذشته سوژه رسانه ها شده و پلیس تحقیقات ویژه ای را برای دستگیر قاتل وی انجام داده است. تصاویر منتشر شده از جنازه غرق در خون وی را در ویدئوی زیر می بینید.
جنجال بنر سربازان اسرائیلی در شیراز
جنجال بنر سربازان اسرائیلی در شیراز - عکس این بنرکه گفته می‌شود نمایشگر تصویری از سربازان رژیم صهیونیستی است طی روزهای اخیر در فضای مجازی دست به دست می‌شد و واکنش‌هایی به همراه داشت.
عکسی آموزنده از سفر نیویورک
عکسی آموزنده از سفر نیویورک - پوشه‌های پُر از برنامه فرانسوی‌ها در برابر دستان خالی تیم ایرانی. به کاغذ ها و پرونده های موجود روبه روی تیم فرانسه دقت کنید!
ویدئوی جنجالی وزیر بهداشت؛ #خودت_بمال / تمسخر و تحقیر بیمار نیازمند توسط وزیر
ویدئوی جنجالی وزیر بهداشت؛ #خودت_بمال / تمسخر و تحقیر بیمار نیازمند توسط وزیر - وزیربهداشت بهترین توصیه رو به اون پیرمرد بیچاره کرد که گفت: خودت بمال. پیرمرد باید دستش رو محکم می‌مالید به گوش وزیر تا یک بار هم که شده از تخت اخلاق فرعونی بیاد پایین
نیاز شدید تلویزیون به بدحجابها در روزهای خاص
نیاز شدید تلویزیون به بدحجابها در روزهای خاص - کاش در این میان یکی به ما بگوید که بالاخره بی حجاب بد است، خوب است؟ چه زمانی بد است؟ چه زمانی خوب است؟
حال فعلی ! یا ناتوانی در تشخیص حال قبلی
حال فعلی ! یا ناتوانی در تشخیص حال قبلی - حمید رسایی عضو جبهه پایداری در صفحه شخصی خود در شبکه توییتر نسبت به اهانت زشت امیر تتلو به امام حسین (ع) و 72 تن از یاران باوفایش واکنش تندی نشان داد.
ویدئو/ وحشت پزشکان از تولد نوزاد تک چشم در اندونزی (۱۶+)
ویدئو/ وحشت پزشکان از تولد نوزاد تک چشم در اندونزی (۱۶+) - پزشکان هنگامی که یک نوزاد دختر اندونزیایی را در یکی از بیمارستان های این کشور به دنیا آوردند بسیار وحشت زده شدند. نوزاد تازه متولد شده با یک چشم بزرگ روی پیشانی اش متولد شد و پس از هفت ساعت درگذشت.
بازنشر نامه استاد به امیر تتلو! / معیار تشخیص حق از باطل گشته ای !
بازنشر نامه استاد به امیر تتلو! / معیار تشخیص حق از باطل گشته ای ! - فردی به نام علی‌اکبر رائفی‌پور كه رسانه‌‌های اصولگرا از او به عنوان «استاد، محقق و پژوهشگر» یاد می‌كنند! در تاریخ 29 اردیبهشت 96 (در كوران انتخابات ریاست‌جمهوری) در نامه‌ای سرگشاده به امیرحسین مقصودلو (تتلو) نوشت: «امیر جان بخوان، تو باید بخوانی، عیبی ندارد! سرت را بالا بگیر و خدا را شکر کن که به واسطه تو این همه نفاق را آشکار کرد! دلت محکم باشد پهلوان! تو فقط بخوان، بخوان
جنجال احمد خمینی در VIP عزاداری حسینی
جنجال احمد خمینی در VIP عزاداری حسینی - انتشار عکس‌های نشستن احمد خمینی زیر کولر در بخش وی‌آی‌پی هیات که پوششی شیشه‌ای دارد و از سینه‌زنان جداست، پس از توضیح او که گفت آن جایگاه مربوط به «روحانیون درجه یک و دو قم» است و «اون بالا معممین میشینن که لباسشون چون زیاده باعث گرمازدگی نشه»، با واکنش‌های تندتری هم همراه بود.