دوشنبه ۱۰ فروردین ۱۳۹۴ / Monday, 30 March, 2015
منابع طبیعی و رشد اقتصادی

منابع طبیعی و رشد اقتصادیخیلی ها براین عقیده اند که فراوانی منابع طبیعی می تواند مشوق رشد اقتصادی باشد. درعین حال، تجربه بسیاری از کشورهائی که منابع طبیعی قابل توجه داشته اند، و به خصوص تاثیرمنابع طبیعی بررشد اقتصادی به شدت ناامید کننده بوده است. به حدی که شماری هم براین گمان اند که در دراز مدت، منابع طبیعی زیاد بررشد اقتصادی تاثیرمنفی خواهد گذاشت و به همین خاطر از « مصیبت منابع» سخن می گویند.
برای روشن شدن « مصیبت منابع» می توان از ۴ عامل سخن گفت.
۱) عامل اول این که، به نظر می رسد کشورهای که دارای منابع طبیعی زیاد هستند در ایجاد و گسترش زمینه های فرهنگی لازم برای رشد اقتصادی کم کاری می کنند.
۲) عامل دوم، تاثیر درآمدهای ناشی از منابع طبیعی برمیزان پس انداز دراقتصاد است.
یک توضیح « مصیبت منابع» این است که دراغلب مواقع افزایش درآمد ناشی از فروش منابع طبیعی، موقتی است- یا آن فرآورده طبیعی، به اتمام می رسد و یا این که با کاهش قیمت دربازارهای جهانی روبرو می شود. و اما در کوتاه مدت، وقتی اقتصاد با افزایش درآمدهای صادراتی روبرو می شود یکی از پی آمدهای مخرب اش، افزایش مصرف – فراتر از توان تولیدی اقتصاد دردراز مدت- است ( بنگرید به اقتصاد ایران که بطور متوسط هرساله نزدیک به ۴۰ میلیارد دلار کسری تراز پرداخت های تجارت غیر نفتی آن است- یعنی کالاهائی است که دراقتصاد مصرف می شوند و با درآمدهای نفتی تامین مالی می شوند). حفظ میزان مصرف بالا، به خصوص فراتر از توان تولیدی اقتصاد- درعمل به معنای پائین بودن میزان پس انداز و احتمالا به همین دلیل، کمی سرمایه گذاری درمی آید که نتیجه اش رشد پائین اقتصادی است. گاه پیش می آید که با یک پیش گزاره نادرست، مبنی بردائمی بودن درآمدبالای صادراتی حکومت در این کشورها حتی دست به وام ستانی می زند و مدتی بعد که واقعیت های زمینی نمودار می شوند، سیاست پردازان خاطی معمولا در می روند و اقتصاد می ماند با بدهی خارجی. همین جا بگویم و بگذرم که « مصیبت منابع» به واقع و فی نفسه نه به خاطر منابع طبیعی، بلکه به خاطر شیوه استفاده از منابع مالی ناشی از آن است. البته اگردرآمدهای ناشی از صدور فرآورده های طبیعی، صرف افزودن برتوان تولیدی، بهبود بازدهی، گسترش زیرساختها- راه و راه آهن و امکانات بندری- بهبود آموزش و بهداشت بشود، رشد اقتصادی هم بیشتر خواهد شد.
۳) عامل سوم، به فرایند صنعتی شدن دراین اقتصادها مربوط می شود.
عامل دوم این که، درآمدهای ناشی از صدور فرآورده های طبیعی، معمولا باعث مخدوش شدن ساختار اقتصاد می شود. همان طور که پیشتر گفتیم، یکی از پی آمدهایش رشد واردات و به خصوص، رشد واردات محصولات صنعتی است. یکی از پی آمدهای افزایش واردات، محدود شدن دایره عملکرد برای صنایع داخلی دراین کشورهاست. کم نیستند کسانی که احتمالا، ورشکستگی واحدهای داخلی را نشانه بهبود بازدهی در اقتصاد می دانند ولی ایراد اساسی به این دیدگاه این است که برای دوره پس از فرونشستن درآمدهای ارزی ناشی از فروش فرآورده های طبیعی، برنامه ای و حرفی برای زدن ندارد. به عبارت دیگر، روشن نیست وقتی که درآمدهای ناشی از صدورفرآورده های طبیعی، کاهش می یابد، تکلیف اقتصاد وابسته به واردات چه باید بشود. ( در این جا نمونه ایران بسیار مناسب است. درهمین سه ماه گذشته، براساس آمارهای رسمی خبرداریم که کسری تراز پرداختهای تجارت خارجی ایران ۱۰ میلیارددلار بود- البته فعلا دلارهای نفتی هست و «غمی» نیست. ولی معلوم نیست وقتی این دلارها « کش» بروند، چه باید کرد؟ دراین جا، مسایل مربوط به « بیماری هلندی» هم باید مورد توجه قرار بگیرد.
۴) عامل نهائی هم، عمدتا به عرصه سیاست ربط دارد.
پرسش این است که دولت دراین شرایط چه می کند؟ یعنی بسته به سیاست های دولتی، می توان « مصیبت منابع» را دگرسان کرد، ولی متاسفانه، به جز موارد معدود- من حداقل به غیر از نروژ نمونه دیگری نمی شناسم- شاید این سیاست های موثر ومفید نبوده ایم. آیا با درپیش گرفتن سیاست های لازم، بین بخش منابع طبیعی و دیگر بخش های اقتصادی، رابطه های پیش نگرانه و پس نگرانه ایجاد می کند یا خیر؟ آیا از درآمدهای ناشی از صدور فرآورده های طبیعی، برای گسترش زیرساخت ها و بهبود آموزش و بهداشت استفاده می شود یا خیر؟ دراغلب موارد، شواهد موجود نشان می دهد که وجود این نوع درآمدها، عدم کارآئی دولت را بیشتر می کند وشاهد درپیش گرفتن، سیاست های مخرب هستیم. منظورم از سیاست های مخرب، یکی عدم توجه به یا نظام مالیاتی دراقتصاد است- یا اگر به طور دیگری گفته باشم، از درآمدهای ناشی از صدور این فرآورده های به صورت « رشوه» استفاده می شود. اگردرجائی این رشوه به صورت « یارانه های گسترده» در می آید، در بسیار موارد دیگر، نمود بیرونی اش به صورت فقدان یک نظام مالیاتی در می آید. گذشته از مصائب اقتصادی، عدم وابستگی دولت به درآمدهای مالیاتی، به صورت عدم پاسخگوئی دولت به مردم در می آید و فرایند سیاست را به فساد بیشتر می کشاند. دولتی که به مردم پاسخگوئی ندارد، با مردمی روبرو خواهد شد که نسبت به قوانین اش بی توجهی خواهند کرد که داستانش فعلا بماند تا درفرصت دیگری به بعضی از این مسایل برگردم.
http://niaak.blogspot.com/

مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
رییس قضا , سه دانشجو , کارمزدها , اقلیت های مذهبی , لوازم صوتی و تصویری , مصرف دارو , سیفی آزاد , رخت , شاخص اقتصادی , کریستالی , آنلاین , بخش پاپ , دفع آفات , خواص انجیر , باکره بودن , آبشار سفید , عبدالله عبدالله , ماده مخدر , هانیه توسلی , سرباز امدادگر ,

برخی از مطالبی که کاربران هم اکنون در حال خواندن آن هستند
تعامل احساسی در پاسخ فرستنده پیام نسبت به گیرندهٔ پیام , پولیپ‌های کولون و رکتوم , به آن سرم که: سر خود ز می چو مست کنم , سبب عاشقان نه نیکوییست , مکتب تکاملی , طریقه نقشبندیه , گلومرولونفریت مزمن , آرامگاه شیخ احمد غزالی، قزوین (سلجوقیان) , درآمد ناخالص مزرعه , میتوکسانترون - MITOXANTRONE , عشایر استان مازندران , عوامل تهدید سلامت خانواده , جمعیت نقاط روستائی کشور , عناصر بازشناسی , ترانسفوزیون پلاکت , ماه را با نور رویش بیش مقداری نماند , شاخَتائی , آب و هوا و تغییرات آن , ویژگی‌های بزرگسالان , سالم‌سازی محیط مدرسه , بیماری‌ حركت‌ ـ motion sickness , تأثیر و نفوذ والدین , گلو درد , Vo2 حداکثر , کشتار شتر مرغ , مطبوعات , پیدایش و تحول راک , شامپانزه , رسانه‌های گروهی (۲) , تیره دالیان ,

وبگردی
این 10 نفر به روایت علی پروین - این 10 نفر به روایت علی پروین: خودم ،مامان نصرت ، کروش ، محمدمون، امیر قلعه ، محمد مایلی و دیگران! علی پروین و گفته‌هایش درباره این 10 نفر. گفته‌هایی که بر گرفته از گفت و گوی ماست با سلطان پا به سن گذاشته فوتبال ایران.
آزاده زارعی با یک گریم عجیب در نقش پسر / تصاویر - فرزاد حسنی و آزاده زارعی در فیلم توقیفی. فيلم «آمین خواهیم گفت» به کارگردانی و نویسندگی سامان سالور ساختهٔ سال 1389 است. این فیلم برای اولین بار در سی امین جشنواره فیلم فجراکران شد.
پناهندگی در اوج مذاکرات هسته‌ای - در اوج مذاکرات هسته‌ای و در شرایطی که اصلی‌ترین مساله این روزهای رسانه‌های ایران آگاهی از سرنوشت مذاکرات هسته‌ای است، ماجرای رقم خورده توسط امیرحسین متقی، خبرنگار یک رسانه کم‌تاثیر، یک نکته را برای هر فرد پیگیر مسائلی از این دست روشن کرده؛ خوب یا بد، در زبان فارسی کلمه مناسبی برای توصیف کار انجام شده وجود ندارد.
تیم سعید معروف قهرمان اروپا شد (عکس) - تیم زنیت که سعید معروف را همراه خود دارد توانست با پیروزی در فینال قهرمان جام باشگاه های اروپا شود.
تصاویر آخرین وداع خانواده با میلاد در فرانسه - میلادم، پاره تنم، عزیزم نجیب‌ترین انسان زندگیم، پسر وفادارم، تو را دوست دارم، همیشه در دینمان هر آنچه پیش می‌آید میگوئیم راضی هستیم به رضای خدا ولی میلادم پسرم پاره‌تنم این بار فریاد میزنم: من اصلا راضی به رضایت خدا نیستم، منتظرم تو پیشم برگردی، میلاد عزیزم همیشه در قلب منی.
80 هزار افغان در استادیوم آزادی - دیدار تیم های ملی فوتبال امید ایران و افغانستان بعدازظهر امروز یکشنبه با پیروزی شش بر صفر تیم ملی امید ایران در ورزشگاه آزادی تهران به پایان رسید.
فیلم نجات باورنکردنی یک خلبان - این خلبان شیردل پس از آنکه یک بال هواپیمایش را در نمایش هوایی از دست داد با خونسردی و به سلامت بر زمین نشست.
کلاه قرمزی 94 - رقص و آواز هندی ! - رقص و آواز هندی در حد ...
فرخنده زنده زنده سوزانده شد / تصاویر - گروهی از مردم افغانستان در کابل پایتخت این کشور یک زن را به شدت مورد ضرب و شتم قرار داده و کُشتند. مقامات امنیتی در کابل با تأیید این خبر اعلام کردند که مردان خشمگین در مرکز شهر، یک زن را که گفته شده قرآن را به آتش کشیده کشتند.
پاسخ فرزاد حسنی به افشاگری آزاده نامداری - بر فرض محال اگر این ادعاهای کذب صحت هم داشت، آیا این روش درستی برای بیان آنهاست؟ ریختن آبروی دیگران و حتی خانواده خود به چه قیمتی؟ به قیمت پخش تصویرمان از تلویزیون؟! انسان ها را از روشی که برای رسیدن به هدفشان انتخاب می کنند بشناسید...
عکس ضرب و شتم آزاده نامداری و افشاگری بی‌سابقه - آزاده نامداری با به اشتراک گذاشتن عکسی تلخ و دردناک از آثار شدید ضرب و شتم روی صورت و چشم خود، از اتفاقاتی غیرقابل باور مربوط به زندگی گذشته اش . آقای حسنی چهل تا فایل صوتی دست من داری که مدت هاست حتی خودم گوشش ندادم.
شایعه رابطه احسان علیخانی و آزاده نامداری! / تصاویر اینستاگرام - توضیحات آزاده نامداری درباره یک شایعه - امروز آقای علیخانی چون صفحه‌ای دراینستاگرام ندارن ازمن خواستن توضیحی به هوادارانشون ودوستای خوب خودم بدم.
دختر گلفروش تجریش پدیده جدید شبکه‌های اجتماعی - دختر گلفروش میدان تجریش. این همه چیزی بود که از پدیده این روزهای شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌ها می‌دانستیم و البته چند عکس که از او منتشر شده بود. دختری که با ظاهری خاص توجهات را به خود جلب کرده بود.
شبکه‌های اجتماعی با ما چه کرده‌اند / فیلم - شبکه‌های اجتماعی چگونه ما را منزوی کرده‌اند. آیا شما هم ساعت‌های زیادی را صرف شبکه‌های اجتماعی و دنیای مجازی میکنید حتما این ویدیو را نگاه کنید.
پربازدیدها
پرسپولیس گابریل را برای النصر می خواهد - باشگاه پرسپولیس در تلاش است فرناندو گابریل بازیکن برزیلی خود را برای بازی با النصر آماده کند چون برای این دیدار حساس نیاز به این بازیکن دارند.
آیا مذاکرات امروز و فردا به توافق هسته​ای با 1+5 ختم می​شود؟ - گروه سیاسی: پنجمین روز مذاکرات هسته ای، در لوزان سوئیس، در حالی به پایان رسید که بازار شایعه و تکذیب داغ، داغ ...
تسلیحاتی که عربستان در جنگ یمن استفاده می‌کند - استفاده ریاض از زرادخانه گرانقیمتتسلیحاتی که عربستان در جنگ یمن استفاده می‌کندمقامات سعودی در روزهای چهارشنبه و پنجشنبه اعلام کردند که در حمله علیه حوثی ها از بیش از صد جنگنده استفاده کرده‌اند. براساس گزارش واشینگتن پست، بسیاری از این جنگنده‌های اف- 15 احتمالاً از رده SA هستند.
فضای مذاکرات به گونه‌ای است که حتما به توافق می‌رسیم - گروه سیاسی: معاون اول رییس جمهور اظهار کرد: امیدواریم نتیجه مذاکرات نتیجه مثبتی باشد وما بتوانیم با دنیا به توافقی ...
آخرین تمرین تیم ملی با کی‌روش چگونه بود؟ - تمرین دوشنبه تیم ملی فوتبال ایران در ورزشگاه فرندز آرنا برگزار شد.
در پشت صحنه مذاکرات هسته ای چه خبر است؟ - کشورهای منطقه از طریق برخی از اعضای گروه 1+5 در حال اعمال نقطه نظرات خودشان برای تاخیر و یا ندادن امتیاز به ایران هستند. در همین زمینه اسرائیل از طریق فرانسه و عربستان از طریق انگلستان در حال رایزنی و اعمال فشار بر گفتگوها ها می باشند.
پرتماشاگرترین بازی آسیا در تهران - بازی تیم های ایران وافغانستان در رده المپیک ؛پرتماشاگرترین بازی سال 2015 آسیا بوده است.
نتانیاهو: گروه 5 + 1 به ایران به دلیل تجاوز جایزه می‌دهد و اسرائیل نخستین کشور زیانده خواهد بود - نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی باز هم در اظهارات عجیب و تکراری خود، ایران و کشورهای 5 + 1 را سرزنش کرد.
خلعتبری: دلیل ندارد از رفتن کی‌روش شاد باشم - محمد رضا خلعتبری مهاجم سپاهان در خصوص خداحافظی کی روش از تیم ملی حرف های جالبی زد و گفت: دلیلی ندارد خوشحال باشد.
کی‌روش قهرمان مربیان 74سال فوتبال ملی - با پیروزی 2-0 ایران برابر تیم ملی شیلی، کی روش رکورد 65.3 درصد امتیازات را در بازی های ملی به دست آورده و براین اساس موفق ترین مربی تیم ملی در تاریخ فوتبال ایران لقب گرفته است.




Copyright © 2008 - 2015 vista.ir. All Rights Reserved