جمعه ۳ آذر ۱۳۹۶ / Friday, 24 November, 2017

خودکفایی و خوداتکایی از منظر قرآن


خودکفایی و خوداتکایی از منظر قرآن
«و ما قدروا الله حق قدره اذ قالوا ما انزل الله علی بشر...»
سوره انعام- آیه ۹۱
آن ها که گفتند خدا بر هیچکس از بشر کتابی نفرستاده خدا را نشناختند. ای پیغمبر به آن ها پاسخ ده که کتاب توراتی را که موسی آورده و در آن نور علم و هدایت خلق بود که بر او فرستاد که شما آیات آن را در اوراق نگاشته بعضی را آشکار نمودید و بسیاری را پنهان داشتید و آنچه را شما و پدرانتان نمی دانستید از آن بیاموختید بگو آن خداست آنگاه آن ها را بگذار ببازیچه خود فرو روند.
اسلام انسان ها را به سوی قطع وابستگی و نیازمندی های سلطه پذیرانه به دیگران فرا می خواند و در این خصوص امام علی (ع) می فرمایند: «آن گاه که فرد و جامعه ای مورد لطف الهی قرار گیرد، خداوند توفیق خود اتکایی و خودکفایی به آن ها عنایت می کند.»
(الحیاة۳/۲۰۸)
و جز در موارد خاص و اضطراری درخواست کمک و رفع نیاز از سوی دیگران را نمی پسندد. در این باره امام کاظم (ع) می فرمایند: «جزء در موارد اضطراری (زلزله، آتشفشان، سیل و...) درخواست کمک از دیگران بایسته نیست.» (الحیاة ۴/۳۲۲)
رشته ها و پیوندهای وابستگی اقتصادی گسسته شود، در این صورت است که جامعه می تواند در مقابل توطئه های سلطه گران بایستد. که در این مورد امام صادق (ع) می فرمایند: «... عزة المومن استغناءه عن الناس (الحیاه ۴/۳۲۵)
قطع وابستگی در اسلام به عنوان یک ارزش مطرح است، شعاری که هر مسلمان باید آن را با خود زمزمه کند تا با تار و پود وجودش پیوند یابد. اسلام نظیر دیگران زیستن و برخورداری از کمال مطلوب را در این می داند که انسان با ساز و کارهای مشروع و عقلانی روندی پیش گیرد که از وابستگی زیانبار رهایی یابد، باید خود آنچه را خواهان است و می خواهد، تحقق دهد. امام علی (ع) می فرمایند: «امکانات دیگران انسان را سعادتمند نمی سازد.» الحیاة ۴/۳۲۵)
در بینش دین، توسعه واقعی با خودکفایی رابطه نزدیک دارد. ناچیزترین رگه های وابستگی امری ناخوشایند شمرده شده است. بزرگان دین همواره به ترویج فرهنگ خوداتکایی و خودکفایی پرداخته اند. عبدالاعلی می گوید: در یک روز گرم و در شور گرما در اطراف مدینه به امام صادق (ع) برخوردم. گفتم: فدایت شوم شما فرزند پیامبرید، در این روز گرم چرا زحمت می کشید؟ حضرت فرمودند: یا عبدالاعلی! خرجت فی طلب رزق لاستغنی به عن مثلک (الحیاة ۵‎/۳۲۴) عبدالاعلی! برای آن که در زندگی خودکفا باشم، وابسته به این و آن نگردم، برخود لازم دانستم تلاش کنم، اگرچه شرایط سخت و نابهنجار باشد.
وابستگی اقتصادی به دیگران استقلال سیاسی را مخاطره آمیز می سازد و خطری است برای اصول و ارزش های دینی. وابستگی، وابستگی می آفریند.
● اسلام و توسعه:
«له معقبات فی بین یدیه و من خلفه یحفظونه...» سوره رعد‎/ آیه ۱۱
«برای هر چیز پاسبان ها از پیش رو و پشت سر برگماشته که به امر خدا او را نگهبانی کنند، حال هیچ قومی را دگرگون نخواهد کرد تا زمانی که خود آن قوم حالشان را تغییر دهند و هرگاه خدا اراده کند که قومی را عقاب کند هیچ راه دفاعی نداشته و هیچکس را جز خدا یاری آن که آن بلا بگرداند نیست.»
اسلام نسبت به همه جنبه های زندگی از جمله اقتصاد و مسایل مادی، قوانین مشخص ارایه نموده است. فقر در اسلام شدیدا مورد نکوهش قرار گرفته و بالعکس، برخورداری از سطح قابل قبولی از رفاه اجتماعی- اقتصادی مورد تاکید و تشویق قرار گرفته است.
تفاوت اساسی در دیدگاه اسلام از یک طرف و دیدگاه جوامع سکولار از طرف دیگر، نسبت به تعریف توسعه وجود دارد. در غرب، توسعه اقتصادی صرفا به جنبه های مادی و دنیوی و شرایط اجتماعی- روانی زندگی بشر توجه می نماید. «سایمون کوزنتس» اقتصاددان مشهور و برنده جایزه نوبل اقتصاد در سال ۱۹۷۱ هدف جوامع سکولار را چنین تبیین می نماید: «منظور ما از سکولاریسم، تمرکز و توجه به زندگی روی همین زمین با تاکید عمده بر بهره مندی های اقتصادی در چارچوب نهادهای اجتماعی قابل قبول می باشد.»
از نظر اسلام، توسعه به موقعیتی اتلاق می شود که در آن افراد در بالاترین قابلیت خود به مقام قرب الهی دست یابند. به عبارت دیگر، جامعه ایده آل از نظر اسلام، جامعه ای است که فعالیت های افراد آن کاملا با جهت گیری الهی بوده و هدف آن ها رستگاری اخروی می باشد. براساس همین دیدگاه، دستیابی به چنین هدف مهمی بدون استفاده از ابزار مادی میسر نخواهد بود. این بدان دلیل است که انسان موجودی دو بعدی است و تکامل روحی وی به نحوه بهره برداری مادی جسم بستگی دارد. بنابراین، می توان استنباط نمود که در اسلام رشد و توسعه اقتصادی اهمیت فوق العاده دارد.
بنابراین جوامعی که در سطوح بالایی از علم و دانش قرار دارند منطقا جزو کشورهای پیشرفته بوده و متقابلا، کشورهای پیشرفته به دلیل آگاهی از اهمیت علم و دانش، قادر به سرمایه گذاری های وسیع در گسترش مرزهای آن می باشند. آنچه از دیدگاه اسلام نسبت به توسعه قابل برداشت است، این که هیچ جامعه ای به توسعه نخواهد رسید مگر آن که اولا، آن را بخواهد و به عنوان یک هدف دارای اولویت به دنبال آن باشد و ثانیا برای نیل به آن تلاش و کوشش بنماید. براین اساس خداوند به هیچ جامعه ای کمک نخواهد نمود، مگر این که خود تلاش نمایند: (و ان لیس للانسان الا ما سعی) (۳۹/۵۳) و یا (ان ا... لایغیر ما بقوم حتی یغیروا ما بانفسهم) (۱۱/۱۳)
بنابراین، می توان نتیجه گرفت که وضعیت فعلی و موجود هر جامعه ای حاصل خواست، عمل و کردار اعضای آن در گذشته و حال بوده است. براساس آیه فوق حتی اگر مسلمانان نیز قصد تغییر و تحول در جامعه خود را داشته باشند لازم است نخست خود را تغییر دهند.از آنجا که مخاطب اسلام همه جامعه است و نه افراد و گروه های خاص و برگزیده، توزیع عادلانه عدالت اجتماعی بسیار مورد تاکید می باشد. از آنجا که در اسلام، هر آنچه آفریده شده متعلق به خداوند است، مردم موظف به استفاده آن ها به طور صحیح شده اند. بنابراین هیچ فرد یا جامعه ای مجاز به صدمه زدن و اتلاف و یا استفاده نامطلوب و نامناسب از منابع طبیعی نیست. انهدام تولیدات برای افزایش قیمت، آلوده نمودن محیط زیست به هر نحو و از بین بردن منافع و مواهب خدادادی، به شدت در اسلام نهی شده است. در مجموع به نظر می رسد که دستورات و آموزش های اسلامی نه تنها مانعی برای توسعه نمی باشند، بلکه پتانسیل لازم برای هدایت جامعه اسلامی به سمت رشد ابعاد اجتماعی، اقتصادی و سیاسی و در مجموع توسعه را دارا می باشند.

منابع:
۱- پدیده شناسی فقر و توسعه (۱)
۲- اسلام و توسعه

منبع : روزنامه جوان

مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
هواپیمای اردنی , چارلی ابدو , منطقه7 , نکات مثبت شبکه اجتماعی , مسئول مالی داعش , دهقانی , الوصل امارات , شورای آموزشی , گفت وگوی اسلام و عرب , ماده غذایی مفید , انخابات الکترنیک , توالی , دانلود گوشیم , انفجار بمب در مصر , فرهنگ مهدویت , دختر نوجوان هندی , نیروی دریائی , خسه رودریگس , هوشمند سازی ناوگان تاکسیرانی , مدل جدید قلیان در بازار , عبدالرضا دبیری , غلامعلی دهقان , خسرو بهلولی , افزایش مالیات , سرمربی تیم ملی کشتی آزاد آمریکا , تلفات حوادث رانندگی , نیمه شمالی کشور , سینماهای متروکه , باماکو , وضعیت درونی فرد , قراردادهای کنجاله , پایگاه امداد جاده ای , آسمان صاف , مجمع علمای یمن , سفر به نروژ , مشوق‌های صادرکنندگان , تنفیذ رهبری , نشست کارگروه اجتماعی و فرهنگی , استقال , محتکران , فروشندگی , مطالعات آزمایشگاهی , حاشیه‌های ششمین روز از نمایشگاه مطبوعات , شاید برای , نرده کشی دهانه‌های سی و سه پل , بارش خفیف , فرودگاه پیام , نورالدین گابان , کمپانی بونیورسال , یاسمن داودی ,

برخی از مطالبی که کاربران هم اکنون در حال خواندن آن هستند
لیزرها , غالیه بر عاج برآمیختی , شیوع در ایران , دل جام جام، زهر غمان هر زمان کشد , بازرگانى خارجى (۳) , روی تو که اختر زمین است , صنعت جهانگردی در جهان , تغییرات(۲) , آموزش‌های نظری و عملی , تمرینات کاربردی , ۱۱۹۰ م. اولین آسیاب کاغذسازی فرانسه , علائم بیماری‌ها , مدرسه ستیه , دکستران ۴۰ - DEXTRAN 40 , تیترهای بزرگ , آنتاگونیست بنزودیازپین , جغرافیای طبیعی , حکایت آن مرید گرم رو و پیر , درمان , دستگاه اسکلتی ,

برخی منابع مهم خبری
ebtekarnews.com روزنامه ابتکار , 55online.ir 55 آنلاین , sharghdaily.ir روزنامه شرق , aparat.com آپارات , isna.ir ایسنا , seemorgh.com سیمرغ , cup.ir کاپ , aftabnews.ir آفتاب نیوز , ghanoondaily.ir روزنامه قانون , persianv.com پرشین وی , zamandaily.ir روزنامه زمان , piroozionline.ir روزنامه پیروزی , banifilm.ir بانی فیلم , tarashe.com تراشه , ettelaat.com روزنامه اطلاعات , taraznews.com تراز نیوز , tejaratnews.com تجارت نیوز , jamnews.ir جام نیوز , zoomit.ir زومیت , asianews.ir روزنامه آسیا , tala.ir طلا , parsfootball.com پارس فوتبال , aftabeyazd.ir روزنامه آفتاب یزد , rouydad24.ir رویداد 24 , shafaf.ir شفاف , khorasannews.com روزنامه خراسان , ibna.ir خبرگزاری کتاب ایران , honarnews.com هنرنیوز , itna.ir ایتنا , click.ir کلیک ,

وبگردی
مراقب کاوش اسنپ در گوشی خود باشید
مراقب کاوش اسنپ در گوشی خود باشید - موضوعی نگران کننده تر از کاوش این مجموعه در گوشی رانندگان همکارش که این تصور را به وجود می‌آورد که دیر یا زود نشانه‌های مشابهی از واکاوی گوشی مسافران توسط ایشان منتشر خواهد شد یا حتی از آن بدتر، با افشا یا لو رفتن بخشی از اطلاعاتی که در نتیجه سرک کشی این تاکسی ها به گوشی های هوشمند جمع شده و خواهد شد، فاجعه ای بزرگ در انتظار کشورمان است؟!
یک جودوکار دیگر پناهنده شد
یک جودوکار دیگر پناهنده شد - محمد رشنونژاد یکی از جودوکاران جوان و با آتیه ایران، 6 ماه پیش موفق به کسب مدال نقره آسیا در رده بزرگسالان شد. وی سال گذشته با انتقاد از وضعیت نابسامان خود و عدم توجه کافی مسئولان فدراسیون و ورزش ایران، از قصد خود برای حراج مدال‌هایش خبر داده بود!
پس‌لرزه سياسی
پس‌لرزه سياسی - سياسي‌اش كردند. زود رفتند سراغ مسكن مهر... خدا لعنت كند معاول اول رييس‌جمهوري، آقاي جهانگيري را... نخستين تخم لق سياسي را ايشان گذاشت و زود در جلسه اقتصاد مقاومتي اعلام كرد مسكن مهر... اصلا چه ربطي دارد؟
فیلم | حجاب ورزشی نایکی یکی از ٢۵ اختراع مهم سال
فیلم | حجاب ورزشی نایکی یکی از ٢۵ اختراع مهم سال - فیلم - «مسابقه دادن با حجاب سخت است، اگر جنس لباس سنگین باشد باعث عرق کردن زیادی می شود؛ اگر زیادی سبک باشد ممکن است در طول مسابقه حجاب از سر بیفتد و اگر اشتباه بسته شود حس می کنید در حال خفه شدن هستید»... این ها اظهارات منال رستوم دونده مصری است که در فیس بوک گروه "ناجی حجاب" را راه اندازی کرده و نزدیک به نیم میلیون دنبال کننده دارد. او با طراحی های حجاب کمپانی نایک در مسابقات شرکت کرده است و این…
گریه مجری حین روایت دردناک جواد خیابانی از زلزله
گریه مجری حین روایت دردناک جواد خیابانی از زلزله - جواد خیابانی این روزها برای کمک به مصدومان حادثه زلزله کرمانشاه، در مناطق زلزله زده حضور دارد و در گفتگویی تلفنی با شبکه ورزش، در حالی که اشک می ریخت، یکی از خاطرات دردناک این حادثه را بازگو کرد. مجری برنامه نیز پس از شنیدن خاطره، با صدای بلند شروع به اشک ریختن کرد.
فیلم | توضیحات مهناز افشار درباره ماجرای واردات شیرخشک‌های فاسد توسط همسرش
فیلم | توضیحات مهناز افشار درباره ماجرای واردات شیرخشک‌های فاسد توسط همسرش - فیلم - مهناز افشار در نشستی با خبرنگاران درباره ماجرای واردات شیرخشک‌های فاسد از سوی همسرش گفت: من از شما درباره این موضوع پیگیرترم. صحبت های این بازیگر را در ویدئوی زیر بشنوید.
تصویری از ستونهای مسکن مهر
تصویری از ستونهای مسکن مهر - تصویری عجیب از ستون های مسکن مهر پس از زلزله را مشاهده می کنید. این تصویر صبح امروز پس از عملیات آوار برداری منتشر شد.
فیلم تلخ از لحظه خودکشی مرد آبادانی
فیلم تلخ از لحظه خودکشی مرد آبادانی - مرد آبادانی در اقدامی هولناک خودش را زیر خودروی سمند انداخت و به زندگی اش پایان داد.
مسکن‌مهر در اولین آزمون
مسکن‌مهر در اولین آزمون - واحدهای مسکونی مهر با ساکنانشان بی مهری کردند و به شکل گسترده ای در زلزله کرمانشاه، سرپل ذهاب،قصر شیرین و ایلام و ... تخریب شدند،این در حالی است که قدیمی ترین مسکن مهر در ایران هنوز 10 ساله نشده است.
فیلم تمرینات بدنسازی بهنوش طباطبایی
فیلم تمرینات بدنسازی بهنوش طباطبایی - بهنوش طباطبایی با انتشار این ویدیو در صفحه شخصی خود نوشت: یک هفته پر انرژى با تمرینات آمادگى جسمانى هر روزه
قشر متوسط - ازدواج سفید / قش پائین - تجاوز
قشر متوسط - ازدواج سفید / قش پائین - تجاوز - الان این ازدواج سفید بحرانی است که قشر متوسط دارد ایجاد می‌کند، بعد از آن ازدواج‌های ساندویچی است، یعنی رابطه جنسی ساندویچی. در ازدواج سفید طرفین چندمدت با هم هستند اما اگر قرار شد رابطه ... سر خیابان انجام شود، چه کسی می‌خواهد آن‌ها را بگیرد؟ چند نفر را می‌خواهند بگیرند؟ چند نفر را می‌خواهند اعدام کنند؟
تهران 1396 / تن فروشی در 10 سالگی برای 5 هزار تومان
تهران 1396 / تن فروشی در 10 سالگی برای 5 هزار تومان - فاطمه در 8 سالگی برای مدتی هر روز به بهانه بستنی و... به کارگاه چوب بری کشیده می‌شد و آنجا مورد تجاوز قرار می‌گرفت.
فیلم دو دختر اصفهانی لحظاتی قبل از خودکشی
فیلم دو دختر اصفهانی لحظاتی قبل از خودکشی - فیلم خودکشی دختر اصفهانی (جدید) | دو دختر اصفهانی در فیلمی که پیش از خودکشی ضبط کرده اند، با خوشحالی به سمت مرگ می شتابند. لحظاتی که آنها نزدیکان شان را خطاب قرار می دهند و خودشان را آرام و آهسته می رسانند به بلندترین ارتفاعی که برای خودکشی به ذهنشان آمده یعنی پل شهید چمران اصفهان و در این مسیر هیچ عاملی، هیچ دلیلی نیست که دست دلشان را بگیرد و پشیمان شان کند برای رفتن.
مجری : مسی شما را بعنوان نماینده ایران ! تحویل نگرفت
مجری : مسی شما را بعنوان نماینده ایران ! تحویل نگرفت - توضیحات رضا پرستش درمورد دیدار ناموفق با مسی! / ویدیو از آپارات
قهر مهدی فخیم زاده در برنامه زنده / رفتار عجیب مجری
قهر مهدی فخیم زاده در برنامه زنده / رفتار عجیب مجری - مهدی فخیم زاده مهمان شب گذشته مهمان برنامه زنده «سینما دو» بود که بعد از ارتباط تلفنی با لاله اسکندری و معطلی در استودیو، بعد از پخش آیتمی، بدون خداحافظی برنامه را ترک کرد. ویدیو از آپارات
در منزل بقایی ۷۰۳ سکه تمام بهار آزادی، ۱۸۴۲ نیم‌سکه، مبلغ ۲۱ میلیارد ریال وجه نقد ...
در منزل بقایی ۷۰۳ سکه تمام بهار آزادی، ۱۸۴۲ نیم‌سکه، مبلغ ۲۱ میلیارد ریال وجه نقد ... - زمانی که آقای بقایی در سازمان میراث فرهنگی مسئولیت داشتند چندین شرکت با نام‌های توسعه فناوری اطلاعات، میراث آریا، بهار سرزمین من، تور گردشگری ایران، کانون جهانگردی اتومبیلرانی ایران تأسیس کردند...
فیلم / مالباختگان ایران خودرو
فیلم / مالباختگان ایران خودرو - اعتراض جمعی از مالباختگان نمایندگی ایران‌ خودرو مقابل ساختمان اصلی وزارت صنعت امروز در حالی برای چندمین بار ادامه یافت که شرکت خودروساز با این ادعا که سهامدار نمایندگی، شرکت دیگری است، مسئولیت ماجرا را نمی‌پذیرد.
تصاویر جشن تولد احمدی نژاد
تصاویر جشن تولد احمدی نژاد - کیک تولد 61 سالگی احمدی نژاد که توسط طرفداران به خانه اش برده شد روی کیک نوشته شده: چه خوب شد که به دنیا آمدی و چه خوبتر که دنیای ما شدیدکتر جان تولدت مبارک.
انصافاً هیچ دولتى در شیرین كارى، خلاقیت اینا رو نداشت!
انصافاً هیچ دولتى در شیرین كارى، خلاقیت اینا رو نداشت! - امروز كه این عكسا رو دیدم، یهو دلم واسه كل ایل و تبارشون تنگ شد. انصافاً هیچ دولتى در شیرین كارى، خلاقیت اینا رو نداشت.
پربازدیدها