دوشنبه ۴ تیر ۱۳۹۷ / Monday, 25 June, 2018

ببینید ولی باور نکنید


ببینید ولی باور نکنید
هر روز عصر با اطمینان به چشمانمان، خورشید غروب می کند، در حالی که می دانیم در واقع زمین با گردش خود، خورشید را از ما دریغ می کند. قرن ها پیش اخترشناسی به ما آموخت خرد متعارف، راهنمای مطمئنی برای درک واقعیت نیست. امروز این علم عصب شناسی است که ما را وادار می کند باز هم حدسیات مان را تعدیل کنیم. مردم به طور طبیعی به«روح موجود در ماشین» معتقدند؛ بدن هایی ساخته از ماده و روحی که از چیزی اثیری ساخته شده. بله، مردم می پذیرند مغز درگیر حیاتی روانی است و افراد هنوز هم آن را چون کامپیوتری جیبی برای روح می پندارند که به فرمان کاربر روح مانندش، اطلاعات را کنترل می کند.
علم عصب نوین نشان می دهد که هیچ کاربری در کار نیست. تکنیک های جدید تصویربرداری از مغز، هرگونه اندیشه و احساس را به فعالیت عصبی نسبت می دهد. هر تغییری در مغز (در نتیجه سکته مغزی، داروها، الکتریسیته یا جراحی) بدون اغراق منجر به تغییر ذهن نیز خواهد شد. اما فهم این نکته هنوز در خرد متعارف رسوخ نکرده است. به مردم می گوییم «از مغزشان بهره ببرند»، درباره پیوند مغز حدس هایی می زنیم (که در اصل باید پیوند بدن نامیده شود) و از اینکه مراقبه، تربیت و روان درمانی توانایی تغییر مغز را دارند، ابراز شگفتی می کنیم.
این مخالفت شگفتی آور نیست. «پل بلوم» روان شناس عقیده دارد تمایزً ذهن- جسم درست در همان راهی افتاده است که فکر می کنیم. کودکان به سادگی داستان هایی را می پذیرند درباره فردی که از قورباغه به شاهزاده تبدیل می شود یا جسمش را رها می کند تا به قلمرو چیزهای وحشی برود. با اینکه کودکان می دانند مغز برای اندیشیدن مفید است، اما نقش آن را در غمگین شدن یا دوست داشتن برادر یا خواهر کوچکشان انکار می کنند.
جدایی بین خرد متعارف و بهترین دانش ما، اشتیاقی نظری نیست. علم عصب شناسی ما را در مخمصه یی ناآشنا قرار داده و اگر بخواهیم همچنان به خودمان به عنوان کاربران خیالی مغزمان نگاه کنیم، بیهوده گمراه شده ایم. انقلاب Prozac نمونه یی به دست می دهد. با وجود قرص های شایع ضدافسردگی و ضداضطراب، عیب جویان از خود می پرسند آیا اراده مان را برای غلبه بر مشکلات از دست داده ایم؟ همسری بی تجربه مرتب می پرسد؛ «چرا تکانی به خودت نمی دهی؟»، اما افراد افسرده روان تنبلی ندارند، بلکه بخش هایی از مغزشان که باید «تکانی به خودش بدهد»، درست کار نمی کند. برای افراد افسرده، مسلم شده است که آینده شان آشکارا نومیدانه است. گاهی تحریک مغز به کمک داروها ممکن است بهترین راه آغاز سازوکاری باشد که ما آن را اراده می نامیم.
البته Prozac نباید به طور انبوه ساخته شود، اما علتش تضعیف اراده نیست. علت این است که رنج روحی، درست مانند رنج جسمی همواره نامعقول نیست. اضطراب انگیزه یی برای دوری از خطرات نادیده است و بدون آن بیشتر ما موعد مقرر مرگ خود را نمی بینیم. حالت بی خیالی ممکن است امیدمان را پس از شکستی زیانبار بازگرداند، اما همان طور که جراحان بیمارانشان را وادار به تحمل رنج برای تقویت شخصیتشان نمی کنند، مردم هم نباید وادار به تحمل افسردگی و اضطرابی شوند که بیش از چیزی است که برای بازبینی خود نیاز دارند.
در نظر بسیاری، هراس آور ترین چشم انداز، دارویی است که ما را با تقویت حالت روحی، حافظه و توجه مان تندرست کند. به گفته آنها چنین داروهایی، تلاش و فداکاری ما را تحلیل می برند و یک جور حقه و کلک هستند. اما هر چیزی که عملکرد ما را بهبود بخشد (از تجربه و آموزش گرفته تا خواب خوب شبانه) مغز را هم تغییر می دهد. مادامی که مردم ناگزیر نیستند، مشخص نیست چرا باید به همه روش های بهبود مغز روی خوش نشان دهیم، اما به این یکی نه.
در زمان گالیله، کشف غیرشهودی گردش زمین به دور خورشید، مملو از عوامل خطرساز اخلاقی بود. امروزه واضح به نظر می رسد که حرکت سنگ و گاز در فضا هیچ ربطی به اخلاق و غیراخلاق ندارد. هنوز در نظر بسیاری، کشف اینکه روان در واقع فعالیتی مغزی است، وضعیتی نگران کننده ایجاد می کند با اثراتی خطرناک بر همه چیز، از مسوولیت در برابر جنایت گرفته تا تصورمان از خود به عنوان یک گونه. بازگشت به گذشته و به شکل اصلی دانش فردی نه ممکن است و نه مطلوب. می توانیم با چالش های جدید علم مغز هم زندگی کنیم. اما در ابتدا نیازمند آنیم که تفکرات کودکانه و جزم اندیشی سنتی را کنار بگذاریم و دوباره بیندیشیم چه چیزی زندگی انسان ها را بهتر یا بدتر می کند.

استیون پینکر* / ترجمه؛ الهیار امیری
*استیون پینکر استاد روان شناسی دانشگاه هاروارد است و برای نشریاتی چون نیویورک تایمز و تایم قلم می زند. تحقیقاتش بیشتر بر ذهن و زبان متمرکز است. کتاب های او عبارتند از غریزه زبان (۱۹۹۴)، ذهن چگونه کار می کند (۱۹۹۷)، کلمات و قواعد؛ اجزای زبان (۱۹۹۹)، لوح نانوشته؛ تکذیب نوین طبیعت انسانی (۲۰۰۲). از جمله جوایز او جایزه کتاب علمی لس آنجلس تایمز و سه جایزه ویلیام جیمز بوده است.

منبع : روزنامه اعتماد

مطالب مرتبط

فیزیولوژی خواب

فیزیولوژی خواب
همه ما از حالات متعدد فعالیت مغز شامل خواب و بیداری، تهییج و حتی درجات مختلف روحیه از قبیل نشاط ، افسردگی و ترس آگاه هستیم. تمام این حالات از نیروهای فعال کننده یا مهارکننده مختلف ناشی می شوند که معمولا در داخل خود مغز تولید می شوند.
خواب بعنوان یک حالت ناخودآگاهی تعریف می شود که با تحریکات حسی مناسب بتوان آن را به بیداری تبدیل کرد. خواب را باید از اغماء تمیز داد که یک حالت نا خودآگاهی است که شخص را نمی توان از آن بیدار کرد. باید دانست که خواب از دو مرحله خواب عمیق و خواب REM تشکیل شده است که بطور یک در میان نسبت به یکدیگر در طی شب حاصل می شوند.
● خواب عمیق:
این خواب بسیار استراحت بخش بوده و با کاهش تنوس رگهای خونی محیطی و کاهش بسیاری از اعمال نباتی دیگر بدن همراه است. بطوریکه فشار خون، تعداد ضربان قلب و متابولیسم پایه به میزان ۲۰ تا ۳۰ درصد کاهش پیدا می کند. به این نوع خواب ، خواب با امواج آهسته نیز گویند چون منحنی امواج مغزی در این حالت بسیار آهسته می باشد.
● خواب REM :
در یك خواب شبانه طبیعی دوره های خواب REM به مدت ۵ تا ۳۰ دقیقه بطور متوسط هر ۹۰ دقیقه یک بار ظاهر می شود و اولین دوره آن ۸۰ تا ۱۰۰ دقیقه بعد از بخواب رفتن شخص بوجود می آید. هنگامی که شخص بسیار خسته است مدت هر دوره خواب REM بسیار کوتاه بوده و حتی ممکن است وجود نداشته باشد. از طرف دیگر بتدریج که شخص استراحت می کند مدت دوره های خواب REM به مقدار زیاد افزایش می یابد. خواب REM دارای چند ویژگی است:
▪ معمولا با رویا همراه است.
▪ ضربان قلب و تنفس نامنظم می شود.
▪ بیدار کردن شخص نسبت به خواب آهسته مشکلتر است . با این وجود انسان معمولا در هنگام صبح در جریان خواب REM از خواب بیدار می شود.
▪ با وجود تنوس عضلانی در سراسر بدن ، معدودی حرکات عضلانی نامنظم به ویژه حرکات سریع چشم Rapid eye movement ایجاد می شود. به همین دلیل به آن خواب REM گویند.
▪ مغز در جریان این نوع خواب بسیار فعال است و متابولیسم مغز ممکن است تا ۲۰ درصد افزایش یابد. بطوریکه امواج مغزی شبیه حالت بیداری است و این یک مسئله متناقض است که با وجود فعالیت بارز مغز ، فرد کماکان در خواب بسر می برد.
● تئوری خواب:
قطع عرضی تنه مغز در ناحیه وسط پل مغزی سبب می شود که فرد هیچگاه به خواب نرود. بعبارت دیگر بنظر می رسد که مرکز یا مراکزی در زیر ناحیه پل مغزی وجود دارند که با مهار کردن سایر قسمتهای مغز بطور فعال موجب خواب می شوند. این تئوری موسوم به تئوری فعال برای خواب است.
تحریک نواحی از تنه مغز مانند هسته های سجافی Raphe) )، بخش Rostral هیپوتالاموس در ناحیه فوق کیاسمایی می تواند خوابی شبیه خواب طبیعی ایجاد نماید. مشاهدات نشان می دهد که نورون های موجود در هسته Raphe سروتونرژیک هستند بعبارت دیگر در پایانه عصبی این نورونها میانجی عصبی سروتونین ترشح می شود که با تولید خواب ارتباط دارد. بطوریکه اگر دارو های بلوکه کننده سروتونین ( مثل رزرپین) را به یک حیوان آزمایشگاهی بدهیم مشاهده خواهیم کرد که حیوان برای چند روزی نمی تواند بخوابد.
بنابراین می توان نتیجه گرفت که هنگامیکه مراکز خواب فعال نیستند هسته های مشبکی مزانسفالی و پل مغزی در اثر فعالیت تحریکی و خودبخودی ، قشر مغز و سیستم عصبی محیطی را فعال نگه می دارند. و هر دوی اینها سیگنالهای فیدبکی مثبت را مجددا به همان هسته های مشبکی فرستاده و آنها را بازهم بیشتر فعال می کنند. بدین ترتیب همینکه حالت بیداری شروع شد بعلت وجود فیدبک های مثبت سیتم عصبی تمایل به ادمه هشیاری دارد.
اما پس از آنکه مغز برای چندین ساعت بحالت فعال باقی ماند حتی نورونهای موجود در داخل سیستم فعال کننده هسته های مشبک ظاهرا خسته خواهند شد و از طرفی عوامل دیگری مراکز خواب را فعال می کنند. در نتیجه دوره فیدبکی مثبت بین هسته های مشبکی مزانسفالی و قشر مغز ، و همچنین دوره فیدبکی مثبت بین بین این هسته ها و سیستم عصبی محیطی مسدود می شوند و اثرات مهاری مراکز خواب رشته کار را بدست می گیرند و منجر به عبور سریع از حالت بیداری به حالت خواب می گردند.
● اثرات فیزیولوژیک خواب:
خواب دارای دو نوع اثر مهم فیزیولوژیک بر روی سیستم عصبی و سایر بخش های بدن می باشد. بنظر می رسد اثر اول مهمتر باشد زیرا شخصی که نخاعش در گردن قطع شده هیچگونه اثرات فیزیولوژیکی که قابل انتساب به دوره بیداری و خواب باشد در قسمتی از بدن که در زیر محل قطع قرار گرفته نشان نمی دهد. این فقدان خواب و بیداری موجب بروز هیچگونه آسیب قابل توجه ای در اندام های بدن نمی گردد.
بیداری طولانی اغلب همراه با اختلال پیشرونده اعمال روانی بوده و گاهی حتی موجب فعالیت های رفتاری غیر طبیعی سیستم عصبی می شود. همه ما با کندی جریان فکر پس از یک بیداری طولانی آشنا هستیم . علاوه بر آن شخص می تواند پس از بیداری اجباری بمدت طولانی ، بشدت تحریک پذیر شده و یا حتی دچار اختلالات روانی یا پسیکوز Psychosis)) شود.
▪ نكته های جالب :
- هر فرد بطور متوسط یک سوم عمر خود را در خواب می‌‌گذراند.
- بی‌خوابی سریعتر از بی‌غذایی موجب مرگ آدمی می‌‌شود.

وبگردی
قیمتهای روانی  / این آقایان عاقل / بیجاره مردم
قیمتهای روانی / این آقایان عاقل / بیجاره مردم - افاضات امروز معاون اول رییس جمهور، البته قبلتر نیز از زبان دیگر مقامات اقتصادی دولت از جمله نهاوندیان و نوبخت شنیده شده بود. یک اظهارنظر کلی و تاکید بر «عدم نگرانی مردم درباره وضعیت معیشتی» ! عجیب است این جملات شگفت انگیز از زبان جهانگیری که خود از منتقدان وضعیت مشابه در دوران احمدی نژاد بود. او حالا همان جملات را با همان ادبیات تکرار می کند! اما آقای جهانگیری! حقیقتاً این دلار و آن سکه و و قیمت های…
لادن طباطبایی در شبکه من و تو / فیلم
لادن طباطبایی در شبکه من و تو / فیلم - لادن طباطبایی، بازیگر شناخته شده سینما و تلویزیون ایران که برای درمان بیماری فرزندش مدتی است در خارج از ایران به سر می برد امروز مهمان شبکه «من و تو» بود و بدون حجاب مقابل دوربین این شبکه حاضر شد.
تصاویر/ لمس "آزادی" در ورزشگاه آزادی
تصاویر/ لمس "آزادی" در ورزشگاه آزادی - مردم تهران برای اولین بار و برای تماشای مسابقه‌ی فوتبال ایران و اسپانیا در جام جهانی ۲۰۱۸ بهمراه خانواده‌های خود به ورزشگاه صدهزار نفری آزادی رفتند
(ویدئو) رفع ممنوعیت صدای جواد یساری پس از ۴۰ سال
(ویدئو) رفع ممنوعیت صدای جواد یساری پس از ۴۰ سال - جواد یساری پس از ۴۰ سال با خواندن در فیلم «دشمن زن» دوباره به عرصه هنر بازگشت.این گزارش توسط تماشا تهیه و منتشر شده است. منبع
انتشار عکس دلخراش حمید بقایی
انتشار عکس دلخراش حمید بقایی - مشاور رسانه‌ای احمدی نژاد دیشب با انتشار عکسی دلخراش از وضعیت جسمی «حمید بقایی» از بازگشت این مجرم پرونده‌ی مالی آن دولت به زندان اوین خبر داد.
سبک عجیب شوی لباس در عربستان حاشیه ساز شد!
سبک عجیب شوی لباس در عربستان حاشیه ساز شد! - در پی برگزاری نمایش مد لباس زنان به سبکی عجیب در عربستان، سر و صدای بسیاری در رسانه ها به راه افتاد. ماجرا از این قرار بود که لباسها بدون مانکن و مانند اشباح در حال پرواز با استفاده از پهباد نمایش داده شدند.
ابداع مکتب «سیاست ورزی چرخشی» به نام ولایتی
ابداع مکتب «سیاست ورزی چرخشی» به نام ولایتی - علی اکبر ولایتی، مرد 37 شغله ای که به جز حوزه دیپلماسی، سالیانیست که کارشناس ادبی، فرهنگی، تاریخی، عرفانی و ... تلویزیون نیز هست، و هر سال دهها جلد کتاب به نام او منتشر می شود. همه ی این سوابق معششع یک سو و چرخش مادام سیاسی او در حوزه های مختلف، در سوی دیگر، کار را به جایی رسانیده که ولایتی را با ابداع مکتب «سیاست ورزی چرخشی» نیز می شناسند! ولایتی در تازه ترین تغییر مواضع خود این بار برجام را که روزگاری…
صحبت های تکان دهنده مادر یکی از دانش آموزان تجاوز شده
صحبت های تکان دهنده مادر یکی از دانش آموزان تجاوز شده - در این ویدئو صحبت های تکان دهنده مادر یکی از دانش آموزان تجاوز شده توسط معلم مدرسه را مشاهده می کنید.
افشاگری پوری بنایی درباره واقعیتی تلخ از ناصر ملک‌مطیعی
افشاگری پوری بنایی درباره واقعیتی تلخ از ناصر ملک‌مطیعی - پوری بنایی به عیادت پناهی رفت و دیدارش با مرحوم ناصر ملک‌مطیعی پس از پخش نشدن برنامه‌هایش از تلویزیون تعریف کرد.
(ویدئو) آزار جنسی گروهی دانش آموزان در مدرسه‌ای در غرب تهران!
(ویدئو) آزار جنسی گروهی دانش آموزان در مدرسه‌ای در غرب تهران! - ماجرای تکان دهنده اذیت و آزار گروهی دانش آموزان یک دبیرستان پسرانه در غرب تهران وارد فصل تازه‌ای شد.
آزاده نامداری هم گزارشگر فوتبال شد!
آزاده نامداری هم گزارشگر فوتبال شد! - در ادامه حضور چهره های شناخته شده در کمپین "خانم گزارشگر"، این بار آزاده نامداری مجری تلویزیون تلویزیون اقدام به گزارش فوتبال کرد. او برای این کار بازی خاطره انگیز ایران - استرالیا در مقدماتی جام جهانی 98 فرانسه را انتخاب کرده است که گزارش ضعیف او با انتقادات فراوانی مواجه شده است، تا حدی که وبسایت مربوط به این کمپین ویدئوی گزارش این او را از سایت حذف کرد.
عکسی عجیب و جنجالی از سید ابراهیم رئیسی
عکسی عجیب و جنجالی از سید ابراهیم رئیسی - عکسی از حضور سید ابراهیم رئیسی در مراسمی ویژه منتشر شده است که گفته می شود متعلق به کنفرانس افق نو در مشهد بوده است. در این عکس حرکات عجیب خانمی با لباس های قرمز، چفیه بر گردن و پرچم در دست در مقابل ابراهیم رییسی به چشم می خورد که توجه کاربران بسیاری را در شبکه های اجتماعی جلب کرده است!