چهارشنبه ۲۹ شهریور ۱۳۹۶ / Wednesday, 20 September, 2017

گریزهای ناگزیر


گریزهای ناگزیر
«شیراز نام دیگر من» گزیده شعرهای «منصور اوجی» است از اغلب کتاب‌های منتشر شده‌اش (گزیده‌ای از ۱۶ کتاب منتشر شده‌اش). شاعر این مجموعه قریب به ۵۰ سال است که شعر می‌گوید و می‌نویسد... «اوجی» طی سال‌های طولانی شاعری‌اش همواره شاعر پرکاری بوده است و طی این راه پشتکار و استمرار در جهان‌واره شعرش را از یاد نبرده است.... بی‌تردید همین‌ها و همان‌ها بوده است که از «اوجی» شاعری ساخته است که شعرش هنوز‌ا‌هنوز خواننده دارد و به راهش ادامه می‌دهد. او خیلی زود زبان و جهان شعرش را به نفع خویشتن شاعرش مصادره کرد و آن را جایی برد که ردی از شوخی‌های دم دست این روزهای ادبیات وطن در آن نباشد؛ جایی که درخت سرو یا نارنجی به قدر همتش سایه‌سار شعرهایش باشد. گزیده اشعار هر شاعری سوای ساختن چشم‌اندازی کلی از منظره‌های دور و نزدیک در جهان ذهن شاعر، لابد که باید متر و معیاری هم باشد برای سنجیدن آثارش طی دوره‌هایی که از سر گذرانده است و نیز معدلی برسازد از آثار متفاوتی که طی سالیان خلق کرده است.
درباره شعر اوجی زیاد نوشته‌اند: او شاعری است طبیعت‌گرا که بن‌مایه شعرش طبیعت است و سیر و سلوک شاعر در طبیعت اتفاق می‌افتد و بیرونی‌ترین دلیلشان هم بسامد و فراوانی واژه‌های وام‌گرفته از طبیعت است نظیر: ماه، آسمان، آفتاب، باد، ستاره، درخت، گل، برگ، کاج، یاس، کلاغ، گنجشک، تیهو، سار، اسب، گرگ و... کمی جزئی‌نگرتر... شنیده‌ایم که او شاعر میوه‌هاست و باز لابد دم دست‌ترین دلیل، فراوانی میوه‌ها در شعر اوست: لیمو، سیب، هندوانه، انار، زیتون، انجیر، نارنج و... گاه حتی شنیده‌ایم که شاعر رنگ‌هاست اگر رنگ را از طبیعت جدا بدانیم.
«اوجی» شاعری است با زبانی ساده و سلیس که آن را به خوبی مبدل به زبانی کرده است خاص خودش و شعرهایش امضای زبان او را دارند و توانسته است آن را به درستی در ساختمان به دور از پیچیدگی شعرش به کار گیرد.
این را نیز شنیده‌ایم که «اوجی» کوتاه‌نویس ماهری است در عرصه شعر و با دستیابی به ایجاز مشحون شعرهایش در شعر معاصر ایران به فراز تازه‌ای رسیده است، طوری که او را شاعر شعر کوتاه نیمایی و «بیژن جلالی» را شاعر شعر کوتاه منثور لقب داده‌اند. و حتما خوانده‌ایم که «اوجی» در شعرهای بلندش به نسبت اشعار کوتاهش چندان موفق نیست و بهتر همان که کوتاه و موجز بسراید چرا که او قناعت رازآلود کلمه را دریافته است و سخاوت در شعرش، همانا قناعت با داشته‌های کلماتش هست و همان بهتر که از پراکنش آنها اغلب پرهیز می‌کند، وسواس درست با هم نشستن و برخاستن و جانشین شدن کلمه با کلمه در جهان ساده شعرهای کوتاه «اوجی» در موفقیت آنها بی‌تاثیر نیست، شعر ساده کوتاه نوشتن کار دشواری است آن هم در سرزمینی که پر است از پرگویی و آشفته‌گویی‌های محال... . ساختن یک شعر در زمینی کوچک با مصالحی اندک و معماری‌ای ساده کار هر معماری نیست، مگر اینکه شکل، ساخت و فضاهای مخصوص شعر کوتاه برای او خوب شناخته شده باشد.
از همین سمت‌هاست که در ادامه دانسته‌هایمان درباره شعر «اوجی» شنیده‌ایم که شعر او نوعی «هایکو» است و آنها که به اشتباه و در تاریکی شعر او را «هایکو» خوانده‌اند دلایلشان همانا اشتراکات ظاهری و نادرست شعر «اوجی» با «هایکو» بوده است، چیزهایی شبیه کوتاهی هر دو شعر و نوشتن آنها در دو سه سطر، استفاده از المان‌هایی از طبیعت، و شکل ساده زبان و محتوای شعر و... در صورتی که میان شعر کوتاه «اوجی» با «هایکو» تفاوت‌های اساسی وجود دارد که می‌شود درست‌تر و دقیق‌ترشان را در مقالاتی که اتفاقا این روزها درباره «هایکو» در مطبوعات چاپ شده است مطالعه کرد. روایت و مسیر روایت در شعرهای «اوجی» را نباید از قلم انداخت، حتی شعرهای کوتاهش که شاید در برخورد بیرونی و به سبب کوتاهی به نظر روایت‌پذیر نیستند، صاحب روایت هستند و همین موضوع روایت در ساخت شعرهای «اوجی» و ترکیب آن با اهمیت محتوا و مضمون در شعرها، خود از مشخصه‌های بارز شعرهای اوست.
اینها را از شعر «اوجی» نوشتم و ننوشتم تا بتوانم جمع‌بندی کنم و برسم به موضوعی که در پیدا و پنهان شعر او موج می‌زند و بیش از همه نظرم را به خود جلب کرد.... زمان. زمان در شعر «اوجی» مفهومی است که همیشه حضور دارد چه در بیرون و چه در درون شعرش چه در روایت شعر، چه در شکل ایجاز شعرها، چه ناپیدا باشد و چه پیدا که خیلی پیداست از فراوانی واژه‌هایی مثل: اسفند، عصر، غروب، دقیقه، ساعت، پاییز، زمستان، بهار، شب، روز، ظهر، مرداد، هزاران سال، در ابتدای تاریخ، نیمه راه عمر، گذشته، عمر کوتاه، لحظه و....
جدای مفهوم اولیه و عینی و بیرونی از زمان که منظور همان گذشت ساعت و روز و تاریخ تقویمی است به گمانم مفهومی دیگرتر از آن را نیز می‌شود در شعر «اوجی» ردیابی کرد، مفهومی که با معنایی که نزد ارسطو از زمان هست متفاوت باشد، اینکه زمان راهی است مستمر که امور اکنون در آن اتفاق می‌افتند. ردپاهای این تفاوت را می‌شود در شکل روایت، ایجاز حضور طبیعت و زمان‌مندی حاضر در شعر او پیدا کرد. آیا زمان مرگ این تن/ جان این من نیست؟ (ص ۱۷۲)
«دازاین» نزد «هایدگر» واژه‌ای است که آن را به «هستن آنجا» برگردانده‌اند و کلیدواژه‌ای است که برای دریافت مفهوم زمان و هستی و ارتباطشان با هم از آن گریزی نیست: (دازاین هستنده‌ای است که خود را در کلمه «من هستم» مشخص می‌کند)۱؛ (دازاین، هرآنیت من است و می‌تواند هرآنیت را در امر آینده داشته باشد)۲؛و دازاین «امر هستنده در هستی خودش»۳ است.
«هایدگر» پس از بسط دادن معنای «دازاین» نزد خود به توضیح مفهوم زمان و ارتباط آن با «دازاین» می‌پردازد (در کتاب هستی و زمان و سخنرانی مفهوم زمان) و می‌رسد به جمله مشهورش که: «دازاین زمان است»۴و «زمان بی‌معناست، زمان زمان‌مندی است»۵ و در آخر (اگر دازاین را در نهایی‌ترین امکان هستی‌اش دریابیم، خودمان است).۶ با کمی اغماض می‌خواهم مفهوم زمان و «دازاین» و ترکیب آنها را نزد «هایدگر» خلاصه کنم به اینکه: انسان «دازاین» است، «دازاین» زمان است و زمان انسان است و رسیدن به این باور که هستن و هستندگی هست که هم هستی است هم هستنده با در زمان بودن است که معنا می‌یابد. در پایان می‌خواهم خوانندگان شعر «منصور اوجی» را دعوت کنم تا این بار از این دریچه به شعر او بنگرند و سعی کنند بن‌مایه‌های طبیعت، انسان، مرگ و... را با مفهوم زمان در شعرهای او بسنجند. در آینده به مفهوم زمان در اشعار «احمدرضا احمدی» نیز خواهم پرداخت.

رسول رخشا
پی‌نوشت
۱، ۲، ۳، ۵ و۶ از کتاب مفهوم زمان- مارتین هایدگر- ترجمه علی عبدالهی- نشر مرکز چاپ اول ۱۳۸۳
۴) از کتاب هایدگر و پرسش بنیادین- بابک احمدی- نشر مرکز- چاپ سوم ۱۳۸۴
عنوان مطلب نام یکی از کتاب‌های «محمد حقوقی» است.

منبع : روزنامه کارگزاران

مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
کوهستان عرسال , جزیره هندورابی , اعاده , آغاز برداشت میگو , هایائو میازاکی , سازمان مذیریت و برنامه ریزی , چهلم آیت الله هاشمی , مسجد نیویورک , کیاست سپهری , ارزاق , نمایندگان دولت , دختران دهه شصتی سینما , اقدام انضباطی , حقوق کارکنان ارتش و سپاه , دبیرکل کتائب حزب الله عراق , موافقتنامه تجارت ازاد , لباس میش , رشته غیرپزشکی , تایب رئیس اتحادیه تکواندو , طرح جامع حمل و نقل اصفهان , جنگنده های رافائل و میراژ , انجام موفقیت آمیز , تودیع و معارف , پل قدس , اوچئا , مشارکت دستگاه های قم , مدیر عامل تیم فوتبال استقلال , تجلی هنر , دلیل انصراف , ملخ , پوشاک چینی , مهدی بنائی , شرکت غله , امارات و عربستان , مجتبی امیرزاده , دوست حسینی , نوزاد مشهدی , تورم نقطه به نقطه , بعد از محرم و صفر , مدیر حقوقی , فارغ التحصیلان، اشتغال، بازار کار , بانوی آواز ایران , سفرهای طولانی مدت فضایی , فرهنگ منسوب به «دالما» , آرسنال , منطقه ممنوعه , آمار زیرمیزی , لغزندگی سطح راه ها , تایید حکم , نرم افزارهای بهینه ساز ,

برخی از مطالبی که کاربران هم اکنون در حال خواندن آن هستند
فرضیه‌آفرینی , هشت نوع عشق از نظر اشترنبرگ , مخاطبان به مثابه مصرف‌کنندگان عقلانی , امام‌زاده اسماعیل , کتان , براهوئی , واحد سیار , نمونه‌گیری مطبق , ویلفردو پارتو (Wilfredo Pareto) , بعضی علت‌های عدم موفقیت و کنترل و ریشه کنی مالاریا در ایران , کتیبه تخت‌خان , زیره سبز (Cumin Seed) , مراسم قربانی برای بارش باران، استان هرمزگان , سخنی از میراث استادان , اعتقادات سنتی قبایل زامبیا , اطاعت در بافت امروزی , حکومت جامعه صلح‌آمیز (حمس) MSP , بلبل دلشده از گل به چه رو باز آید , کو خر من کو خر من پار بمرد آن خر من , داروهای مسهل و ملین ,

برخی منابع مهم خبری
epe.ir اقتصاد پنهان , eramnews.ir ارم , vaghayedaily.ir روزنامه وقایع اتفاقیه , eshraf.ir اشراف , awalnews.ir اول نیوز , mobile.ir موبایل , ut.ac.ir دانشگاه تهران , banker.ir بنکر , tala.ir طلا , javanemrooz.com جوان امروز , asianews.ir آسیا , noavaranonline.ir نوآوران , dadna.ir دادنا , 9sobh.ir 9 صبح , tejaratnews.com تجارت نیوز , iccim.ir اتاق بازرگانی , zanefarda.ir زن فردا , roozannews.com روزان , iraneconomist.com ایران اکونومیست , entekhab.ir انتخاب , arw.ir دیده بان حیوانات , ashtidaily.com فرهنگ آشتی , irangrand.ir ایران گراند , abna24.com ابنا , etedaal.ir اعتدال , zamannews.ir زمان نیوز , sokhanonline.ir سخن آنلاین , eghtesadonline.com اقتصاد آنلاین , sport.shafaqna.com شفقنا ورزشی , naftnews.net نفت ,

وبگردی
بالاخره خودروی چینی بخریم یا نه؟
بالاخره خودروی چینی بخریم یا نه؟ - جیلی، چری، لیفان، ام وی ام، جک و ... همگی اسامی ماشین های چینی است که در چند سال اخیر بازار ایران را قرق کرده اند. ماشین های خوش بر و رویی که حالا مشتری های زیادی هم پیدا کرده اند و به دلیل آپشن های مختلفی که دارند، خیلی ها را به سمت خودشان جلب کرده اند اما از آنجا که پشت سر اجناس چینی هیچ وقت خوب حرف نمی زنند، این ماشین ها هم هیچ وقت با اقبال عمومی مواجه نشدند.
مشاهده زندگی جدید خانم رهنما فعلآ بلامانع است / عکس
مشاهده زندگی جدید خانم رهنما فعلآ بلامانع است / عکس - عقد «بهاره رهنما» و همسرش در حرم امام رضا (ع)
اولین گفت‌وگو با بهاره رهنما و همسر دومش / فیلم
اولین گفت‌وگو با بهاره رهنما و همسر دومش / فیلم - فیلم - اولین گفت‌وگو با بهاره رهنما و همسر دومش بعد از شروع زندگی مشترک را تی وی پلاس منتشر کرد.
لحظه دیدار امیرعباس (کچلیک) و محمدرضا گلزار!
لحظه دیدار امیرعباس (کچلیک) و محمدرضا گلزار! - امیر کچلیک، کودک خوش زبان مازندرانی را حالا همه می شناسند. کودک بامزه ای که با ویدئوی کچلیک در اینستاگرام مشهور شد و به برنامه ماه عسل هم راه پیدا کرد. او چندی پیش در یک ویدئوی دیگر گفت که آرزو دارد محمدرضا گلزار را ببیند. آرزوی امیر حالا برآورده شده و او توانسته با محمدرضا گلزار دیدار کند. عکس العمل تماشایی امیر کچلیک را در لحظه دیدن گلزار در ویدئوی زیر ببینید.
تصاویر ازدواج مجدد بهاره رهنما
تصاویر ازدواج مجدد بهاره رهنما - بهاره رهنما که بیشتر کارهای او با مضمون ظنز و کمدی است . روز شنیه 4 شهریور با امیر خسرو عباسی ازدواج کرد.
جنجال جدید جواد خیابانی
جنجال جدید جواد خیابانی - «فدای سرت که سرم را می‌بری» این جمله یعنی اینکه من اصلا کاری که تو می‌کنی (داعش) برام مهم نیست. من اینجا آمده ام تا در دفاع از حریم و حرمت خاندان پیامبرم سر بدهم.
اولین گفتگو با حمید صفت پس از دستگیری / تصاویر
اولین گفتگو با حمید صفت پس از دستگیری / تصاویر - حمید صفت خواننده رپ،پس از پنج ساعت انکار سرانجام در جریان تحقیقات پلیس به قتل پدرخوانده اش اعتراف کرد.
فیلم حضور تینا آخوندتبار در مسابقات بوکس!
فیلم حضور تینا آخوندتبار در مسابقات بوکس! - این بازیگر ایرانی که مدتهاست خبری از حضور او در عرصه هنر نیست برای اولین بار مقابل حریف چینی مسابقه داد.
فیلم لحظه فوت میوه فروش پس از درگیری با ماموران شهرداری
فیلم لحظه فوت میوه فروش پس از درگیری با ماموران شهرداری - در صحنه درگیری ماموران شهرداری قم بادستفروشی درخیابان شاهد،ماموران باکوبیدن سردستفروش به جدول خیابان وی رابقتل رساندند
ویدیو کامل از نبرد و اسارت شهید حریم آل الله محسن حججی
ویدیو کامل از نبرد و اسارت شهید حریم آل الله محسن حججی - شهید محسن حججی از مدافعان حرم در سوریه بود که پس از اسارت بدست تروریست های داعش به شهادت رسید.
جشن تولد ۶۰ سالگی مهرانه مهین‌ترابی
جشن تولد ۶۰ سالگی مهرانه مهین‌ترابی - جمعه ۲۰ مرداد بیست و پنجمین مراسم «تولد ماه» به مناسبت سالروز تولد مهرانه مهین‌ترابی، بازیگر سینما و تلویزیون، با حضور جمعی از هنرمندان در موزه هنرهای دینی برگزار شد.
سلفی حقارت فراموش شدنی نیست
سلفی حقارت فراموش شدنی نیست - تصویر پشت صحنه برنامه رادیویی فرزاد حسنی و دوستانش را مشاهده می کنید.
دختر خلخالی: پدرم خشن نبود/ اهل مماشات نبود
دختر خلخالی: پدرم خشن نبود/ اهل مماشات نبود - مدرسه که می‌رفتم تقریباً همه معلم‌های من می‌دانستند که پدر من کیست. این خیلی اذیت می‌کرد. تک‌وتوک می‌آمدند و سفارش دوست و آشنایی را برای کاری می‌کردند.
اسکورت تامل برانگیز و عجیب خودروی مهران مدیری در مشهد!
اسکورت تامل برانگیز و عجیب خودروی مهران مدیری در مشهد! - مهران مدیری که برای حضور در جمع مخاطبان فیلم سینمایی «ساعت 5 عصر» به مشهد رفته بود با اسکورت ویژه به سینمایی رفت که هوادارانش برای استقبال منتظر او بودند.
حرکات عجیب احمدی  نژاد هنگام تعریف خاطرات بقایی از زندان!
حرکات عجیب احمدی نژاد هنگام تعریف خاطرات بقایی از زندان! - حرکات عجیب احمدی نژاد هنگام تعریف خاطرات حمید بقایی از دوران زندان کوتاه مدتش
آزاده نامداری تیتر یک پرتیراژترین روزنامه سوئیس/ عکس
آزاده نامداری تیتر یک پرتیراژترین روزنامه سوئیس/ عکس - روزنامه پرتیراژ عصر سوییس بنام بلیک که بصورت رایگان توزیع میشود ، این تیتر را برای آزاده نامدارى انتخاب کرد:دورویی!
چرا واکنش افکار عمومی به آزاده نامداری بی رحمانه است؟
چرا واکنش افکار عمومی به آزاده نامداری بی رحمانه است؟ - متاسفانه جامعه ما و نظام ها و نهادهای اجتماعی، سیاسی و فرهنگی جامعه افراد را تشویق و حتی وادار می کنند چیزی غیر از آن خود واقعی خود باشند. اگر خانم نامداری خود را خیلی محجبه نشان نمی داد شاید این واکنش بی رحمانه نسبت به ایشان ایجاد نمی شد.
فیلم | لحظه هولناک اسید پاشی در خیابان ولی‌عصر
فیلم | لحظه هولناک اسید پاشی در خیابان ولی‌عصر - فیلم - تصاویر ضبط شده دوربین مداربسته از لحظه اسید پاشی در یک مغازه در خیابان ولی عصر تهران را در ویدئوی زیر می‌بینید.
پربازدیدها