پنج شنبه ۳ اسفند ۱۳۹۶ / Thursday, 22 February, 2018

طاهره صفارزاده، شعر آخر را سرود


طاهره صفارزاده، شعر آخر را سرود
«طاهره صفارزاده»، شاعر و مترجم قرآن، ساعت ۸ صبح دیروز، در بیمارستان ایرانمهر تهران چشم از جهان فروبست و به دیار باقی شتافت. این شاعر و مترجم ارزنده کشور که روز ۶مهرماه مورد عمل جراحی مغز قرار گرفته بود، به دلیل بالا رفتن فشار خون و تغییر حالت از وضعیت استاندارد از حدود ۱۰روز پیش به حالت کما رفت و سرانجام صبح دیروز درگذشت.
«طاهره صفارزاده»، شاعر، نویسنده، محقق و مترجم، در شهرستان سیرجان متولد شد و پس از کسب مدرک لیسانس در رشته زبان و ادبیات انگلیسی، برای ادامه تحصیل به خارج از کشور رفت. او سال۱۳۷۱ از سوی وزارت علوم استاد نمونه معرفی شد و سال۸۰ پس از انتشار ترجمه قرآن کریم به افتخار خادم القرآن نائل آمد. «صفارزاده» ماه مارس۲۰۰۶ همزمان با برپایی روز جهانی زن، از سوی سازمان نویسندگان آسیا و افریقا بعنوان شاعر مبارز و زن نخبه دانشمند مسلمان برگزیده شد. در زمینه زندگی فکری وی یکی از نکات برجسته، ترجمه قرآن مجید و نهج البلاغه به زبان انگلیسی است. این کار نشان از احاطه این بانوی برجسته به شرایط اجتماعی و سیاسی و فرهنگی جهان ما می دهد. جهان ما پس از ماجراهای بحث برانگیز ۱۱ سپتامبر وارد عرصه ای دیگر شد.
در این عرصه تازه، رسانه ها و گستره سیاست مغرب زمین هجمه ای هولناک را علیه آموزه ها و مبانی و دستاوردهای تمدن اسلامی روا داشتند. روشنفکران و پژوهشگران دینی مختلف سعی کردند به انحای مختلف علیه این هجمه بایستند. اگر دکتر نصر در کشورهای غربی به معرفی مجدد تعالیم اسلام به زبان ساده دست زد حنفی و رمضان و ارکون و ابوزید و صدها روشنفکر و پژوهشگر دیگر سعی نمودند از منظرهای مختلف تعارض و کشمکش اسلام و غرب را به بحث بگذارند، این تعارض را تبارشناسی کنند و یا در برخی موارد از شدت آن بکاهند. در این میان یکی از مهمترین کارها را می توان این دانست که کتاب های بنیادین اسلام را به مغرب زمینیان معرفی کرد. تلاش مرحوم صفارزاده برای ترجمه قرآن و نهج البلاغه به زبان انگلیسی صرفا تلاشی فرهنگی نبود و وی در این زمینه صبغه های ادبی امر را هم می جست. او بالاخره شاعری بود که به جنبه های هنری قرآن و نهج البلاغه بها می داد و این جنبه یقینا در این ترجمه ها تاثیرگذار بوده اند. با این همه از آنجا که یک روشنفکر دینی به رابطه دین و مدرنیته بها می دهد این جنبه روشنفکری را هم نمی توان از رویکرد مرحوم صفارزاده گرفت.
● رفتن به سمت مفاهیم قرآنی در شعر
به اعتقاد «سهیل محمودی»، طاهره صفارزاده رویکرد جدیدی را در شعر پس از نیما یوشیج ایجاد کرد که آن رفتن به سمت مفاهیم ایمانی و قرآنی بود. این شاعر یادآور می شود: صفارزاده از اواخر دهه۴۰ و اوایل دهه ۵۰، رویکردی جدی به مفاهیم دینی داشته است و این را سرآغاز یک تحول در ادبیات معاصر ایران می توان دانست. او در واقع، رویکردی جدید را در شعر پس از نیما به وجود آورده و آن رفتن به سمت مفاهیم ایمانی و قرآنی است. محمودی رایحه شعر صفارزاده را رایحه ای انقلابی دانسته و با اشاره به توجه صفارزاده به ائمه اطهار(ع) در سروده هایش، می گوید: او در شعرش به مفاهیمی مانند معارف وحیانی، انسان در هستی، حرکت ها و اهداف انبیا توجه جدی دارد که این ناشی از انس شاعر با کلام وحی، نهج البلاغه و صحیفه سجادیه است.
● او از پایه گذاران شعر اجتماعی انقلاب است
«عبدالجبار کاکایی» از «طاهره صفارزاده» بعنوان یکی از پایه گذاران شعر اجتماعی موسوم به انقلاب اسلامی یاد کرد و شعر او را مطلوب نخبگان دانست. این شاعر بیان می کند: به اعتقاد من، طاهره صفارزاده; پایه گذار شعر اجتماعی موسوم به انقلاب اسلامی است. در واقع، او را یکی از پایه گذاران این جریان شعری می توان دانست که نگاهش به عدالت اجتماعی، برآمده از مضامین دینی است و این نگاه زمانی در شعر شکل گرفت و تسری پیدا کرد که گرایش به موضوع های اجتماعی، در سیطره جریان چپ بود. بنابراین شعر پس از انقلاب، بخشی از نگاهش را مرهون شعر صفارزاده است.
● نقش محوری در شکل گیری ادبیات انقلاب
مرحوم صفارزاده به قوی ترین شیوه ممکن وارد مبارزات سیاسی و ادبی شد و در شکل گیری ادبیات انقلاب نقش عمده و محوری داشت. «حمید سبزواری»، شاعر پیشکسوت انقلاب، با بیان این مطلب دریاه مرحوک صفارزاده افزوده: صفارزاده بر تن شعر، لباس نویی پوشانده بود و اصولا شاعری نوپرداز بود. او اشعار پرمغز و معناداری را خلق می کرد که نسل جوان را شدیدا تحت تاثیر قرار می داد. در حوزه شعر سپید کمتر کسی را داریم که به قوت طاهره صفارزاده عمل کرده باشد.


منبع : روزنامه ابتکار

مطالب مرتبط

مولانا، خورشیدی از ایران در آسمان عشق


مولانا، خورشیدی از ایران در آسمان عشق
برآنیم تا در این نوشتار سخنی پیرامون یکی از مناسبتهای فرهنگی روز با شما عزیزان داشته باشیم. همانگونه که احتمالا مطلعید، سال ۲۰۰۷ میلادی از سوی سازمان علمی فرهنگی به عنوان سال مولانا (UNESCO) ملل متحد نامگذاری گردید. سخن اندر احوال و آثار مولانا جلال الدین رومی بلخی نه در این مقال می گنجد و نه در صلاحیت نگارنده آن با این حال از باب اینکه
"آب دریا را اگر نتوان کشید
هم به قدر تشنگی باید چشید"
نگارنده این سطور سر آن دارد که اهمیت این مناسبت را مختصرا یادآور گردد.
مولانا، این خورشید خاوران و این خداوندگار عشق و عرفان، دیر زمانی است که شرابی روح افزا در جان انسانهای شوریده و شیفته حقیقت ریخته، چونان که رایحه این شراب زندگیبخش از بند زمان و مکان رهیده، قرون و اعصار و شرق و غرب عالم را در نوردیده و برای انسان خسته و سرگشته روزگار ما از هر رنگ و زبان، نوید شادی و سرمستی به ارمغان آورده است. مولانا خود می فرماید:
"سخنم خور فرشته است من اگر سخن نگویم
ملک گرسنه گوید که بگو خمش چرایی"
پس عجب نیست که حدیث شیدایی یکی از سرآمدترین انسانهای همه اعصار چنان عالمگیرگردد که سالی را برای شناخت او و تفکراتش اختصاص دهند. در بیانیه رسمی یونسکو که به این منظور
منتشر گردید، در ابتدا سه کشور افغانستان، ترکیه و مصر به عنوان کشورهای برگزار کننده آیینها و جشنهای سال مولانا شناخته شده اند، بدون اینکه نامی از ایران در میان آید یا به پارسی و
پارس یگو بودن این بزرگمرد اشاره ای شود، هر چند که سرانجام مشارک ایران نیز در بخشهای جنبی تثبیت شد. نویسنده در اینجا در پی بحث تاریخ نیست و اثبات اینکه بلخ و قونی هی زمان مولانا هر دو در حوزه جغرافیایی ایران بوده اند، نیز در پی اثبات این نکته نیست که مرزهای فرهنگی ایران زمین حتی امروزه بسی گسترد هتر از مرزهای جغرافیایی آن است. پارسی و پارسی گو بودن شاعری که در برابر بیش از ۶۰۰۰۰ بیت پارسی در دو اثر عظیم منظوم مثنوی و دیوان شمس و چندین کتاب منثور، تنها ۵۰۰ بیت پراکنده ی ترکی دارد (که انتساب آنها هم به مولانا سند قطعی ندارد) و به شهادت تاریخ، خود و خانواده اش حتی در خود قونیه به پارسی تکلم میکرده اند، اظهر من الشمس است.
بدون اینکه قصد اهانتی به ملل همسایه در میان باشد، باید گفت که نسبت ترک دادن به مولانا همانقدر جفاپیشگی است که نسبت عرب دادن به ابن سینا و فارابی. باید پذیرفت که انسانهای بزرگ جهان وطنی اند و در حصر مرزبندیهای رایج نمی گنجند اینان چه
بسا که در بند این عالم هم نم یگنجند. مولانا حتی در بند کلمات هم نیست:
"قافیه اندیشم و دلدار من
گویدم مندیش جز دیدار من"
او شاعری را پیشه خود نمی داند، بلکه از شعر وسیله ای ساخته است تا با آن پرده از رخ زیبارویی که خود به دیدارش رفته کنار زند و گوشه ای از آن جمال را به ما بنمایاند. اما اینهمه مجوزی برای سکوت ما در برابر مصادره فرهنگی مفاخرمان نیست. برما ایرانیان است که در عصر ارتباطات و در سکوت و رخوت نهادهای رسمی فرهنگی، نخست در حد توان آشنایی خود را با این بزرگمرد و اندیشه هایش افزون گردانیم و سپس این گوهر درخشنده را به دوستان و آشنایان غیر ایرانی خود نیز بنمایانیم.
"به همه کس بنمایم، خم ابرو که تو داری
ماه نو هرکه ببیند، به همه کس بنماید"


وبگردی
ممنوعیت پروازهای «هواپیمایی آسمان» در اروپا
ممنوعیت پروازهای «هواپیمایی آسمان» در اروپا - پرواز تمام هواپیماهای «آسمان» در اروپا ممنوع است
استحاله! / بررسی نامه احمدی‌نژاد به رهبری
استحاله! / بررسی نامه احمدی‌نژاد به رهبری - دگرديسي‌هاي فراواني در ايران صورت گرفته‌است؛ اصولگرايان اصلاح‌طلب شده‌اند، تحول‌طلبان محافظه‌كار شده‌اند، مسئولان پاسخ ناكارآمدي‌هاي خود را از مردم مي‌خواهند و در تازه‌ترين نوع اين استحاله‌ها فردي كه بسياري مدعي هستند او برآمده از مهندسي انتخابات است با ارسال نامه به رهبرمعظم انقلاب درخواست برگزاري انتخاباتي آزاد، زودهنگام و به دور از مهندسي كرده‌است! محموداحمدي‌نژاد همان پديده خانمان براندازي كه براي…
سیف و بازی تکراری غیر مجازها !
سیف و بازی تکراری غیر مجازها ! - حرفهای تکرای بانک مرکزی در مورد صرافی ها و موسسات مالی غیر مجاز با یک جستجوی ساده در اینترنت.
مصاحبه دختری که با ریش به «آزادی» رفت با یورونیوز
مصاحبه دختری که با ریش به «آزادی» رفت با یورونیوز - فیلم - زهرا خوش نواز در گفتوگو با یورونیوز از مراحلی که برای آماده سازی ظاهرش طی کرد تا با چهره‌ای متفاوت وارد استادیوم شود گفت. او می‌گوید: «زمانی که از تونل گذر کردم و وارد ورزشگاه شدم و چشمانم به چمن ورزشگاه افتاد گریه‌ام گرفت.»
بار دیگر زیر گرفتن ماموران پلیس با ماشین سواری توسط دراویش
بار دیگر زیر گرفتن ماموران پلیس با ماشین سواری توسط دراویش - باز هم زیر گرفتن ماموران امنیتی و نیروی انتظامی توسط یک ماشین دیگر سواری توسط اراذل خیابان گلستان هفتم
حمله با اتوبوس به مأموران پلیس در پاسداران
حمله با اتوبوس به مأموران پلیس در پاسداران - کی از دراویش گنابادی با اتوبوس به مردم و مأموران پلیس در خیابان پاسداران تهران / گفته میشود تعداد شهدای ناجا در حمله آشوبگران فرقه ضاله گنابادی و حامیان نورعلی تابنده به ۴ تن رسیده است.
لحظه مواجهه وزیر راه با خانواده قربانیان سانحه هواپیمای
لحظه مواجهه وزیر راه با خانواده قربانیان سانحه هواپیمای - به دنبال سقوط هواپیمای تهران-یاسوج ویدیو لحظه مواجه خانواده های جانباختگان را با وزیر مشاهده می کنید.
حمله با چاقو به یک راننده سر پارک خودرو
حمله با چاقو به یک راننده سر پارک خودرو - تصاویری دردناک از حمله مرد موتور سوار با چاقو به یک مرد راننده در حضور همسر و فرزندش در شهرستان داراب استان فارس را در ویدئوی زیر می بینید. به نظر میرسد این اتفاق در پی جرو بحثی بر سر پارک کردن وسایل نقلیه روی داده است!
اگر «عدم رویارویی با حریفان اسرائیلی» آرمان ماست چرا پنهانی و دزدکی؟
اگر «عدم رویارویی با حریفان اسرائیلی» آرمان ماست چرا پنهانی و دزدکی؟ - آنچه مشخص است جمهوری اسلامی ایران باید تصمیم مشخص و درستی درباره سیاست عدم رویارویی با ورزشکاران رژیم صهیونیستی بگیرد. دیگر نمی‌توان با این روش تعقیب و گریزی با این مسئله برخورد کرد. دیگر نمی‌توان ورزشکاران را از مقابله با کشتی‌گیران اسرائیلی باز داشت و در برابر رسانه‌های جهانی گفت به خاطر مصدومیت در میدان حاضر نمی‌شویم و در داخل جشن بگیریم که ما عزت‌مان را حفظ کردیم و...
بدل ایرانی آنجلینا جولی رونمایی شد !
بدل ایرانی آنجلینا جولی رونمایی شد ! - شب گذشته مراسم اکران فیلم بلوک 9 خروجی 2 به کارگردانی علیرضا امینی و تهیه کنندگی محمدرضا شریفی نیا و نیز فیلم شاخ کرگدن در پردیس سینمایی ملت برگزار گردید.
اظهارات جنجالی احمدی نژاد در مقابل دادگاه
اظهارات جنجالی احمدی نژاد در مقابل دادگاه - سخنرانی پرحاشیه احمدی نژاد در مقابل دادگاه بقایی
    درس‌ هایی از غول‌ های دنیای فناوری
    به نظرم رهبران بسیاری از سازمان‌های بزرگ اعتقادی به تغییر ندارند؛ اما با نگاهی به گذشته، رد پای تاریخ را خواهید دید. بدانید که اگر کسب‌ و کاری بی‌رمق دارید، مسلما با مشکلاتی روبه‌رو خواهید بود.