شنبه ۱۱ اردیبهشت ۱۳۹۵ / Saturday, 30 April, 2016

تـَلّ ضحـّاک چه بوده است ؟


در حدود ۳ کلیو متری جنوب شهر فسا ، تپـّه ای خاکی وجود دارد که ساخت آن توسط طبیعت انجام نپذیرفته است و در واقع تلی است که در اثر تخریب بناهای خشتی وگلی اعصار گذشته ایجاد شده است.
تــّل ضحاک حدود ۲۵ متر ارتفاع دارد ودر اطراف آن تا محوطه ی خندق، سفالها ،آجرها وآثار فراوانی به چشم می خورد . این محوطه در ۲۴ شهریور ۱۳۱۰ شمسی ذیل شماره ۱۵ آثار باستانی ایران به ثبت رسیده و بارها توسط کاوشگران و باستان شناسان خارجی وداخلی به گونه های مختلف مورد بررسی وکاوش قرار گرفته که طی این کاوشها آثار و اشیاءی فراوانی از دورانهای مختلف به دست آمده است.
در مورد اینکه تـل ضحاک در اصل چگونه بنا یا محلـّی بوده ،عقاید مختلفی بیان شده که به طور اختصار عبارتند از :
الف) ویلیام اوزلی برادر سر گور اوزلی (سفیر انگلیس در عهد قاجاریه)در سال۱۲۲۷ـ۱۲۲۶ به فسا مسافرت کرد وی امید داشت در فسا قبر کوروش را بیابد ولی اینگونه نشد. ودر دو میل دورتر تل ضحاک را دید و اظهار داشت ممکن است بر فراز این تپه در گذشته قصر یا کاخی وجود داشته است
ب) فلاندن و کوست فرانسوی که در سال ۱۲۵۷ ه ـ ق از فسا دیدن کرده اند ضمن اظهار تردید در مورد سخن باستان شناسانی که این تل را ((شهــر کوروش )) و محــل پایتـخت عظیم هخامنشــی گفــته اند ، می نویسند: از وضع ظاهری تل ضحاک چنین بر می آید بنای خاکی در این محل وجود داشته است ، لیکن این حدس چندان قوی نیست و ممکن است اهالی فسا که بدان نزدیکترند سنگ ومصالحش را کنده و برده باشند، شاید برحسب قدیم از خشت وگل بوده و سطح خارجی آن از آجر و در اثر بارانهای متمادی به شکل توده وتلـّی در آمده است چه هنوز در اطراف بنا تکـّه های آجر دیده می شود.
ج ) سر اورل استین انگلیسی در سال ۱۳۱۳ ه ـ ش به کاوشهایی در محدوده ی شهرستان فسا دست زد وی در تل ضحاک تعدادی ظروف سفالین پیش از تاریخ و اعصار بعد از آن از دل خاک بیرون کشید و با کشف بسیاری از لوازم و وسایل زندگی بعد از اسلام ، آبادانی فسا را تا دوران خلفای عباسی گواهی کرده است وی بنای تل ضحاک را زیگورات ایلامی میداند که مار پیچ آن در اثر گذشت زمان از بین رفته و صورت مخروط به خود گرفته است و گورهای کشف شده در پای این زیگورات به هزاره سوم و چهارم قبل از میلاد تعلق دارد.
د ) در فارسنامه ناصری در توصیــف شهــر فسا که همان تــل ضحــاک بوده به نــل از منا بع قدیمی تر می نویسد:
شهری بزرگ بود،{که} قلعه ای در میان داشته و خندقی عمیق بر گرد{دور} آن قلعه بود ودر میان آن قلعه شاه برجی از خشت خام و گل ساخته بودند که بعد از خرابی چندین ساله که شماره اش را خدا می داند از آن شاه برج ، تل بزرگی باقی مانده است که اکنون به اندازه ۱۵ ذرع از ارتفاع آن باقی است و{ارتفاع آن} از دامنه تا سر آن از ۳۵ ذرع بیشتر است و خندق گرد آن شهر {هنوز}باقی است ودر سالهای تر{پر باران} تا نیمه ی آن پر آب شود ودر میان این قلعه وشهر زراعت کنند .
هـ ) در پاییز ۱۳۳۹ شمسی ضمن کاوشهای علمی اداره ی کل باستان شناسی فارس که بوسیله آقای فریدون توللی انجام می گرفت، ته ستونی متعلق به دوران هخامنشی از سنگ سیاه در ۴ کیلو متری جنوب فسا کشف گردید و در مجاورت ان سنگهای عظیم و مـــدّورشبیه سنگها و زیر ستونهای تخت جمشید و پاسارگاد به صورت احجار جوش خورده ی کرشکی (؟) به طور نیم شکسته و شکسته از زیر سنگ وبنای گچ وسنگی متعلق به قرن پنجم هجری قمری ظاهر گشت و به مسافت ۳ کیلو متری سنگهای فوق احجار عظیم دیگری هم در برابر بقعه امامزاده حسن پیدا شد و آقای توللی اظهار داشته که هخامنشیان بنای دیگری نیز در مجاورت قریه فیروزادمرد داشته اند.
فریدون تولـّلی در یکی از گزارشهای باستان شناسی خود می نویسد: ظاهرا وجود یک طبقه نسبتا ضخیم خاکستر، در سطح معینی از طبقات پیاز مانند superpose این تپـّه عظیم، چنین گواهی می دهد که شهر باستانی فسا یا تل ضحاک امروز در گذشته به علل نامعلومی دستخوش حریقی بس سهمگین گشته و طبعا قسمت عمده اشیاء و وسایل زندگی ساکنین آن به سبب عدم انتقال در زیر سقف و ستونهای فرو ریخته به یادگار مانده است و شک نیست که اکتشاف تدریجی این گونه یادگارهای خونین و غم آلود ، به شناختن تاریخ ونحوه زندگی مردم آن اعصار کمک بزرگ تواند کرد… و گمانه زنی های چندی که سال گذشته {۱۳۳۸} اینجانب به دستور اداره کل باستان شناسی در تل ضحاک و اتلال پیرامون آن انجام دادم، …سبب پیدایش قطعاتی چند از بهترین نمونه ظروف سفالی و لعابدار دوران ساسانیان و اوایل اسلام گردید.
علاوه بر آثار و اشیایی یاد شد ه می توان به اشیای زیرکه از تل ضحاک کشف شده اشاره نمود
ـ مجسمه آفرودیت از جنس مرمر یونانی که توسط اشتاین کشف گردید.
ـ جام سفالی فیروزه رنگ با لعاب مینایی
ـ ظروف مینایی برجسته
ـ دو عدد قبـّه طلا متعلق به دسته صندلی شاهی
ـ و ابزار زندگی و همچنین سکـّه هایی از دورانهای مختلف

منبع : سایت فساهو

مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
تجربه تبعید , اسکالیا , مکه خونین , بهار نفت , تاجران فصلی , خانم باردار , اتوبوس‌ ها , پنج ستاره , اصلاح ژنتیک , سه سال آینده , ممنوعیت خالکوبی , نانوالکترود , تیم ملی وزنه‌بردرای , بخش حمل‌و‌نقل , منظره جذاب , شهرک نشینان صهیونیست , گل دربی , باشگاه چارلتون , تحریم های اروپا , جراحی موفقیت آمیز , مواد چرب , سفارت اسرائیل , زن فون , فروش بدون نسخه , بهترین اپلیکیشن ها , نزولات , کتاب استانی , انجمن عجیب , غرامت سنگین , شل آمریکا , هزار پرسش بی پاسخ , مبرسلیم , موس شکلات , فلوراید , سروش محلاتی , باربکیو , حرف سیاسی , ریزترین اره برقی , نوشیدنی , سفر سالموند به ایران , مشارکت روسیه , عسل درمانی , سامانه هشدار , ضمیر ناخودآگاه , تیم ملی والیبال آرژانتین , صندوق‌های رأی شفاف , پاکبانان شیرازی , واکنش های عصبی , رئیس کمیته مسابقات , توصیه به مدیران ,

برخی از مطالبی که کاربران هم اکنون در حال خواندن آن هستند
آبیاری , بیا بیا که پشیمان شوی از این دوری , قدیمی‌ترین آثار به‌ خط آرامی در ایران , رباعیات ـ قسمت دوم , پیش لب تو حلقه به گوشم بنفشه‌وار , دانمارک , تشخیص افتراقی , درمان , اگزاندرونول - OXNADROLONE , نیشابور , ترا می‌زیبد از خوبان غرور و ناز و تن داری , اختلالات غدد درون‌ریز , سیر طبیعی , پرندهٔ طلائی , تأمین آب آشامیدنی سالم , گرگ و میش , ایل (طایفه) یوسفی , غار كارده، روستای كارده، مشهد , غربالگری , وضعیت وفاداری ,

برخی منابع مهم خبری
taamolnews.ir تعامل , sibna.ir سیبنا , sedayiran.com صدای ایران , itanalyze.com آی تی آنالیز , bimehnews.ir بیمه , ifnam.com ایفنام , unp.ir اخبار دانشگاهی , tarafdari.ir طرفداری , foodna.ir فودنا , iranvij.ir ایران ویج , parsine.com پارسینه , akharinnews.com آخرین , ikcopress.com ایران خودرو , salameno.ir سلام نو , ghatreh.com قطره , emrouzin.com امروزین , zamannews.ir زمان , talanews.com طلانیوز , atynews.com آتی نیوز , jahaneghtesad.com روزنامه جهان اقتصاد , p30world.com پی سی ورلد , hayat.ir حیات , eghtesadonline.com اقتصاد آنلاین , imna.ir ایمنا , tadbirvaomid.ir تدبیر و امید , techshot.ir تک‌شات , shafaf.ir شفاف , peymane.ir پیمانه , eshetab.com شتاب , bina.ir بینا ,

وبگردی
خودسوزی جوان مهاجر ایرانی / فیلم (+18) - یک پناهنده 23 ساله ایرانی به نام «امید» که به صورت غیرقانونی و از راه دریا خود را به استرالیا رسانده بود، در اعتراض به وضعیت بازداشتگاه نائورو خود را به آتش کشید.
یک ایرانی برنده جایزه عکاسی سونی / تصاویر - اصغر خمسه، عکاس ایرانی با مجموعه «آتش نفرت» جایزه معتبر مسابقه عکاسی جهانی سونی در سال ۲۰۱۶ را به دست آورد. عنوان «عکاس سال» و جایزه جهانی سونی به ارزش ۲۵ هزار دلار به خاطر عکس‌هایی از قربانیان اسیدپاشی در ۸ فریم به اصغر خمسه تعلق گرفت.
21 روز شکنجه زجرآور یک زن در مشهد / تصاویر - اعظم زنده است، اعظم بعد از 21 روز شکنجه توسط شوهرش، هنوز زنده است؛ او و دخترانش 21 روز آب و غذا نخوردند، اما هنوز زنده‌اند؛ هدیه و هانیه دختران پنج و هفت ساله او هنوز نفس می‌کشند، اما دیگر هیچوقت از صدای زنگ در خانه خوشحال نمی‌شوند.
محرمانه‌های «صدا و سيما» در «من و تو» - جنابعالی در خصوص آرشیو سازمان و پخش تصاویر محرمانه از شبکه های معاند اظهار نظر کرده بودید که هیچ تصویری از آرشیو خارج نشده است. سوال اینجاست که چرا مدیرکل اسبق آرشیو تا سر حد بازداشت پیش رفت و تنها به دلیل واسطه‌گری شما بازداشت نشد؟
مصاحبه با پدر و مادر متهم به قتل ستایش قریشی - فیلم/ پدر متهم به قتل ستایش: با دست خودم پسرم را تحویل پلیس دادم/ هر چه قانون حکم کند می‌پذیریم
بازی "کلش آف کلنز" در مجلس شورای اسلامی! / عکس - در زیر تصویر یکی از نمایندگان مجلس را در حال بازی کلش آف کلنز مشاهده می‌کنید.
ناگفته‌های خواهر «بابک زنجانی» - نوبهار زنجانی، یکی از خواهران بابک زنجانی در گفت‌وگویی به تشریح روند بازداشت برادرش تا صدور حکم پرونده پرداخت.
احمدی نژاد: کارشان تمومه! / فیلم - در این فیلم احمدی نژاد در پاسخ به این سوال که عده‌ای عکس شهدا را می‌بینند و برعکس عمل می‌کنند این جمله را گفته است؛ فیلم را در زیر ببینید.
فیش حقوق جالب یک مدیر خودروساز ! - این رقم عجیب و سرسام آور در حالی به یکی از معاونین مهدی جمالی مدیرعامل سایپا پرداخت می شود که معلوم نیست محمدرضا نعمت زاده وزیر صنعت، معدن و تجارت از پرداخت چنین رقم سرسام آوری به زیر مجموعه خود خبر دارد یا خیر؟
قوچان نژاد کنار عروس خانم و خواهر بازیگرش / تصاویر - رضا قوچان نژاد سرانجام پس از شایعات زیادی که درباره ازدواجش با خواهر ساره بیات،بازیگر سینما مطرح بود،این وصلت فرخنده را جشن گرفت.
شایعه یک طلاق سینمایی قوت گرفت - به نظر می‌رسد در زندگی شخصی و مشترک بهاره رهنما و پیمان قاسم خانی تغییراتی رخ داده و براساس شایعات از یکدیگر جدا شده‌اند.
ازدواج «محمد رضا گلزار» با «دیا میرزا» ؟! / فیلم - حضور بازیگر مشهور سینمای کشورمان در هندوستان با حاشیه هایی همراه بوده است.
بابک حمیدیان هم ازدواج کرد / تصاویر - خبرهایی مبنی بر ازدواج بابک حمیدیان با مینا ساداتی در فضای مجلازی منتشر شد که هنوز این دوبازیگر به این اخبار واکنشی نشان نداده اند و صحت و سقم این خبر هنوز مشخص نشده است.
مرگ ناگهانی خانم مجری در برنامه زنده / فیلم - کاربران شبکه های اجتماعی با انتشار ویدیویی از این ماجرا تأکید کردند که مرگ ناگهانی این مجری اوکراینی همه بینندگان را غافلگیر کرد.
ازدواج یکتا ناصر با یک کارگردان / تصاویر - منوچهر هادی، کارگردان سینما که این روزها فیلم "من سالوادور نیستم" را روی پرده سینما دارد، با انتشار عکسی در صفحه شخصی خود در اینستاگرام از ازدواج خود با یکتا ناصر، بازیگر سینما و تلویزیون و یکی از بازیگران همین فیلم خبر داد.
جدیدترین تصاویر از حادثه دلخراش اسلامشهر (16+) - حادثه دلخراشی دیروز در اسلامشهر رخ داد که در آن حداقل یک نفر از شهروندان فوت کرد و ۶ نفر دیگر به شدت مجروح شدند.
ماجرای جنجال پاهای برادر روحانی / تصاویر - بتازگی نوع نشستن حسین فریدون در هنگام سخنرانی روحانی به یکی از موضوعات داغ برخی سایت‌ها و شبکه‌های اجتماعی تبدیل شده است.
حدادعادل و عکسی از نیوشا ضیغمی / تصاویر - سرلیست اصولگرایان تهران که با کسب رتبه 31 در تهران نتوانسته بود به مجلس راه یابد و عرصه را تماما به رقیب باخته بود عکسی از نیوشا ضیغمی با تیتر «من به کاظم جلالی رای می دهم» را به برخی نمایندگان نشان می دهد.
این آدم در میان ماست / + 18 - انجمن حمایت از حیوانات ایران با ارسال نامه‌ای به دادگستری استان گلستان، خواستار محاکمه یک شکارچی غیر مجاز ساکن روستای گونیلی شهرستان کلاله شده که یک قلاده سگ را به روشی بی‌رحمانه شکنجه کرده و سپس کشته است.
عقد محسن تنابنده و همسرش / تصاویر - خواندن خطبه عقد محسن تنابنده و همسرش در دفتر سید محمد خاتمی. محسن تنابنده با انتشار عکس زیر در صفحه اینستاگرامش، این گونه نوشت: طعنه ی خلق و جفای فلک و جور رقیب همه هیچند اگر یار موافق باشد
    پربازدیدها