چهارشنبه ۱۶ اردیبهشت ۱۳۹۴ / Wednesday, 6 May, 2015

نظامی عروضی

ابوالحسن احمدبن عمربن على سمرقندى معروف به نظامى عروضى از شاعران و نويسندگان قرن ششم هجرى است. ذکر حال او را عوفى به اختصار تمام آورده و از اشعار او چند بيت که لطفى از آنها مشهود نيست نقل کرده است. نظامى با آنکه از مقام بلند خود در شعر سخن مى‌گويد، او را مهارتى چنانکه بايد در شعر نبود و يا اگر در اين فن استاد مطلع بود، از ذوق خداداد بهره‌اى وافر نداشت و حال آنکه در نثر استادى بزرگ است و چه در نثر مصنوع و آراسته و چه در نثر مرسل فصيح و شيوا يد بيضا مى‌نمايد و کتاب چهار مقالهٔ او با آنکه اشتباهات تاريخى بسيار در آن ديده مى‌شود، از جملهٔ بدايع آثار پارسى و از بهترين نمونه‌هاى کتب منثور اين زبان است. نظامى عروضى علاوه بر ادب که در آن متبحر بود، در طب و نجوم نيز مهارت داشت.
وى در خدمت ملوک غورى آن شنسب به‌سر مى‌برده و چنانکه خود تصريح کرده است سال‌ها به مدح آن پادشاهان اختصاص داشته و کتاب خود را به‌نام ابوالحسن حسام‌الدين على‌بن فخرالدين مسعود برادرزادهٔ ملک شمس‌الدين محمدبن فخرالدين مسعود پادشاه معروف غورى نوشته است.
از احوال نظامى عروضى اطلاع کافى در دست نيست. گويا در اواخر قرن پنجم هجرى در سمرقند ولادت يافته و مدتى از جوانى خود را در مولد خويش سمرقند به کسب علوم مشغول بوده است. سپس بين سال‌هاى ۵۰۴ و ۵۰۶ هـ به خراسان رفت زيرا در سال ۵۰۴ هـ در سمرقند از دهقان ابورجا اطلاعاتى دربارهٔ رودکى کسب کرد و در سال ۵۰۶ هـ در بلخ به خدمت عمر خيام رسيد و در سال ۵۱۰ هـ در طروق طوس خدمت معزى را درک کرد و شعر خود را بر او عرضه داشت و در همين اوان گويا به خدمت آل شنسب اختصاص يافت و بعد از اين تاريخ نيز گاه به خراسان سفر مى‌کرد.
اثر بسيار مشهور او کتاب 'چهارمقاله' است. اين کتاب که اسم اصلى آن مجمع‌النوادر است مشتمل است بر چهار مقاله در بيان شرايط چهار طبقه از ندماى سلاطين يعنى دبيران و شاعران و منجمان و طبيبان. نويسنده در مقدمهٔ هر مقاله با انشائى مزين و مصنوع شرايط و در بايست‌هاى هريک از اين فنون و مقدماتى را که براى اثبات هريک از نظرهاى خود به آوردن حکايت يا حکايت‌هائى مبادرت مى‌جويد که راجع است به احوال و اختصاصات رجال بزرگى که در آن فن مشهور و مرزوق بوده و در خدمت سلاطين جاه و مرتبت داشته‌اند. به‌همين علت چهار مقاله علاوه بر آنکه جنبهٔ يک کتاب انتقادى متقن دربارهٔ هريک از چهار فن مذکور و اصحاب آنها دارد، داراى اهميت بسيار زياد ديگرى نيز در تاريخ ادب پارسى است و آن احتواء بر اطلاعات ذى‌قيمت تاريخى بسيار است که در کتب ديگر پارسى کمتر مى‌توان يافت.
همين امور باعث شده است که چهار مقاله از قديم باز شهرت و اهميت حاصل کند و نقل‌هائى از آن در کتبى مانند تاريخ طبرستان ابن اسفنديار و تاريخ گزيده و تذکرهٔ دولتشاه و امثال آن صورت گيرد.
تأليف کتاب مجمع‌النوادر يا چهار مقاله بايد در حدود سال ۵۵۱-۵۵۲ صورت گرفته باشد چه هنگام تأليف آن سلطان سنجر (م ۵۵۲) در حيات بوده و ضمناً نويسنده از جملهٔ کتب مهمى که بايد مورد مراجعهٔ دبيران قرار گيرد مقامات حميدى را که به سال ۵۵۱ تأليف شده است نام مى‌برد. اين کتاب به اسم ابوالحسن حسام‌الدين على از شاهزادگان غورى نوشته شده و تاکنون چندبار به طبع رسيده است.
شيوهٔ انشاء نظامى عروضى در ادب فارسى قابل توجه بسيار است. وى اگرچه در آغاز ابواب چهارگانهٔ کتاب خود انشائى نسبة مصنوع دارد، ليکن در ديگر مواضع کتاب خود کمتر به صنايع متوجه مى‌شود و گاه اسجاعى به‌کار مى‌برد اما کلام او در همهٔ موارد جزيل و استوار و خالى از زوايد و در نهايت اتقان و فصاحت است. عروضى در ابتداى کتاب شرحى مختصر در اصول حکمت و اقسام موجودات علوى و سفلى و کيفيت حدوث حيوانات و انسان و احوال نفسانى او و اثبات نبوت و لزوم نائب براى نبي، يعنى پادشاه، آورده است.
مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
تولد نوزادان , خوردن حشرات , جیمز فرانکو , دهم فروردین , جشنواره علامه حلی , شکوه السلطنه , شرکت کالا , دوئل مرگبار , ایزیدی , حسین روحانی نژاد , ویروس های خطرناک , تقویم امدادی , سلامت عمومی , نزاع های خیابانی , اختلالات نورولوژیک , یوهان کرویف , سانتریفیوژ , کواشی , شربیانی , شبکه رویترز ,

مقالات پربیننده امروز
بهداشت / دانستنی‌های پزشکی / بیماریها / بیماریهای التهابی روده , بانک اطلاعاتی کتاب / برات بهشت: میلادیه - مدایح - مراثی چهارده معصوم (ع) به انضمام دوبیتی - رباعیات - قصائد - غزلیات , علم و زندگی / سخن بزرگان / سایر / تلنگر , بانک اطلاعاتی کتاب / ولایت علی (ع) در قرآن کریم و سنت پیامبر (ص): در پاسخ به نوشته شیخ ابوسلمان عبدالمنعم بلوچ... , سیاسی / ایران / انقلاب اسلامی / فلسفه فطرت‌گرا و مردم‌گرای انقلاب اسلامی , بانک اطلاعاتی کتاب / گلچینی از گوشه‌ی دستگاهها و آثاری از استادان موسیقی ملی ایران برای پیانو و نوازندگان سازهای ... , بانک اطلاعاتی کتاب / جنگ فجیع جهانی اول , کامپیوتر و فناوری‌اطلاعات / سخت‌افزار / همه چیز درباره Ultra Durable ۳ , بانک اطلاعاتی کتاب / نقش بازی و اسباب‌بازی در آموزش کودکان , بانک اطلاعاتی کتاب / لاله‌های صحرا , بانک اطلاعاتی کتاب / من هدیه‌ام، لطفا مرا باز کن! , بانک اطلاعاتی کتاب / ریاضیات سال اول دوره دبیرستان: ویژه دانش‌آموزان ممتاز رشته ریاضی , بهداشت و درمان / بیماریها / آلرژی، ایمونولوژی و روماتولوژی / پیشگیری از شایع ‌ترین حساسیتهای فصل بهار , بانک اطلاعاتی کتاب / Balloons 2: student book , فرهنگی و هنری / میراث‌فرهنگی و تاریخی / تاریخ / برج خاموشان , بانک اطلاعاتی کتاب / ایمونولوژی و سرولوژی بالینی و آزمایشگاهی (ایمونوپاتولوژی) , بانک اطلاعاتی کتاب / ماهی مست , بانک اطلاعاتی کتاب / شکوفه‌های خیال , بانک اطلاعاتی کتاب / طراحی فضای شهری , بانک اطلاعاتی کتاب / عربی به زبان ساده: شامل 65 تمرین و حدود 1200 سوال چهارگزینه‌ای با پاسخ‌های تشریحی و کلیدی ,



وبگردی
طنز روضه خوانی در یک مجلس به سبک مداحان ! - این واقعیتیست از برخی مراسماتی که من اعتقاد دارم واقعا در اونها چرت و پرت گفته میشه . گرچه موضوع ترحیم هست اما سبک اون بیشتر شبیه مراسمات مداحی اهل بیت و در این قضیه تند روی شده.
طنز سخیف شمعدونی - بر خلاف ادعای کارگردان این سریال ، شاهد بازی‌های اغراق آمیز شخصیت‌ها و شوخی‌های زیاد و بعضا همراه با لودگی آنها هستیم. شوخی‌های بسیار سخیف که در اکثر مواقع با مسخره کردن یکی از شخصیت‌های سریال همراه است.
جانشین پژو ۴۰۵ را بشناسید / تصاویر - شیر پیر صنعت خودرو ایران پژو ۴۰۵ است که امسال در صنعت ما ۲۴ ساله شد و همچنان در جمع فرزندانش حضور دارد اما مدت‌هاست حکمرانی را به خانواده‌اش واگذار کرده اما نه زخمی شده و نه محکوم به جدایی از جمع شیر‌ها‌.
فیلم مسابقه رقص آمریکایی پسران ایرانی در پارک - چند سالی می شود که فعالیت‌های ورزش های خیابانی به صورت رسمی از فدراسیون ورزش‌های آمادگی جسمانی مجوز گرفته است و این ورزش‌ها شیوع و طرفداران زیادی در بین جوانان ایرانی پیدا کرده است. فینال مسابقات رقص آمریکایی در پارک آب و آتش برگزار شد.
روناک یونسی ! تصاویر - سلفی میترا حجار و دوستان. سلفی آقای گامنو (خواننده گروه بروبکس) با درسای فرح‌نیا (بازیگر مجموعه در حاشیه). شیوا طاهری، دوست محترم و وینستون سفید در یک کافه.
بیداد سگ کشی در چین / فیلم + 18 - چندی پیش یک کلیپ تصویری که به صورت مخفیانه فیلم‌برداری شده بود در فضای مجازی منتشر شد. در این کلیپ، سگ‌های بی‌گناه در جلوی چشم یکدیگر با ضربات ممتد باتوم کشته می‌شوند. این افراد سپس پوست سگ‌ها را از بدنشان جدا می‌کنند و آن را به چرم تبدیل می‌کند.
فجیع ترین نوع اعدام داعش / عکس +18 - تروریست های داعش فجیع ترین نوع اعدام را به نمایش گذاشتند: انهدام سر با بلوک سیمانی. به گزارش دیلی میل گروه تروریستی داعش دو مرد را به اتهام قتل سه زن محکوم به اعدام کرد و سر آنها را در ملاء عام با بلوک سیمانی از هم پاشید.
جدال توییتری ظریف با تام کاتن - پنهان شدن در ایالات متحده در حالی که کشورت برای بقا می‌جنگید، نشان شجاعت نیست، بلکه نشانه شخصیت ترسویی است که هنوز هم به چشم می‌خورد.
تهدید هواپیمای ایران توسط جنگنده‌های سعودی / فیلم - دیروز جنگنده‌های رژیم جنایات کار آل سعود هواپیمای مسافربری ایرانی رادر آسمان یمن تهدید کرده وچون راه به جایی نبردند با تخریب برج مراقبت و باند فرودگاه صنعا مانع فرود هواپیمای حامل کمکهای کشورمان شدند.
متین ستوده بازیگر مجموعه میکائیل / تصاویر - همچنین تصویر یکتا ناصر در کنار ریوالدو در برزیل. کفته می‌شود آقای ریوالدو برای بازی در این فیلم 1 میلیون دلار پیش از 3 میلیارد تومان دریافت کرده‌اند!
دسته گل داماد آقای وزیر بعد از یک قل دو قول - تجدید خاطره با سوال از رئیس جمهور ، ماجرای پرادو وبچه پولدارهای مست ، دسته گل داماد آقای وزیر بعد از یک قل دو قول بازی کردن ، معاون وزیر که با سخنش کارگران را در افق محو کرد ، سرتیپ هندی در وزارت نفت ، هدیه جالب برای رفیق چاوز
موزیک ویدئو خارجی‌ها از قلب تهران - این چند نفر اعضای یک گروه موسیقی اهل ونزوئلا هستند. در تهران یک موزیک ویدئو ساختند که در شبکه‌های اجتماعی پخش شده است.
حرکات باورنکردنی راننده مست در اتوبان تهران! - همراهی یک شب خبرنگار با پلیس نامحسوس و واکنش دیدنی رانندگان خودرو با سرعت زیاد و حرکات مارپیچ.
روایت تنها بازمانده تصادف بی‌ام‌دبلیو - نامش آرمین بخشی است، ٢٤ساله و تنها بازمانده تصادف بی‌ام‌دبلیو در اتوبان همت. آن بامداد دوشنبه که آمد، راحت آمد و سخت رفت، دوستی‌هایشان تمام شد و تنها سیاهی بر جا ماند.
جنجال اپیلاسیون و مجری بی‌بی‌سی فارسی - ستار سعیدی مجری تلویزیون بی‌بی‌سی فارسی در صفحه رسمی خود در توئیتر نوشت: اپیلاسیون هم به کیس‌های پناهندگی اضافه شد.
اشکهای خانزاده در کنار عذرخواهی از مردم - بنابر هماهنگی قبلی ، گزارشگر شبکه خبر امروز بعد از جلسه انضباطی در دفتر باشگاه حاضر شد و با کریم باقری ، محمود خوردبین ، محمدحسین نژاد فلاح و محمدرضا خانزاده به گفت و گو پرداخت که این بازیکن در حین مصاحبه بغض کرد و گریست .
مصاحبه شنیدنی علی دایی در انگلستان - یکی از اعضای هیات مدیره فایل صوتی یکی از جلسه‌ها را در اختیار من قرار داده و اگر بخواهم این فایل را در اختیار مردم قرار بدهم، واقعا معلوم نیست که چه خواهد شد؟!
سلفی آزاده زارعی و نرگس محمدی / تصاویر - عکسی باورنکردنی از فرهاد مجیدی !! بعد از هزارن عکس در رستوران و باشگاه بدنسازی و گردش و تفریح بالاخره یک عکس از فرهاد مجیدی در حال ورق زدن یک کتاب دیده شد.
درگیری کریم باقری با پیام صادقیان / تصاویر - بازیکن پرحاشیه پرسپولیس در حاشیه بازی تیمش برابر سایپا جنجال آفرید. بعد از اینکه پیام صادقیان در ترکیب پرسپولیس مقابل سایپا به میدان نرفت و با برخی درگیری پیدا کرد با دستور برانکو از پرسپولیس اخراج شد.
نقاشی یکی از هواداران مهناز افشار / تصاویر - سلفی نیکی کریمی در خیابان ولیعصر. سلفی حامد کمیلی در اتاق گریم که خبر از یک کار جدید میدهد. پوستر تور آمریکایی کنسرت بنیامین. میترا حجار در پشت صحنه تئاتری با هنرنمایی لادن مستوفی. و عکس هنری آزاده ریاضی بازیگر کهنه کار سریال‌های ایرانی.
پربازدیدها
عراقچی: توافق نهایی بیشتر از 20 صفحه است - مذاکره کننده ارشد تیم هسته‌ای کشورمان گفت : بحث تحریم‌ها مهمترین بحث در مذاکرات است و طبق آنچه که مد نظر ماست تحریم ها از ابتدای توافق باید برداشته شود.
پایبندی به‌ اصول‌ خبررسانی - اتفاقات تازه‌ای که در شبکه خبر و بخش‌های خبری تلویزیون رخ داده، فارغ از این‌که نتیجه انحلال واحد مرکزی خبر و تشکیل خبرگزاری صدا و سیماست یا محصول تغییر نگاه ...
دور‌ هم‌نشینی‌های پرماجرا در سریال «شمعدونی» - یک زمانی خانواده‌ها گسترده اما در کنار هم بودند؛ پدربزرگ، مادر بزرگ، عمه، خاله، دایی و... در یک خانه بزرگ یا در یک محله زندگی می‌کردند. این نوع زندگی به ...
خوشبخت‌ترین مادران جهان در نروژ زندگی می‌کنند - گروه جامعه: نتیجه تحقیقات یک سازمان خیریه معتبر نشان داده مادران نروژی بهترین شرایط زندگی را در جهان دارند. از ...
شکست 2-1 رئال‌مادرید در خانه یوونتوس - گروه ورزشی: یوونتوس با پیروزی 2-1 مقابل رئال مادرید در دیدار رفت مرحله نیمه نهایی لیگ قهرمانان، به صعود به دیدار ...
شعله‌های جنگ یمن در حال افزایش است - پرتاب خمپاره به یک شهر مرزی عربستان؛
جشن پیروزی بازیکنان یووه برای شکست شکننده رئال مادرید - جشن پیروزی بازیکنان یووه برای شکست شکننده رئال مادرید یوونتوس بازی رفت مسابقه پای فینال با رئال مادرید را در خانه با پیروزی سپری کرد.
علی رغم حذف شدن لذت بردیم - سرمربی تیم فوتبال فولادخوزستان می‌گوید پیروز شدن برابر لوکوموتیو برای تیم فولاد علی رغم حذف شدن از بازی های آسیایی، بسیار لذت بخش بود.
پریناز ایزدیار از همکاری‌اش با نصیریان می‌گوید - پریناز ایزدیار از بازیگران جوان تلویزیون و سینماست که در همین مدت کوتاه حضورش توانسته جایگاه نسبتا خوبی برای خود دست و پا کند.
یوونتوس در تورین رئال مادرید را برد/ شانس رئال زنده ماند - تیم فوتبال یوونتوس ایتالیا دیدار رفت مرحله نیمه نهایی رقابتهای لیگ قهرمانان اروپا مقابل رئال مادرید را با پیروزی پشت سر گذاشت.


Copyright © 2008 - 2015 vista.ir. All Rights Reserved