ویستا مرجع مهمترین عناوین خبری / پنج شنبه ۶ شهریور ۱۳۹۳ / Thursday, 28 August, 2014 /

نظامی عروضی

ابوالحسن احمدبن عمربن على سمرقندى معروف به نظامى عروضى از شاعران و نويسندگان قرن ششم هجرى است. ذکر حال او را عوفى به اختصار تمام آورده و از اشعار او چند بيت که لطفى از آنها مشهود نيست نقل کرده است. نظامى با آنکه از مقام بلند خود در شعر سخن مى‌گويد، او را مهارتى چنانکه بايد در شعر نبود و يا اگر در اين فن استاد مطلع بود، از ذوق خداداد بهره‌اى وافر نداشت و حال آنکه در نثر استادى بزرگ است و چه در نثر مصنوع و آراسته و چه در نثر مرسل فصيح و شيوا يد بيضا مى‌نمايد و کتاب چهار مقالهٔ او با آنکه اشتباهات تاريخى بسيار در آن ديده مى‌شود، از جملهٔ بدايع آثار پارسى و از بهترين نمونه‌هاى کتب منثور اين زبان است. نظامى عروضى علاوه بر ادب که در آن متبحر بود، در طب و نجوم نيز مهارت داشت.
وى در خدمت ملوک غورى آن شنسب به‌سر مى‌برده و چنانکه خود تصريح کرده است سال‌ها به مدح آن پادشاهان اختصاص داشته و کتاب خود را به‌نام ابوالحسن حسام‌الدين على‌بن فخرالدين مسعود برادرزادهٔ ملک شمس‌الدين محمدبن فخرالدين مسعود پادشاه معروف غورى نوشته است.
از احوال نظامى عروضى اطلاع کافى در دست نيست. گويا در اواخر قرن پنجم هجرى در سمرقند ولادت يافته و مدتى از جوانى خود را در مولد خويش سمرقند به کسب علوم مشغول بوده است. سپس بين سال‌هاى ۵۰۴ و ۵۰۶ هـ به خراسان رفت زيرا در سال ۵۰۴ هـ در سمرقند از دهقان ابورجا اطلاعاتى دربارهٔ رودکى کسب کرد و در سال ۵۰۶ هـ در بلخ به خدمت عمر خيام رسيد و در سال ۵۱۰ هـ در طروق طوس خدمت معزى را درک کرد و شعر خود را بر او عرضه داشت و در همين اوان گويا به خدمت آل شنسب اختصاص يافت و بعد از اين تاريخ نيز گاه به خراسان سفر مى‌کرد.
اثر بسيار مشهور او کتاب 'چهارمقاله' است. اين کتاب که اسم اصلى آن مجمع‌النوادر است مشتمل است بر چهار مقاله در بيان شرايط چهار طبقه از ندماى سلاطين يعنى دبيران و شاعران و منجمان و طبيبان. نويسنده در مقدمهٔ هر مقاله با انشائى مزين و مصنوع شرايط و در بايست‌هاى هريک از اين فنون و مقدماتى را که براى اثبات هريک از نظرهاى خود به آوردن حکايت يا حکايت‌هائى مبادرت مى‌جويد که راجع است به احوال و اختصاصات رجال بزرگى که در آن فن مشهور و مرزوق بوده و در خدمت سلاطين جاه و مرتبت داشته‌اند. به‌همين علت چهار مقاله علاوه بر آنکه جنبهٔ يک کتاب انتقادى متقن دربارهٔ هريک از چهار فن مذکور و اصحاب آنها دارد، داراى اهميت بسيار زياد ديگرى نيز در تاريخ ادب پارسى است و آن احتواء بر اطلاعات ذى‌قيمت تاريخى بسيار است که در کتب ديگر پارسى کمتر مى‌توان يافت.
همين امور باعث شده است که چهار مقاله از قديم باز شهرت و اهميت حاصل کند و نقل‌هائى از آن در کتبى مانند تاريخ طبرستان ابن اسفنديار و تاريخ گزيده و تذکرهٔ دولتشاه و امثال آن صورت گيرد.
تأليف کتاب مجمع‌النوادر يا چهار مقاله بايد در حدود سال ۵۵۱-۵۵۲ صورت گرفته باشد چه هنگام تأليف آن سلطان سنجر (م ۵۵۲) در حيات بوده و ضمناً نويسنده از جملهٔ کتب مهمى که بايد مورد مراجعهٔ دبيران قرار گيرد مقامات حميدى را که به سال ۵۵۱ تأليف شده است نام مى‌برد. اين کتاب به اسم ابوالحسن حسام‌الدين على از شاهزادگان غورى نوشته شده و تاکنون چندبار به طبع رسيده است.
شيوهٔ انشاء نظامى عروضى در ادب فارسى قابل توجه بسيار است. وى اگرچه در آغاز ابواب چهارگانهٔ کتاب خود انشائى نسبة مصنوع دارد، ليکن در ديگر مواضع کتاب خود کمتر به صنايع متوجه مى‌شود و گاه اسجاعى به‌کار مى‌برد اما کلام او در همهٔ موارد جزيل و استوار و خالى از زوايد و در نهايت اتقان و فصاحت است. عروضى در ابتداى کتاب شرحى مختصر در اصول حکمت و اقسام موجودات علوى و سفلى و کيفيت حدوث حيوانات و انسان و احوال نفسانى او و اثبات نبوت و لزوم نائب براى نبي، يعنى پادشاه، آورده است.


همچنین مشاهده کنید


همچنین سایر کاربران این صفحات را هم دیده‌اند
دارو و درمان    درمان    بیماری های داخلی    اورژانس های پزشکی    آنافیلاکسی و واکنش های ترانسفوزیون    واکنش های ترانسفوزیون   
دارو و درمان    درمان    بیماری های داخلی    علائم و نشانه های مهم    خونریزی گاسترواینتستینال   
صنعت توریسم    فهرست موضوعی و تشریحی جاذبه های ایران    جاذبه های مذهبی   
خانه و خانواده    گل و گیاه   
آموزش    شیوه تطبیق مدارک    مقطع متوسطه    جداول نمادین دروس و رشته های تحصیلی    جداول رشته های خدماتی   
ارتباطات    آسیب شناسی اجتماعی    کارکردهای اجتماعی   
راهنمای بهداشت و سلامت    کمک های اولیه و اقدامات فوریتی پزشکی   
فرهنگ عامهٔ مردم ایران    افسانه ها و قصه های عامیانه مردم ایران    افسانه ها و قصه ها   
رشته های ورزشی    بسکتبال    آموزش    حرکات و مهارت های اساسی    دریبل کردن (Dribbling)    مهارت دریبل کردن   
شعر و ادب    مولوی    دیوان شمس    غزلیات   


کلمات در حال جستجو
آمریکا    داعش    طالبان    القاعده    فولی    عافیه صدیقی    سوریه    عراق    اوباما    آمریکایی    داگلاس مک کین    تلویزیون    بازار الکترونیک    تهران    مسکن    آپارتمان    تورم تک رقمی    کاهش تورم    بازار خودرو    خودروسازی    آذربایجان    پهپاد    اسرائیل    خودکشی    ولیعصر    زن   




از آزمایش نسل جدید سانتریفیوژها تا بازطراحی رآکتور اراک - بازتاب خبر آزمایش نسل جدیدی از سانتریفیوژها در ایران، ادعای عدم پیشرفت در مسیر حل و فصل اختلافات ایران و آژانس بین المللی انرژی اتمی، آغاز روند طراحی مجدد رآکتور آب سنگین بوشهر و اظهارات فرمانده نیروی مقاومت بسیج درباره مسلح کردن کرانه باختری، از جمله مهمترین مطالب امروز مطبوعات جهان درباره ایران است.
عملکرد ضعیف قلعه‌نویی و برتری سپاهان/ بزیک دومین گلزن است - خبرگزاری مهر - گروه ورزشی: بیستمین و هفتمین دربی اصفهان در حالی عصر جمعه در ورزشگاه فولادشهر برگزار می‌شود که سپاهان به فکر رسیدن به چهاردهمین پیروزی و ذوب‌آهن در اندیشه ...
خبرهای خوش وزیر بهداشت برای مردم/ توزیع مکملهای غذایی ویژه زنان باردار و نوزادان - وزیر بهداشت با بیان اینکه 1900 خانه بهداشت در حال نوسازی و بازسازی هستند، گفت: توزیع واکسن های جدید در کشور، توزیع مکملهای غذایی برای بانوان و نوزادان از جمله برنامه های ...
زیبایی های یک دسکتاپ لینوکسی را در KDE 5 ببینید - طی سالهای اخیر در دنیای لینوکس تقریبا تنها دسکتاپی که به شکل مرتب و اساسی تغییر و تحول یافته، دسکتاپ Gnome بوده است. البته اگر تحولات Unity را در Ubuntu نا دیده بگیریم، میتوان گفت که اکنون دسکتاپ زیبای KDE با تغییرات اساسی که کرده است، همچنان جذابیت های یک دسکتاپ لینوکسی را متفاوت به رخ میکشد.
فیلم: «سرگشته» را با صدای حسین قوامی و علیرضا قربانی گوش کنید - به نوای «سرگشته» یا «تو ای پری کجایی» با صدای حسین قوامی گوش بسپارید و سپس بازخوانی این نوای مشهور که بر اساس شعری از هوشنگ ابتهاج و موسیقی از همایون خرم است را با صدای علیرضا قربانی بشنوید.
کیمیایی در تیتراژ سلطان و ضیافت از سعید امامی تشکر کرد؟+فیلم - می‌گویند فیلم «سلطان» را فلان مقام امنیتی ساخته و در انتهای فیلم اسمش هست و از او تشکر و تجلیل شده. می‌گویم آقا بروید و از بقالی سر کوچه‌تان بخرید و ببینید و اگر دیدید که بود بگویید... «تابناک» قدیمی‌ترین نسخه در دسترس از این فیلم‌ها را مورد بازبینی قرار داد و...
منافقان اعتراف می کنند/ رسوایی تروریست ها مقابل دوربین کارگردان ایرانی - ایمان گودرزی که بیشتر مستندهای او درباره بحث ترور و منافقان است از روند ساخته شدن این آثار و تاثیری که بر مخاطب دارند، سخن گفت.
انتشار دست‌نوشته اخوان ثالث در دفتر یادداشت آیت‌الله خامنه‌ای - ادبیات - دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله خامنه‌ای دست نوشته‌ای را از زنده یاد مهدی اخوان ثالت شاعر معاصر منتشر کرده است.
هواپیمای بدون سرنشین صهیونیست‌ها چه تکنولوژی‌هایی داشت؟ - آذربایجان در سال 2011 از این هواپیما برای جاسوسی از ارمنستان استفاده می‌کرد که ارمنستان موفق به ساقط کردن یکی از این پهپادها شد و میگ 29 روسیه نیز یکی از این مدل پهپادها را که گرجستان خریده بود ساقط کرد. حال نیروی هوایی سپاه پاسداران یک فروند هواپیمای بدون سرنشینی از این نوع را سرنگون کرد. تصاویر و اینفوگرافی «تابناک» را در این باره مشاهده کنید
تیم بسکتبال جوانان ایران جهانی شد/ سومین قهرمانی در انتظار ایران - تیم بسکتبال جوانان ایران با پیروزی مقابل کره جنوبی درمرحله نیمه نهایی رقابتهای بسکتبال زیر 18 سال آسیا، ضمن حضور در دیدار پایانی جواز حضور در رقابتهای جام جهانی 2015 ...
طرح ساماندهی سفرهای خارجی از سفرهای 100 هزار دلاری می کاهد؟ - عدم بررسی سفرهای خارجی مسئولان و نمایندگان باعث می شود که این گونه سفرها دستاوردی برای کشور نداشته باشد و سفرها به سفرهای تشریفاتی و غیر کاربردی تبدیل شود. جالب این که از دوره‌های قبل روالی نیز مرسوم شده است مبنی بر اینکه وزارت‌خانه‌ها - برای به اصطلاح تعامل - برخی از نمایندگان را همراه خود به سفر می‌برند.
نخست‌وزیر جدید سوریه کابینه را تشکیل داد - منابع رسانه ای در سوریه از تشکیل کابینه جدید توسط "وائل الحلقی" نخست وزیر این کشور خبر می دهند.
جشن پیروزی غزه همراه با تظاهرات اعلام همبستگی با مردم مظلوم فلسطین - شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی با صدور بیانیه ای از عموم مردم شریف ایران اسلامی دعوت کرد تا در تظاهرات ضد صهیونیستی اعلام همبستگی با مردم مظلوم فلسطین که پس از اقامه نماز ...
سرنگونی پهپاد صهیونیستی "هرمس" در نزدیکی فرودگاه بغداد/ لاشه هواپیما توسط آمریکایی‌ها مخفی شد - منابع امنیتی در عراق از سقوط یک فروند هواپیمای بدون سرنشین وابسته به رژیم صهیونیستی در نزدیکی فرودگاه بغداد خبر می دهند.
خبرسازی رسانه‌های غربی درباره چالش مهم توافق هسته‌ای - مهلت بیست و پنجم اوت برای اجرایی شدن بخشی از توافق ایران و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی احتمالا از دست رفته و این موضوع ممکن است بر گزارش هفته آینده آژانس درباره برنامه هسته‌ای ایران تاثیر بگذارد. در ماه‌های منتهی به پایان مهلت شش ماهه مذاکره هسته‌ای که سرانجام به نتیجه نهایی رسید، دو رویکرد کلی در باره این ادعاها وجود داشت و پیش‌بینی می‌شود این اختلافات ایران و آژانس همچنان بر آینده مذاکرات هسته‌ای تاثیر جدی داشته باشد.
دولت به فعالیت شرکت‌های نیمه‌دولتی پایان دهد/ انتقاد شدید از نحوه واگذاری نیروگاه‌ها - رئیس مجلس شورای اسلامی با انتقاد از واگذاری نیروگاه ها به وزارت دفاع یا پتروشیمی ها به سازمان تامین اجتماعی خواستار خاتمه فعالیت شرکت های نیمه دولتی در کشور شد و گفت: ...
توصیه رئیس پارلمان ایران به آمریکایی‌ها/ بمباران هوایی چاره مقابله با داعش نیست - رئیس مجلس شورای اسلامی با هشدار به وجود برخی از مشاجره‌های سیاسی در بین برخی از سیاسیون که منجر‌ به سایش می شود، از ایران به عنوان مستقل‌ترین کشور منطقه و حتی جهان یاد ...
روش ابداعی محققان «شریف» برای طراحی رباتهای پوشیدنی هماهنگ با ویژگی‌های کاربران - پژوهشگران دانشگاه صنعتی شریف برای کنترل ربات‌های پوشیدنی روشی را توسعه داده‌اند که بر اساس آن ربات پس از مدتی حرکات فرد را یاد گرفته و متناسب با ویژگی‌های وی عکس‌العمل نشان می‌دهد.
شمخانی: امنیت و توسعه مستمر در ایران دستاورد وحدت ملی است - رئیس و نمایندگان عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی عصر روز گذشته با علی شمخانی، نماینده مقام معظم رهبری و دبیر شورای عالی امنیت ملی دیدار و گفت‌وگو کردند.
شناسایی نقاط آفت زده شالیزارهای کشور از فضا/ایجادسامانه‌ ماهواره‌یی هشدارحریق جنگلهای شمال - رییس سازمان فضایی ایران گفت: با همکاری سازمان جنگل‌ها، سامانه فعال و پویایی را در زمینه شناسایی رخداد یا احتمال وقوع آتش‌سوزی در عرصه های جنگلی کشور طراحی کرده ایم که بر اساس دود، احتمال رخداد آتش سوزی در هر منطقه را از طریق ارسال پیام های هشدار به محیط بانان منطقه و سازمانهای ذی ربط اعلام می کند.
آتش زیر خاکستر فراموش می‌شود؟! - یکی از ۵۰ ذخیره‌گاه زیست‌محیطی کره زمین که پناهگاهی کم‌نظیر برای حیات‌وحش با بیش از 1300 گونهٔ گیاهی و بیش از 300 گونهٔ جانوری در مساحتی با ۹۰۰ کیلومتر مربع در پارکی در شمال ایران است؛ یک‌هشتم گونه‌های گیاهی، یک‌سوم گونه‌های پرندگان و بیش از ۵۰ درصد از گونه‌های پستانداران کشور در این پارک زندگی می‌کنند؛ البته این شرح حال پارک ملی گلستان در زمان‌های قبل بود زمانی که این میراث قربانی جاده و شکارچی نشده بود.
آغاز بازطراحی قلب راکتور اراک - رییس سازمان انرژی اتمی از شروع بازطراحی قلب راکتور اراک خبر داد.
برنامه تولید 20 هزار مگاوات برق اتمی/ ایجاد 2 واحد جدید تولید برق هسته‌ای - رئیس سازمان انرژی اتمی ایران با اشاره به اینکه قیمت تولید برق به ازای هر کیلووات ساعت در نیروگاه هسته‌ ای 10 سنت است گفت: ایجاد دو واحد نیروگاهی به ظرفیت 2 هزار مگاوات ...
حذف دهک‌های پردرآمد را با اطلاع قبلی آغاز کرده‌ایم - معاون اجرایی رئیس جمهور با بیان اینکه طبق قانون دولت موظف است دهک‌های پردرآمد متقاضی دریافت یارانه را حذف کند، گفت: از ابتدای شروع این قانون این کار صورت گرفته و ما به ...
۱۵ توصیه رهبر انقلاب به دولت روحانی - احزاب و شخصیت‌ها - رئیس جمهور و اعضای هیأت دولت به مناسبت هفته دولت با حضرت آیت‌الله خامنه‌ای دیدار کردند.
اشتغال و حل مشکل بیکاری از دغدغه های دولت است/ جبران کسری بودجه 14 هزار میلیارد تومانی ناشی از پرداخت یارانه نقدی - رییس جمهور در دیدار اعضای هیئت دولت با رهبر انقلاب دو مسئله اشتغال و حل مشکل بیکاری را دغدغه دولت خواند و گفت: دولت باید برای حل این مشکل اقداماتی فوری در بستر افزایش ...
اجازه تلاطم در بازار ارز را نمی‌دهیم/ هشدار درباره تبلیغات وام فوری - رئیس کل بانک مرکزی با اعلام اینکه برنامه اصلاح صورت هاي مالی بانک های دولتی در دستور کار قرار گرفته است به تدوین نقشه راه حرکت از بانکداری بدون ربا به بانکداری اسلامی ...
وضعیت تکان دهنده کودکان عراقی/ نونهالانی که فرش آنها سنگ است - منابع حقوق بشری آمار تکان دهنده ای از وضعیت کودکان در عراق پس از حملات گروه موسوم به دولت اسلامی عراق و شام به مناطق شمالی این کشور منتشر کردند.
اهدای 31 تندیس در اختتامیه جشنواره فیلم «یاس» - مدیر اجرایی دومین جشنواره بین‌المللی فیلم یاس از اهدای 31 تندیس در اختتامیه این دوره از جشنواره خبر داد.
بزرگترین نیروگاه خورشیدی کشور افتتاح شد - با حضور معاون اجرایی رئیس جمهور بزرگترین نیروگاه خورشیدی کشور در شهرستان ملارد افتتاح شد.
منطقه "الحمره" در بیجی از لوث داعش آزاد شد - منابع عراقی از آزادی منطقه الحمره در منطقه بیجی در شمال تکریت از لوث تروریستهای وابسته به گروه موسوم به دولت اسلامی عراق و شام خبر دادند.
سکولارها را نباید در سمت های مدیریتی قرار داد / معاون اول جانشین رئیس قوه قضاییه در امور اجرایی است - رئیس قوه قضائیه رفع مشکلات اقتصادی کشور و بویژه مشکلات معیشتی مردم را مهمترین وظیفه دولت در وضع کنونی دانست و گفت: فراهم کردن بستر پیشرفت و تعالی کشور، خصوصاً برای ...
اولویت لبنیات بر مسائل فرهنگی در دولت/ مصلحت دین و دنیای اصولگرایان در وحدت است - دبیر کل حزب موتلفه اسلامی در گفتگو با خبرگزاری مهر در ارزیابی اش ازعملکرد دولت معتقد است که دولت با موضوع فقدان فصل الخطاب نهایی در بعد اقتصادی مواجه است. اگر همان ...
بازگشت معترضین به خیابان های میسوری/پلیس قاتل را بازداشت کنید - مردم منطقه سنت لوئیز شهر فرگوسن ایالت میسوری شب گذشته بار دیگر در اعتراض به کشته شدن یک نوجوان سیاه پوست بدست پلیس دست به تظاهرات زده و خواستار بازداشت قاتل وی شدند.
«چ» تنها فیلم گرانی است که ساخته ام/عده‌ای معتقدند فیلم ارزشی نمی‌فروشد - مراسم تقدیر از دست‌اندرکاران فیلم «چ» سه شنبه چهارم شهریورماه با حضور رئیس سازمان سینمایی، مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی و ابراهیم حاتمی‌کیا کارگردان فیلم در سالن ...


بیشترین بازدیدها - سرویس خبر


Copyright © 2008 - 2014 vista.ir. All Rights Reserved