پنج شنبه ۵ مرداد ۱۳۹۶ / Thursday, 27 July, 2017

ابوسعید ابوالخیر


ابوسعيد در تصوف و عرفان ايرانى، همان مقام را دارد که حافظ در قلمرو شعر فارسي، هر دو تن دو نقطه کمال و گلچين کننده مجموعه زيبائى‌ها و ارزش‌ها قبل از خويش هستند. حافظ در پايان دوره درخشان تجربه‌هاى شعري، بدين کار پرداخته ابوسعيد نيز به نوعى ديگر در پايان دوره درخشان تصوف. آنچه در قرون بعد به‌عنوان عرفان نظرى شهرت يافته، چيزى است وراى منظور ما. آنچه از سنت‌هاى شعر فارسى و انديشه‌ها و تصوير‌ها و تجارب ارجمند هنرى و فرهنگ شعرى تا عصر حافظ وجود داشته در ديوان حافظ، به شيواترين اسلوبى گلچين شده است و در حقيقت ديوان حافظ نمايشگاهى است که در آن شش قرن تجربه هنرى و عرفانى در برابر ذوق و ادراک ما قرار مى‌گيرد، در مورد بوسعيد نيز اين قضيه مصداق دارد: آنچه در طول چهار قرن نخستين تصوف و عرفان ايرانى ــ که دوران زرين اين پديده روحانى فرهنگى است، يعنى دوران زهد و عشق و ملامت ــ وجود داشته در گفتار و رفاه بوسعيد خلاصه و گلچين شده است.
بى‌آنکه بخواهيم چهره اسطوره‌اى حلاج را از ياد ببريم و بى‌آنکه بخواهيم رفتار و گفتار شگفت‌آور بايزيد بسطامى را ناديده بگيريم، بايد گفت ابوسعيد ابوالخير، در ميان چهره‌هاى تاريخ تصوف ايران و اسلام يک نمونه استثنائى است. اينکه از همان روزگار حياتش مورد هجوم متعصبان مذهبى بوده و آوازه لااباليگر: هاى او، در همان عصر حياتش تا اسپانياى اسلامى يعنى اندلس رفته بوده است اين حَزم اندلسى در زمان حيات او در باب او مى‌گويد 'و هم شنيده‌ايم که بروزگر ما در نيشابور مردى است از صوفيان با کُنيهٔ ابوسعيد ابوالخير که... گاه جامه پشمينه درمى‌پوشد و زمانى لباس حرير که بر مردان حرام است، گاه در روز هزار رکعت نماز مى‌گزارد و زمانى نه نماز واجب مى‌گزارد و نه نماز مستحبى و اين کفر محض است، پناه بر خدا از اين گمراهي! (الفصل فى‌الملل و الاهواء و النحل، ابومحمد على بن حزم اندلسى 'متوفى ۴۵۶' چاپ مصر ۱۳۲۱ قمرى ۴/۱۸۸) با اين‌همه، هيچ قدّيسِ ديگرى را نمى‌شناسيم که مردمان تا اين پايه شيفته او باشند که مزارهائى به‌نام او از آذربايجان، در باکو، گرفته تا خراسان امروز و تا آنجا که امروز ترکمنستان شوروى خوانده مى‌شود، ساخته باشند. پرتو معنويت او تا بدان حد باشد که در طول قرون و اعصار، رباعى‌هاى منسوب به او را، به‌عنوان دعا و حِرزْ، براى رفع بيمارى و شفا، بر بيماران بخوانند و بدمند و چهره او به‌عنوان رمز اشراق و اِشرافِ بر عالم غيب، به ‌گونهٔ نشانه و رمزى درآمده باشد آنگونه که بوعلى رمز دانش و علوم رسمى است.
در مجموعهٔ رفتار و گفتار بوسعيد ــ آن‌سوى بافته‌هاى مريدان ساده‌لوح به دشوارى مى‌توان چيزى يافت که در عصر ما، و يا حتى در روزگارى که ارزش‌هاى روحى يکسره دگرگون شده باشد، باز هم، براى انسان آرامش روان و روشنى ضمير و تسلاى خاطر نداشته باشد. و چه ميراثى براى انسانيت ارجمندتر از اين؟ در سراسر آموزش‌هاى عرفانى او، يک نقطه سياه و بدبينانه و آزاردهنده نمى‌توان يافت: همه جا درس انسان‌دوستى و خوش‌بينى و شادى و اميد و تعصّب‌ستيزى موج مى‌زند و شما هر قدر نسبت به ميراث تصوّف بدبين و بى‌اعتقاد باشيد باز هم از رفتار و گفتار او، نکته‌ها مى‌آموزيد که در زندگى بدان نيازمند هستيد.
ابوسعيد در ميهنه، روز يکشنبه اول ماه محرم سال سيصد و پنجاه و هفت متولد شد و پس از هزار ماه، يعنى پس از هشتاد و سه سال و چهار ماه، روز پنجشنبه چهارم ماه شعبان سال چهارصد و چهل، در همان ميهنه درگذشت و روز آدينه او را به خاک سپردند در محلى که به‌عنوان مشهد مقدس شيخ، در اسرارالتوحيد از آن سخن گفته ‌شده است.
- چهره و شمايل ابوسعيد:
از خلال دو توصيف که در اسرارالتوحيد آمده است مى‌توان دانست که بوسعيد مردى بوده است بالابلند و سرخ و سفيد با چشم‌هاى درشت و محاسنى بلند اندامى نسبتاً فربه که گردنش در زه پيراهن نمى‌گنجيده (اسرارالتوحيد صفحه ۶۶، ۲۶۴، ۳۸۴) و اگر توصيفى که پوشاک او شده است متأثر از لباس پوشيدن صوفيه در عصر عوفي، مؤلف اسرارالتوحيد نباشد بايد بپذيريم که وصف مرد صوفى در بيابان وصف او است: 'مرقّعى صوفيانه پوشيده عصائى و ابريقى در دست گرفته و سجاده‌اى بر دوش افکند و کلاهى صوفيانه بر نهاده و چمچمى در پاى کرده و نورى از روى او مى‌تافت (اسرارالتوحيد صفحه ۶۶)' .
مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
کیفیت بخشی , سابقه سیاه پوشی , محصول پروتئینی , زنده به گور کردن , مستند برگزیده , مشیل اوباما , مهمانی لاله ها , مالت ها , مصلی حرم حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) , بدهی دستگاه ها به تامین اجتماعی , مچلس , دیپلم فوری , رضایت مشتریان , خط دوم مترو , اظهارات تونی آبوت , آزادکشور , قمر سیاره , پیوست فناوری , کمینه , گره چینی , چارچوب قوانین , کاوه امیری , جنگ تمدن‌ها , هدایت‌الله میرمرادزهی , لوپوئن , پارلمان بحرین , فعالان سیاسی استان مازندران , رئیس مجمع خیرین مدرسه ساز کشور , تهیه کننده تلویزیون , عالی کار , پست اینستاگرامی , دیدار سالموند از تهران , سه گانه پدرخوانده , شورای اسلامی شهر بجنورد , مامور پلیس , کیومرث حیدری , میرزا کوچک خان جنگلی , برداشت شاتوت , رضا گوران , حیله گری , فایرفا , شبکه فشار ضعیف , رشته فیزیوتراپی , محمود نوری , فیزیولوژیک , جاده سراب , دانشجویان ایرانی مقیم آنکارا , تحریف آیات , آرامش بهاری , رسیتال فلوت ,

مقالات پربیننده امروز
بانک اطلاعاتی کتاب / اصول برنامه‌نویسی برای موبایل , بانک اطلاعاتی کتاب / آموزش سریع مبانی کامپیوتر و داده‌پردازی , بانک اطلاعاتی کتاب / سعادت و شقاوت در قرآن و روایت , بانک اطلاعاتی کتاب / دعائ الامام الحسین (ع) یوم عرفه: انضم به زیاره عاشورائ , شخصیت‌ها / فرهنگی و هنری / سینماو تأتر / فتحعلی اویسی , بانک اطلاعاتی کتاب / اینترنت در خدمت رشته‌های پزشکی, دندانپزشکی, داروسازی, پیراپزشکی, علوم پایه پزشکی , بانک اطلاعاتی کتاب / آموزش جادوئی Windows 98: مطابق با استاندارد جدید کاردانش و فنی و حرفه‌ای , فرهنگی و هنری / ادبیات و شعر / شخصیت‌ها ـ نویسندگان / زندگی و آثار ارنست همینگوی , خانه و خانواده / آشپزی / خوراکهای سبزیجات / خوراک سبزیجات , بانک اطلاعاتی کتاب / نیمه پنهان: روزنامه‌نگاران جاسوس , بانک اطلاعاتی کتاب / درس قشنگ لبخند , بانک اطلاعاتی کتاب / پرسش‌های چهارگزینه‌ای فیزیک پیش‌دانشگاهی (1) رشته ریاضی , بهداشت و درمان / تغذیه و سلامتی / الگوی غذایی / عادتهای غذایی که باعث اضافه وزن میشوند , بانک اطلاعاتی کتاب / مالیه بین‌الملل: نظریه‌ها و سیاستهای اقتصاد بین‌الملل , شخصیت‌ها / فرهنگی و هنری / نقاش / محمدتقی , بانک اطلاعاتی کتاب / ما و انتخابات , فرهنگی و هنری / موسیقی / خوانندگان / حکایت چنین آغاز شد , بانک اطلاعاتی کتاب / آسیب‌شناسی روانی 2 , اجتماعی / خانه و خانواده / بررسی اثرات اعمال قدرت والدین بر فرزندان , فرهنگی و هنری / موسیقی / موسیقی‌نواحی / موسیقی آوازی لرستان ,

برخی منابع مهم خبری
9day.ir 9 دی , teyf.ir طیف , salamati.ir سلامتی , cinemakhabar.ir سینما خبر , iran-varzeshi.com روزنامه ایران ورزشی , nasimonline.ir نسیم , smtnews.ir روزنامه صمت , sabanewspaper.com روزنامه صبا , rahva.ir رهوا , ical.ir کتابخانه مجلس , salamatnews.com سلامت , arshnews.ir عرش , rouzegareno.ir روزگارنو , modeonline.ir مدآنلاین , citypress.ir شهرداری تهران , shafaf.ir شفاف , shahidnews.com شهیدنیوز , parsfootball.com پارس فوتبال , asianews.ir آسیا , alodoctor.ir الو دکتر , tarikhirani.ir تاریخ ایرانی , ebrat.ir عبرت , vatanonline.ir وطن , khabarnew.ir خبرنو , kasbokarnews.ir روزنامه کسب و کار , edunews.ir آموزش , bashgah.net باشگاه اندیشه , javanemrooz.com جوان امروز , press.jamejamonline.ir روزنامه جام جم , webshahr.org وب شهر ,



وبگردی
ادعاهای محمد علی رامین علیه بیت امام / فیلم
ادعاهای محمد علی رامین علیه بیت امام / فیلم - محمد علی رامین در سخنانی تعجب آور انتقاداتی صریح را متوجه بیت امام ساخته و ادعا کرده است که بیت ایشان اکنون ضد انقلاب است.
مزخرفات علی ضیا در دفاع از آزاده نامدای / فیلم
مزخرفات علی ضیا در دفاع از آزاده نامدای / فیلم - علی ضیاء مجری برنامه فرمول یک درباره بحث‌های پیش آمده پیرامون عکس‌های آزاده نامداری صحبت کرده است.
آزاده نامداری و جنجال تصاویر بی حجابش / فیلم
آزاده نامداری و جنجال تصاویر بی حجابش / فیلم - آزاده نامداری به انتشار تصاویر بی حجابش واکنش نشان داد
قدرت گرفتن نسلى از آقازاده هاى متوهم و وقيح
قدرت گرفتن نسلى از آقازاده هاى متوهم و وقيح - نادر فتوره چی روزنامه نگار در این باره خطاب به حمید رضا عارف توئیت کرده است: «موفقيت هاى رانتى» تو و امثال تو به دليل ژن خوب نيست، به دليل ساختار فاسد است.» او همچنین در توئیتی دیگر به تندی نوشته است: «پسرعارف تصويرى از آينده منطقى وضع موجود است: قدرت گرفتن نسلى از آقازاده هاى متوهم و وقيح كه هيچ نسبتى با انقلاب٥٧، به غير از«سفره» آن ندارند.»
رونمایی پسر عارف از ژن آقازادگی
رونمایی پسر عارف از ژن آقازادگی - صحبت های عجیب پسر عارف که انتقادات زیادی داشت
اولین فیلم از اظهارات قاتل آتنا مقابل دوربین
اولین فیلم از اظهارات قاتل آتنا مقابل دوربین - دهان آتنا را گرفتم به اتاق پشتی بردم، او را خفه کردم و ...
 اولین تصاویر از مهران مدیری و دخترش شهرزاد
اولین تصاویر از مهران مدیری و دخترش شهرزاد - مراسم افتتاحیه فیلم «ساعت 5 عصر» اولین ساخته مهران مدیری در حالی برگزار شد که شهرزاد دختر این کارگردان نیز در مراسم حضور داشت و برای اولین بار است که دختر مهران مدیری در چنین مراسمی حضور می یابد.
فیلم لحظه شلیک پلیس به مهاجم مترو
فیلم لحظه شلیک پلیس به مهاجم مترو - لحظه شلیک پلیس به مهاجم مترو / این فرد چند مسافر مترو و یک مامور ناجا را با چاقو مجروح و به سمت پلیس های دیگرحمله کرد، در اینجا بود که پلیس به او شلیک میکند...
گفتگوی حسین دهباشی با علی فلاحیان / سعید امامی در زندان کشته شد
گفتگوی حسین دهباشی با علی فلاحیان / سعید امامی در زندان کشته شد - خشت خام / نوبت بیست و ششم / گفتگوی حسین دهباشی با علی فلاحیان
عملیات انتحاری داعش در بالای شهر تهران! / عکس
عملیات انتحاری داعش در بالای شهر تهران! / عکس - این تصویر از صبح امروز در برخی شبکه های مجازی دست به دست می چرخد و برخی کاربران خوش ذوق با شوخی معنی داری درباره آن نوشته اند که این تصویر متعلق به بمب گذاری انتحاری داعش نیست و برای یکی از فروشگاه های بالای شهر تهران است که مد خاصی در پوشاک میان جوانان را ترویج می کند.
    پربازدیدها