شنبه ۱۲ تیر ۱۳۹۵ / Saturday, 2 July, 2016

حمام پهنه و گرمابة حضرت، سمنان، (تیموریان، قاجاریان)


  حمام ابراهيم‌خان، كرمان
اين حمام نيز يکى از حمام‌هاى جالب توجه قديمى و سنتى کرمان است که در وسط بازار ابراهيم‌خان واقع شده و به دو بخش رختکن و گرمخانه تقسيم مى‌شود. اين حمام از سال ۱۳۲۱ هـ.ق تاکنون داير است. استحمام در اين حمام خاطره و ياد حمام‌هاى قديمى را زنده مى‌کند.
علاوه بر حمام‌هاى مذکور که اجمالاً مورد اشاره قرار گرفت، حمام‌هاى قديمى ديگرى نيز در سطح استان وجود دارد که خصوصيات معمارى و تزئينات و قدمت ساخت آن‌ها، ارزش‌هاى توريستى اين قبيل ابنيه را دو چندان ساخته است. اهم اين حمام‌هاى قديمى عبارتند از:
- حمام‌ باغ شاهزاده در ۶ کيلومترى ماهان
- حمام‌هاى ته باغ اللّه و ميرزا اسماعيل وزير در شهر کرمان
- حمام نگار در روستاى نگار از توابع کرمان
- حمام سيد عباس در شهر بم
  حمام اشرف آمل، نياكى، آمل
اين حمام از بناهاى قرن دوازدهم هجرى قمرى است که در نياکى محل آمل واقع شده است. ساختمان آن شامل سه گنبد بزرگ و هفت گنبد کوچک است. اين حمام داراى دو خزينهٔ آب سرد و گرم و سربينه‌اى زيبا است که در قسمت فوقانى آن نورگير بزرگى تعبيه شده است. تعدادى از کاشى‌هاى کناره، ‌ داراى نقوش گياهى در زمينهٔ سفيد است. ازارهٔ گرمخانه از کاشى‌هاى جديد پوشانيده شده است. به خاطر نصب دوش و تعويض کاشى‌ها تغييرات زيادى در حمام انجام شده است. مصالح عمدهٔ حمام آجر و سنگ است و ديواره‌هاى آن تماماً با کاهگل و دوغاب آهک، اندود شده است. حمام اشرف تنها باقى‌مانده حمام‌هاى قديمى شهر آمل است.
  حمام اميرافخم (شورين)، همدان
اين حمام در حال حاضر نيز فعال است و مورد استفاده قرار مى‌گيرد. از نظر قدمت تاريخى به دوران قاجاريه مربوط است و در داخل قلعهٔ اميرافخم شورينى معروف به امير شورينى واقع شده است.
  حمام اميريه، اميريه، شاهرود (قاجاريان)
اخيراً يک حمام قديمى مربوط به دورهٔ قاجار متعلق به اميراعظم حاکم وقت ولايت قومس در اميريهٔ شاهرود شناسايى شد و براى انجام تعميرات در اختيار سازمان ميراث فرهنگى استان قرار گرفت.
اين حمام قديمى که با ۳۶۰ متر زيربنا در عمارت اميراعظم قرار دارد، داراى دو سالن اصلى با ديوارهاى سنگى و سقف‌هاى گنبدى شکل آجرى است که از يکى از آن‌ها به عنوان رختکن استفاده مى‌شد. در هر سالن چهار ستون با سنگ‌هاى مدور و سرستون‌هاى حجارى شده با نقوش گل و بوته و در سالن اصلى حمام يک حوض سنگى سفيدرنگ به چشم مى‌‌خورد. سردر و دالان ورودى اين بنا با نقوش ويژه‌اى تزئين شده است.
صاحبان اين اثر در سال‌هاى اخير از آن به عنوان انبارکاه استفاده مى‌کردند و به بعضى از قسمت‌هاى آن صدمه‌هايى وارد آمده است.
  حمام اوچ دكان، اردبيل
اين حمام در محله اوچ دکان اردبيل واقع است و نسبت به ديگر حمام‌هاى قديمى شهر، از اصالت بيشترى برخوردار است. بر مبناى ماده تاريخى که در سنگ‌نبشته بالاى تاقنماى سردر ساخته شده، بناى حمام يک سال به درازا انجاميده است. (سال‌هاى ۱۲۸۵ و ۱۲۵۹ هجرى قمرى).
دهليز حمام، محوطه‌اى است شش ضلعى با شش تاقچه، که بين تاقنماهاى هر تاقچه گوشواره‌اى کوچک ساخته شده است. روى گنبد کروى کنگره‌دارى قرار داده شده است.
رختکن حمام چهار تاق عريض و کم‌عمق دارد. تمام سطوح داخلى آن به جز قسمتى از نبش ديوارها با نقاشى‌هاى روغنى پوشيده شده است.
تقسيم‌بندى‌ شاه‌نشين‌هاى اين حمام، منطقى و چشمگير است و در هر جاى از آن، نسبت به وسعتش نقاشى‌هايى شده است. ديگر قسمت‌هاى حمام، سطح ديوارها، آويزها و سطح رختکن نيز متناسب با فضا و وسعت موجود با اسليمى‌هاى گل و برگ ساده يا اسليمى توريقى ساده، صحنه‌هاى تشريفاتى مربوط به خادم‌ها، ترنج، گل‌هاى شاه‌عباسى و گلبرگ‌هاى ريز و ... با نقاشى‌هاى مختلف مزين شده است و همين تزئين نقاشى از ويژگى‌هاى بارز اين حمام قديمى است که ستايش هر بيننده‌اى را بر مى‌انگيزد.
  حمام بازار، كاشان
اين حمام که به نام حمام حاج سيد حسين عطار نيز معروف است، ‌ يکى از حمام‌هاى جالب در مجموعهٔ بازار کاشان است که تاريخ بناى آن به سال ۱۲۴۲ هـ.ق مى‌رسد.
  حمام باغ نشاط، شيراز (صفويان)
در ضلع شمالى باغ نشاط، حمام قصر که احتمالاً همزمان با آن بنا شده است، قرار دارد. اين حمام دو اتاق دارد که هر دو، يک گنبد کوچک دارند و يکى از آن‌ها روى ستون‌هاى پرپيچ و خم قرار گرفته و رو به باغ باز مى‌شود. نقاشى‌هاى ديوارهاى آن، با ظرافتى خاص ترسيم شده‌اند و اينکه نيازمند بازسازى و مرمت‌اند.
  حمام باغ‌ فين، كاشان
در مجموعهٔ‌ باغ فين ۲ حمام کوچک و بزرگ وجود دارد که هر يک داراى خزينه و حوض‌هاى متعدد آب هستند. حمام کوچک آن از حيث معمارى چندان مهم نيست؛ اما حمام بزرگ آن با ستون‌هاى مرمرى و سقف نقاشى شده، بسيار جالب توجه است. در حمام کوچک باغ فين واقعهٔ قتل اميرکبير (قهرمان مبارزه با استعمار در دورهٔ قاجار) روى داده است و از اين حيث، ارزش و اعتبار تاريخى دارد.
ساير حمام‌هاى استان عبارت‌اند از:
حمام افوشته در نطنز. حمام ملاقطب، ميرعماد، طاهر و منصور، ‌ پنجه‌شاه و حمام آقا در کاشان. حمام‌هاى سلطان ميراحمد، رهنان، گذرنو، شاه، خان، شاه‌على، شيخ‌بهايى، شورى، ساروتقى در اصفهان. حمام کلون در نائين.
  حمام بزرگ (حمام سرجوب)، كنگاور
يکى ديگر از حمام‌هاى قديمى کنگاور حمام بزرگ (حمام سرجوب) در محله سرجوب است. سربينه حمام محوطه‌اى چهار ضلعى است که در وسط آن چهار ستون سنگى استوانه‌اى از سنگ يکپارچه وجود دارد. نوع سنگ ستون‌ها و سرستون‌ها با سنگ‌هاى بناى باستانى کنگاور (آناهيتا) يکى است. روى ستون‌ها و ديوارهاى جنبى، طاق‌هاى جناغى احداث شده و به اين طريق ۹ طاق سقف سربينه شکل گرفته است. وسط سربينه حوض هشت ضلعى منظمى وجود دارد که از سنگ تراش به بلندى ۲۵ سانتى‌متر چيده شده است. متأسفانه اين سربينه به علت نوسازى و احداث خيابان حالت اصلى خود را از دست داده و ضلع شمالى آن تا ستون شمالى جلو آمده و کوچکتر شده است. گرمخانه محوطه چهار ضلعى وسيعى است که چهار ستون سنگى يکپارچه نظير ستون‌هاى سربينه در وسط آن قرار دارد. بر ستون‌ها و ديوارهاى مقابل، ‌ طاق‌هاى جناغى و روى قسمت مرکزى گنبد احداث شده است. در حال حاضر خلوتى به دوش تبديل شده و دريچه‌هاى ورود به خزينه‌ها را هم بسته‌اند و فضاى آن را به دوش تبديل کرده‌اند.
  حمام پاچمن، صحنه
اين حمام قديمى در محلهٔ‌ پاچمن شهر صحنه واقع شده است. در ورودى حمام جنوب غربى است و به سربينه باز مى‌شود. بناى سربينه هشت ضلعى است و داراى چهار صفه بزرگ است که در بين اين صفه‌ها چهار صفه کوچک جنوب غربى محل ورود به سربينه است. در وسط سربينه حوضى شانزده ترک از سنگ تراش ساخته شده است که پس از نوسازى حمام روى سنگ را کاشى سفيد چيده‌‌اند.
  حمام پهنه و گرمابهٔ حضرت، سمنان، (تيموريان، قاجاريان)
حمام پهنه، يکى از آثار قديمى و ارزشمند سمنان است که کم‌تر مورد توجه قرار گرفته است. اين حمام که در گوشهٔ شمال غربى تکيهٔ پهنهٔ سمنان، بين مسجد جامع و مسجد امام خمينى (ره) و امام‌زاده يحيى قرار دارد، در سال ۸۵۶ هجرى قمرى در زمان سلطنت ابوالقاسم بابرخان پادشاه تيمورى و به دستور وزير وى خواجه غياث‌الدين بهرام سمنانى ساخته شده است.
اين حمام به علت کم توجهى در زمان سلطنت ناصرالدين‌شاه قاجار، ويران و کتيبهٔ آن ربوده شد. در سال ۱۳۱۲ هجرى قمرى در زمان سلطنت مظفرالدين‌ شاه و به دستور حاج ملاعلى حکيم الهى دانشمند معروف، ‌ نسبت به تعمير و تجديد بناى آن اقدام شد.
ساختمان حمام از سه قسمت تشکيل يافته است : قسمت اول رختکن يا سربينه است که به وسيلهٔ يک هشتى کوچک به قسمت دوم و سوم يعنى گرمخانه و خزانه متصل مى‌شود. يکى از قسمت‌هاى جالب توجه اين حمام سردر زيبا و کاشى‌کارى شدهٔ‌ آن است. با اين که در انجام کاشى‌کارى به اندازه کافى دقت نشده باز هم از جذابيت قابل توجهى برخوردار است. در طرفين در ورودى که از چوب با گل ميخ‌هاى آهنى ساخته شده، دو نقش از يک افسر و فرماندهٔ قاجار با شمشير وجود دارد.
در بالاى در ورودى، بر هشت قطعه کاشى لاجوردى اشعارى به خط نستعليق خوانا و استادانه نوشته شده است. اين اشعار توسط مرحوم اسدا... منتخب‌السادات، پدر استاد حبيب يغمايى سروده شده است.
حمام پهنه از موقوفات مسجد جامع است و سازمان ميراث فرهنگى استان پس از باز پيرايى آن، در سال ۱۳۷۳ آن را به عنوان موزهٔ مردم‌شناسى بازگشايى کرد.
  حمام پير (حاج رحيم)، اردبيل
اين گرمابه در محله سرچشمه اردبيل واقع شده و به جز هشتى و در ورودى آن، بقيه ساختمان تا حدودى شکل اصلى خود را حفظ کرده است. رختکن به صورت چهار تاقى کامل ساخته شده و چهار ستون دارد که به فاصله شش متر از يکديگر قرار گرفته‌اند. رختکن و فضاى داخل حمام شبيه به يکديگراند و تعداد ستون‌ها، نوع تاقنما و گنبد کروى شکل آن‌ها مشترک است. در رختکن و داخل حمام آن، به ترتيب دو و سه رديف آويز در زير عرقچين گنبد وجود دارد.
مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
مالبرو , کشور شیعه نشین , شگردهای سارقان , رهبران مادام العمر , ریحانا , بزرگسلان , افزایش بهای طلا , تقصیر قبلی‌ها , انتقال سایپا , انقلاب هنر , کشورهای ناحیه خلیج فارس , هیثم مزاحم , فریده مصطفوی , اقلام غذایی , تولید پارچه , جنرال , تغییر آیکون ها , مت ترویتیک , سید حسن قاضی زاده هاشمی , اعلان جنگ , روایت داستان , کارآموزان , رنج های نابینایان , برگزاری؛لیگ؛ , المپیاد علوم پزشکی , ارتباط موثر , لانه‌سازی , نقد معماری حرم امام خمینی , سردمدار , مرم پالیزبان , وزیر کشور عراق , الهام , اطاعات , جریمه گازی , اعتماد امریکایی , مناطق استان صلاح الدین , کشف تریاک , پختن , غول خفته , تقوی , بانوی پیر , سوژهای دینی , کمیته های انقلابی , احسان محمدحسنی , پزشک عاشق پیشه , هدیه های کوچک , امور مهاجران , آقای حواس جمع , برقع , علی اکبر ولایتی ,

مقالات پربیننده امروز
بانک اطلاعاتی کتاب / مجموعه‌ی طبقه‌بندی شده عربی: همراه با برگزیده‌ی نکات مهم درسی شامل مباحث عربی 1 و 2 و 3 کنکورهای سرا , بانک اطلاعاتی کتاب / معارف نهج‌البلاغه در شعر شاعران (از خطبه 199 تا 241)(حکمت‌ها و نامه‌ها) , بانک اطلاعاتی کتاب / خودآموز خویش‌فرمای خلاق , بانک اطلاعاتی کتاب / با گل‌های وطنم ایران , بانک اطلاعاتی کتاب / علوم تجربی چهارم دبستان شامل: مفاهیم اصلی دروس - نمونه‌ی سوالا متنوع، نمونه‌ی سوالات (میان نوبت - نوبت اول و دوم) , بانک اطلاعاتی کتاب / Delta's key to the next generation TOEFL test: advanced skill practice for iBT , بانک اطلاعاتی کتاب / جغرافیای زیستی , بانک اطلاعاتی کتاب / راهنما و بانک سوالات امتحانی مدیریت تولید: ویژه‌ی دانشجویان دانشگاه پیام نور و مراکز آموزش عالی "رشته‌ی مدیریت بازرگانی - حسابداری" , بهداشت و درمان / دارو و درمان / دارو و درمان ـ تحقیق و پژوهش / «فوتو فرین» به عنوان یک حساس کننده رادیویی در یک مطالعه سلولی به صورت In Vitro , بانک اطلاعاتی کتاب / کارگاه طراحی نقشه قالی (1) , بانک اطلاعاتی کتاب / یک روز در مهد کودک , بانک اطلاعاتی کتاب / کلیات مفاتیح‌الجنان با علامت وقف , بهداشت و درمان / بیماریها / بیماریهای عصبی و اختلالات روانی / ام.اس ، بیماری سیستم اعصاب مرکزی , بانک اطلاعاتی کتاب / تا نزدیکی مرزهای عصمت: گلچینی از لطافت‌های زندگی امام خمینی (ق س) , بانک اطلاعاتی کتاب / آزمون و نمونه سوالات انگلیسی زبان 3 شامل: بیش از 2100 سوال در زمینه‌ی ساختارهای دستوری، مکالمه، واژگان، مترادف، متضاد، تلفظ، درک مطلب، دیکته و ... , گردهمایی و نمایشگاه / داخلی / شکل متفاوتی از شکست , بانک اطلاعاتی کتاب / رازهای دوران بارداری موفق , بانک اطلاعاتی کتاب / مصالح مهندسی عمران , اقتصاد و بازرگانی / اقتصاد بین الملل / چین / صادرات چین، چالش ها و امیدها , فرهنگی و هنری / سینما / بازیگر / نگاهی به چارلی چاپلین ,

برخی منابع مهم خبری
payamenaft.com پیام نفت , consbank.com ساخت و ساز , niksalehi.com نیک صالحی , hurrahsport.com هورا , namaknews.ir نمک , beytoote.com بیتوته , farsnews.ir خبرگزاری فارس , 1pezeshk.com یک پزشک , asreertebat.com عصر ارتباط , namehnews.ir نامه نیوز , saat24.com ساعت 24 , bananews.ir بنا , shafaqna.com شفقنا , tarafdari.ir طرفداری , irannaz.com ایران ناز , seratnews.ir صراط نیوز , emrouziha.com امروزیها , iana.ir ایانا , awalnews.ir اول نیوز , irinn.ir شبکه خبر , mojnews.com موج نیوز , roozannews.ir روزنامه روزان , parsnews.com پارس نیوز , citypress.ir شهرداری تهران , sourehcinema.ir سوره سینما , etemadnewspaper.ir روزنامه اعتماد , honarnews.com هنرنیوز , mahdodeh.com محدوده , banifilm.ir روزنامه بانی فیلم , narenji.ir نارنجی ,



وبگردی
افطار رییس جمهور با اصحاب فرهنگ و هنر - ضیافت افطار رییس جمهور با اصحاب فرهنگ و هنر در سالن اجلاس برگزار شد.
سایت نزدیک به محسن رضایی، تغییر سرلشکر فیروزآبادی را «برکناری» خواند - انتصاب سرلشکر پاسدار باقری به ریاست کل ستاد نیروهای مسلح کشور، آنهم در لیالی قدر ماه مبارک رمضان را می توان واجد نوعی فوریت در کار دانست. هرچند این انتصاب و قبل از آن برکناری آقای فیروز آبادی قطعا ابعاد مختلفی داشته و دارد اما نگارنده می خواهد این مساله را مولفه ای بنام قاطعیت رهبری بسنجد.
ویدیوی سخنان تکان دهنده ناطق نوری - تصاویر تراژیک از قاره سبز: وقتی اروپایی‌ها به جان هم افتادند / سرنوشت پروژه تسلیح تروریست ها در سوریه / ویدیوی تخریبی که مشاور رئیس جمهور تاکید میکند انجامش «شهامت می‌خواهد»؛ از دیگر ویدیوهای این بسته خبری است.
چند ایرانی مثل «کیارستمی» می‌توانند به فرانسه فرار کنند؟! - هنرمندی که سیستم درمانی کشور نابودش کرد. آنچه بر سر کیارستمی آمد، یک تلنگر جدی برای سیستم به شدت مدعی و معیوب درمان کشور بود که سالیانه چند هزار میلیارد تومان از بودجه عمومی کشور به آن اختصاص می‌یابد. امیدواریم این هنرمند تاوان اعتماد به این سیستم درمان را پرداخت نکند.
ناگفته‌های تکان دهنده از اتوبوس سربازان کشته شده - به گفته دکتر حریرچی این اتوبوس سه بار مواد مخدر، سیگار و میوه قاچاق کرده و مسافران غیرمجاز زیادی را جاسازی کرده بود.
شلوار عجیب این بازیگر سوژه شد! - سیاوش خیرابی بازیگر مجموعه های روتین تلویزیونی در مراسمی اکران خصوصی یک فیلم سینمایی با ظاهری عجیب ظاهر شد.
کشته شدن دختر جوان توسط پدر در خوی / فیلم - پدر بی رحمی با شلیک گلوله فرزند دخترش را در انتهای بلوار ولیعصر، نرسیده به میدان ولایت فقیه خوی به قتل رساند. به گفته شاهدان عینی در این تیراندازی فرزند دختر خانواده در دم کشته شده است. علت این جنایت هنوز مشخص نشده و کارشناسان پلیس آگاهی در حال بررسی صحنه جرم هستند.
گاف باورنکردنی در برنامه ماه عسل / تصاویر - اشتباه صورت گرفته در برنامه چند شب قبل ماه عسل، موجی از انتقادها در فضای مجازی را در پی داشته و واکنش ها به این گاف علمی همچنان ادامه دارد.
فیلم/ گاف تاریخی صدای آمریکا در پخش زنده - اتاق فرمان شبکه صدای آمریکا به جای پخش زنده برنامه شباهنگ، 18 دقیقه داخل استودیو را به اشتباه برای بینندگان پخش می‌کند.
فیلم جنجالی جشن دانش آموزی دختران یزدی - در جشن پایان سال دانش آموزان دختر در یکی از مدرسه های استان یزد، در اقدامی جنجالی و قابل تأمل، مجری مراسم دانش آموزان را به پرتاب چادرهای خود به هوا فرا خواند.
تازه ترین دستپخت «ماه عسل» برای بینندگان روزه دار - کار به جایی رسید که اشک این مادر خشکید و پس از سی و چند سال دوری از فرزند، نتوانست در دیدار با گمشده ی پیدا شده اش، بگرید و به راحتی ابراز احساسات کند!
گلشیفته مدل تبلیغات یک بانک آلمانی / عکس - گلشیفته فراهانی مدل تبلیغات یک بانک آلمانی شد.
جنجال برسر لباس نفیسه روشن در اینستاگرام / تصاویر - بیش از هزاروپانصد اظهار نظر و بیش از بیست‏‌هزارکلمه متن! نه، اشتباه نکنید، این آمار مربوط به بحث و بررسی یکی از مهم‏ترین مسائل سیاسی و اجتماعی کشور مثلاً تصویب برجام و مناقشات هسته‏‌ای نیست! این دو عدد، فقط مربوط به کامنت‏‌هایی می‏شود که مخاطبان صفحه اینستاگرام نفیسه روشن، بازیگر تلویزیون، درباره یک پست او در این شبکه اجتماعی به اشتراک گذاشته‏‌اند
تصویر خالکوبی بر دست ترانه علیدوستی - نشان فمنیستی بر ساعد دست ترانه علیدوستی
ترانه علیدوستی در جشنواره کن 2016 / فیلم - سرانجام انتظارها برای ایرانی ها به پایان رسید و در آخرین روز جشنواره کن 2016 فیلم فروشنده اصغر فرهادی اکران شد. این فیلم که با استقبال و نقد های بسیار مثبت منتقدان همراه شده است, جزء شانس های اول دریافت جایزه نخل طلا می باشد.
سحر دولتشاهی؛ بالابلند و آراسته در «کن» - شصت‌ونهمین دوره جشنواره فیلم کن در حال برگزاری است، اما امروز برای ما ایرانی‌ها، این جشنواره لطف دیگری داشته است. امروز چهارشنبه بیست‌ونهم اردی‌بهشت‌ماه و ساعتی پیش، عوامل فیلم «وارونگی» روی فرش قرمز رفتند تا یکی از نمایندگان سینمای ایران در جشنواره کن امسال باشند. «وارونگی» در بخش نوعی نگاه این جشنواره شرکت کرده است.
مهمانی خاص محمدرضا گلزار، جردن را بند آورد! / ویدیو - مهمانی خاص محمدرضا گلزار، جردن را بند آورد؛ دخترهایی که با دیدن گلزار اشک هایشان سرازیر شد؛ پیرزنی که مهمان ویژه افتتاحیه رستوران آقای سوپراستار بود.
تصاویر/ گلشیفته فراهانی در جشنواره کن 2016 - گلشیفته فراهانی بازیگر ایرانی - فرانسوی در جشنواره کن فرانسه حاضر شد. فیلم «پترسن» به کارگردانی «جیم جارموش» و با بازی این بازیگر در جشنواره امسال به نمایش درمی آید. عکس ها: رویترز - یورونیوز
اعترافات مدل معروف در برابر دادستان تهران / فیلم - الهام.ع، که در برنامه علیخانی به پزر عروس معروف شده بود پس از حضور در جلسه دادستان عمومی و انقلاب تهران با قضات دادسرای جرائم رایانه‌ای به ماجرای جذب خود به این فعالیت پرداخت.
رفتار سخیف فرزاد حسنی در یک کپی تلویزیونی دیگر - فرزاد حسنی که به تازگی دوران ممنوع التصویری‌اش در رسانه ملی به پایان رسیده است؛ رفتار تاسف باری را در برنامه اکسیر به نمایش گذاشت.
پربازدیدها