جمعه ۲۴ آذر ۱۳۹۶ / Friday, 15 December, 2017

حمام پهنه و گرمابة حضرت، سمنان، (تیموریان، قاجاریان)


  حمام ابراهيم‌خان، كرمان
اين حمام نيز يکى از حمام‌هاى جالب توجه قديمى و سنتى کرمان است که در وسط بازار ابراهيم‌خان واقع شده و به دو بخش رختکن و گرمخانه تقسيم مى‌شود. اين حمام از سال ۱۳۲۱ هـ.ق تاکنون داير است. استحمام در اين حمام خاطره و ياد حمام‌هاى قديمى را زنده مى‌کند.
علاوه بر حمام‌هاى مذکور که اجمالاً مورد اشاره قرار گرفت، حمام‌هاى قديمى ديگرى نيز در سطح استان وجود دارد که خصوصيات معمارى و تزئينات و قدمت ساخت آن‌ها، ارزش‌هاى توريستى اين قبيل ابنيه را دو چندان ساخته است. اهم اين حمام‌هاى قديمى عبارتند از:
- حمام‌ باغ شاهزاده در ۶ کيلومترى ماهان
- حمام‌هاى ته باغ اللّه و ميرزا اسماعيل وزير در شهر کرمان
- حمام نگار در روستاى نگار از توابع کرمان
- حمام سيد عباس در شهر بم
  حمام اشرف آمل، نياكى، آمل
اين حمام از بناهاى قرن دوازدهم هجرى قمرى است که در نياکى محل آمل واقع شده است. ساختمان آن شامل سه گنبد بزرگ و هفت گنبد کوچک است. اين حمام داراى دو خزينهٔ آب سرد و گرم و سربينه‌اى زيبا است که در قسمت فوقانى آن نورگير بزرگى تعبيه شده است. تعدادى از کاشى‌هاى کناره، ‌ داراى نقوش گياهى در زمينهٔ سفيد است. ازارهٔ گرمخانه از کاشى‌هاى جديد پوشانيده شده است. به خاطر نصب دوش و تعويض کاشى‌ها تغييرات زيادى در حمام انجام شده است. مصالح عمدهٔ حمام آجر و سنگ است و ديواره‌هاى آن تماماً با کاهگل و دوغاب آهک، اندود شده است. حمام اشرف تنها باقى‌مانده حمام‌هاى قديمى شهر آمل است.
  حمام اميرافخم (شورين)، همدان
اين حمام در حال حاضر نيز فعال است و مورد استفاده قرار مى‌گيرد. از نظر قدمت تاريخى به دوران قاجاريه مربوط است و در داخل قلعهٔ اميرافخم شورينى معروف به امير شورينى واقع شده است.
  حمام اميريه، اميريه، شاهرود (قاجاريان)
اخيراً يک حمام قديمى مربوط به دورهٔ قاجار متعلق به اميراعظم حاکم وقت ولايت قومس در اميريهٔ شاهرود شناسايى شد و براى انجام تعميرات در اختيار سازمان ميراث فرهنگى استان قرار گرفت.
اين حمام قديمى که با ۳۶۰ متر زيربنا در عمارت اميراعظم قرار دارد، داراى دو سالن اصلى با ديوارهاى سنگى و سقف‌هاى گنبدى شکل آجرى است که از يکى از آن‌ها به عنوان رختکن استفاده مى‌شد. در هر سالن چهار ستون با سنگ‌هاى مدور و سرستون‌هاى حجارى شده با نقوش گل و بوته و در سالن اصلى حمام يک حوض سنگى سفيدرنگ به چشم مى‌‌خورد. سردر و دالان ورودى اين بنا با نقوش ويژه‌اى تزئين شده است.
صاحبان اين اثر در سال‌هاى اخير از آن به عنوان انبارکاه استفاده مى‌کردند و به بعضى از قسمت‌هاى آن صدمه‌هايى وارد آمده است.
  حمام اوچ دكان، اردبيل
اين حمام در محله اوچ دکان اردبيل واقع است و نسبت به ديگر حمام‌هاى قديمى شهر، از اصالت بيشترى برخوردار است. بر مبناى ماده تاريخى که در سنگ‌نبشته بالاى تاقنماى سردر ساخته شده، بناى حمام يک سال به درازا انجاميده است. (سال‌هاى ۱۲۸۵ و ۱۲۵۹ هجرى قمرى).
دهليز حمام، محوطه‌اى است شش ضلعى با شش تاقچه، که بين تاقنماهاى هر تاقچه گوشواره‌اى کوچک ساخته شده است. روى گنبد کروى کنگره‌دارى قرار داده شده است.
رختکن حمام چهار تاق عريض و کم‌عمق دارد. تمام سطوح داخلى آن به جز قسمتى از نبش ديوارها با نقاشى‌هاى روغنى پوشيده شده است.
تقسيم‌بندى‌ شاه‌نشين‌هاى اين حمام، منطقى و چشمگير است و در هر جاى از آن، نسبت به وسعتش نقاشى‌هايى شده است. ديگر قسمت‌هاى حمام، سطح ديوارها، آويزها و سطح رختکن نيز متناسب با فضا و وسعت موجود با اسليمى‌هاى گل و برگ ساده يا اسليمى توريقى ساده، صحنه‌هاى تشريفاتى مربوط به خادم‌ها، ترنج، گل‌هاى شاه‌عباسى و گلبرگ‌هاى ريز و ... با نقاشى‌هاى مختلف مزين شده است و همين تزئين نقاشى از ويژگى‌هاى بارز اين حمام قديمى است که ستايش هر بيننده‌اى را بر مى‌انگيزد.
  حمام بازار، كاشان
اين حمام که به نام حمام حاج سيد حسين عطار نيز معروف است، ‌ يکى از حمام‌هاى جالب در مجموعهٔ بازار کاشان است که تاريخ بناى آن به سال ۱۲۴۲ هـ.ق مى‌رسد.
  حمام باغ نشاط، شيراز (صفويان)
در ضلع شمالى باغ نشاط، حمام قصر که احتمالاً همزمان با آن بنا شده است، قرار دارد. اين حمام دو اتاق دارد که هر دو، يک گنبد کوچک دارند و يکى از آن‌ها روى ستون‌هاى پرپيچ و خم قرار گرفته و رو به باغ باز مى‌شود. نقاشى‌هاى ديوارهاى آن، با ظرافتى خاص ترسيم شده‌اند و اينکه نيازمند بازسازى و مرمت‌اند.
  حمام باغ‌ فين، كاشان
در مجموعهٔ‌ باغ فين ۲ حمام کوچک و بزرگ وجود دارد که هر يک داراى خزينه و حوض‌هاى متعدد آب هستند. حمام کوچک آن از حيث معمارى چندان مهم نيست؛ اما حمام بزرگ آن با ستون‌هاى مرمرى و سقف نقاشى شده، بسيار جالب توجه است. در حمام کوچک باغ فين واقعهٔ قتل اميرکبير (قهرمان مبارزه با استعمار در دورهٔ قاجار) روى داده است و از اين حيث، ارزش و اعتبار تاريخى دارد.
ساير حمام‌هاى استان عبارت‌اند از:
حمام افوشته در نطنز. حمام ملاقطب، ميرعماد، طاهر و منصور، ‌ پنجه‌شاه و حمام آقا در کاشان. حمام‌هاى سلطان ميراحمد، رهنان، گذرنو، شاه، خان، شاه‌على، شيخ‌بهايى، شورى، ساروتقى در اصفهان. حمام کلون در نائين.
  حمام بزرگ (حمام سرجوب)، كنگاور
يکى ديگر از حمام‌هاى قديمى کنگاور حمام بزرگ (حمام سرجوب) در محله سرجوب است. سربينه حمام محوطه‌اى چهار ضلعى است که در وسط آن چهار ستون سنگى استوانه‌اى از سنگ يکپارچه وجود دارد. نوع سنگ ستون‌ها و سرستون‌ها با سنگ‌هاى بناى باستانى کنگاور (آناهيتا) يکى است. روى ستون‌ها و ديوارهاى جنبى، طاق‌هاى جناغى احداث شده و به اين طريق ۹ طاق سقف سربينه شکل گرفته است. وسط سربينه حوض هشت ضلعى منظمى وجود دارد که از سنگ تراش به بلندى ۲۵ سانتى‌متر چيده شده است. متأسفانه اين سربينه به علت نوسازى و احداث خيابان حالت اصلى خود را از دست داده و ضلع شمالى آن تا ستون شمالى جلو آمده و کوچکتر شده است. گرمخانه محوطه چهار ضلعى وسيعى است که چهار ستون سنگى يکپارچه نظير ستون‌هاى سربينه در وسط آن قرار دارد. بر ستون‌ها و ديوارهاى مقابل، ‌ طاق‌هاى جناغى و روى قسمت مرکزى گنبد احداث شده است. در حال حاضر خلوتى به دوش تبديل شده و دريچه‌هاى ورود به خزينه‌ها را هم بسته‌اند و فضاى آن را به دوش تبديل کرده‌اند.
  حمام پاچمن، صحنه
اين حمام قديمى در محلهٔ‌ پاچمن شهر صحنه واقع شده است. در ورودى حمام جنوب غربى است و به سربينه باز مى‌شود. بناى سربينه هشت ضلعى است و داراى چهار صفه بزرگ است که در بين اين صفه‌ها چهار صفه کوچک جنوب غربى محل ورود به سربينه است. در وسط سربينه حوضى شانزده ترک از سنگ تراش ساخته شده است که پس از نوسازى حمام روى سنگ را کاشى سفيد چيده‌‌اند.
  حمام پهنه و گرمابهٔ حضرت، سمنان، (تيموريان، قاجاريان)
حمام پهنه، يکى از آثار قديمى و ارزشمند سمنان است که کم‌تر مورد توجه قرار گرفته است. اين حمام که در گوشهٔ شمال غربى تکيهٔ پهنهٔ سمنان، بين مسجد جامع و مسجد امام خمينى (ره) و امام‌زاده يحيى قرار دارد، در سال ۸۵۶ هجرى قمرى در زمان سلطنت ابوالقاسم بابرخان پادشاه تيمورى و به دستور وزير وى خواجه غياث‌الدين بهرام سمنانى ساخته شده است.
اين حمام به علت کم توجهى در زمان سلطنت ناصرالدين‌شاه قاجار، ويران و کتيبهٔ آن ربوده شد. در سال ۱۳۱۲ هجرى قمرى در زمان سلطنت مظفرالدين‌ شاه و به دستور حاج ملاعلى حکيم الهى دانشمند معروف، ‌ نسبت به تعمير و تجديد بناى آن اقدام شد.
ساختمان حمام از سه قسمت تشکيل يافته است : قسمت اول رختکن يا سربينه است که به وسيلهٔ يک هشتى کوچک به قسمت دوم و سوم يعنى گرمخانه و خزانه متصل مى‌شود. يکى از قسمت‌هاى جالب توجه اين حمام سردر زيبا و کاشى‌کارى شدهٔ‌ آن است. با اين که در انجام کاشى‌کارى به اندازه کافى دقت نشده باز هم از جذابيت قابل توجهى برخوردار است. در طرفين در ورودى که از چوب با گل ميخ‌هاى آهنى ساخته شده، دو نقش از يک افسر و فرماندهٔ قاجار با شمشير وجود دارد.
در بالاى در ورودى، بر هشت قطعه کاشى لاجوردى اشعارى به خط نستعليق خوانا و استادانه نوشته شده است. اين اشعار توسط مرحوم اسدا... منتخب‌السادات، پدر استاد حبيب يغمايى سروده شده است.
حمام پهنه از موقوفات مسجد جامع است و سازمان ميراث فرهنگى استان پس از باز پيرايى آن، در سال ۱۳۷۳ آن را به عنوان موزهٔ مردم‌شناسى بازگشايى کرد.
  حمام پير (حاج رحيم)، اردبيل
اين گرمابه در محله سرچشمه اردبيل واقع شده و به جز هشتى و در ورودى آن، بقيه ساختمان تا حدودى شکل اصلى خود را حفظ کرده است. رختکن به صورت چهار تاقى کامل ساخته شده و چهار ستون دارد که به فاصله شش متر از يکديگر قرار گرفته‌اند. رختکن و فضاى داخل حمام شبيه به يکديگراند و تعداد ستون‌ها، نوع تاقنما و گنبد کروى شکل آن‌ها مشترک است. در رختکن و داخل حمام آن، به ترتيب دو و سه رديف آويز در زير عرقچين گنبد وجود دارد.
مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
اسرلئیل , حاکمیت الهی , سیاستمدار ضد اسلامی هلندی , رزق وروزی , دادگاه آمریکایی , دیدار با اهالی فرهنگ , حام , پسر طلایی اروپا , پاکسازی معابر , مهرو کمرانی ,

مقالات پربیننده امروز
اجتماعی / خانه و خانواده / تفکر و خلاقیت / خلاقیت و نوآوری در افراد و سازمانها , بهداشت و درمان / تغذیه و سلامتی / الگوی غذایی / خطر اسیدهای چرب ترانس و توصیه‌های پیشگیرانه کارشناسان , سیاسی / ایران / دانشجویان و سکوت سیاسی , بانک اطلاعاتی کتاب / MeSH: medical subject heading 2004-2005: M , بانک اطلاعاتی کتاب / خودآموز سریع Microsoft office WORD 2003 (با امکانات فارسی) , بانک اطلاعاتی کتاب / دیوان امامی , بانک اطلاعاتی کتاب / ادبیات فارسی پیش‌دانشگاهی (2) , بانک اطلاعاتی کتاب / خودآموز گام به گام زبان انگلیسی (1) دوره پیش‌دانشگاهی , فرهنگی و هنری / رادیو و تلویزیون / نقد ـ معرفی / روایت قصه دیروز با زبان امروز , علوم انسانی / روانشناسی / روانشناسی فیزیولوژی ـ عواطف و احساسات / فلسفه و دیدگاه خانواده‌ها نسبت به ابراز عواطف ,

برخی منابع مهم خبری
farnet.ir فارنت , persianv.com پرشین وی , caffecinema.com کافه سینما , nodud.com نوداد , salamaneh.com سلامانه , navad.net روزنامه نود , jahanesanat.ir روزنامه جهان صنعت , digiato.com دیجیاتو , sedayiran.com صدای ایران , qudsonline.ir روزنامه قدس ,



وبگردی
فیلم/ شایعه ازدواج رز رضوی و شریفی‌نیا از کجا شروع شد؟
فیلم/ شایعه ازدواج رز رضوی و شریفی‌نیا از کجا شروع شد؟ - محمدرضا شریفی‌نیا بازیگر سینما و تلویزیون با حضور در برنامه دورهمی درخصوص شایعه ازدواج با بازیگر زن جوان توضیحاتی ارائه کرد.
ماجرای فیلم جنجالی در پایگاه نظامی روسیه
ماجرای فیلم جنجالی در پایگاه نظامی روسیه - ولادیمیر پوتین در مسیر سفر خود به قاهره، چند دقیقه در پایگاه الحمیمیم حاضر شد و برخورد فرد نظامی روس با رئیس جمهوری سوریه موجی از انتقادات را در فضای مجازی به راه انداخت.
درآمد کشور از گردشگری افزایش یافت / از محل عوارض خروجی !
درآمد کشور از گردشگری افزایش یافت / از محل عوارض خروجی ! - دولت روز گذشته و در اقدامی غیرمنتظره،عوارض خروج از کشور را با افزایش 300 درصدی! مواجه کرد...
فیلمی از مرگ خرس قطبی به دلیل تغییرات آب و هوایی
فیلمی از مرگ خرس قطبی به دلیل تغییرات آب و هوایی - یکی از عکاسان نشنال جئوگرافیک فیلمی کوتاه از یک خرس قطبی منتشر کرده که در منطقه ای دورافتاده در جزیره بافین و به دور از یخ ها مشغول جستجو برای غذاست. در این بخشی از این فیلم حیوان مشغول جستجو در زباله هاست، سپس روی زمین می افتد و در انتظار مرگ می ماند.
امتناع از دست دادن علی هاشمی با خانم مدال دهنده
امتناع از دست دادن علی هاشمی با خانم مدال دهنده - فیلم - علی هاشمی وزنه بردار کشورمان با توضیح اینکه مسلمان است از دست دادن با خانم اهدا کننده مدال خودداری کرد.
سطح سواد کارشناس اقتصادی تلویزیون !
سطح سواد کارشناس اقتصادی تلویزیون ! - کارشناس اقتصادی تلویزیون نمی داند که لغت Bitcoin به چه معناست و با تلفظ Bitqueen به این نتیجه رسیده که معنای ملکه بیت ها را می دهد!!
فیلم/ تصاویر منتشر شده از جسد علی عبدالله صالح
فیلم/ تصاویر منتشر شده از جسد علی عبدالله صالح - وزارت کشور یمن با انتشار بیانیه‌ای رسمی، شایعات کشته شدن علی عبدالله صالح را تأیید کرد و رسما اعلام کرد که او کشته شده است.
جنجال رقص مایکلی سرباز ایرانی
جنجال رقص مایکلی سرباز ایرانی - رقص زیبای سرباز ایرانی در پادگان
دختر رییس فدراسیون روسری بر سر مربی مرد تایلندی کرد
دختر رییس فدراسیون روسری بر سر مربی مرد تایلندی کرد - سرپرست فنی فدراسیون کبدی که بعد از مسابقات از سمتش برکنار شد، می‌گوید که دختر رییس فدراسیون روسری بر سر مربی مرد تایلندی کرد و او را به داخل زمین برد.
روزنامه جمهوری اسلامی: آقای مصباح، مگر شما نبودید که اطاعت از احمدی‌نژاد را اطاعت از خدا خواندید؟
روزنامه جمهوری اسلامی: آقای مصباح، مگر شما نبودید که اطاعت از احمدی‌نژاد را اطاعت از خدا خواندید؟ - کاش بزرگان حوزه علم و فلسفه می‌دانستند سیاست هم برای خود علمی مجزاست و ظرافت‌های خود را دارد و نمی‌شود بدون توجه به آن، طرح ریخت و به نتیجه رسید.
لحظه خودکشی فرمانده جنگ بوسنی در جریان جلسه دادگاه!
لحظه خودکشی فرمانده جنگ بوسنی در جریان جلسه دادگاه! - فرمانده پیشین کروات های بوسنی پس از تایید محکومیت ۲۰ ساله اش در دیوان کیفری بین المللی به دلیل ارتکاب جنایات جنگی، ظرف سم را سرکشید!
فیلم/ تخلف احمدی‌نژاد در بوسیدن مادر چاوز
فیلم/ تخلف احمدی‌نژاد در بوسیدن مادر چاوز - محمدجعفر منتظری، دادستان کل کشور در همایش بسیج حقوقدانان نسبت به اظهارات اخیر رئیس‌جمهوری سابق کشورمان واکنش نشان داد.
همه زنان ناصر محمد خانی و زن جدیدش + عکس
همه زنان ناصر محمد خانی و زن جدیدش + عکس - ناصر محمدخانی دو شب پیش در حالی با زن سومش ازدواج کرد که زن اولش توسط شهلا کشته شده بود و زن دومش - شهلا- در سال 89 اعدام شد.
قشر متوسط - ازدواج سفید / قش پائین - تجاوز
قشر متوسط - ازدواج سفید / قش پائین - تجاوز - الان این ازدواج سفید بحرانی است که قشر متوسط دارد ایجاد می‌کند، بعد از آن ازدواج‌های ساندویچی است، یعنی رابطه جنسی ساندویچی. در ازدواج سفید طرفین چندمدت با هم هستند اما اگر قرار شد رابطه ... سر خیابان انجام شود، چه کسی می‌خواهد آن‌ها را بگیرد؟ چند نفر را می‌خواهند بگیرند؟ چند نفر را می‌خواهند اعدام کنند؟
فیلم دو دختر اصفهانی لحظاتی قبل از خودکشی
فیلم دو دختر اصفهانی لحظاتی قبل از خودکشی - فیلم خودکشی دختر اصفهانی (جدید) | دو دختر اصفهانی در فیلمی که پیش از خودکشی ضبط کرده اند، با خوشحالی به سمت مرگ می شتابند. لحظاتی که آنها نزدیکان شان را خطاب قرار می دهند و خودشان را آرام و آهسته می رسانند به بلندترین ارتفاعی که برای خودکشی به ذهنشان آمده یعنی پل شهید چمران اصفهان و در این مسیر هیچ عاملی، هیچ دلیلی نیست که دست دلشان را بگیرد و پشیمان شان کند برای رفتن.
    پربازدیدها