دوشنبه ۱۲ مرداد ۱۳۹۴ / Monday, 3 August, 2015

مفهوم نظارت و ارزیابی

تاکنون تعريف استاندارد و جامعى از 'ارزيابي' ارائه نشده است. مطالعاتى که در اين زمينه انجام شده است، از حيث جامع بودن، روش‌شناسى‌ها و تجزيه و تحليل داده‌ها متفاوت هستند. به‌عنوان مثال، داى (۱۹۹۲) بررسى جالب و دقيقى در مورد ارزيابى سياست‌ها به‌عمل آورده است، اما کار وى جامع نيست. بنابر نظر داى (۱۹۹۲:۳۵۴) 'ارزيابى سياست‌ها عبارت است از بررسى نتايج و پيامدهاى اجراء سياست‌هاى کلان و آگاهى از آنها' . وى سپس تفاوت ميان ارزيابى سياست‌ها و ارزيابى برنامه را ذکر مى‌کند.
'ارزيابى برنامه عبارت است از ارزيابى جامع و دقيق نظام تحت بررسي' (۱۹۹۲:۳۵۴).
تعريف داى جامع نبوده و نظام سياسى را ناديده مى‌انگارد (مدل جنکينز ۱۹۷۸ را ملاحظه کنيد).
واژه 'ارزيابي' نيازمند تعريفى دقيق است. براى بسيارى از صاحب‌نظران غيرحرفه‌اي، ارزيابى تلويحاً به‌ معناى مراجعه به معيارهاى اقتصادى است، در حلى که 'ارزيابى از فرآيندى تشکيل مى‌شود که براى تعيين اولويت‌ها اجراء مى‌شود' (هال ۱۹۸۲:۲۸۸). اين تعريف، از دو بعد قابل تأمل است:
- تعريف‌هاى ديگرى که از ارزيابى ارائه شده است، آن را به 'بررسى آنچه که بعد از اجراء سياست‌ها روى داده است' محدود کرده‌اند (نظير تعريفى که داى ارائه کرده است). اما دليلى وجود ندارد که نتوان فرآيند ارزيابى را قبل از اجراء سياست‌ها، انجام داد. به‌عنوان مثال، سياست‌ها را قبل از قطعى شدن، مى‌توان به شکل پيشنهاد به ديگران عرضه کرده و واکنش آنها را مورد ارزيابى قرار داد. در دو مرحلهٔ طراحى برنامه‌ها و انتخاب، مى‌توان زمان ارزيابى را مشخص کرد (هال و مک آرتور ۱۹۹۳)؛تعريفى که هال (۱۹۸۲) از ارزيابى ارائه مى‌کند، بر اين نکته تأکيد مى‌کند که 'ارزيابى تنها انجام پاره‌اى عمليات ارزيابى صحيح و بدون اشتباه از نظر فنى نيست، بلکه در مرحلهٔ ارزيابى بايد نحوهٔ به کارگيرى نتايج حاصل از ارزيابى نيز مشخص شود' (هاگ‌وود و گان ۱۹۸۴:۲۲۰). بنابراين، در ارزيابى سياست‌هاى جهانگردى بايد به سه پرسش پاسخ داد:
- چه فرد يا افرادى درخواسته‌اند که ارزيابى صورت گيرد؟
- چرا چنين درخواستى کرده‌اند؟
- شيوهٔ طراحى و توسعهٔ سياست‌ها، محتواى آنها، شيوهٔ اجراء آنها و آثار و نتايج آنها چگونه است؟
با توجه به اهداف اين مبحث، ارزيابى سياست‌ها اين‌گونه تعريف مى‌شود: ارزيابى سياست‌هاى جهانگردى فعاليتى است که براى جمع‌آوري، تجزيه و تحليل و تفسير اطلاعات مربوط به: نياز به طراحى و تدوين سياست‌ها، اجراء آنها و نتايج و دستاوردهاى آنها طراحى مى‌شود.
ارزيابى به چند منظور انجام مى‌شود:
- تأمين مقاصد سياسي، ادارى و مديريتي
- برنامه‌ريزى و طراحى و تدوين سياست‌ها
- توجيه مالى سياست‌ها (روسى ۱۹۷۹).
در جدول (نقش ارزيابى و نظارت بر فرآيند سياستگذارى جهانگردي) نقش ارزيابى و نظارت بر سياست‌ها نمايش داده شده است.
بنابراين براى اجراء موفق فرآيند ارزيابى سياست‌ها، بايد:
- هدف و قلمرو سياست‌ها، مشخص شوند.
- کليه تصميم‌ها و اقدامات انجام شده در فرآيند سياستگذارى مشخص شده و ثبت و ضبط شوند.
- نتايج، آثار و واکنش افراد و گروه‌هائى که از اجراى سياست‌ها به نحوى متأثر مى‌شوند شناسائى شده و دقيقاً مورد بررسى قرار گيرند.
   جدول نقش ارزيابى و نظارت بر فرآيند سياستگذارى جهانگردى
۱. ارزيابى ميزان نياز بخش جهانگردى به مشارکت حکومت.
۲. تبيين و آشکار نمودن نقايص موجود در سياست‌ها و اصلاح سياست‌ها.
۳. ارائهٔ کمک‌هاى عملى و نظرى به تصميم‌گيران و سياستگذاران، به‌ويژه هنگام ايجاد تغيير در شيوهٔ اجراء سياست‌ها و اولويت‌هاى سياست‌ها.
۴. مشخص نمودن و آثار سياست‌ها.
۵. اندازه‌گيرى اثربخشى سياست‌هاى جهانگردى از حيث منابع مالى و انسانى و اندازه‌گيرى هزينه‌هاى اين سياست‌ها.
۶. تهيه گزارش‌هاى دقيق در مورد شيوهٔ تخصيص، توزيع و و توزيع مجدد منابع.
۷. ارائهٔ ادلهٔ نمادين (براى نمايش آنچه که در حال انجام و اجراء است).
۸. ارائهٔ ادلهٔ سياسى.
منابع:
(Adapted from Haynes (1974), Rossi et al (1979), Graycar (1983) and Owen (1993
نظارت مستمر بر فرآيند سياستگذارى جهانگردى مشخص مى‌کند که کجا و چه زمان اقدامات و فعاليت‌هاى مقامات دولتى از چارچوب‌هاى مشخص شده، خارج شده‌اند. همچنين نظارت مستمر مشخص مى‌کند که سياست‌ها چه زمانى ديگر نمى‌توانند اهداف مورد نظر را تأمين کنند. ممکن است بعد از ارزيابي، به اين نتيجه برسيم که سياست‌ها اشتباه هستند. البته شايد اين نتيجه‌گيرى هم گمراه‌کننده باشد (هاگ‌وود و گان ۱۹۸۴:۲۲۰). شکست يا موفقيت سياست‌ها معلول عوامل مختلفى است؛ مثلاً طرح کلى سياست‌ها (بيان آرمان‌ها، مقاصد و اهداف به شکلى نامشخص)، اجراء نادرست سياست‌ها و عوامل پيش بينى نشده.
هنگامى که ارزيابى سياست‌ها سخن به ميان مى‌آيد، اين پرسش‌ها مطرح مى‌شوند: چه چيزى را بايد ارزيابى کرد؟ با توجه به محدوديت منابع، چه زمان بايد ارزيابى را اجراء کرد؟ بسيارى از سياست‌ها وسيع بوده و کشف و شناسائى آثار آنها دشوار است. روسى (۱۹۷۹) در ارزيابى سياست‌هاى جهانگردى به چهار نکتهٔٔ مهم اشاره مى‌کند که از آنها مى‌توان بهره گرفت (پل ۱۹۹۲:۴۳) :
- دولت براى حل مشکلات، در فرآيند ارزيابى و نظارت مشارکت مى‌کند؛
- با توجه به نياز روزافزون به اطلاعاتى در مورد سياستگذارى و به‌ويژه در مورد مسائل چون روند پيشرفت‌ها، طرح‌ها و سياست‌ها، بايد شيوهٔ اجراى فعاليت‌هاى ارزيابى و نظارت مشخص شود؛
- دستا‌وردها و نتايج حاصل از اجراء سياست‌ها بايد مشخص شوند؛
- کارآئى سياست‌هاى جهانگردى و هزينه‌هاى فرصت اين سياست‌ها بايد مشخص شود. بنابراين در طراحى سياست‌هاى جهانگردى در آينده،بايد چهار نکتهٔ فوق‌الذکر را مورد توجه قرار داد تا هم حکومت‌ها بتوانند از نظر مالى پاسخگو باشند و هم منافع و هزينه‌هاى اجراء اين سياست‌ها ارزيابى شوند.
البته ارزيابى جامع از سياست‌هاى جهانگردى به‌ندرت امکان‌پذير است، زيرا رقابت بر سر دريافت کمک‌هاى مالى دولت بسيار شديد است، بنابراين بودجه کمى به فعاليت ارزيابى سياست‌هاى کلان و جهانگردى تخصيص داده مى‌شود. همچنين ديوان‌سالاران بيشتر بر تصميم‌گيرى‌هاى روزمره تمرکز مى‌کنند تا بر طراحى استراتژى‌ها. بنابراين، هنگام مطالعهٔ ارزيابى سياست‌ها:
بايد دو تفاوت را مدنظر قرار داد. اولين تفاوت، تفاوت موجود بين ارزيابى جامع - Comprehensive evaluation، و ارزيابى سطحى -Non-comprehensive evaluation، است. در ارزيابى جامع، به چهار نکته‌اى که اشاره شد دقيقاً توجه مى‌شود. اما به‌دليل هزينه‌هاى بالاى اين نوع ارزيابى‌ها، بيشتر ارزيابى‌ها، سطحى است. دومين تفاوت، تفاوت موجود بين ارزيابى تکوينى (مرحله‌اى) - Formative evaluation و ارزيابى پايانى (تراکمى - Summative evaluation)، است. ارزيابى تکوينى براى انجام دقيق ارزيابى و بررسى اجزاء سياست‌ها به‌منظور نقش آنها در آثار کلى انجام مى‌شود. ارزيابى پايانى براى کمک به تصميم‌گيرى در مورد ادامه، توقف، پذيرش يا رد سياست‌ها انجام مى‌شود. (پل ۱۹۹۲:۴۳)
مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
پردیس خواهران , متكدي , راهبردهای انتخاباتی اصلاح‌طلبان , شانس حضور داعش در دیگر کشورها , خسارت دیدگان , LTE , افزایش یافتن , رییس سازمان غذا و دارو , نشر مرکز , فلش پلیر , جاده خشم , جایزه جلال , دبیرمجمع , گرت لدیگ , هم اکنون , استان کرکوک , عمرکشون , قورباغه درختی , موسیقس , مدیر کل امو بانوان ,

مقالات پربیننده امروز
بانک اطلاعاتی کتاب / راز پیدایش جهان , فرهنگی و هنری / رادیو و تلویزیون / سریالهای تلویزیون / جومونگ، افسانه دوست‌داشتنی , بانک اطلاعاتی کتاب / مجموعه سوالهای کارشناسی ارشد مدیریت کشاورزی , علمی و آموزشی / آموزش و پرورش / نظام‌های آموزش و پرورش / مشارکت در نظام آموزش و پرورش , سیاسی / جهان / کشورها / تراژدی قانون اساسی , بانک اطلاعاتی کتاب / سازمان و مدیریت در آموزش و پرورش , دین و اندیشه / دین و مذهب / مناسبت‌ها ـ عید سعید فطر / عید فطر و نقش آن در تحولات فردی و اجتماعی , بانک اطلاعاتی کتاب / رنگ‌آمیزی حیوانات , بانک اطلاعاتی کتاب / عمار یاسر , علوم انسانی / تاریخ و جغرافیا / تاریخ ایران / هخامنشیان کاشف قاره آمریکا , موفقیت / زندگی / زندگی بهتر / دنیا باید جای خوبی برای زیست من باشد! , فرهنگ و جامعه / فرهنگ / آداب و رسوم / نام روزهای باستانی ایرانشهر , بانک اطلاعاتی کتاب / پرسشهای چهارگزینه‌ای زراعت , بانک اطلاعاتی کتاب / درس‌آزمون (9) سال سوم دبیرستان (ریاضی و تجربی) , کامپیوتر و اینترنت / نرم‌افزار / ویندوز / مشاهده تاثیر تغییرات ایجاد شده در رجیستری , فرهنگی و هنری / کتاب و نشر / نقد کتاب / چنین گفت ابو زید , فرهنگ و جامعه / گاه‌شمار / گاه‌شمار تاریخ ـ میلادی / ۸ نوامبر ۲۰۰۵ ـ گزارشگری در ۷۴ سالگی! , بانک اطلاعاتی کتاب / تفال از کتاب حافظ شیرازی لسان‌الغیب , بانک اطلاعاتی کتاب / درس‌آزمون (3) پیش‌دانشگاهی (عمومی) , بهداشت / تغذیه / خواص گیاهان و سبزیجات / خونتان را تصفیه کنید ,



فیلم/ لحظه بلعیدن خدمه توسط موتور هواپیما - موتور هواپیما خدمه فرودگاه دبی را بلعید
عکس/ همکاری بنز با خودروسازان داخلی ! - احمدرضا کاظمی در صفحه طنز روزنامه قانون یک آگهی طنز با مضمون حضور قطعی مرسدس بنز در ایران منتشر کرد.
گفتگو با واسطه‌گران ازدواج ! - در جامعه ما مرد هر چه که باشد؛ دختر برایش پیدا می‌شود، ولی دختر اگر کوچک‌ترین مشکلی داشته باشد، نمی‌تواند ازدواج کند. الان هم پسرها به نوعی معتقدند که دختر برایشان فراوان است و در هر خانه‌ای را که بزنیم، کلی دختر دم بخت برایمان نشسته است.
دندانپزشک پیام صادقیان ! / تصاویر اینستاگرامی - پیام صادقیان با انتشار این عکس از خانم دکتر دندانپزشک برای درست کردن دندان هایش تشکر کرده است. محسن افشانی هم در کلینیک دندانپزشکی در کنار خانم دکتر و دستیارانش سلفی گرفته است.
بدون هیچ صحبتی فقط تماشا کنید - بدون هیچ صحبتی فقط تماشا کنید
هجوم عکس سلفی با پزرعروس در تهران - شروع برنامه ماه عسل 94 با اجرای علیخانی که به دلیل موضوع دور از انتظاری که به آن برنامه اختصاص داده بود؛ حسابی مخاطبان را دلسرد کرد و در ادامه هم، این دلسردی با حضورمهمانی با شغل پزری عروس! در این برنامه، تکمیل شد.
عکسی جدید از بهادر زمانی در گریم حضرت عباس (ع) - بهادر زمانی در گریم حضرت عباس (ع) در نمایی از فیلم رستاخیز در کنار تهیه کننده این مجموعه. احتمالا بهادر حالا که دیده فیلمشان قرار نیست اکران بشود روی به منتشر کردن عکس های آن در شبکه های اجتماعی و فضای مجازی آورده است تا در آن محیطِ پر مخاطب برجسته و دیده شوند.
تصاویر نشست عوامل سریال پایتخت - نشست صمیمانه عوامل سریال پایتخت با اصحاب رسانه
سلفی با جسد دانشجویان ایرانی ! / تصاویر - عکاسی و سلفی گرفتن در کلاس‌های تشریح پزشکی و انتشار آن در فضای مجازی، پدیده‌ای است که این روزها در حال فراگیر شدن است؛ پدیده‌ای که شاید در هیچ کجای دنیا مانند کشور ما به این صورت دیده نشود.
گفتگو با تازه عروس سینمای ایران در شب ازدواجش - گلاره عباسی بازیگر سینما و تلویزیون به خانه بخت رفت.
الناز حبیبی در فروشگاه شاهرخ استخری / تصاویر - عکس جدید سحر قریشی، بهاره کیان افشار، لیندا کیانی، شهرزاد عبدالمجید، کوروش تهامی در روز تولد همسرش، عکس یادگاری نفیسه روشن با کودکان افغان و تصاویر تتلو در ناو جنگی و ...
صحنه نادر شکار شیرها وسط جاده / تصاویر - در این گزارش تصویری که در دو روز اخیر منتشر شده و میلیون‌ها کاربر آن را تماشا کرده‌اند شاهد شکار دو شیر نر در وسط جاده‌ای در آفریقای جنوبی که در برابر چشمان حیرت زده دهها توریست رخ داد، خواهیم بود.
سلفی همسر شهرام محمودی / تصاویر اینستاگرامی - علی لهراسبی، مهدی ماهانی و کامبیز دیرباز چند روز مانده به تعطیلات به پیشواز تفریحات تابستانی در ترکیه رفته اند. سلفی فرزاد حسنی با نیما کرمی، علیرضا جاوید نیا، مژده لواسانی، ژیلا صادقی و صبا راد در حاشیه مراسم یادبود زنده یاد مهران دوستی.
فیلم/ توضیحات مجری زن درباره روزه‌خواری در آنتن زنده - صبا راد مجری برنامه «به خانه بر‌می‌گردیم» که در برنامه زنده تلویزیون به طور ناخواسته مزه غذایی را چشید، توضیحاتی در این خصوص ارائه کرد.
جنجال کلیپ هسته‌ای «تتلو» / ویدئو - تصاویر حرفه‌ای و قاب‌های هوشمندانه و کارگردانی درستی که در یک کلیپ با مضمون انرژی هسته‌ای دیده می‌شود، هم به لحاظ ساختار و هم از نگاه مضمون اتفاق خوبی محسوب می‌شود، اما اینکه کلیپ انرژی هسته‌ای را چه کسی خوانده بسیار جالب است!
رونمایی از فاجعه ملی در یک مسابقه تلویزیونی / فیلم - مسابقه تلویزیونی «ثانیه ها» که از شبکه دوم سیما پخش می شود، سطح پایین اطلاعات عمومی و سرانه مطالعه در کشور را به نمایش گذاشت. هر یک از شرکت کنندگان در این مسابقه، نماینده هزاران نفر از افراد جامعه هستند که اطلاعات عمومی آنها در حد یک دانش آموز سال دوم ابتدایی است.
عکس جدید از مهناز افشار و دخترش / عکس - بعد از ازدواج پر سر و صدای مهناز افشار با یاسین رامین پسر محمدعلی رامین معاون مطبوعاتی دولت احمدی‌نژاد، این زوج جوان وارد ماجراجویی جدیدی شده‌اند.
مهران غفوریان و همسر در تعطیلات. - مارال فرجاد، نگین صدق گویا، سیاوش خیرابی و امین زندگانی در پشت صحنه سریال جدیدشان. رز رضوی در یک جشنواره خیریه در شیراز. امیر مهدی کیا و ساغر عزیزی در نمایی از سریال معمای شاه در نقش محمدرضا شاه و فرح پهلوی.
در جستجوی همسر برای کاپیتان معروف ! - مجله ایده آل عکس کاپیتان تیم ملی والیبال را با تیتر «در جست و جوی همسر برای کاپیتان معروف» کار کرده است.
اولین bmw i8 سه میلیاردی در ایران چپ کرد / عکس - تقریبا 1 ماه پیش بود به ورود یک خودروی بی‌ ام‌ دبلیو bmw i8 به ایران اشاره شده بود. این خودرو که جزء پیشرفته ترین خودروهای دنیا می باشد, زمانی که وارد ایران شد به دلیل خاص و تک بودن در کشورمان, قیمتی در حدود 3 میلیارد تومان پیدا کرد!!
پربازدیدها
قدرت موشکی کشورمان تحدید نخواهد شد/دستاورد امروز بیش از تصورات دیروز است - انتخابات سال 92 نوعی رفراندوم در مورد چگونگی حرکت و موفقیت ما و درباره بحث تعامل سازنده با دنیا و نحوه رفتار با دنیا بود.
فیلم/ لحظه بلعیدن خدمه توسط موتور هواپیما - موتور هواپیما خدمه فرودگاه دبی را بلعید
عکس/ همکاری بنز با خودروسازان داخلی ! - احمدرضا کاظمی در صفحه طنز روزنامه قانون یک آگهی طنز با مضمون حضور قطعی مرسدس بنز در ایران منتشر کرد.
روزنامه نگار آمریکایی: 55 درصد از آمریکایی‌ها موافق توافق‌اند/ جنگ طلبان دیگر بهانه‌ای ندارند - دیپلماسی - یک روزنامه نگار آمریکایی می گوید برغم اینکه نظرسنجی ها در آمریکا متفاوت است اما میانگین همه نظرسنجی‌ها نشان می دهد که 55 درصد از مردم آمریکا موافق توافق اند.
آنچه که یکشنبه شب روحانی در تلویزیون گفت/از ابعاد توافق،عدم محدودیت نظامی، دستاوردهای اقتصادی و ... - آنچه که یکشنبه شب روحانی در تلویزیون گفت/از ابعاد توافق،عدم محدودیت نظامی، دستاوردهای اقتصادی و ... حجت الاسلام حسن روحانی امشب با حضور در قاب تلویزیون مهمان خانه های مردم بود تا به آنها بگوید توافق هسته ای یک غرس نهال تازه است و نباید انتظار داشت که فردای توافق همه چیز عوض شود. واکنش روحانی به حاشیه سازی علیه سفر فابیوس/فکرنکنید فردای توافق همه مشکلات حل می شود/5 تورم تک رقمی پایدار، وعده جدید رئیس جمهور به مردم/کاسبان تحریم در دبی ،اروپا،جین و تهران بودند/4 صدا و سیما گفت‌وگوی تلویزیونی رئیس‌جمهور را چگونه آغاز کرد؟
روحانی: باید ورود سرمایه تسهیل شود، تولید رونق پیدا کند و اشتغال پایدار ایجاد شود - حجت الاسلام و المسلمین دکتر حسن روحانی رییس جمهوری درگفت و گوی زنده تلویزیونی با مردم، مهمترین مسایل داخلی و بین المللی را تشریح ادامه...
«هاآرتص»: ادامه مخالفت با برجام منجر به انزوای اسرائیل می‌شود/ سیاست ۲۵ ساله اسرائیل شکست خورد - روزنامه «هاآرتص» در مطلبی نوشت که در صورت ادامه مخالفت‌های رژیم صهیونیستی در قبال مذاکرات هسته‌ای ایران، تل‌‌آویو با انزوای بیش از پیش مواجه خواهد شد چرا که مذاکرات موازنه قوا را به نفع تهران تغییر داده است.
خبرنگار می‌تواند به شبکه خبری هویت دهد - درآستانه روز خبرنگار رئیس رسانه ملی از بخش‌های مختلف شبکه خبر بازدید کرد و ضمن تبریک روز خبرنگار، یاد و خاطره شهدای خبر رسانه ملی را گرامی داشت.
روحانی:در دو سال به اندازه 80درصد 10 سال گذشته به تقویت بنیه دفاعی کشور پرداختیم/کنایه به صداوسیما/2 - روحانی:در دو سال به اندازه 80درصد 10 سال گذشته به تقویت بنیه دفاعی کشور پرداختیم/کنایه به صداوسیما/2 رئیس جمهوری در ادامه گفت وگوی تلویزیونی خود تاکید کرد که هیچ محدودیت دفاعی و موشکی ای در توافق هسته ای اخیر به کشورمان تحمیل نشده است. رئیس جمهور:توافقی به بزرگی این توافق نمیشناسم/سه هدف ایران در مذاکرات/3 گفت و گوی زنده تلویزیونی رئیس جمهور شروع شد/ روحانی: انتخابات 92 یک رفراندوم بود/ 1 شمانظر بدهید/ انتظار دارید امشب از رئیس جمهور چه بشنوید؟
دستاورد مذاکرات بیش از تصورات ما بود - رییس جمهور کشورمان در مورد انطباق نتیجه برجام با وعده‌های خود اظهار کرد: بدون اغراق می گویم که دستاورد امروز بیش از تصورات دیروز است و آنچه که امروز به ...