چهارشنبه ۲۸ شهریور ۱۳۹۷ / Wednesday, 19 September, 2018

کیش زروانی


يکى از باستانى‌ترين اديان ايرانيان کيش زروانى است که پس از گذشت هزاران سال دوباره در زمان ساسانيان رواج يافت. پيروان اين کيش، زروان اکرانه را خداى بزرگ و خالق اهورامزدا و اهريمن مى‌دانند. در اغلب نوشته‌ها، زروان با صفات بيکران آمده. مغان مى‌گويند: پيش از آنکه آفرينش شروع شود و پيش از آنکه آسمان و زمين و هيچ مخلوقى موجود باشد، در بسيط هستى وجودى حقيقى موجود بود که زروان (Zarvan) نام داشت. زروان خداوند بخت و اقبال و تقدير نيز خوانده مى‌شد. وى مدت ۱۰۰۰ سال عبادت کرد و قربانى داد تا از او فرزندى به نام ارميزت (Ormizt) (اورمزد) متولد شود که زمين و آسمان و آنچه در آنها است بيافريند. سپس در دلش او شک و ترديد راه يافت که آيا اين قربانى و عبادت و رنج به‌ثمر خواهد رسيد و داراى فرزندى به‌نام اورمزد خواهد شد؟
در اين حال زروان ارميزت، اورمزد و اهريمن را آبستن بود، با خود گفت، هر يک زودتر بيرون آيد شاهى جهان را به او خواهد داد. اورمزد از اين انديشه آگاهى يافته اهريمن را از پندار زروان خبر داد. پس اهريمن شکم پدر را شکافت و خود را در برابر او نمايان ساخت، زروان با شگفتى از او پرسيد: تو کيستي؟
اهريمن پاسخ داد: من فرزند تو هستم.
زروان گفت: فرزند من بايستى درخشنده و داراى بوى خوش باشد، در حالى‌که تو تاريک و بدبو هستي.
اورمزد خبردار شده فوراً از شکم پدر بيرون آمد و در برابر وى ايستاد، زروان که او را درخشندهٔ و خوش‌بو يافت دانست که اين پيکر درخشان پسر او است که براى تولد او آن‌همه عبادت کرده و قربانى داده بود.
پس دسته‌اى از چوب مقدس که در دست داشت به او داد و گفت: تاکنون من براى زادن تو قربانى مى‌کردم و از اين پس تو بايد براى من قربانى کنى و فديه دهي.
در اين هنگام اهريمن نزد زروان ايستاده گفت: تو عهد کرده بودى که هر يک از ما زودتر بيرون آيد و به تو نمايان شود شاهى جهان را به او دهي، اينک بنابر آن پيمان بايد مرا شاهى دهي.
زروان گفت: اى موجود پليد، ۹۰۰۰ سال از فرمانروائى بر جهان را به تو مى‌دهم ولى از آن پس فرمانروائى از آن اورمزد است و فرمان و ارادهٔ او اجرا خواهد شد. بعد از آن آفرينش شروع شد، آنچه را که اورمزد مى‌آفريد خوب و سودمند بود و آنچه را که اهريمن خلق مى‌کرد زشت و زيان‌آور.
ميان زروانيان افسانه‌هاى زيادى شايع است از جمله اينکه هرمزد يا روشنى مطلق و اهريمن يا تاريکى محض در پيکارى سخت درگير هستند. هرمزد يا اورمزد براى کمک خويش، شش ايزد هستى بخش به‌نام‌هاى ايزد نيک‌منشي، ايزد راستي، ايزد پادشاهى نيرومندانه، ايزد خرد، ايزد نعمت و ثروت و ايزد شادى‌بخش آفريد. پس اهريمن مقابله‌به‌مثل کرده شش ديو بر ضد ايزدان شش‌گانه آفريد. آنگاه هرمزد سه‌بار خود را به فراخى گستراند تا از خورشيد فراتر رفت و ستاره‌ها را آفريد و ستارهٔ سيروس (Sirius) (شعراى يماني)(شعرا به کسر شين نام دو ستاره‌اى است که يکى از آنها را شعراى شامى و ديگرى را شعراى يمانى مى‌گويند - شعرى‌ الغميصاء و شعرى العبور هم مى‌گويند. شعراى يمانى در شب‌هاى تابستان نمايان مى‌شود. آنها را در فارسى دو خواهران مى‌نامند.)را بر ستارگان سرورى بخشيد، از آن پس بيست و چهار ايزد ديگر آفريد که به درون تخم‌مرغ راه يافتند و چنين شد که نيکى و بدى با هم آميخته شد. سرانجام زمانى فرا خواهد رسيد که اهريمن پديدآورندهٔ همهٔ زشتى‌ها و بدى‌ها نابود شود و زمين صاف و هموار شده زندگى خوش و خوبى براى مردم پديدار گردد و همهٔ مردمان نيک‌بخت شده به يک زبان سخن بگويند.
کيش زروانى تا اين اواخر چندان شناخته نبود اما با پيدا شدن متون مانوي، ارزش و اعتبار و گسترش دين زروانى نيز آشکار گشت. چون در ديانت مانوي، زروان بالاترين خدا و هرمزد پسر او معرفى شده است.
برخى از پژوهشگران زروان را با برهما (Brahma) و کرونوس (Kronos) و ساتورن (Saturn) يکى دانسته‌اند.
نيبرگ (Niberg) نويسندهٔ دين‌هاى قديم ايران اظهار مى‌دارد: مغان ماد پيش از قبول دين زرتشت، زروانى بوده‌اند. ميان کيش زروانى و مانى همانندى‌هاى بسيارى وجود دارد.
در روايت مانوى دربارۀ آفرينش (به‌نقل از کتاب داستان‌هاى ايران باستان صفحات شصت‌وپنج تا هفتادوسه‌ و جلد دوم فرهنگ نام‌هاى اوستا صفحات ۶۵۰ تا ۶۵۴) چنين آمده: در آغاز جهان ما نبود و تنها دو گوهر بود: گوهر روشنائى و گوهر تاريکى - گوهر روشنائى زيبا و نيکوکار و دانا و گوهر تاريکى زشت و بدکار و نادان بود. قلمرو روشنائى در شمال بود و پايانى نداشت و قلمرو تاريکى در جنوب بود که به قلمرو روشنائى مى‌پيوست. شهريار جهان روشنائي، زروان بود و بر جهان از فروغ و صفا و آرامش حکم مى‌راند. در اين جهان مرگ و بيمارى و تيرگى و ستيز نبود، همه نيکى و روشنى بود. در جهان تاريکى (آز و حرص) ديو بدخوى و بدنهادى فرمانروائى داشت. قلمرو حرص و آز از ديوان پليد و بدکار و ستيزه‌جو آکنده بود. اين دو عنصر جدا از هم مى‌زيستند. يک روز ديو تاريکى در ضمن حرکات ديو مانند خود به جهان روشنائى برخورد کرده بود که جهانى روشن و زيبا و آراسته است، خيره شد و دل در نور بست و در صدد برآمد تا جهان روشنائى را تسخير کند و گوهر نور را در بر گيرد. پس با گروهى از ديوان به جهار نور حمله‌ور شد.
شهريار جهان (زروان) آمادگى براى جدال نداشت، پس دو خداى ديگر از خود پديد آورد. يکى از آن دو را که هرمزد، خداى جنگ آزما بود براى مقابله و راندن ديوان گسيل داشت. هرمزد پنج عنصر نورانى يعنى آب، باد، آتش، نسيم و نور را سلاح جنگ خود کرد. آب و باد و نور و نسيم را به خود پوشيد و آتش را چون تيغ در دست گرفت و به نبرد ديوان شتافت اما ديو بدکنش زرومند بود و ياران فراوان داشت و بدين جهت در جنگ پيروز شد و هرمزد شکست يافت. ديو آز و ياران او پنج عنصر نورانى را که به جاى فرزندان هرمزد و در حکم سلاح وى بودند بلعيدند و هرمزد شکسته و بى‌يار در قعر جهان تاريکى مدهوش افتاد. پس از زمانى هرمزد به ‌هوش آمده خود را اسير ديوان و بى‌کس و ياور ديد. پس از قعر جهان تاريکى خروش برآورد و از مادر خود که يکى از خدايان و آفريدهٔ زروان بود کمک خواست، خروش هرمزد از پايگاه ديوان تا بارگاه خدايان را در اندک زمانى پيمود و پيام وى را به مادر او رسانيد.
مام هرمز نزد زروان رفته گفت: اى شهريار جهان روشنائي، فرزندم هرمز را يارى کن. آنگاه زروان براى رهائى هرمزد، خداوندان ديگرى از خود پديد آورد. مهرايزد را که نيرومندترين اين خدايان بود براى نجات هرمزد به مرز جهان تاريکى روانه ساخت. مهرايزد هرمزد را ندا داد، چون از وى پاسخ شنيد، براى پيکار ديوان از خود پنج فرزند پديد آورد که مبارزترين آنان ويس‌بد (Visbod) بود وى سلاح پوشيده و به فرمان مهرايزد به جنگ ديوان شتافت و آنان را درهم شکسته و در زير پا نرمشان کرد و پوست از تن آنها جدا ساخت و بسيارى از ديوان را در آسمان‌ها به زنجير کشيد.
مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
فیلم و انیمیشن , هواشناسی خراسان شمالی , وزارت امور خارجه قبرس , شینزو آبه , ورزشکارب , شکار 12 بز , کارته چهار , ساحت مقدس پیامبر اکرم , محمد حسین عشال , فرمانده انتظامی تایباد ,

مقالات پربیننده امروز
فرهنگ و جامعه , ادیان و مذاهب / این گنبد زیبا قلب ایران است , علم و زندگی , آیا می‌دانید که... , آیا می‌دانید / آیا می دانید چرا پرندگان به هنگام خواب روی یک پا می خوابند ؟ , فرهنگی و هنری , کتاب و نشر , نقد کتاب / نگاهی به کتاب موسیقی و سازه های موسیقی نظامی , بانک اطلاعاتی کتاب / مجموعه‌ی طبقه‌بندی شده آموزش زیست‌شناسی پیش‌دانشگاهی به روش پرسش و پاسخ: شامل آموزش سطر به سطر مطالب کتاب درسی به صورت پرسش و پاسخ تشریحی , بانک اطلاعاتی کتاب / مبانی معرفت دینی , بانک اطلاعاتی کتاب / افسردگی: پرسش‌هایی که دارید و پاسخ‌هایی که بدانها نیازمندید , بانک اطلاعاتی کتاب / رنگ‌آمیزی خبرچین , بانک اطلاعاتی کتاب / سوالات تستی و تشریحی فیزیولوژی اعصاب و غدد (رشته روان‌شناسی) , کامپیوتر و فناوری‌اطلاعات , علوم کامپیوتر , هوش‌مصنوعی / رایانه می تواند فکر کند؟ , خانه و خانواده , آشپزی , شیرینی / شیرینی بادامی ,

برخی منابع مهم خبری
gsm.ir جی اس ام , tafahomnews.com روزنامه تفاهم , icana.ir خانه ملت , pana.ir خبرگزاری پانا , seemorgh.com سیمرغ , bartarinha.ir برترینها , fararu.com فرارو , persiankhodro.com پرشین خودرو , mehrnews.com خبرگزاری مهر , irna.ir ایرنا ,



وبگردی
حال فعلی ! یا ناتوانی در تشخیص حال قبلی
حال فعلی ! یا ناتوانی در تشخیص حال قبلی - حمید رسایی عضو جبهه پایداری در صفحه شخصی خود در شبکه توییتر نسبت به اهانت زشت امیر تتلو به امام حسین (ع) و 72 تن از یاران باوفایش واکنش تندی نشان داد.
اولین تصاویر و جزئیات از تصادف مرگبار در جاده تهران-کرمان
اولین تصاویر و جزئیات از تصادف مرگبار در جاده تهران-کرمان - اتوبوس تهران -کرمان در کیلومتر ۴۰ آزاد راه کاشان به نطنز، ورودی بادرود براثر بی احتیاطی و احتمالا خواب آلودگی راننده پس از برخورد با پشت کامیون حامل سوخت واژگون شده و در لاین مخالف دچار آتش سوزی شد...
ویدئو/ وحشت پزشکان از تولد نوزاد تک چشم در اندونزی (۱۶+)
ویدئو/ وحشت پزشکان از تولد نوزاد تک چشم در اندونزی (۱۶+) - پزشکان هنگامی که یک نوزاد دختر اندونزیایی را در یکی از بیمارستان های این کشور به دنیا آوردند بسیار وحشت زده شدند. نوزاد تازه متولد شده با یک چشم بزرگ روی پیشانی اش متولد شد و پس از هفت ساعت درگذشت.
بازنشر نامه استاد به امیر تتلو! / معیار تشخیص حق از باطل گشته ای !
بازنشر نامه استاد به امیر تتلو! / معیار تشخیص حق از باطل گشته ای ! - فردی به نام علی‌اکبر رائفی‌پور كه رسانه‌‌های اصولگرا از او به عنوان «استاد، محقق و پژوهشگر» یاد می‌كنند! در تاریخ 29 اردیبهشت 96 (در كوران انتخابات ریاست‌جمهوری) در نامه‌ای سرگشاده به امیرحسین مقصودلو (تتلو) نوشت: «امیر جان بخوان، تو باید بخوانی، عیبی ندارد! سرت را بالا بگیر و خدا را شکر کن که به واسطه تو این همه نفاق را آشکار کرد! دلت محکم باشد پهلوان! تو فقط بخوان، بخوان
جنجال احمد خمینی در VIP عزاداری حسینی
جنجال احمد خمینی در VIP عزاداری حسینی - انتشار عکس‌های نشستن احمد خمینی زیر کولر در بخش وی‌آی‌پی هیات که پوششی شیشه‌ای دارد و از سینه‌زنان جداست، پس از توضیح او که گفت آن جایگاه مربوط به «روحانیون درجه یک و دو قم» است و «اون بالا معممین میشینن که لباسشون چون زیاده باعث گرمازدگی نشه»، با واکنش‌های تندتری هم همراه بود.
واکنش جالب رهبری به روبوسی کیارستمی با داور خانم جشنواره کن!
واکنش جالب رهبری به روبوسی کیارستمی با داور خانم جشنواره کن! - واکنش جالب مقام معظم رهبری به روبوسی کیارستمی با خانم داور جشنواره کن از زبان عزت الله ضرغامی
لحظه هولناک در چاه انداختن دختر بچه توسط پسرعمویش
لحظه هولناک در چاه انداختن دختر بچه توسط پسرعمویش - این فیلم که توسط دوربین های امنیتی گرفته شده لحظه به چاه انداختن دختر 5 ساله ای در اصفهان توسط پسر بچه ای کوچک را به تصویر کشیده است.
آشنایی با لامبورگینی! کاملا ایرانی
آشنایی با لامبورگینی! کاملا ایرانی - جوان خوش ذوق ایرانی لامبورگینی! تماما ایرانی را طراحی و تولید کرده است.
سلطان سکه
سلطان سکه - اولین جلسه دادگاه "وحید مظلومین" معروف به سلطان سکه به همراه ۱۴ نفر از همدستانش امروز در شعبه دو دادگاه ویژه مفاسد اقتصادی به ریاست قاضی زرگر و به صورت علنی برگزار شد.
ریحانه یا لیلا؟! / حاشیه سازی ریحانه پارسا بازیگر سریال پدر
ریحانه یا لیلا؟! / حاشیه سازی ریحانه پارسا بازیگر سریال پدر - با وجود اینکه چند روزی است سریال پر حاشیه "پدر" به پایان رسیده است، اما انتشار تصاویر ریحانه پارسا بازیگر نقش اول زن این سریال جنجال تازه‌ای به پا کرده است. این جنجال در حالی ایجاد شده که سازندگان سریال "پدر" به دنبال تولید فصل دوم آن هستند.
لیلای سریال "پدر" مدل شد / عکس‌ها
لیلای سریال "پدر" مدل شد / عکس‌ها - ریحانه پارسا، بازیگر نقش لیلا در سریال "پدر" فعالیت خودش را به عنوان مدل تبلیغاتی آغاز کرد. این بازیگر متولد سال 1377 است.
درگیری بازیکنان ایران و عربستان در مسابقه هندبال
درگیری بازیکنان ایران و عربستان در مسابقه هندبال - در این فیلم درگیری بازیکنان ایران و عربستان در مسابقات هندبال بازی‌های آسیایی جاکارتا را می بینید که این بازی در نهایت منجر به پیروزی ایران و کسب مقام پنجمی کشورمان شد.
فیلم | روایت یک روحانی از هایده و ترانه «علی ای همای رحمت»
فیلم | روایت یک روحانی از هایده و ترانه «علی ای همای رحمت» - فیلم - روایت یک روحانی از هایده و ماجرای خواندن ترانه «علی ای همای رحمت» را در ویدئوی زیر ببینید.