شنبه ۲۴ آذر ۱۳۹۷ / Saturday, 15 December, 2018

پیامدهای اسناد علت‌ها


چرا در امتحان اين همه نمرهٔ پائين آورده‌ام؟ وقتى چنين سؤالى از خود مى‌پرسم، مى‌توانم دلايل مختلفى پيدا کنم. زياد نخوانده‌ بودم، اصلاً از اين درس خوشم نمى‌آيد، براى اين درس استعداد ندارم، شانس ندارم، حالم خوب نبود و ... مى‌توان اين علت‌ها و مسلماً علت‌هاى ديگر را، براساس سه معيار زير طبقه‌بندى کرد (جدول زير):
۱. علت‌هاى درونى يا بيرونى
۲. علت‌هاى قابل کنترل يا غيرقابل کنترل
۳. علت‌هاى ثابت يا متغير
   الگوى سه بُعدي, چرا در مسابقات جام جهانى ۲۰۰۰ اروپا، تيم فوتبال فرانسه قهرمان شد؟
علت‌هاى درونى علت‌هاى بيروني
ثابت متغير ثابت متغير
علت‌هاى قابل کنترل تجربهٔ بازيگران تمرين بازيگران کمک گرفتن تيم
از روان‌شناس
بازى کردن تيم در
زمين خود (کشور خود)
علت‌هاى غيرقابل کنترل استعداد بازيگران سلامت بازيگران ضعف تيم‌هاى
ديگر
خوش‌شانس بودن
تيم
اگر دانشجو نمرهٔ کم بگيرد، ممکن است علت درونى (مثل فقدان انگيزش) يا، برعکس، علت بيرونى (مثل بدشانسي) داشته باشد. اين دو علت از اين جهت نيز تفاوت دارند که شخص، وقتى براى کارى انگيزه ندارد، به‌طور مطلق بى‌استعداد نيست، زيرا اگر زحمت بکشد مى‌تواند مسائل خود را حل کند: موقعيت قابل کنترل است. از طرف ديگر، رودررو قرار گرفتن او با بدشانسى کارى دشوار نيست. زيرا، خيلى کم اتفاق مى‌افتد که يک فرد، هر بار که امتحان مى‌دهد، بدشانسى بياورد: بدشانسي، برخلاف انگيزش، علت ثابتى نيست. اغلب اتفاق مى‌افتد که دانشجو، براى يک درس، هيچ علاقه‌اى نشان نمى‌دهد و گذشت زمان نيز هيچ چيزى را حل نمى‌کند: اينجا است که شکست او از يک علت ثابت نشأت مى‌گيرد.
اسناد شکست (يا موفقيت) به يک نوع علت يا به نوع ديگر، مى‌تواند هم از نظر عاطفى و هم از نظر رفتارى پيامدهاى تعيين‌کننده داشته باشد. مثلاً، اسناد شکستِ خود به کمبود استعداد، عزت نفس را افزايش نمى‌دهد. به‌علاوه، چرا انسان‌هاى برخى اهداف را، در صورتى که احساس مى‌کنند ابزارهاى لازم براى رسيدن به آنها را ندارند، دنبال مى‌کنند؟ مى‌توان گفت که در آن لحظه، انگيزش لازم را ندارند. نتيجه اين مى‌شود که انسان در اسناد علت‌هاى شکست اشتباه مى‌کند، يا دربارهٔ موفقيت آيندهٔ خود به خطاى ادراکى گرفتار مى‌شود، يا از دشوارى‌هاى حتى قابل حل فرار مى‌‌کند.
ادراک از موفقيت‌ها و شکست‌هاى ديگران نيز، که مى‌توان آنها را براساس سه بُعد ذکر شده طبقه‌بندى کرد، پيامدهاى مهمى دارد. مثلاً، شخصى که رفتار پليس آلِن را به نژادپرستى نسبت مى‌دهد، با اين خطر مواجه است که احساسات و انتظارات خود را دربارهٔ او تغيير دهد. اين نوع تمايل، ويژگى دروني، ثابت و غيرقابل کنترل خواهد داشت، مگر اينکه قضاوت‌کننده آشکارا نژادپرست نباشد. در اين صورت، مى‌توانيم انتظار داشته باشيم که او، نسبت به پليس احساسات خيرخواهانه داشته باشد:
هر کسى در آن شرايط قرار مى‌گرفت، چنين رفتارى انجام مى‌داد.
از طرف ديگر، اگر شخص رفتار آلِن را به موقعيت‌هاى خاص و گذرا نسبت دهد، هيجان‌ها و انتظارهاى او در مقابل پليس هرگز همان‌هائى نخواهد بود که اشاره کرديم. مثلاً، کمبود تعداد پليس، با توجه به جرائمى که در شهر اتفاق مى‌افتد، مى‌تواند يک علت بيروني، متغير و قابل کنترل باشد. وقتى موقعيت موفقيت‌آميز نمى‌شود، ادارهٔ پليس، به‌علت رفتار جنايت‌کارانه و عصبى پليس‌ها، ملامت مى‌شود، اما وقتى موقعيت موفقيت‌آميز مى‌شود، مى‌گويند که پليس با خونسردى زياد عمل مى‌کند.
تصادفى نيست که درباره اصول اسناد علّى اين همه تحقيق انجام مى‌گيرد. رفتار، احساسات و انتظارها، در زندگى روزمره، تا اندازه‌اى به تصوراتى که دربارهٔ رويدادها داريم و رفتارهائى که انجام مى‌دهيم يا مشاهده مى‌کنيم، وابسته است. به همين دليل، مطالعات انجام شده دربارهٔ بهداشت رواني، مخصوصاً دربارهٔ افسردگي، بر علت‌هائى استوار است که مردم براى بيان بدبختى يا خوشبختى خود اظهار مى‌دارند (آندرسون و ديگران، ۱۹۸۳). فردى که به‌طور دائم شکست‌هاى خود را به‌علت‌هاى درونى نسبت مى‌دهد، ممکن است به اين نتيجه برسد که بى‌استعداد است. برعکس، تصور اينکه معمولاً عوامل بيرونى رفتارها را هدايت مى‌کنند، ما را به جائى مى‌رساند که مارتين سليگمن (Martin Seligman) آن را درماندگى آموخته شده مى‌نامد (۱۹۷۵). اينجا است که فرد به تلاش‌هاى خود پايان مى‌دهد، حتيٰ اگر تلاش‌هاى تازه بتوانند او را به موفقيت برسانند.
همان‌طور که ديديم، نسبت دادن علت‌ها به رفتار مى‌تواند به شيوهٔ علمى انجام گيرد. با اين همه، در زندگى روزمره، اين نوع عمل کردن اقتصادى نخواهد بود:
به زمان زيادى نياز خواهد داشت و به قضاوتى منجر خواهد شد که، در نهايت، ممکن است براى خواد اهميت زيادى نداشته باشد. به‌نظر مى‌رسد که معمولاً از اسنادهائى کمک گرفته شود که از نظر نيرو و زمان کم‌هزينه‌ هستند. ما به تبيين‌هاى تقريبى رضايت مى‌دهيم (فيسک و تايلور، ۱۹۹۱). اينکه بگوئيم رفتار پليس بيانگر نژادپرستى او است، نه خيلى دقيق و نه الزاماً درست است. اما هر قضاوتي، هر اندازه هم عجولانه باشد، دليلى ندارد که مفيد نباشد. اين قضاوت‌ اجازه مى‌دهد که با کمترين هزينه، دربارهٔ مردم، عقيدهٔ منسجمى داشته باشيم و اين انسجام تضمين‌کننده است. اگر قضاوت‌هاى ما از اين نوع باشد:
'پليس‌ها نژادپرست و ضدآزادى هستند و در نتيجه رفتار خشونت‌آميز آنها هيچ‌کس را متعجب نمى‌کند' ، محيط اجتماعى در نظر ما هميشه مرموز جلوه خواهد کرد. تفکرات ساده‌نگر يا حتى غلط، تضمين‌کننده‌تر از عدم تفکر است.
وقتى به رفتار علت‌هائى نسبت مى‌دهيم، اغلب به صفاتى از شخصيت نيز استناد مى‌کنيم که معمولاً از يکديگر جدائى‌ناپذير هستند. از آنها استفاده مى‌کنيم تا دربارهٔ شخص مورد مشاهده يک برداشت کلى براى خود داشته باشيم. چگونه در اين کار موفق مى‌شويم؟ سؤالى که سعى مى‌کنيم همين حالا به آن پاسخ دهيم.
مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
محاسبه مستمری بازنشستگی , ،باغ , بازرسان بین‌المللی , کیفیت پایین گندم , تولید درچنبره , فرودگاه صنعا , فلیم , کودک آزاری جنسی , سفربه کردستان , ستاد فرماندهی اقتصاد مقاومتی ,

مقالات پربیننده امروز
بانک اطلاعاتی کتاب / نوجوانی: ویژه دوم راهنمایی , فرهنگ و جامعه , ادیان و مذاهب , دین اسلام / مناظره پیرامون افضلیت پیامبر اسلام , اقتصاد و بازرگانی , بازاریابی , لیزینگ / نقش لیزینگ در توسعه بنگاه‌های کوچک و زودبازده , بانک اطلاعاتی کتاب / فیزیک برای همه: فیزیک 3 , بانک اطلاعاتی کتاب / کتاب تمرین طلایی ریاضی پنجم ابتدایی , بانک اطلاعاتی کتاب / مجموعه آشنایی با انرژی‌ها , بانک اطلاعاتی کتاب / راهنما و بانک سوالات امتحانی بازاریابی بین‌المللی: ویژه‌ی دانشجویان دانشگاه پیام نور , اجتماعی , مشکلات و رفاه اجتماعی / آسیب‌های اجتماعی ‏محصول توسعه ناموزون ‏ , بانک اطلاعاتی کتاب / سفینه البحار و مدینه الحکم و الاثار مع تطبیق النصوص الوارده فیها علی بحارالانوار بطبعتیه القدیمه و الجدیده , بانک اطلاعاتی کتاب / طراحی دیجیتال: مدارهای منطقی ,

برخی منابع مهم خبری
fartaknews.com فرتاک نیوز , qudsonline.ir روزنامه قدس , rooznamehsaba.ir روزنامه صبا , eghtesad-pooya.com روزنامه اقتصاد پویا , entekhab.ir انتخاب , sharghdaily.ir روزنامه شرق , etemadnewspaper.ir روزنامه اعتماد , parsnews.com پارس نیوز , press.jamejamonline.ir روزنامه جام جم , sakhtafzarmag.com سخت افزار مگ ,



وبگردی
تیپ پسر الهام و فاطمه رجبی در آلمان!
تیپ پسر الهام و فاطمه رجبی در آلمان! - «شباهت عجیب علی الهام استاد هوا فضا در دانشگاهی در آلمان به غلامحسین الهام معاون رئیس جمهور سابق!
شبهای داغ مدیترانه !
شبهای داغ مدیترانه ! - «حسن کردمیهن» متهم آمریت حمله به سفارت عربستان به تازگی در کرج، مرکز استان البرز، رستوران راه انداخته است.
حاشیه تازه برای سید احمد خمینی / تصویر
حاشیه تازه برای سید احمد خمینی / تصویر - سید احمد خمینی، نتیجه امام خمینی که چند هفته پیش با ازدواجش خبرساز شده بود، بار دیگر با انتشار عکسی از او و همسرش در حین سوارکاری حساسیت نسبت به خود را برانگیخته است و باعث تحریک مخاطبان و کاربران در فضای مجازی شده است.
رفتار عجیب دو نفر از همراهان رئیس جمهور در زمان سخنرانی!
رفتار عجیب دو نفر از همراهان رئیس جمهور در زمان سخنرانی! - دو نفر از کسانی که همراه رئیس جمهور در سمنان حضور داشتند در هنگام سخنرانی روحانی رفتار غیر معمولی از خود نشان میدادند.
اظهارات جنجالی دو بازیگر زن درمورد فساد شدید در سینما
اظهارات جنجالی دو بازیگر زن درمورد فساد شدید در سینما - ظهارات جنجالی لیلا بوشهری و شقایق دلشاد درباره فساد در سینما: چرا دایرکت میدم فالو نمیکنید؟ ساعت یک شب چرا باید زوایای صورت منو ببینن؟
بخشی دیده نشده از رفتار سخیف مجری تلویزیون با فراستی!
بخشی دیده نشده از رفتار سخیف مجری تلویزیون با فراستی! - بخشی دیگر از برنامه «من و شما» با حضور مسعود فراستی و برخورد توهین آمیز مجری رسانه ملی را می بینید که در رسانه ها باز نشر نشد.
خلاصه داستان و بازیگران سریال بانوی عمارت +تصاویر
خلاصه داستان و بازیگران سریال بانوی عمارت +تصاویر - مریم مومن متولد دهه 70 می باشد و حضورش در بانوی عمارت اولین تجربه بازیگری است و به واسطه این سریال وارد دنیای بازیگری شده است . او در کلاس های تئاتر فعالیت داشته است .
شهردار سابق سلامت و مشغول زندگی جدید است !
شهردار سابق سلامت و مشغول زندگی جدید است ! - پس از اولین گفت وگوی رسمی میترا استاد (نجفی) و تایید ازدواجش با محمدعلی نجفی، حالا شهردار سابق، در نخستین واکنش به جنجال ها، عکس تازه ای از خود و میترا استاد در اینستاگرامش منتشر کرده است.
تصاویری از لحظه ربوده شدن مرزبانان ایرانی در مرز میرجاوه
تصاویری از لحظه ربوده شدن مرزبانان ایرانی در مرز میرجاوه - گروه تروریستی جیش العدل نخستین تصاویر از حمله به پاسگاه مرزی در میرجاوه ۱۴ مهر امسال را منتشر کرد؛
روایتی دردآور از تن‌فروشی زنان در خیابان‌های تهران
روایتی دردآور از تن‌فروشی زنان در خیابان‌های تهران - سه نفر کنار هم حوالی میدان مادر ایستاده‌اند. زنی قد بلند که موهایش زمینه نسکافه‌ای دارد به هر ماشینی که بلندتر بوق می‌زند نزدیک می‌شود و قیمت را آرام و به سرعت بیان می‌کند. او می‌گوید: «... صد هزار تومان، تو ماشین ۷۰ هزار تومان، گروپ ۳۰۰ هزار تومان و جا هم داریم»، جملات کوتاه و بی‌تفاوت بیان می‌شود. جلوتر دختر کم سن و سالی که شاید ۱۶ سال هم نداشته باشد، ایستاده و از سرما نوک بینی‌اش قرمز شده است، با…
چالش جدید با نام «نوه آیت‌ا... یزدی»!
چالش جدید با نام «نوه آیت‌ا... یزدی»! - روز پنجشنبه تصویری در فضای مجازی منتشر شد که قابل تامل بود. زهرا تخشید نوه آیت‌ا... یزدی است که با انتشار تصویری که از دانشگاهش در نیویورک منتشر کرده بود، نوشت: «عکسی که دیروز عصر از دانشگاهم گرفتم با چراغ‌های همیشه روشنش».