دوشنبه ۹ اسفند ۱۳۹۵ / Monday, 27 February, 2017

مراسم عروسی در رودبار


مراسم ازدواج از آغاز تا رفتن دختر به خانهٔ شوهر در هر منطقه با ويژگى‌هاى خاصى همراه بوده است و معمولاً نوعروس را سواره به خانهٔ داماد مى‌بردند و در اين راه از انسان نيز استفاده مى‌شد. تعداد زوجات به‌دلايلى وجود داشت. در ميان خانواده‌هاى متوسط و کم‌درآمد دايه گرفتن براى کودکان و کارگر پذيرفتن براى انجام کارهاى روزانهٔ زندگى معمول نبوده است. اما هر زمان براى انجام کارى نياز به کمک اين و آن باشد از يارى نمودن به يکديگر دريغ نداشتند. پوشش آنان با سال‌هاى گذشته فرقى نکرده است و آن به‌صورت سنتى خود به‌خصوص در مناطق غيرشهرى و اطراف آن حفظ گرديده است و لباس مردان غالباً از کرباس و پشم بوده است.
چيزى به‌عنوان حرم و حرم‌سرا داشتن براى مردان نبوده است. هميشه گيسوان بلند نشانهٔ قدرت و زيبائى زن بود و زنان از پوشيدن لباس‌هائى به رنگ‌هاى قرمز و زرد و از نوع ابريشم لذت مى‌بردند و گاه آن‌را تا هر اندازه که مى‌توانستند سکه‌دوزى مى‌نمودند. از لوازم آرايش به ميزان محدود در عروسى‌ها و مهمانى‌ها استفاده مى‌کردند. اما خودآرائى زنان شهرى بيش از روستاها بوده است. مردان هنگام صحبت با زنان رعايت ادب نموده و در حضور آنان از شوخى با يکديگر نيز خوددارى مى‌نمودند.
عقايد خرافى و اعتقاد به تأثير ستارگان و نحوست اشياء و روزها و وجود ارواح خبيثه و تناسخ و ارباب انواع و... رواج داشته است به‌همين دليل تعويذهائى داشته‌اند، گاه از اعضاء حيوانى مانند گراز و کفتار اين تعويذها تهيه مى‌شد و عموماً به داشتن فرزندان زياد افتخار کرده و خوشحال بودند و اين تمايل به‌صورت سمبليک در تشريفات متنوع بردن عروس به خانهٔ شوهر نيز نشان داده مى‌شود. زن و مرد که در انديشه تهيهٔ نيازمندى‌هاى خانواده بودند تمام کوشش خود را براى حداکثر استفاده کردن از امکانات به‌کار مى‌برند و هرچه لازم بود از ديگران بخواهند با مبادلهٔ کالا به کالا انجام مى‌گرفت.
صاحبان پاره‌اى از مشاغل مانند سلمانى و حمامى و غيره نيز در ازاء خدمات خود فرآورده‌هاى کشاورزى و دامى دريافت مى‌نمودند. پيرى اگرچه خيلى زود به‌سراغ مردان به‌ويژه زنان گيلانى مى‌آمد، اما پير شدن به‌معنى شروع دوران غم‌انگيز زندگى اجتماعى نبود. ريش‌سفيدان و گيس‌سفيدان به‌خاطر برخوردارى از احترام هميشگى در حل اختلافات خانواده و راهنمائى‌هاى ديگر زندگى شرکت مى‌کردند و نظر آنها غالباً با احترام پذيرفته مى‌شد.
زن و مرد گيلانى آرزو مى‌کرد که پس از عمرى رنج بردن روزى به‌سر زمين‌هاى ناشناخته اما آشنا مانند مشهد و کربلا و مکه و در حد محدود زيارتگاه‌هاى دوردست راه يابد. مرد و زن گيلانى در سده‌هاى اخير وقتى به يکى از زيارتگاه‌هاى سه شهر يادشده مى‌رفت به امتياز برجسته‌اى دست مى‌يافت و بر اول نام او واژه (مشهدى يا کربلائى و يا حاجي) اضافه مى‌شد. سفر چنين مسافرى در جريان رفت و برگشت با استقبال ديد و بازديد چند روزه و گاه مشقّت‌بار توأم بود. اين اشتياق به‌طريق ديگرى نيز ممکن بود انجام گيرد و اينک پس از مرگ جسد يا استخوان‌هاى مانده در يک گور موقت که پس از مدتى آنجا برداشته شده و مى‌توانست در کيسهٔ کوچکى حمل گردد به اماکن مقدس و دور فرستاده شده و دفن گردد.
زنان و مردان در تشيع جنازهٔ مردگان خود شرکت مى‌کردند و مرده را پس از انجام تشريفات مذهبى در گورستان که غالباً در ارتفاعى بلندتر از دهکده و نزدکى به آن و در کنار مسجد يا امامزاده بود است، دفن مى‌نمودند و اگر گورستان از دِه فاصله بيشترى داشته باشد، مراسم سوگوارى تفصيل بيشترى مى‌يافت. بر گورها علامت يا سنگ‌قبرى مى‌گذاردند که جايگاه متوفى را نشان دهد. به خاطر تشابه اسمى که در روستاها زياد بود بر سنگ‌گور در کنار نام متوفى نام پدر و مادر و حتى فرزندان را مى‌آوردند تا به‌خوبى شناخته شود.
  مراسم عروسى در رودبار
خانه‌هاى سکنهٔ رودبار از پهلوى کوه تا دامن‌دشت پراکنده است. در هواى گرم، بومى‌ها در ارتفاعات و زير چادرهائى که از پشم بز و موى اسب مى‌بافند به‌سر مى‌برند. در اين ايام دهکده‌هاى واقع در دشت و کرانه‌هاى سفيدرود کاملاً خالى از سکنه هستند. در رودبار روغن زيتون بسيارى فراهم مى‌کنند که به روسيه صادر مى‌شود.
مردم محل از آسايشى برخوردار هستند. لباس‌هاى مردان با البسهٔ دهقانان تهران و مازندران کاملاً متفاوت است. به‌سبب رطوبت هوا، اهالى گيلان لباس‌هائى از پشم قهوه‌اى‌پررنگ مى‌پوشند که به‌ دست زنان بافته مى‌شود. اين لباس‌ها از لحاظ شکل و رنگ‌آميزى و پارچه‌اى که براى به آنها به‌کار مى‌برند لباس کاملاً آسيابى است. در اينجا نيم‌تنه‌هاى کوتاه و صاف و راست جاى جبه‌هاى دراز و گشاد ساير نواحى را گرفته است و شلوار نه تنها گشاد نيست بلکه به وسط ساق پا مى‌چسبد و چارقى کشباف آن را نگاه مى‌دارد. کلاه آنها عرقچينى از نمد زردرنگ است.
هنگام رسيدن ما به رودبار عروسى را برپا مى‌کردند. آهنگ سازهائى که جشن را اعلام مى‌کرد مرا به خانهٔ کوچکى که در وسط بيشه‌اى بود جلب کرد. اينجا خانهٔ ملائى بود که دختر خود را شوهر مى‌داد. نوازندگان به‌محض آنکه مرا ديدند پيش آمدند و سلام کردند. سازهاى آنها عبارت است از يک تنبک به شکل چليکى کوچک که بر آن پوست کشيده‌اند و با دست زده مى‌شود. و يک طبل بزرگ (دهل) که آن را از يک طرف با تخماقى کوچک و از طرف ديگر با چوبى کلفت مى‌نوازند. آهنگ ناموزون اين دو ساز با صداى زننده و زير دو زرنا توأم شده بود.
نوازندگان براى خوشامد و به افتخار من آهنگى نواختند و با سرعت بخشيدن به آهنگ، در حالى‌که در جلو من مى‌نواختند و مى‌رقصيدند مرا به نزد حاضران در جشن بردند. توجه محبت‌آميز اين هنرمندان کوه‌نشين براى آنها به‌قيمت انعامى تمام شد که آرزو مى‌کردند، زيرا مهربانى آنها نسبت به من براى همين مقصود بود. مطربان که از جوانمردى من شاد و راضى شده بودند، سکه‌هائى را که به آن‌ها داده بودم همچون غنيمتى به وسط پيشانى خود چسبانيدند و بار ديگر بهترين آهنگ خود را نواختند.
افراد برگزيدهٔ دهکده در خانهٔ ملاگرد آمده بودند و جنش که از چند روز پيش آغاز شده بود در شرف پايان بود. قرار بود عصر همان روز دسته‌جمعى عروس را به خانهٔ شوهر ببرند. جشن و شادئى که به‌سبب يک عروسى برپا مى‌شود برحسب موقعيت خانوادهٔ زوجين معمولاً از سه روز تا چند هفته ادامه مى‌يابد. روز اول دختران چوان خويشاوندان يا دوستان عروس از طرف نامزد وى حنا مى‌آورند تا عروس موى سر و دست‌ها و پاها را رنگين کند. او همراه آنان به حمام مى‌رود و اين 'آرايش اجباري' را انجام مى‌دهد. فرداى آن روز پسر هداياى خود را مى‌فرستد و جشن با رسيدن عروس به خانهٔ شوهر پايان مى‌پذيرد. عروس در راه خانهٔ شوهر ملتزمين بسيار دارد که با شکوه تمام دوش به‌دوش وى مى‌روند و معمولاً از اين موقعيت براى عرضهٔ هرگونه شکوه و تجمل استفاده مى‌کنند. هنگامى‌که عروسى شاهانه‌اى در کار باشد جهيزيهٔ عروس جوان بر پشت شتران و قاطرها يا اسب‌هائى که شکوهمندانه يراق شده‌اند حمل مى‌گردد. دوستان خانواده و گروهى از نوکران و عدهٔ زيادى از سکنهٔ محل به کاروان حامل اين ثروت سرشار ملحق مى‌شوند.
جشن عروسى به‌خصوص براى زنان همواره به‌منزلهٔ عيد و جالب‌توجه است. تعداد زنانى که در باغ ملاى رودبار گرد آمده بودند زياد بود. اين زنان کم و بيش زيبا بودند و آرايشى يکسان داشتند. لباس‌هاى زر و سيم دوخته و جواهر بسيارى که بر خود آويخته بودند حاکى از رفاه و ثروتمندى سکنهٔ ده بود.
زنان چهرهٔ خود را مى‌پوشانند اما در پوشانيدن سينهٔ خود که غالباً عريان است تعصب ندارند خالکوبى روى بازوها و قوزک پا نزد زنان عامهٔ مردم بسيار معمول است. فرزندان آنها را از طفلى به‌وسيلهٔ سوزن و يا دودهٔ نفت خالکوبى مى‌کنند...
چند ساعت را چنين خوش و مطبوع گذراندم و پيش از پايان جشن که تا صبح به طول مى‌انجاميد خانهٔ ملا را ترک گفتم.
مطالب مرتبط

    کلمات در حال جستجو
    علیرضا یوسفی , عذاب قبر , صنعت کارگزاری , کرفس کوکی , حملات فیشینگ , قالب، , چهره های تلویزیونی , حسن پلارک , پرکاری تیروئید , ارزش کم دامنه , مرکز شهر الرمادی , دکتر میرزاده , بدون دست , فینال ستارگان , ناصر تقوایی , عمرانی و اقتصادی , نادر قشقایی , بخش ای سی یو , افتتاح بانک , پرورش دهندگان مرغ تخم گذار , شگفتی طبیعت , نظامیان لبنانی , موفوتبالیست , واکمن , ناپایداری , ژاک شیراک , کارگاه گروهی , جاماندگان کنکور ارشد , اجاره بهای مناطق تهران , مذاکرا , کابل برگردان , فیلم های آمریکایی , باب‌کورکر , حوزه نقره , کوری لواندوسکی , رمزهای عبور , مامادو ساخو , محمد علی رجبی , مبادله اسکناس , دیگو مارادونا , ترجمه عربی , اداره کیفیت , محکمترین گوشی دنیا , وزن برداری , وزرای 1+5 , هویزه , اعتراف هاآرتص , رضا امیری , 12هزارمیلیارد ریال , کودتای نظامیان ,

    مقالات پربیننده امروز
    بانک اطلاعاتی کتاب / تنها عشق حقیقت دارد , بانک اطلاعاتی کتاب / آموزش نکته‌ها و روش‌ها: ریاضیات پایه سال‌های دوم و سوم دبیرستان (رشته‌ی ریاضی) آموزش نکته‌ها و روش‌ها تمرین‌های تشریحی... , بانک اطلاعاتی کتاب / طوفان خشم: داستان حضرت هود (ع) , بانک اطلاعاتی کتاب / الفتاوی المیسره: العبادات ـ المعاملات , بانک اطلاعاتی کتاب / هنر آشپزی و شیرینی‌پزی پیمان , بانک اطلاعاتی کتاب / Annual review of neuroscience (28 - 2005) , بانک اطلاعاتی کتاب / کتاب عمران: سوالات آزمون ورودی کارشناسی ارشد سال 1380 همراه با حل تشریحی , بانک اطلاعاتی کتاب / دعای کمیل , بانک اطلاعاتی کتاب / 'زبان تخصصی ریاضی' مرجع و راهنمای کامل برای دانشجویان شرکت کننده در آزمون‌های کارشناسی ارشد , فرهنگی و هنری / ادبیات و شعر / داستان / نمره هشت، بار دوم , علوم انسانی / علوم اجتماعی / جامعه‌شناسی‌ دین‌ / روحانیت در پراکندگی ۱٨٥٠-۱٨۲٨ , بانک اطلاعاتی کتاب / خاطرات مدرسه , علم و زندگی / علوم انسانی / سیاسی / منافع ملی چیست؟ , بانک اطلاعاتی کتاب / کاندید , بانک اطلاعاتی کتاب / خاطرات حجه‌الاسلام حسنی امام جمعه‌ی ارومیه , فرهنگ و جامعه / گاه‌شمار / گاه‌شمار تاریخ ـ میلادی / ۲۵ مرداد ۱۳۸۶ــ ۱۶ اوت ــ اختلاف رئیس جمهور و نخست وزیر بر سر تعیین وزیران , ورزشی / فوتبال / مربیان / مربی مظلومی به نام «مرفاوی» , بانک اطلاعاتی کتاب / مجموعه کامل سوالات چهارگزینه‌ای ریاضیات 2 (همراه با پاسخ تشریحی) قابل استفاده دانش‌آموزان و داوطلبان کنکور دانشگاهها , بانک اطلاعاتی کتاب / کتاب آموزشی Windows 2000 server , بانک اطلاعاتی کتاب / مرجع کامل اتوماسیون صنعتی ,

    برخی منابع مهم خبری
    omidnews.com امیدنیوز , noandish.com نواندیش , barsam.ir برسام , parlemannews.com پارلمان نیوز , hhnews.ir حوزه هنری , mobna.com موبنا , 8sobh.ir هشت صبح , funpatogh.com فان پاتوق , ettelaat.com روزنامه اطلاعات , hengamnews.com هنگام‌نیوز , ilamefarda.ir ایلام فردا , iraneconomist.com ایران اکونومیست , nimrooznews.com نیمروز , press.jamejamonline.ir روزنامه جام جم , nasserhejazi.name مستند حجازی , sabanewspaper.com روزنامه صبا , shafaqna.com شفقنا , ayaronline.ir عیار آنلاین , andishehha.com اندیشه‌ها , bukharamag.com بخارا , iscanews.ir ایسکانیوز , irna.ir ایرنا , rooyeshnews.com رویش , lemonpress.ir لمون پرس , alamto.com آلامتو , ut.ac.ir دانشگاه تهران , plus.ir تی وی پلاس , faranashr.com فرانشر , bankvarzesh.com بانک ورزش , rasad.org رصد ,



    وبگردی
    جشن تولد مدیرعامل کبیر! بانک سرمایه
    جشن تولد مدیرعامل کبیر! بانک سرمایه - هنوز معلوم نیست در حالی که حجم معوقات این بانک به رقم نجومی هفت هزار و هشتصد میلیارد تومان میرسد و در صورتهای اخیر مالی وضعیت بانک زیان ده ارزیابی شده است، این مراسم جشن با چه انگیزه ای برگزار شده است؟
    اعتراف تكان دهنده رييس مجمع تشخيص مصلحت!
    اعتراف تكان دهنده رييس مجمع تشخيص مصلحت! - اگر مردم نیازمند باشند، نان شب نداشته باشند، نتوانند بچه‌هایشان را به مدرسه بفرستند و خانه‌ای برای زندگی نداشته باشند، معنایش همان حدیث امام علی (ع) است که فرمود: نزدیک است که فقر به کفر بیانجامد. همان طور که الان هم می‌شنویم که عده‌ای به دلیل نیازهای شدید اقتصادی‌شان دست از مذهب برداشته‌اند.
    لاله، شهلا و سومین زن...
    لاله، شهلا و سومین زن... - جنس و طبقه و خاستگاه و روح این زنان کاملا متفاوت است و به بهانه آن می توان پرسید آیا مردها عاشق جسم یک زن می شوند اما زن ها عاشق روح و درون یک مرد؟
    فیلم درگیری در نشست خبری مسعود کیمیایی
    فیلم درگیری در نشست خبری مسعود کیمیایی - نشست خبری جنجالی فیلم قاتل اهلی / درگیری لفظی کیمیایی و لشگری قوچانی / عصبانیت علی علایی و درگیری لفظی با لشگری قوچانی / کیمیایی: چه اشکالی دارد در مورد حزب اللهی ها فیلم بسازم؟ / کیمیایی: آقای قوچانی شما در حدی نیستی که در مورد تدوین فیلم اظهار نظر کنی
    گفتگوی جنجالی علی معلم و صادق زیباکلام
    گفتگوی جنجالی علی معلم و صادق زیباکلام - صادق زیباکلام هم همفکر مسعود فراستی شد.
    داچیای رومانی با نام رنو دو برابر قیمت جهانی
    داچیای رومانی با نام رنو دو برابر قیمت جهانی - در کشور ما علاقه‌مندان به دنیای خودرو بسیار زیاد هستند و همین امر سبب شده تا اخبار مربوط به تازه واردان این صنعت به دقت مورد پیگیری قرار بگیرد.
     تصويری دیده نشده از آيت الله هاشمی
    تصويری دیده نشده از آيت الله هاشمی - انتخاب - این تصویر مربوط به سفر آیت الله هاشمی به شمال است
    عکسی دیده نشده از آخرین جشن تولد آیت‌الله هاشمی
    عکسی دیده نشده از آخرین جشن تولد آیت‌الله هاشمی - به گزارش جماران، عکسی مربوط به جشن تولد 82 سالگی آیت الله هاشمی رفسنجانی(ره) در کنار همسرش عفت مرعشی در شبکه های اجتماعی منتشر شده است.
      پربازدیدها