یکشنبه ۲۶ آذر ۱۳۹۶ / Sunday, 17 December, 2017

مراسم عروسی در رودبار


مراسم ازدواج از آغاز تا رفتن دختر به خانهٔ شوهر در هر منطقه با ويژگى‌هاى خاصى همراه بوده است و معمولاً نوعروس را سواره به خانهٔ داماد مى‌بردند و در اين راه از انسان نيز استفاده مى‌شد. تعداد زوجات به‌دلايلى وجود داشت. در ميان خانواده‌هاى متوسط و کم‌درآمد دايه گرفتن براى کودکان و کارگر پذيرفتن براى انجام کارهاى روزانهٔ زندگى معمول نبوده است. اما هر زمان براى انجام کارى نياز به کمک اين و آن باشد از يارى نمودن به يکديگر دريغ نداشتند. پوشش آنان با سال‌هاى گذشته فرقى نکرده است و آن به‌صورت سنتى خود به‌خصوص در مناطق غيرشهرى و اطراف آن حفظ گرديده است و لباس مردان غالباً از کرباس و پشم بوده است.
چيزى به‌عنوان حرم و حرم‌سرا داشتن براى مردان نبوده است. هميشه گيسوان بلند نشانهٔ قدرت و زيبائى زن بود و زنان از پوشيدن لباس‌هائى به رنگ‌هاى قرمز و زرد و از نوع ابريشم لذت مى‌بردند و گاه آن‌را تا هر اندازه که مى‌توانستند سکه‌دوزى مى‌نمودند. از لوازم آرايش به ميزان محدود در عروسى‌ها و مهمانى‌ها استفاده مى‌کردند. اما خودآرائى زنان شهرى بيش از روستاها بوده است. مردان هنگام صحبت با زنان رعايت ادب نموده و در حضور آنان از شوخى با يکديگر نيز خوددارى مى‌نمودند.
عقايد خرافى و اعتقاد به تأثير ستارگان و نحوست اشياء و روزها و وجود ارواح خبيثه و تناسخ و ارباب انواع و... رواج داشته است به‌همين دليل تعويذهائى داشته‌اند، گاه از اعضاء حيوانى مانند گراز و کفتار اين تعويذها تهيه مى‌شد و عموماً به داشتن فرزندان زياد افتخار کرده و خوشحال بودند و اين تمايل به‌صورت سمبليک در تشريفات متنوع بردن عروس به خانهٔ شوهر نيز نشان داده مى‌شود. زن و مرد که در انديشه تهيهٔ نيازمندى‌هاى خانواده بودند تمام کوشش خود را براى حداکثر استفاده کردن از امکانات به‌کار مى‌برند و هرچه لازم بود از ديگران بخواهند با مبادلهٔ کالا به کالا انجام مى‌گرفت.
صاحبان پاره‌اى از مشاغل مانند سلمانى و حمامى و غيره نيز در ازاء خدمات خود فرآورده‌هاى کشاورزى و دامى دريافت مى‌نمودند. پيرى اگرچه خيلى زود به‌سراغ مردان به‌ويژه زنان گيلانى مى‌آمد، اما پير شدن به‌معنى شروع دوران غم‌انگيز زندگى اجتماعى نبود. ريش‌سفيدان و گيس‌سفيدان به‌خاطر برخوردارى از احترام هميشگى در حل اختلافات خانواده و راهنمائى‌هاى ديگر زندگى شرکت مى‌کردند و نظر آنها غالباً با احترام پذيرفته مى‌شد.
زن و مرد گيلانى آرزو مى‌کرد که پس از عمرى رنج بردن روزى به‌سر زمين‌هاى ناشناخته اما آشنا مانند مشهد و کربلا و مکه و در حد محدود زيارتگاه‌هاى دوردست راه يابد. مرد و زن گيلانى در سده‌هاى اخير وقتى به يکى از زيارتگاه‌هاى سه شهر يادشده مى‌رفت به امتياز برجسته‌اى دست مى‌يافت و بر اول نام او واژه (مشهدى يا کربلائى و يا حاجي) اضافه مى‌شد. سفر چنين مسافرى در جريان رفت و برگشت با استقبال ديد و بازديد چند روزه و گاه مشقّت‌بار توأم بود. اين اشتياق به‌طريق ديگرى نيز ممکن بود انجام گيرد و اينک پس از مرگ جسد يا استخوان‌هاى مانده در يک گور موقت که پس از مدتى آنجا برداشته شده و مى‌توانست در کيسهٔ کوچکى حمل گردد به اماکن مقدس و دور فرستاده شده و دفن گردد.
زنان و مردان در تشيع جنازهٔ مردگان خود شرکت مى‌کردند و مرده را پس از انجام تشريفات مذهبى در گورستان که غالباً در ارتفاعى بلندتر از دهکده و نزدکى به آن و در کنار مسجد يا امامزاده بود است، دفن مى‌نمودند و اگر گورستان از دِه فاصله بيشترى داشته باشد، مراسم سوگوارى تفصيل بيشترى مى‌يافت. بر گورها علامت يا سنگ‌قبرى مى‌گذاردند که جايگاه متوفى را نشان دهد. به خاطر تشابه اسمى که در روستاها زياد بود بر سنگ‌گور در کنار نام متوفى نام پدر و مادر و حتى فرزندان را مى‌آوردند تا به‌خوبى شناخته شود.
  مراسم عروسى در رودبار
خانه‌هاى سکنهٔ رودبار از پهلوى کوه تا دامن‌دشت پراکنده است. در هواى گرم، بومى‌ها در ارتفاعات و زير چادرهائى که از پشم بز و موى اسب مى‌بافند به‌سر مى‌برند. در اين ايام دهکده‌هاى واقع در دشت و کرانه‌هاى سفيدرود کاملاً خالى از سکنه هستند. در رودبار روغن زيتون بسيارى فراهم مى‌کنند که به روسيه صادر مى‌شود.
مردم محل از آسايشى برخوردار هستند. لباس‌هاى مردان با البسهٔ دهقانان تهران و مازندران کاملاً متفاوت است. به‌سبب رطوبت هوا، اهالى گيلان لباس‌هائى از پشم قهوه‌اى‌پررنگ مى‌پوشند که به‌ دست زنان بافته مى‌شود. اين لباس‌ها از لحاظ شکل و رنگ‌آميزى و پارچه‌اى که براى به آنها به‌کار مى‌برند لباس کاملاً آسيابى است. در اينجا نيم‌تنه‌هاى کوتاه و صاف و راست جاى جبه‌هاى دراز و گشاد ساير نواحى را گرفته است و شلوار نه تنها گشاد نيست بلکه به وسط ساق پا مى‌چسبد و چارقى کشباف آن را نگاه مى‌دارد. کلاه آنها عرقچينى از نمد زردرنگ است.
هنگام رسيدن ما به رودبار عروسى را برپا مى‌کردند. آهنگ سازهائى که جشن را اعلام مى‌کرد مرا به خانهٔ کوچکى که در وسط بيشه‌اى بود جلب کرد. اينجا خانهٔ ملائى بود که دختر خود را شوهر مى‌داد. نوازندگان به‌محض آنکه مرا ديدند پيش آمدند و سلام کردند. سازهاى آنها عبارت است از يک تنبک به شکل چليکى کوچک که بر آن پوست کشيده‌اند و با دست زده مى‌شود. و يک طبل بزرگ (دهل) که آن را از يک طرف با تخماقى کوچک و از طرف ديگر با چوبى کلفت مى‌نوازند. آهنگ ناموزون اين دو ساز با صداى زننده و زير دو زرنا توأم شده بود.
نوازندگان براى خوشامد و به افتخار من آهنگى نواختند و با سرعت بخشيدن به آهنگ، در حالى‌که در جلو من مى‌نواختند و مى‌رقصيدند مرا به نزد حاضران در جشن بردند. توجه محبت‌آميز اين هنرمندان کوه‌نشين براى آنها به‌قيمت انعامى تمام شد که آرزو مى‌کردند، زيرا مهربانى آنها نسبت به من براى همين مقصود بود. مطربان که از جوانمردى من شاد و راضى شده بودند، سکه‌هائى را که به آن‌ها داده بودم همچون غنيمتى به وسط پيشانى خود چسبانيدند و بار ديگر بهترين آهنگ خود را نواختند.
افراد برگزيدهٔ دهکده در خانهٔ ملاگرد آمده بودند و جنش که از چند روز پيش آغاز شده بود در شرف پايان بود. قرار بود عصر همان روز دسته‌جمعى عروس را به خانهٔ شوهر ببرند. جشن و شادئى که به‌سبب يک عروسى برپا مى‌شود برحسب موقعيت خانوادهٔ زوجين معمولاً از سه روز تا چند هفته ادامه مى‌يابد. روز اول دختران چوان خويشاوندان يا دوستان عروس از طرف نامزد وى حنا مى‌آورند تا عروس موى سر و دست‌ها و پاها را رنگين کند. او همراه آنان به حمام مى‌رود و اين 'آرايش اجباري' را انجام مى‌دهد. فرداى آن روز پسر هداياى خود را مى‌فرستد و جشن با رسيدن عروس به خانهٔ شوهر پايان مى‌پذيرد. عروس در راه خانهٔ شوهر ملتزمين بسيار دارد که با شکوه تمام دوش به‌دوش وى مى‌روند و معمولاً از اين موقعيت براى عرضهٔ هرگونه شکوه و تجمل استفاده مى‌کنند. هنگامى‌که عروسى شاهانه‌اى در کار باشد جهيزيهٔ عروس جوان بر پشت شتران و قاطرها يا اسب‌هائى که شکوهمندانه يراق شده‌اند حمل مى‌گردد. دوستان خانواده و گروهى از نوکران و عدهٔ زيادى از سکنهٔ محل به کاروان حامل اين ثروت سرشار ملحق مى‌شوند.
جشن عروسى به‌خصوص براى زنان همواره به‌منزلهٔ عيد و جالب‌توجه است. تعداد زنانى که در باغ ملاى رودبار گرد آمده بودند زياد بود. اين زنان کم و بيش زيبا بودند و آرايشى يکسان داشتند. لباس‌هاى زر و سيم دوخته و جواهر بسيارى که بر خود آويخته بودند حاکى از رفاه و ثروتمندى سکنهٔ ده بود.
زنان چهرهٔ خود را مى‌پوشانند اما در پوشانيدن سينهٔ خود که غالباً عريان است تعصب ندارند خالکوبى روى بازوها و قوزک پا نزد زنان عامهٔ مردم بسيار معمول است. فرزندان آنها را از طفلى به‌وسيلهٔ سوزن و يا دودهٔ نفت خالکوبى مى‌کنند...
چند ساعت را چنين خوش و مطبوع گذراندم و پيش از پايان جشن که تا صبح به طول مى‌انجاميد خانهٔ ملا را ترک گفتم.
مطالب مرتبط

    کلمات در حال جستجو
    نیاز صنعت نفت به 108 میلیارد دلار سرمایه گذاری , زال , سید محسن میری , درهای شعبه , هوراند , آثار تاریخی وگردشگری , کاپیتان , مرکز بهداشت و درمان سروآباد , جام یاد گار امام , علی بوذری ,

    مقالات پربیننده امروز
    علوم انسانی / ارتباطات / رسانه‌های تصویری ـ تلویزیون / رسانه و انتخابات , فرهنگ و جامعه / گاه‌شمار / گاه‌شمار تاریخ ـ میلادی / ۲۲ اسفند ـ ۱۳ مارس ـ تزار روسیه الکساندر دوم ترور شد , بانک اطلاعاتی کتاب / راهنمای کامل انگلیسی برای دانشجویان علوم اجتماعی , دین و اندیشه / دین و مذهب / اولیاءالله / نصرت و یاری رسول الله صلی الله علیه و سلم , سیاسی / جهان / جهانی شدن / جهانی شدن، مفاهیم و دیدگاه ها , بانک اطلاعاتی کتاب / نمونه سوالات و آزمون عربی (3) ویژه‌ی سال سوم دبیرستان (رشته‌های ریاضی، تجربی، فنی) شامل: یادآوری آموخته‌های عربی (1) و (2)، الگوبرداری در ... , بانک اطلاعاتی کتاب / کتاب مجموعه نکات Pre-crash course: ادبیات فارسی - معارف - زبان انگلیسی , بانک اطلاعاتی کتاب / دنیای شگفت‌انگیز مارمولک‌ها , بانک اطلاعاتی کتاب / کلیات شمس تبریزی: مطابق با نسخه تصحیح شده استاد بدیع‌الزمان فروزانفر , بانک اطلاعاتی کتاب / مقاومت مصالح ,

    برخی منابع مهم خبری
    rouydad24.ir رویداد 24 , khabarsport.com خبر ورزشی , farheekhtegan.ir روزنامه فرهیختگان , tebyan.net تبیان , dustaan.com مجله دوستان , rooznamehsaba.ir روزنامه صبا , sedayiran.com صدای ایران , ictpress.ir آی سی تی , icana.ir خانه ملت , niksalehi.com نیک صالحی ,



    وبگردی
    ضرب الأجل ۴۸ ساعته احمدی نژاد به ریاست قوه قضاییه
    ضرب الأجل ۴۸ ساعته احمدی نژاد به ریاست قوه قضاییه - محمود احمدی نژاد در ویدئویی بازهم به انتقاد از ریاست قوه قضاییه پرداخت.
    رونمایی !
    رونمایی ! - واقعاً از مسؤولان این سازمان باید پرسید کجای به خودروهایی مانند پراید، پژو 405، نیسان [معروف به] آبی، پرشیا و ... که در تیراژ وسیع نیز تولید می شوند، استاندارد می دهند؟!
    فقر چطور کار می‌کند
    فقر چطور کار می‌کند - «این آقا تا قبل از عید از حسابش ٢٧٠ تومان باقی بود. برای خرید عید فطر ١٠٠ تومان داد و ١٥٠ تومان خرید کرد. برج ٥ آمد اینجا ٥٠ تومان داد و حالا حدود چهار ماه است نیامده. ما هم نه زنگ می‌زنیم و نه پیغامی می‌فرستیم. می‌دانیم حقوق نگرفته.»
    جنجال نیوشا ضیغمی: من اصلا ایشان را آدم حساب نمیکنم
    جنجال نیوشا ضیغمی: من اصلا ایشان را آدم حساب نمیکنم - اولین قسمت از برنامه هاردتاک کاکتوس را با صحبت های جذاب نیوشا ضیغمی در مورد خانواده و همسرش ، ماجرای صحبت های جنجالی یک هواپیما ، 8 سال احمدی نژاد و ...
    فیلم | ملاقات وزیر بهداشت با «یانگوم»
    فیلم | ملاقات وزیر بهداشت با «یانگوم» - فیلم - وزیر بهداشت ضمن دیدار با بازیگر نقش «یانگوم» ( لی یونگ ئه) به دلیل کمک انسان دوستانه 56 هزار دلاری به زلزله زدگان غرب ایران از او تقدیر کرد.
    فیلم/ شایعه ازدواج رز رضوی و شریفی‌نیا از کجا شروع شد؟
    فیلم/ شایعه ازدواج رز رضوی و شریفی‌نیا از کجا شروع شد؟ - محمدرضا شریفی‌نیا بازیگر سینما و تلویزیون با حضور در برنامه دورهمی درخصوص شایعه ازدواج با بازیگر زن جوان توضیحاتی ارائه کرد.
    ماجرای فیلم جنجالی در پایگاه نظامی روسیه
    ماجرای فیلم جنجالی در پایگاه نظامی روسیه - ولادیمیر پوتین در مسیر سفر خود به قاهره، چند دقیقه در پایگاه الحمیمیم حاضر شد و برخورد فرد نظامی روس با رئیس جمهوری سوریه موجی از انتقادات را در فضای مجازی به راه انداخت.
    درآمد کشور از گردشگری افزایش یافت / از محل عوارض خروجی !
    درآمد کشور از گردشگری افزایش یافت / از محل عوارض خروجی ! - دولت روز گذشته و در اقدامی غیرمنتظره،عوارض خروج از کشور را با افزایش 300 درصدی! مواجه کرد...
    فیلمی از مرگ خرس قطبی به دلیل تغییرات آب و هوایی
    فیلمی از مرگ خرس قطبی به دلیل تغییرات آب و هوایی - یکی از عکاسان نشنال جئوگرافیک فیلمی کوتاه از یک خرس قطبی منتشر کرده که در منطقه ای دورافتاده در جزیره بافین و به دور از یخ ها مشغول جستجو برای غذاست. در این بخشی از این فیلم حیوان مشغول جستجو در زباله هاست، سپس روی زمین می افتد و در انتظار مرگ می ماند.
    امتناع از دست دادن علی هاشمی با خانم مدال دهنده
    امتناع از دست دادن علی هاشمی با خانم مدال دهنده - فیلم - علی هاشمی وزنه بردار کشورمان با توضیح اینکه مسلمان است از دست دادن با خانم اهدا کننده مدال خودداری کرد.
    سطح سواد کارشناس اقتصادی تلویزیون !
    سطح سواد کارشناس اقتصادی تلویزیون ! - کارشناس اقتصادی تلویزیون نمی داند که لغت Bitcoin به چه معناست و با تلفظ Bitqueen به این نتیجه رسیده که معنای ملکه بیت ها را می دهد!!
    فیلم/ تصاویر منتشر شده از جسد علی عبدالله صالح
    فیلم/ تصاویر منتشر شده از جسد علی عبدالله صالح - وزارت کشور یمن با انتشار بیانیه‌ای رسمی، شایعات کشته شدن علی عبدالله صالح را تأیید کرد و رسما اعلام کرد که او کشته شده است.
    جنجال رقص مایکلی سرباز ایرانی
    جنجال رقص مایکلی سرباز ایرانی - رقص زیبای سرباز ایرانی در پادگان
    دختر رییس فدراسیون روسری بر سر مربی مرد تایلندی کرد
    دختر رییس فدراسیون روسری بر سر مربی مرد تایلندی کرد - سرپرست فنی فدراسیون کبدی که بعد از مسابقات از سمتش برکنار شد، می‌گوید که دختر رییس فدراسیون روسری بر سر مربی مرد تایلندی کرد و او را به داخل زمین برد.
    روزنامه جمهوری اسلامی: آقای مصباح، مگر شما نبودید که اطاعت از احمدی‌نژاد را اطاعت از خدا خواندید؟
    روزنامه جمهوری اسلامی: آقای مصباح، مگر شما نبودید که اطاعت از احمدی‌نژاد را اطاعت از خدا خواندید؟ - کاش بزرگان حوزه علم و فلسفه می‌دانستند سیاست هم برای خود علمی مجزاست و ظرافت‌های خود را دارد و نمی‌شود بدون توجه به آن، طرح ریخت و به نتیجه رسید.
    لحظه خودکشی فرمانده جنگ بوسنی در جریان جلسه دادگاه!
    لحظه خودکشی فرمانده جنگ بوسنی در جریان جلسه دادگاه! - فرمانده پیشین کروات های بوسنی پس از تایید محکومیت ۲۰ ساله اش در دیوان کیفری بین المللی به دلیل ارتکاب جنایات جنگی، ظرف سم را سرکشید!
    فیلم/ تخلف احمدی‌نژاد در بوسیدن مادر چاوز
    فیلم/ تخلف احمدی‌نژاد در بوسیدن مادر چاوز - محمدجعفر منتظری، دادستان کل کشور در همایش بسیج حقوقدانان نسبت به اظهارات اخیر رئیس‌جمهوری سابق کشورمان واکنش نشان داد.
    پربازدیدها