یکشنبه ۳ خرداد ۱۳۹۴ / Sunday, 24 May, 2015

مثل‌های فارسی

امثال و اصطلاحات رایج در میان هر قوم و ملت از ارکان مهم زبان و ادب آن قوم و نموداری از ذوق و قریحه و صفات روحی و اخلاقی و افکار و تصورات و رسوم و عادات آن ملت است. در طی هزاران سال شکفته و نشر یافته و در هر کشور برحسب اختصاصات قومی و فرهنگی و آداب و سنن و مذهب و حتی وضع جغرافیائی و سیاسی آن کشور ویژگی‌های خاصی پیدا کرده است.
اغلب امثال در لباس استعاره یا کنایه و یا در قالب کلامی موزون و دلنشین بیان شده است و حاوی اندیشه‌های عمیق و سودمند و یا انتقادی شدید و طنزآمیز از رفتار و گفتار آدمیان و نابسامانی‌ها اخلاقی و وضع غلط جامعه می‌باشند. در روزگاران گذشته توسط مردمانی با ذوق و حساس و شوخ‌طبع و نکته‌سنج و علاقه‌مند به تربیت و هدایت خلق ساخته شده‌اند.
استفاده از مثل در گفتار و نوشتار، کلام گوینده یا نویسنده را آرایش می‌دهد.
شعرا و نویسندگان بزرگ نیز گاهی برای بیان مقصود و تفهیم بیشتر سخن خویش به امثال توسل جسته‌اند و عباراتی زیبا و دلنشین آورده و یا ابیات نغز و لطیفی به رشته علم کشیده‌اند.
در هر صورت امثال سایره یکی از شاخه‌های بسیار مهم و ارزنده ادبیات و سند معتبر و بی‌چون و چرای از ادب و فرهنگ روزگار گذشته سرزمین ما است.
گردآوری امثال فارسی نخستین بار در سال ۱۰۵۱ هـ.ق. توسط ادیبی به‌نام میرزا محمدحیله رودی (یا هیله‌رودی) صورت گرفته و کار او تحت‌عنوان جامع‌التمثیل انتشار یافته است.
چندی بعد از تألیف جامع‌التمثیل ادیب دیگری که برخی نام او را محمدصادق صادقی اصفهانی و برخی دیگر حاج میرزا علی‌اکبر خان قائم‌مقامی دانسته‌اند به تألیف دانش‌نامه بزرگی به‌نام شاهد دست زده و در فصل هشتادم کتاب خود بخشی را به امثال فارسی اختصاص داده و در آن پانصد و شصت مَثَل فارسی را ذکر کرده است. به هر حال پس از تألیف جامع‌التمثیل مدت سه قرن ظاهراً هیچ‌گونه تألیف مهم و مستقل دیگری در زمینه امثال فارسی صورت نگرفته این بی‌اعتنائی به امثال و حِکَم همچنان ادامه داشته تا آن که در سال ۱۳۳۹ هـ.ق. مجموعه کوچکی تحت عنوان هزار و یک سخن در امثال و نصایح و حِکَم فارسی تألیف امیرقلی امینی در برلن به چاپ رسیده.
اما نخستین فرهنگ جامع و بزرگ در زمینه امثال فارسی در سال ۱۳۱۰ شمسی تحت‌عنوان امثال و حِکَم توسط ادیب و دانشمند بزرگ معاصر علی‌اکبر دهخدا تألیف شده که باید آن را کاملترین و معتبرترین فرهنگ در زمینه امثال و حکم فارسی دانست.
تألیف دیگر در این موضوع 'دوازد هزار مثل فارسی و سی هزار معادل آنها' اثر دکتر ابراهیم شکورزاده بلوری است که جدا از تعداد امثال این فرهنگ معادل‌های فراوان هر مثل را نیز به همراه دارد.
- منظور از 'ر.ک' ، جمله 'رجوع کنید' است.
- منظور از 'ع' کلمه 'عامیانه' است.
مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
پست جنجالی , روزبه نعمت الهی , قائله کردستان , آنگلا مرکل , انفجار گاز , آغداشلو , اپوزیسیون , بز , وضعیت میدانی , حمله بمب , تالاب بامدژ , گرایش به زیبایی , دوخوابه , توالی , مبارزه، , عرب ستیزی , ایت الله جنتی , چهار قلو , حمل ونقل عمومی , هجرت ,

مقالات پربیننده امروز
سیاسی / جهان / غرب از نزدیک شدن مسکو و پکن وحشت دارد؟ , دین و اندیشه / دین و مذهب / شخصیت‌ها و بزرگان دین / مرحوم شیخ عباس قمی، مرزبان ایمان و میراث جاوید‏ تشیع , بانک اطلاعاتی کتاب / راهنمای دروس (آموزش و تمرین) سوم ابتدایی شامل: فارسی, علوم, تعلیمات اجتماعی, دینی, ریاضی , بانک اطلاعاتی کتاب / شیوه‌های تقویت هوش نوزاد 12 - 9 ماهه: درک رابطه و فاصله , بانک اطلاعاتی کتاب / ایتالیایی در سفر: مکالمات و اصطلاحات روزمره ایتالیایی , هنر / هنرهای تصویری و نمایشی / تئاتر / جایگاه کم ارزش تئاتر در تلویزیون , بانک اطلاعاتی کتاب / آموزش علوم (با شعر و نقاشی) , بانک اطلاعاتی کتاب / 2000 آزمون تیزهوشان چهارم ابتدایی , فرهنگ و جامعه / گاه‌شمار / گاه‌شمار تاریخ ـ شمسی / ۳ دی ماه سال ۱۳۲۱ ـ روزی که لایحه تعلیمات اجباری، رایگان و یکنواخت به مجلس داده شد , بانک اطلاعاتی کتاب / تکنولوژی بتن: ویژه استفاده دانشجویان و مهندسین عمران و معماری مشاوران و مجریان پروژه‌های عمرانی داوط , بانک اطلاعاتی کتاب / کتاب مجموعه نکات زبان فارسی و ادبیات فارسی - عربی - دین و زندگی - زبان انگلیسی - فیزیک , علم و زندگی / علوم انسانی / سیاسی / سرو ایستاده , بانک اطلاعاتی کتاب / انسان برای خویشتن (پژوهشی در روانشناسی اخلاق) , بانک اطلاعاتی کتاب / دریای نور: مجموعه اشعار عرفانی - ولائی - عاطفی , بانک اطلاعاتی کتاب / یک روز مهم , بانک اطلاعاتی کتاب / همبرگر را به 365 راه می‌توان پخت: برای رسیدن به آرامش جنسی، زناشویی , بانک اطلاعاتی کتاب / معجم المحاسن و المساوی , سیاسی / علوم سیاسی / فلاسفه و اندیشمندان سیاسی / مارکسیسم و دشمنان آن ـ بخش ۵ , بانک اطلاعاتی کتاب / خاطرات موتورسیکلت روزنگاشت سفر به آمریکای لاتین , نشریات و مطبوعات / دین و اندیشه / فصلنامه معارف اسلامی / معارف اسلامی ـ سال بیست‌و‌هفتم، شماره ۷۴، زمستان ۱۳۸۷ ,



خبرگزاری اهل بیت (ع) با انبوهی از تبلیغات ! - خبری از سایت خبرگزاری با نام اهل بیت (ع) توجهم را جلب کرد. وقتی صفحه خبر باز شد تبلیغاتی فراوانی به چشم میخورد که میگفت فقط بخرید و بفروشید و ...
تصاویر دار زدن یک نطامی ایرانی! توسط داعش - این جنایت هولناک درحالی صورت گرفته که یک سایت معتبر مصر اعلام کرد که نظامی اعدام شده، یک سرباز ایرانی بوده که در گروه الحشد الشعبی (نیروهای بسیج مردمی) در فلوجه می‌جنگیده است!
ورود خاندان هاشمی به انتخابات مجلس / عکس - مشی پدران و رفتار دختران اگرچه با علم به این تفاوت‌ها نمی‌توان عملکرد 3 زن را در یک راستا ارزیابی کرد اما مشترکات آنها قابل توجه است که از مهم‌ترین آن می‌توان به نحوه مواجهه پدران با نگاه ایده‌آلیستی دختران اشاره کرد.
گلشیفته فراهانی در فرش قرمز جشنواره کن 2015 - گلشیفته فراهانی با فیلم سینمایی "دو دوست" به کارگردانی لویی گرل بازیگر و کارگردان فرانسوی در پنجاه و چهارمین دوره "هفته بین‌المللی منتقدان کن" شرکت کرده است. گزارش تصویری از گلشیفته فراهانی را ببینید.
خواهران اسکندری؛ لاله، سارا، ستاره / تصاویر - گریم متفاوت لیلا حاتمی که به سختی قابل تشخیص است، هنر دست استاد عبدالله اسکندری. و امیرمحمد زند و سارا منجزی پور در ارگ کریم خان زند.
این آزاده نامداری نیست کتیه ! / عکس - آزاده نامداری در واکنش به انتشار عکس گریمش در فیلم «نسیم» نوشت: این یه درد دله، باهمه کسایی که دوسشون دارم، من آزاده نامداری‌ام. چادریم، بخاطر اعتقادم، بخاطر قلبم. این عکس من نیستم، کتیه، تو فیلم جناب شهبازی، میخوام درکم کنید.
رایزنی هسته‌ای در منزل صالحی / عکس - عراقچی در صفحه شخصی‌اش در اینستاگرام با انتشار عکسی از این دیدار نوشت : عيادت كاري! استفاده از فرصت عيادت از استاد عزيز جناب آقاي دكتر صالحي براي پيگيري مباحث مذاكرات.
تصاویری از خودسوزی دختر دانشجو در شیراز! - ﺑﺮﺧﯽ ﺷﻨﯿﺪﻩ‌ﻫﺎ ﺣﺎﮐﯽ ﺍﺯ ﺁﻥ ﺍﺳﺖ ﯾﮏ ﺭﺍﺑﻄﻪ ﻋﺸﻘﯽ ﻭ ﻋﺎﻃﻔﯽ ﻧﺎﻓﺮﺟﺎﻡ ﻋﻠﺖ ﺍﯾﻦ ﮐﺎﺭ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ ﻭ ﺁﺧﺮﯾﻦ ﺗﻤﺎﺱ ﺗﻠﻔﻨﯽ ﺩﺍﻧﺸﺠﻮ ﺑﺎ‌‌ ﻫﻤﺎﻥ ﻓﺮﺩ ﻣﻮﺭﺩﻧﻈﺮ ﺑﺮﻗﺮﺍﺭ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺣﺎﻝ ﺣﺎﺿﺮ ﺍﯾﻦ ﻓﺮﺩ ﺩﺭ ﺑﺎﺯﺩﺍﺷﺖ ﺑﻪ ﺳﺮ ﻣﯽ‌ﺑﺮﺩ.
فقیهه سلطانی پای سفره عقد / تصاویر - سلفی جدید آزاده نامداری با شال و مانتوی جدید در پشت فرمان که به لطف خدا همه چیز سر جایش است و خیلی خندان و بشاش و خوب بنظر میرسد. فقیهه سلطانی و همسر فوتبالیست پای سفره عقد.
وقتی امین حیایی ادای رامبد جوان رو درمیآره... - در برنامه خندوانه اتفاق افتاد.
تصاویر حضور عوامل فیلم ناهید در جشنواره فیلم کن - آیدا پناهنده کارگردان و ساره بیات بازیگر فیلم ناهید از طرف مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی و با مساعدت سازمان سینمایی به جشنواره کن اعزام شدند.
همسرم بهترین انتخاب برای من بود / تصویر - گروه هنری-رسانه‌ها: از روزهایی که نخستین آلبوم رسمی رضا صادقی در بازار موسیقی کشور منتشر شد، زمان زیادی می گذرد. اتفاق ها و فراز ...
تصاویر نوزادی که آیات قرآن بر بدنش نقش می بندد ! - هر چند صحت این گزارش قابل تایید نیست اما شبکه‌های خبری کلیپی از یک نوزاد روسی را منتشر کرده‌اند که روی بدن او هر جمعه آیات قرآنی نقش می‌بندد. مادر این نوزاد می‌گوید هر گاه این نوشته‌ها روی بدن فرزندم نقش می‌بندد دچار تب شدیدی می‌شود که پزشکان از پایین آوردن آن عاجز می‌مانند.
لباس عجیب بازیگر ایرانی در جشنواره فیلم کن! - نوید محمدزاده عکسی را به همراه پژمان بازغی در صفحه شخصی خود منتشر نموده است که لباس عجیب این بازیگر تعجب برخی از کاربران را به همراه داشت.
عکس‌های عجیب از ورزشگاه تبریز - هواداران تراکتورسازی لحظاتی شگفت انگیز را در پایان بازی مقابل نفت تجربه کردند.
جنجال غرفه ایران در اکسپو میلان / عروسی غضنفر ! - به نظر می آید مدیران شما، اکسپو جهانی را با "عروسی غضنفر" اشتباه گرفته اند و آنچه برایشان مهم بوده به هیچ عنوان «ایران» نبوده است. و شما باید جوابگو باشید جناب آقای وزیر!
نوشته جنجالی هنرمند ایرانی در گالری نقاشی - یک هنرمند ایرانی با نوشته ای خنده دار و متفاوت بازدیدکنندگان نمایشگاه نقاشی را دست انداخت! اگر چه اقدام او هم هنری بود و هم جالب اما برخی بعد از فهمیدن موضوع نوشته دلخور و شاکی شدند.
شل وپل همه خوشتیپام هستیم. / عکس - عمه بنده از آمریکا آمده بود.. اطرافیانو که می‌دید فکر می‌کرد همه مدلن.. وقتی می‌گفتم ایشون حسابدارن.. یا منشی شرکتن.. یا فروشنده.. تعجب می‌کرد.. می‌گفت اونجا فقط مدلا و هنرپیشه‌ها تا این حد به خودشون می‌رسن..
فیلم دوربین‌های مداربسته هتل تارا در روز حادثه مهاباد - به گواه فیلم منتشر شده از هتل تارا مهاباد، دختر مهابادی پیش از روز حادثه نیز مرتبا به اتاق کارشناس مربوطه رفت و آمد داشته است. چند روز پیش دختر خانمی که در یک هتل مشغول به کار بوده است از طبقه چهارم هتل به پایین پرت می‌شود.
گپ و گفت تاریخی با فرزاد حسنی و آزاده نامداری ! - فرزاد حسنی و آزاده نامداری. از کجا تا کجا. از اعتقادات فرزاد حسنی و نگاه‌های عاشقانه تا کبودی سر و صورت آزاده در این روزها / احساس می کنم دارم یه نمایش می بینم.
پربازدیدها
رضایت اکثریت از توضیحات ظریف / فریادهای کوچک زاده و رسایی بر سر وزیر خارجه - محمدجواد ظریف و سیدعباس عراقچی امروز با حضور در نشست غیرعلنی مجلس ابهامات پیش آمده در مورد مذاکرات هسته ای را رفع کردند.
رئیس جمهور: سرزمین نفت ما توسط 1+5 اشغال شده؛ باید خرمشهرِ نفت‌مان را آزاد کنیم - افلغیان نمی‌گذارند نفتی که از آن مردم ما است را بفروشیم تا زندگی مردم اداره شود. یعنی سرزمین نفت ما توسط 1+5 شورای امنیت و قدرت‌ها اشغال شده است و ما باید خرمشهر نفتمان را آزاد کنیم.
سرزمین اقتصادی ما توسط ۱+۵ اشغال شده/ باید خرمشهر نفتمان را آزاد کنیم - رییس جمهور با بیان اینکه سرزمین اقتصادی ما توسط ۱+۵ اشغال شده است، گفت:همانطور که سرداران نظامی ما خرمشهر را آزاد کردند، سرداران سیاسی هم خرمشهرهای جدید را آزاد می کنند.
استمداد افسر بعثی از حضرت اباعبدلله(ع) هنگام فرار از خرمشهر! - در همان حالی که می کوشیدم خود را از مهلکه نجات دهم و فرار کنم، خاطره ای دردناک از ذهنم گذشت؛ خاطره ای از یک پیرزن اهوازی که به هنگام ورودمان به خرمشهر، در برابر تانکم ایستاد و با خواهش و التماس از من خواست که خانه اش را بر سرش ویران نکنم و ادامه داد: «اگر نجابت و مردانگی داشته باشی، این کار را نمی کنی.»
13 ساعت پیاده‌روی پلیس برای دستگیری سوداگران مرگ/ دو خودرو محموله مواد مخدر را اسکورت می‌کردند - فرمانده انتظامی شهرستان نهبندان از انهدام باند حمل کننده مواد مخدر در این شهرستان خبر داد.
توسعه حرم‌های حضرت زینب(س) و حضرت رقیه(س) اولویت ستاد بازسازی سوریه/ آخرین وضعیت طرح‌های توسعه عتبات - رئیس ستاد بازسازی عتبات عالیات با بیان اینکه توسعه و بازسازی حرم‌های حضرت زینب(س)، حضرت رقیه(س)، حضرت سکینه(س) و حجربن‌عدی در اولویت ستاد بازسازی سوریه است، از طرح‌های توسعه عتبات که در ماه رجب آغاز شده است، خبر داد.
قتل‌عام کودکان یمن یک رسوایی بزرگ برای مدعیان حقوق بشر است/ ۲۲ میلیون شهروند زیر ۱۸ سال در کشور داریم - وزیر دادگستری گفت: کودکان و زنان یمنی با وجود ادعای حقوق بشری که از سوی غرب گوش همه را کر کرده قتل‌عام می‌شوند که این یک رسوایی بزرگ بیش نیست.
تشکیل پرونده تخلف ۳۰ پزشک زیرمیزی‌بگیر و موسسات درمانی متخلف - معاون نظارت و برنامه‌ریزی سازمان نظام پزشکی گفت: ۱۰درصد شکایات مردمی مربوط به تعرفه و ۶ درصد مربوط به تجهیزات و دارو بوده و به طورکلی ۱۷ مورد تخلف از سوی پزشکان زیرمیزی‌بگیر و ۱۳ مورد تخلف از سوی موسسات درمانی بررسی و پرونده آنها تشکیل شده است.
از درخشش جوان‌ها تا شناسایی اصلی‌ها/ دلایل صحبت‌های خصوصی کی‌روش مشخص شد - مینی کمپ اول تیم ملی روز گذشته در ورزشگاه دستگردی به پایان رسید.
آغاز جلسه غیر علنی مجلس با حضور ظریف و عراقچی - یک عضو هیات رییسه مجلس گفت: جلسه غیر علنی مجلس با حضور محمد جواد ظریف وزیر امور خارجه و سید عباس عراقچی عضو ارشد تیم مذاکره ادامه...


Copyright © 2008 - 2015 vista.ir. All Rights Reserved