ویستا مرجع مهمترین عناوین خبری / دوشنبه ۶ مرداد ۱۳۹۳ / Monday, 28 July, 2014

مثل‌های فارسی

امثال و اصطلاحات رایج در میان هر قوم و ملت از ارکان مهم زبان و ادب آن قوم و نموداری از ذوق و قریحه و صفات روحی و اخلاقی و افکار و تصورات و رسوم و عادات آن ملت است. در طی هزاران سال شکفته و نشر یافته و در هر کشور برحسب اختصاصات قومی و فرهنگی و آداب و سنن و مذهب و حتی وضع جغرافیائی و سیاسی آن کشور ویژگی‌های خاصی پیدا کرده است.
اغلب امثال در لباس استعاره یا کنایه و یا در قالب کلامی موزون و دلنشین بیان شده است و حاوی اندیشه‌های عمیق و سودمند و یا انتقادی شدید و طنزآمیز از رفتار و گفتار آدمیان و نابسامانی‌ها اخلاقی و وضع غلط جامعه می‌باشند. در روزگاران گذشته توسط مردمانی با ذوق و حساس و شوخ‌طبع و نکته‌سنج و علاقه‌مند به تربیت و هدایت خلق ساخته شده‌اند.
استفاده از مثل در گفتار و نوشتار، کلام گوینده یا نویسنده را آرایش می‌دهد.
شعرا و نویسندگان بزرگ نیز گاهی برای بیان مقصود و تفهیم بیشتر سخن خویش به امثال توسل جسته‌اند و عباراتی زیبا و دلنشین آورده و یا ابیات نغز و لطیفی به رشته علم کشیده‌اند.
در هر صورت امثال سایره یکی از شاخه‌های بسیار مهم و ارزنده ادبیات و سند معتبر و بی‌چون و چرای از ادب و فرهنگ روزگار گذشته سرزمین ما است.
گردآوری امثال فارسی نخستین بار در سال ۱۰۵۱ هـ.ق. توسط ادیبی به‌نام میرزا محمدحیله رودی (یا هیله‌رودی) صورت گرفته و کار او تحت‌عنوان جامع‌التمثیل انتشار یافته است.
چندی بعد از تألیف جامع‌التمثیل ادیب دیگری که برخی نام او را محمدصادق صادقی اصفهانی و برخی دیگر حاج میرزا علی‌اکبر خان قائم‌مقامی دانسته‌اند به تألیف دانش‌نامه بزرگی به‌نام شاهد دست زده و در فصل هشتادم کتاب خود بخشی را به امثال فارسی اختصاص داده و در آن پانصد و شصت مَثَل فارسی را ذکر کرده است. به هر حال پس از تألیف جامع‌التمثیل مدت سه قرن ظاهراً هیچ‌گونه تألیف مهم و مستقل دیگری در زمینه امثال فارسی صورت نگرفته این بی‌اعتنائی به امثال و حِکَم همچنان ادامه داشته تا آن که در سال ۱۳۳۹ هـ.ق. مجموعه کوچکی تحت عنوان هزار و یک سخن در امثال و نصایح و حِکَم فارسی تألیف امیرقلی امینی در برلن به چاپ رسیده.
اما نخستین فرهنگ جامع و بزرگ در زمینه امثال فارسی در سال ۱۳۱۰ شمسی تحت‌عنوان امثال و حِکَم توسط ادیب و دانشمند بزرگ معاصر علی‌اکبر دهخدا تألیف شده که باید آن را کاملترین و معتبرترین فرهنگ در زمینه امثال و حکم فارسی دانست.
تألیف دیگر در این موضوع 'دوازد هزار مثل فارسی و سی هزار معادل آنها' اثر دکتر ابراهیم شکورزاده بلوری است که جدا از تعداد امثال این فرهنگ معادل‌های فراوان هر مثل را نیز به همراه دارد.
- منظور از 'ر.ک' ، جمله 'رجوع کنید' است.
- منظور از 'ع' کلمه 'عامیانه' است.


همچنین مشاهده کنید


همچنین سایر کاربران این صفحات را هم دیده‌اند
کشاورزی جنگلداری و شیلات    كشاورزی    علف های هرز و علف کش ها    تیره های مختلف علف های هرز    تیرهٔ هفت بند( Polygonaceae )    پیچک بند - دارجینک - هفت بند پیچکی   
شعر و ادب    صائب تبریزی    گزیده اشعار    غزلیات   
دارو و درمان    درمان    بیماریهای شایع (اپیدمیولوژی)    اپیدمیولوژی و کنترل بیماری های شایع ایران    اپیدمیولوژی بیماری های قابل انتقال    بیماری های منتشره از راه دستگاه گوارش    ژیاردیاز   
شعر و ادب    امیر خسرو دهلوی    گزیده اشعار    مطلع الانوار   
شعر و ادب    جامی    هفت اورنگ    اورنگ دوم سلامان و ابسال   
صنعت توریسم    فهرست موضوعی و تشریحی جاذبه های ایران    جاذبه های مذهبی    مساجد، تکیه ها و حسینیه های قدیمی   
شعر و ادب    عطار    منطق الطیر    عذر آوردن مرغان   
دارو و درمان    درمان    روانپزشکی    اختلالات روانی    اختلالات تجزیه ای    گریزتجزیه ای (dissociative fugue)   
علوم و مبانی تربیت بدنی و ورزش    علوم تربیت بدنی و ورزش    حرکت شناسی و بیومکانیک    بیومکانیک    توصیف حرکات    توصیف حرکت خطی(Linear Kinematics)    بُردارها و کمیت های نرده ای (Vectors and Scalars)   
بهداشت و سلامت    بهداشت    طبقه بندی بهداشت    بهداشت خانواده    بهداشت مادر و کودک    مراقبت های پس از زایمان    مراقبت از مادر   


کلمات در حال جستجو
صف    کامیون    ترکیه    ایران    سوخت    بانک جهانی    ایرانیان    درآمد    بوکوحرام    نخست وزیر    زن    ربودن    خودرو    بازار    مزایده    اموال    بابک زنجانی    دادستانی    نوزاد    علایی    میلاد   




خلاصه رسانه‌ها
ماجرای «نکو-قلعه» میخ دیگری برتابوت فوتبال ایران+ویدئو - . حتی اگر همین حرف قلعه‌نویی هم صحت داشته باشد دیگر چه نیازی به آوردن برهان برای فساد ساختاری در فوتبال ایران. فوتبالی که رئیس فدراسیونش به تیم بازیکن تحمیل می‌کند دیگر چه انتظاری از دلالان محترم می‌توان داشت.(البته کفاشیان هم حرف‌های قلعه‌نویی را تکذیب کرده تا بازار تکذیب‌ها داغ داغ باشد)
ویژگی‌های نماینده قوه مقننه درهیات نظارت بر مطبوعات/ حضرتی: هیات نظارت با یک انتخاب زیر و رو نمی‌شود - رسانه - مدیرمسئول روزنامه «اعتماد» آزادی مجلس را نکته‌ای بسیار مهم دانست که حتی وقتی پای نگرانی در مورد آینده مطبوعات به میان می‌آید نباید تهدید شود.
ویژگی‌‌های نماینده قوه مقننه در هیات نظارت/ مهاجری: حتما باید فرد مستقلی در هیات نظارت حضور یابد - رسانه - مسیح مهاجری مدیرمسئول روزنامه جمهوری اسلامی می‌گوید، حضور یک افراطی به عنوان نماینده قوه مقننه در هیات نظارت بر مطبوعات، اهانت به مطبوعاتی‌هاست.
رمضان و فطر در شعر فارسی؛ از شکوه شاعرانه کهن تا فراموشی مدرن - رمضان و عید فطر با وجود بازتاب گسترده در شعر کهن فارسی، در شعر زنده و جدی امروز ما، تقریباً به فراموشی نهاده شده است و نگارنده این سطور، هرچه به محفوظات خویش سر می‌كشد، ...
اطلاعات نادرست خودروسازان علت افزایش قیمت خودرو بود/ امکان کاهش قیمت خودرو تا 30 درصد - ارائه اطلاعات نادرست خودروسازان به شورای رقابت علت اصلی افزایش قیمت خودرو بود.
مردم آمریکا دیگر اوباما را نمی خواهند/وضعیت رامنی و کلینتون از آقای تغییر بهتر است - نتایج یک نظرسنجی جدید در آمریکا نشان می دهد که اگر رقابت های ریاست جمهوری سال 2012 میلادی این کشور، همین امروز مجددا برگزار شود "باراک اوباما" با اختلاف 9 درصد نتیجه را ...
نماز عید فطر به امامت رهبر معظم انقلاب اقامه می شود - نماز پرشکوه عید سعید فطر ساعت ۸ و ۳۰ دقیقه سه‌شنبه، ۷ مرداد ۱۳۹۳، به امامت حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر معظم انقلاب اسلامی، در مصلای بزرگ امام خمینی (ره) تهران اقامه ...
هشدار رئیس مجلس درباره کاهش مقالات در پزشکی/ حاکم شدن شیوه کارمندی در دانشگاه‌های پزشکی - رئیس مجلس شورای اسلامی تاکید کرد: در کشورهای دیگر اگر استادی در دانشگاه نتواند به وظایف و پژوهش های خود به درستی عمل کند به دانشگاهی با رده علمی پایین تر منتقل می شود ...
عبادات رمضان با زکات فطره کامل می‌شود/ نظر مراجع تقلید درباره مبلغ زکات - قم - خبرگزاری مهر: ماه رمضان، ماه خودسازی فرد و اجتماع است و زکات با جدا کردن فرد از دلبستگی‌های مادی و حرکت به سوی کاهش فقر در جامعه در هر دو مسیر نقش دارد.
هدف‌گیری بنیان موسیقی ایران با طرح زوج و فرد کردن کنسرت‌ها - باید پذیرفت دفتر موسیقی از قدرت مطلق برای حفظ ساختار تاریخی کنسرت‌ها برخوردار نیست و ممکن است دیر یا زود تمامی کنسرت‌ها با جداسازی همراه شوند؛ اتفاقی که اگر با ورود جدی وزیر فرهنگ و ارشاد و حتی مقامات ارشدتر همراه نشود و توقع داشت که دفتر موسیقی مانعش شود، تحققش دور از انتظار نیست و عملاً به منزله پایان اجراهای زنده موسیقیایی در کشور خواهد بود.
آمادگی کامل پلیس راهور برای برگزاری نماز عید فطر/ درخواست پلیس از ساکنان مناطق اطراف مصلی - رئیس پلیس راهور تهران بزرگ گفت: ماموران راهنمایی و رانندگی طی دو مرحله از ساعت 12 امشب پاکسازی منطقه از خودروهای مزاحم و استقرار خودروهای نمازگزاران را در محل های پیش ...
تصویر شرکت بشار اسد در نماز عید فطر - رئیس جمهور سوریه صبح امروز درمراسم نماز عید فطر که در مسجد الخیر دمشق برگزار شد، شرکت کرد و نماز عید را به جا آورد.
دغدغه های مالی مانع تولید فیلم فاخر است/ بازنگری سند توسعه سینمایی - معاون پارلمانی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی معتقد است، پیش نویس سند ساماندهی توسعه سینمایی در دولت گذشته تهیه شده که در حال حاضر نیازمند بررسی، دقت نظر و کنکاش های بیشتر ...
کاهش قیمت‌ها در بازار آزاد خودرو - در روزهای اخیر قیمت‌ خودروها در بازار آزاد اندکی کاهش یافته است.
ایران‌گردی شجریان و پورناظری با کنسرت «چرا رفتی» - ‌کنسرت «چرا رفتی» به خوانندگی همایون شجریان و آهنگسازی تهمورس پورناظری در بیش از 10 شهر کشور اجرا می‌شود.
اقامه نماز عید سعید فطر به امامت رهبر معظم انقلاب در مصلی - رهبری - نماز عید فطر به امامت مقام معظم رهبری در مصلی بزرگ امام‌خمینی (ره) برگزار می‌شود.
موفقیت محقق ایرانی در ساخت دستگاه جذب رطوبت چیلرها/ دستگاهی برای کاهش مصرف برق وسایل سرمایشی - برای اولین بار در ایران دستگاهی توسط مخترعی در دانشگاه علم وصنعت ساخته شد که می تواند انرژی مصرفی را با جذب رطوبت هوا، در سیستم های خنک کننده را کاهش دهد.
آیا فساد مالی فقط در فوتبال وجود دارد؟ - خبرگزاری مهر - گروه ورزشی: در حالی که طی هفته‌های گذشته توجه رسانه‌ها به قراردادهای فوتبالیست‌ها و مبالغ دریافتی آنها معطوف شده است، برخی تلاش می‌کنند فساد در فوتبال را ...
درخواست شورای امنیت برای ادامه آتش بس در غزه/اوباما خواستار خلع سلاح مقاومت شد - بیانیه شورای امنیت سازمان ملل درباره غزه و درخواست آن برای ادامه آتش بس انسانی و تماس تلفنی رئیس جمهوری آمریکا با نخست وزیر رژیم صهیونیستی و تاکید وی بر توقف جنگ از جمله ...
رییس‌جمهوری عید سعید فطر را به سران کشورهای اسلامی تبریک گفت - حسن روحانی رئیس جمهور کشورمان در پیامی عید سعید فطر را به سران کشورهای اسلامی، دولت‌ها و ملت‌های مسلمان تبریک گفت.
شروع هفته نه چندان درخشان طلا در بازارهای جهانی - قیمت معاملات فوری طلا در بازارهای جهانی پس از پشت سر گذاشتن دومین کاهش هفتگی پیاپی با ارزیابی سرمایه‌گذاران از وضعیت روسیه و غزه در برابر سلامت اقتصاد آمریکا کاهش یافت.
چراغ سبز هسته‏‌ای مجلس - وندی شرمن معاون وزیر خارجه آمریکا همزمان با ظریف و لاریجانی در موضوع برنامه هسته‌ای خبرساز شده‌اند. سخنان لاریجانی در مورد پروتکل الحاقی برای روزنامه‌ها مهم‌تر است. اختلاف نمایندگان مجلس در مورد عضو جدید برای هیات نظارت بر مطبوعات همچنان در صفحات روزنامه‌ها ادامه دارد. یک روزنامه هم مدعی است که در موضوع نرخ تورم پیش‌بینی‌هایش از دولت هم دقیق‌تر بوده است.
برای آینده فیلمساز ارزشی تربیت می‌کنیم/ انجمن جای کارگردانان با سابقه آثار ضدانقلاب نیست - روح الله سهرابی قائم مقام انجمن سینمای انقلاب و دفاع مقدس معتقد است سینماگران در سال های اخیر تولیداتی را در زمینه دفاع مقدس داشته اند اما این میزان تولیدات کافی نبوده ...
نگاه محتاطانه ناشران خصوصی به واگذاری ممیزی/ مجوز اعلام وصول 48 ساعته صادر می‌شود - مدیر دفتر توسعه کتاب و کتابخوانی وزارت ارشاد از ابلاغ آئین‌نامه مربوط به واگذاری ممیزی به ناشران تا مهرماه امسال خبر داد و پیش‌بینی کرد در فاز نخست ناشران دولتی و عمومی، ...
گزارش تازه بانک مرکزی از قیمت موادغذایی/ لبنیات یکساله 27.4 درصد گران شد - بانک مرکزی متوسط قیمت خرده فروشی برخی از مواد خوراکی در تهران هفته منتهی به سوم مردادماه جاری را در تهران اعلام کرد. براساس این گزارش، قیمت قیمت 6 گروه غذایی نسبت به ...
نقالان را دریابیم - یک هنرمند نقال گفت: متاسفانه امروز نقالان با هزینه‌های بسیار کمی کار می‌کنند، به طوری که پول بنزین کرایه راهشان هم نمی‌شود.
درها در حال بسته شدن هستند، کسی گیر نکنه! - خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) - طنز روز
از ثبت هنرمندانه تا ثبوت بازاری! - ‌نمایشگاه عکس «به رنگ خدا» مجموعه آثار مذهبی محمد وروانی فراهانی از 31 تیرماه به مدت یک هفته در محل نگارخانه حوزه هنری استان مرکزی به نمایش درآمده است.
دیدگاه «هیلاری کلینتون» درباره آینده برنامه غنی‌سازی ایران - گفت و گوی وزیر خارجه ایران با همتای کویتی خود و همچنین دبیرکل سازمان ملل درباره لزوم کمک به مردم غزه، ادعای مطبوعات اسرائیلی درباره نقش ایران در وقایع جاری حماس، دیدگاه هیلاری کلینتون درباره آینده برنامه هسته ای ایران و بازتاب تلاش مجلس ایران برای ارتقای نقش خود در مذاکرات هسته ای، از جمله مهمترین مطالب امروز مطبوعات جهان درباره ایران است.


بیشترین بازدیدها - سرویس خبر
Copyright © 2008 - 2014 vista.ir. All Rights Reserved