جمعه ۲۳ بهمن ۱۳۹۴ / Friday, 12 February, 2016

مثل‌های فارسی


امثال و اصطلاحات رایج در میان هر قوم و ملت از ارکان مهم زبان و ادب آن قوم و نموداری از ذوق و قریحه و صفات روحی و اخلاقی و افکار و تصورات و رسوم و عادات آن ملت است. در طی هزاران سال شکفته و نشر یافته و در هر کشور برحسب اختصاصات قومی و فرهنگی و آداب و سنن و مذهب و حتی وضع جغرافیائی و سیاسی آن کشور ویژگی‌های خاصی پیدا کرده است.
اغلب امثال در لباس استعاره یا کنایه و یا در قالب کلامی موزون و دلنشین بیان شده است و حاوی اندیشه‌های عمیق و سودمند و یا انتقادی شدید و طنزآمیز از رفتار و گفتار آدمیان و نابسامانی‌ها اخلاقی و وضع غلط جامعه می‌باشند. در روزگاران گذشته توسط مردمانی با ذوق و حساس و شوخ‌طبع و نکته‌سنج و علاقه‌مند به تربیت و هدایت خلق ساخته شده‌اند.
استفاده از مثل در گفتار و نوشتار، کلام گوینده یا نویسنده را آرایش می‌دهد.
شعرا و نویسندگان بزرگ نیز گاهی برای بیان مقصود و تفهیم بیشتر سخن خویش به امثال توسل جسته‌اند و عباراتی زیبا و دلنشین آورده و یا ابیات نغز و لطیفی به رشته علم کشیده‌اند.
در هر صورت امثال سایره یکی از شاخه‌های بسیار مهم و ارزنده ادبیات و سند معتبر و بی‌چون و چرای از ادب و فرهنگ روزگار گذشته سرزمین ما است.
گردآوری امثال فارسی نخستین بار در سال ۱۰۵۱ هـ.ق. توسط ادیبی به‌نام میرزا محمدحیله رودی (یا هیله‌رودی) صورت گرفته و کار او تحت‌عنوان جامع‌التمثیل انتشار یافته است.
چندی بعد از تألیف جامع‌التمثیل ادیب دیگری که برخی نام او را محمدصادق صادقی اصفهانی و برخی دیگر حاج میرزا علی‌اکبر خان قائم‌مقامی دانسته‌اند به تألیف دانش‌نامه بزرگی به‌نام شاهد دست زده و در فصل هشتادم کتاب خود بخشی را به امثال فارسی اختصاص داده و در آن پانصد و شصت مَثَل فارسی را ذکر کرده است. به هر حال پس از تألیف جامع‌التمثیل مدت سه قرن ظاهراً هیچ‌گونه تألیف مهم و مستقل دیگری در زمینه امثال فارسی صورت نگرفته این بی‌اعتنائی به امثال و حِکَم همچنان ادامه داشته تا آن که در سال ۱۳۳۹ هـ.ق. مجموعه کوچکی تحت عنوان هزار و یک سخن در امثال و نصایح و حِکَم فارسی تألیف امیرقلی امینی در برلن به چاپ رسیده.
اما نخستین فرهنگ جامع و بزرگ در زمینه امثال فارسی در سال ۱۳۱۰ شمسی تحت‌عنوان امثال و حِکَم توسط ادیب و دانشمند بزرگ معاصر علی‌اکبر دهخدا تألیف شده که باید آن را کاملترین و معتبرترین فرهنگ در زمینه امثال و حکم فارسی دانست.
تألیف دیگر در این موضوع 'دوازد هزار مثل فارسی و سی هزار معادل آنها' اثر دکتر ابراهیم شکورزاده بلوری است که جدا از تعداد امثال این فرهنگ معادل‌های فراوان هر مثل را نیز به همراه دارد.
- منظور از 'ر.ک' ، جمله 'رجوع کنید' است.
- منظور از 'ع' کلمه 'عامیانه' است.
مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
مترو اسلامشهر , ثبت نام مجدد , ناصر آویژه , پروین صدر ثقة الاسلام , ناشران بر سرمن کلاه گذاشتند , وزییر امور اسرا و آزادگان فلسطینی , واردات دارو , تحقیقات لنز , تعقیبات نماز , کارنز , ما فوق صوت , نویدی , بله قربان گو , ترجمه خوب , دیوار نوشته , محکومیت کیفری , دستمزد کارگران , نژاد ژنتیکی , کامران کوهستانی , گرایش سیاسی , دستخوش , نور فضایی , گرفتار شدن , دختران اروپایی , محققان آلمانی , مابه‌التفاوت فروردین , جنگ و یمن , مردمان , نرخ گذاری , سوئیچ پراید , مهمانان عروسی , فال روزانه متولدین خرداد , راجندرا کاساوا , کودکان چینی , داعشی‌ها , فیلترشکن جدید , ارتقا شغلی , تربیتی , تقدیرنامه , احترام صادقی , صنایع هوایی , خدمات اربعبن , چارلی کافمن , خط ایست , مسجد جامع اسدآباد , نهادهای مالی , مکتبخانه طنز , اسکای رنجر , سقوط هواپیما در روسیه , میلان ,

مقالات پربیننده امروز
بانک اطلاعاتی کتاب / پیشی: آموزش اشکال هندسی , بهداشت / کودکان / نوزادان / رها از درد , بانک اطلاعاتی کتاب / تمرینات اتوکد = AutoCAD Exercises: شامل مجموعه نقشه‌ها و تمرینات ساختمانی, مکانیکی معماری و ... , بانک اطلاعاتی کتاب / معما و نماز 1 , بانک اطلاعاتی کتاب / مبانی فیزیک مکانیک , بانک اطلاعاتی کتاب / دستور مقدماتی تار و سه‌تار: برای سال اول هنرستان موسیقی ملی , علمی و آموزشی / هوا و فضا / تکنولوژی هوافضا / جایگاه فن‌آوری‌های فضایی در توسعه پایدار و متوازن , بانک اطلاعاتی کتاب / 30 سال کنکور: فیزیک پایه شامل مباحث فیزیک (1 و 2 و 3) شامل سوالات همراه با پاسخ کلیدی کنکورهای سراسری و آزاد (سال‌های 55 تا 85) , بانک اطلاعاتی کتاب / چگونه می‌توان یک دایناسور را شکست داد , بانک اطلاعاتی کتاب / دوسالانه‌ی شیمی (2): شامل 300 سوال با پاسخ تشریحی (در صفحات زوج) و 300سوال مشابه بدون پاسخ تشریحی جهت تمرین بیشتر (در صفحات فرد) , بانک اطلاعاتی کتاب / انقلاب اسلامی: چالش‌ها و طرح‌ها , بانک اطلاعاتی کتاب / کیفیه العمل لله تعالی , بانک اطلاعاتی کتاب / آن سفر کرده: جنگ ادبی ویژه سالگرد رحلت حضرت امام (س) , بانک اطلاعاتی کتاب / مبانی الکترونیک , بانک اطلاعاتی کتاب / نیازهای جوانان , فرهنگ و جامعه / گاه‌شمار / گاه‌شمار تاریخ ـ میلادی / داستان مخالفت ساواک با سردبیر شدن صالحیار و ریش گرو گذاردن سناتور مسعودی نزد شاه (در این روز ۱۱ جولای) , بانک اطلاعاتی کتاب / بخوانیم: تمرین شب، فارسی اول ابتدایی , بانک اطلاعاتی کتاب / 'لائیسیته' چیست؟ همراه با نقدی بر نظریه‌پردازی‌های ایرانی , بانک اطلاعاتی کتاب / اصول نصب نرم افزارها و بازیها: آموزش اجرای فایلهای صوتی و تصویری , بانک اطلاعاتی کتاب / تمرین شب ریاضی سال دوم ابتدایی: شامل تمرینهای مصور, چندگزینه‌ای, سرگرمی, ... ,

برخی منابع مهم خبری
daynews.ir دی , mehrnews.com خبرگزاری مهر , alborznews.net البرز , tazeh.net تازه , qudsonline.ir روزنامه قدس , 55online.ir 55 آنلاین , ayaronline.ir عیار آنلاین , vetnews.ir وت نیوز , noet.ir سازمان سنجش , wafa.ir وفا , dolat.ir دولت , citna.ir سیتنا , aparat.com آپارات , energynewcomes.com تازههای انرژی , iusnews.ir خبرنامه دانشجویان , irna.ir خبرگزاری جمهوری اسلامی , patoghu.com پاتوق یو , darshahr.ir در شهر , smtnews.ir روزنامه صمت , faryadgar.com فریادگر , bornanews.ir برنا نیوز , mehrkhane.com مهرخانه , ilna.ir ایلنا , home.abrarnews.com روزنامه ابرار , azadinews.ir آزادی , tarikhirani.ir تاریخ ایرانی , ireconomy.ir اقتصاد ایرانی , ساخت و ساز , hamrahannews.ir همراهان , rasad.org رصد ,



وبگردی
یک روز «خادم» و روز دیگر «خائن»! - شهرزاد کتاب 500 صفحه ای بازرس ویژه رئیس سازمان شده بود. بازرسی که عمر کاری اش رو به اتمام بود اما دیده نمی‌شد. تا روزی که خبر رسید وی ایران را به مقصد عمان ترک گفته و سفری یکسویه را آغاز کرده است. سفری که با انتشار یک فایل ویدئویی رازآلود شد و به سرعت به واکنش های دور از انتظار گره خورد.
خلاصه اختتامیه جشنواره فیلم فجر - مراسم اختتامیه سی و چهارمین جشنواره فیلم فجر، عصر امروز پنجشنبه با حضور علي جنتی وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي در برج ميلاد تهران برگزار شد.
پشت صحنه اختتامیه / اشک های بازیگر زن برنده سیمرغ - هیچ کس اشک های بازیگر زن برنده سیمرغ در پشت صحنه را ندید/انفجار در برج میلاد به افتخار عالیجناب پرویز پرستویی/بوسه های ناتمام نوید محمدزاده به تماشاگران/ویدیویی از اتفاقات هیجان انگیز پشت صحنه اختتامیه جشنواره فیلم فجر
اینجا قم است / راهپیمایی 22 بهمن - بخشی از راهپیمایان قم در خیابان صفائیه،‌‌ همان خیابانی که دفتر اکثریت علما و مراجع تقلید در آن خیابان قرار دارد، به یکباره با یک کارناوال روبرو شدند که گفته می‌شد کارناوال نمادین تفنگداران آمریکایی است که اخیرا در خلیج فارس دستگیر و سپس آزاد شدند.
روش عجیب پخش کنسرت از رسانه ملی! - شبکه دو سیما همزمان با پخش کنسرت سالار عقیلی، تصویر نوازندگان را محو کرد!
مراسم اختتامیه سی و چهارمین جشنواره فیلم فجر - مراسم اختتامیه سی و چهارمین جشنواره فیلم فجر، عصر امروز پنجشنبه ۲۲ بهمن ماه با حضور علي جنتي وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي در برج ميلاد تهران برگزار شد.
پوریا پورسرخ : کیمیا، فروتن، درویش و دیگران - پوریا پورسرخ در دید در شب: کیمیا، فروتن، درویش و دیگران
شب مهمانی خصوصی ستاره های سینما - در شب مهمانی خصوصی ستاره های سینمای ایران در هتل مشهور پایتخت، بغض بازیگر زن روی فرش قرمز ترکید/تصاویری داغ از پشت صحنه مراسم پر اتفاق تجلیل از کاندیدهای سیمرغ جشنواره فیلم فجر
کیمیا : تاوان اعتقادم را دادم ! - کافه آپارات پاتوق هنرمندان در راهروی کاخ جشنواره فیلم فجر (برج میلاد)
گفتگو با آزاده نامداری متفاوت ! - کافه آپارات پاتوق هنرمندان در راهروی کاخ جشنواره فیلم فجر (برج میلاد)
بهترین و بدترین لباس جشنواره فیلم فجر - برنامه از شما چه پنهون ویژه حواشی جشنواره فیلم فجر را در صفحه جشنواره فیلم فجر آپارات دنبال کنید
ادعای «شینا شیرانی» علیه یکی از مدیران پرس‌تی‌وی! - در روزهای اخیر فایل صوتی تحت عنوان مکالمه "شینا شیرانی" یکی از مجریان شبکه پرس تی وی با یکی از مدیران این شبکه و طرح مسائل غیراخلاقی در حین این مکالمه، به سرعت در فضای مجازی و مخصوصا کانال های تلگرامی منتشر شده است.
گلوریا هاردی: عاشق شدم و به ایران آمدم - گفتگوی جالب با بازیگر نقش آزاده یا رها در سریال کیمیا در کاخ جشنواره
کشف حجاب مشاور سرافراز / عکس - تصویر زیر در فضای مجازی منتشر شده است. شهرزاد میرقلی خان مشاور سرافراز چندروز پیش از کشور خارج شد و همزمان با آن اخوان بهابادی معاون فنی صداوسیما برکنار شد.
فیلم جدیدی از لحظات کشته شدن قذافی - فیلم جدیدی از لحظات حمله انقلابیون لیبی به معمر قذافی که در نهایت منجر به مرگ او در شد در شبکه های اجتماعی منتشر شده است.
ابرو گوندش در تبریز ! - گفتنی است این خواننده ترکیه ای همسر رضا ضراب، تاجر تبریزی الاصل ساکن ترکیه است که به اتهام همکاری با بابک زنجانی برای دور زدن تحریم های ایران و رشوه دادن به مقامات دولت اردوغان مدتی بازداشت شده بود.
کتایون ریاحی و دهکده رویایی اش در جزیره کیش - کتایون ریاحی برای اولین بار از دهکده رویایی اش در جزیره کیش رونمایی کرد/من و آنجلینا جولی فقط در یک مورد با هم فرق داریم/چهره معروف سینما 2سیمرغش را به حراج گذاشت
فیلم/ تعرض در بفرمایید شام به یک کودک و دو زن - به دنبال افشاگری‌های ۲ تن از شرکت‌کنندگان مسابقات موسیقی شبکه «من و تو» درباره پشت پرده‌های این شبکه، معین سعیدی از کارمندان اخراجی آن با انتشار ویدئویی به افشای تجاوز تهیه‌کننده برنامه «بفرمایید شام» این شبکه به یک کودک و ۲ زن شرکت‌کننده در این برنامه از زبان آنان پرداخت.
بهاره افشاری: احمدی نژاد ۳بار دعوتم کرد و نرفتم - بهاره افشاری بیستمین مهمان دید در شب از زندگی شخصی، شبکه جم و کار حرفه ای بازیگری در سینما می گوید - پخش اختصاصی از آپارات
کلیپ پلیس پس از کلیپ ارازل ! - ویدیوی دیدنی از اعتراف مقامات امنیتی آمریکا در کنگره به نقش محوری عربستان در تروریسم / تلاش برای تبرئه برباددهندگان سرمایه ملت ایران با نفت 65 دلاری! / ویدیوی نجات معجزه آسای یک دختر در مترو / فیلم پوشاندن مجسمه‌های برهنه ایتالیا برای استقبال از روحانی از دیگر ویدیوهای این بسته خبری است.
پربازدیدها