ویستا مرجع مهمترین عناوین خبری / چهارشنبه ۲۹ مرداد ۱۳۹۳ / Wednesday, 20 August, 2014 /

دوره پیش از تاریخ

سفال دست‌ساز و خشن و بدون نقش، مراحلى را در اين سرزمين طى دورهٔ سنگى طى نموده است. اين مراحل تحت تأثير شرايط دوران‌هاى مختلف از جمله کشاورزى و ايجاد سکونت‌گاه‌هاى روستايى اوليه بوده است.
در جنوب غربى ايران طى اکتشافات باستان‌شناسى در خوزستان و دهلران در دهه‌هاى اخير، استقرارهاى پيش از دوران سفال شناسايى شده است.
طبق يک نظر، نخستين سفال توليد شده در فلات ايران را سفال پوکى مى‌دانند که در مهران‌آباد ساوه و نيز غار کمربند بهشهر کشف گرديده است.
يکى از کاوشگران امريکايى جايگاه اوليهٔ اصلى سفال را در چغابنوت خوزستان، چغاسفيد، چغا سرخ دهلران، محمدجعفر، سراب و گوران در کرمانشاه و لرستان، قلعه رستم بختيارى اختصاص داده است.
اما در مجموع مى‌توان اولين سفالينه‌هاى ابتدايى را ساده، بدون نقش و پوک، باگل ورز داده نشده و مخلوط با مواد آلى و کاه و خرده‌سنگ که در آفتاب يا اجاق خانه نيمه پخته شده‌اند به حساب آورد.
ابداع سفال و توليد آن در راستاى اين هدف بود که انسان دوره نوسنگى براى نگهدارى و ذخيره مواد غذايى و آب و علوفه چهارپايان، وسايل و ابزارى نياز داشته که احتمالاً اين کار توسط زنان انجام مى‌شده است.
با اين همه بنظر ميرسد که اولين سفال‌ها به‌طور همزمان توليد نشده‌اند و در مناطق باستانى مختلف و در زمان‌هاى متفاوت بوجود آمده‌اند.
در ايران غارهاى هوتو و کمربند بهشهر، بيستون در کرمانشاه و اراضى اطراف آن، درهّ‌گوران دو لرستان و گنج درّه هرسين کرمانشاه، تپه سنگ چخماق شاهرود و سيلک کاشان در حاشيه کوير، چغابنوت، بنه فضيلى و على‌کش در خوزستان، زيستگاه‌ها و روستاهاى اوليه معرفى شده‌اند.
سفال نخودى رنگ شوش بسيار ظريف و نازک است و رنگ سفال‌ها روشن و سفيد مايل به زرد يا سبز کمرنگ است. نقش‌ها قهوه‌اى يا بنفش تيره و سياه است. موضوع بنفش بيشتر نقوش هندسي، اشکال حيوانات و نقوش انسانى است. در طبقهٔ اول شوش، سفال‌ها بحد اعلاى کمال رسيده است.
سفال نخودى رنگ منقوش که همزمان با سفال منقوش شوش توليد شده در مناطقى از جمله تپه‌ گيان نهادند و تل باکون در ۲ کيلومترى تخت‌جمشيد هم بدست آمده است. و زيباترين آنها در ايقربولاغ در پانصد مترى موشه‌لان اسماعيل‌آباد کشف شده است.
شهر سوخته در حدود سال ۳۰۰۰ ق.م داراى سازمان حکومتى شهرى بود. الواح پيش ايلامى و مهرهاى استوانه‌اى و اثر آنها بر گل رس، و ظروف سفالى به ويژه کاسه‌هاى لب ريخته، شواهدى است از اين‌که اين جامعه شهرى داراى ابزار مديريت کشاورزى بوده است. صنعت سفالگرى شهر سوخته در محلى واقع در ۲۹ کيلومترى شهر سوخته. که ويرانه‌هاى آن بنام رود بيابان شناخته مى‌شود، متمرکز بود.
در تپه حسنلو شهرى کشف شده که متعلق به سده‌هاى دهم تا نهم ق.م است که ديوارهايى قطور و بناهايى از نوع کاخ يا معبد دارد. در اين شهر کارگاه‌هاى فلزکارى و سفال‌سازى نيز ديده شده است. حسنلو در نزديکى سلدوز و جنوب غربى درياچه اروميه قرار دارد و محدوده‌اى است که در اوايل هزاره اول ق.م حکومت مانى‌ها در آن تأسيس شد و هنر و فرهنگ قسمت غربى ايران را مشخص مى‌سازد. در مقابر حوالى آن چسدها در سطح صافى همراه با مقدارى اشياء زينتى و سفالى که در آن زمان مرسوم بوده دفن شده‌اند. اين سفال‌ها اغلب سياهرنگ و گاهى نيز قرمزرنگ هستند و روى آن‌ها برجستگى‌هايى ديده مى‌شود و فرم ظروف بيشتر به شکل‌هاى حيوانات و يا انسان است.
سفال خاکسترى و رنگى املش مربوط به سده‌هاى هشتم و نهم ق.م است که از گورهاى سنگى بزرگ، پراکنده در دره‌ها و کوهستان‌هاى مرتفع گيلان شرقى بين سفيدرود و پُل‌رود به‌دست آمده است. دسته‌اى از سفالينه‌هاى املش به کارهاى هنرى سفالگران اختصاص دارند. سفالگران بيش‌تر به پيکره‌سازى با گل ورز داده شده و توليد سفال‌هايى در اندام انسان و حيوان توجه کرده‌اند که آنها نيز در طبقه‌بندى سفال خاکسترى - سياه قراى مى‌گيرند. با اين تفاوت که سفالگر به طريقى رنگ را بر پوسته‌هايى به رنگ نارنجي، آجرى و قهوه‌اى وارد و ثابت نموده است. آنچه هنرمند نقاش در سفالينه‌هاى منقوش بعنوان رمز و راز بيان مى‌کرد، سفالگر پديدهٔ خاکسترى - سياه و قرمز در ترکيب و اندام‌هاى جانورى و انسانى بيان مى‌کند که گاه داراى بيانى پيچيده و رمزآميز مى‌شود. سفالگرى املش به‌گونه‌اى واقع‌گرا، اندام انسان، حيوان را عرضه کرده است، که شباهت‌هايى با هنر مردم لرستان و خوروين دارد
درخشندگى جداره و پوسته‌ٔ سفالينه‌ها در هر دو گروه موضوع قابل توجهى است، که احتمالاً با هدف نفوذناپذيري، زيباسازي، يا هر دو مورد بوده است. سفالگران گاهى علاوه بر صيقل‌کاري، با تزئينات نقطه‌چين و کنده‌کارى يا افزودن نقش‌ها در زمان نيمه‌خشک بودن، سفالينه‌هاى مارليک را تزئين مى‌کرده‌اند.
سراميک‌هايى که در زيويه به‌دست آمده است. بسيار جالب و با اهميت است. مواد تشکيل‌دهنده آن خاک‌رس شسته و پاک شده و بسيار نرم است که در حرارت مناسبى پخته و داراى روکش درخشان و صيقلى قرمز رنگى مى‌باشد. روى اين ظروف تزئينات از قبيل خراش و يا شيارهاى کنده‌کارى شدهٔ مختلفى کار شده است. همچنين سرهاى مجسمه شير در زيويه يافت شده که از داخل خالى است. همچنين دانه‌هاى تسبيح از سفال بدون لعاب به‌دست آمده که احتمالاً براى گردن‌بند يا زينت بکار مى‌رفته است. تعداد زيادى جام يا ظروف مخصوص نوشيدن يک رنگ و لعاب‌ داده شده سفالى نيز در حفارى‌هاى زيويه بدست آمده است.
کشف کوره‌هاى متعدد سفالگرى متعلق به ۳۲۰۰ سال پيش در تپه‌هاى کهريزک، تعدادى سفالينه خاکسترى - سياه و بعضاً قرمز رنگ را در اختيار کاوشگران قرار داد. اين ميدان باستانى که در حوزه تهران - رى قرار دارد. داراى تعداد پانزده کوره سفالگرى بود، البته تعداد کوره‌ها آنقدر زياد است که مى‌توان طى حفارى‌هاى متعدد آنها را کشف نمود.
بين شوش و شوشتر و در ۴۵ کيلومترى جنوب شرقى شوش چغازنبيل واقع شده است، و ويرانه‌هايى از يک شهر ايلامى است.
سفال‌هاى چغازنبيل در دورهٔ ايلام ميانى (چغازنبيل) در ترکيبات و اشکال مختلف يافت شده‌اند. بعضى از آنها دوکى شکل با بدنهٔ بيضوى يا کروى و نشيمن مخروطى بوده و روى سه پايه يا در ماسه مستقر مى‌گرديده‌اند؛ و برخى که نخودى مايل به سبز و صورتى هستند، بجاى دسته دو گوشواره بر بدنه دارند. کاسه‌ها و پياله‌هاى پايه‌دار بوقى شکل يا بدون پايه و نيز لاوک‌هاى استوانه‌اى با کف مسطح طرح‌هاى جالبى را ارائه مى‌دهند. خميرهٔ بيشتر اين سفالينه‌ها از خا‌ک‌رس آميخته با ماسه است و عموماً رنگ زرد نخودى مايل به سبز و يا صورتى و بندرت خاکسترى دارند. با چرخ ساخته شده‌اند و مقدارى خاک‌چينى در خميرهٔ آنها وجود دارد. با اين همه سفال دست‌ساز نيز در اين مجموعه وجود دارد.
سفال ايلامى در چند نوع ساده، لعابدار و بدل‌چينى يافت شده است که بيشتر اشياى لعابدار و بدل چينى جزئى از معمارى کاخ‌ها و معابد بوده‌اند. رنگ اين اشياء امروزه بيشتر فيروزه‌اى کمرنگ است.
در ايلام جديد (سده‌هاى هفتم و هشتم ق.م)، ظروف بدل چينى به‌صورتى منقوش و پرتکلف ساخته مى‌شد. بين آجرهاى اين دوره و آجرهاى لعابدار ايلام ميانى تفاوت زيادى وجود دارد. اين لعابکارى شفاف و درخشان، شاد و به رنگ‌هاى سبز، زرد، آبي، سفيد، قرمز و خاکسترى است. در آخرين دوره شاهى ايلام، نقوش کاشى‌ها به‌صورت نيمه برجسته ساخته مى‌شد. با مطالعه آجرهاى نقش‌دار ايلام جديد به بعد و مقايسه آن با کاشى‌‌هاى لعابدار کشف شده از حسنلو III، بوکان و زيويه مى‌توان ارتباط و نزديگى آنها را دريافت.
آثار سفالى زيويه عبارت از کاسه‌هاى ديوار، کوتاه لب برگشته، تنگ‌هاى دسته‌دار، کوزه‌هاى پايه باريک و ساغرهاى مجسم با سر حيوانات است که با گل قرمز توليد شده‌اند. و نقوشى کنده شده و ترسيمات هندسى دارند و لعاب آنها رقيق و جلادار است. تعدادى از سفال‌ها نيز لعاب چند رنگ فيروزه‌اى روشن، قهوه‌اي، سفيد و سياه دارند و نقوشى از درخت زندگي، گاو و بز شاخدار، آهو و قوچ و نقش خورشيد و گل چند پر را ارائه مى‌دهند.
حسنلو، بوکان و زيويه واقع در آذربايجان غربى و کردستان و گودين تپه کنگاور، از ميدان‌هاى باستانى مهم هستند که با هم مرتبطند.


همچنین مشاهده کنید


همچنین سایر کاربران این صفحات را هم دیده‌اند
راهنمای بهداشت و سلامت    بهترین روشهای استفاده از مراقبت پزشکی   
راهنمای بهداشت و سلامت    قلب و گردش خون    اختلالات خونی    کم خونی ها    کم خونی فقر آهن   
صنعت توریسم    فهرست موضوعی و تشریحی جاذبه های ایران    جاذبه های فرهنگی و هنری    جشن ها و سرورها   
جامعه شناسی    مبانی و مفاهیم پایه در جامعه شناسی   
دارو و درمان    علائم بیماری ها   
شعر و ادب    مولوی    دیوان شمس    غزلیات   
شعر و ادب    مولوی    مثنوی معنوی    دفتر پنجم از کتاب مولانا قدس الله سره   
شعر و ادب    خاقانی    دیوان اشعار    غزلیات   
شعر و ادب    مولوی    دیوان شمس    غزلیات   
صنعت توریسم    فهرست موضوعی و تشریحی جاذبه های ایران    جاذبه های فرهنگی و هنری    موزه ها   


کلمات در حال جستجو
خودرو    شورای رقابت    وزارت صنعت    کمیسیون صنایع    آمریکا    عراق    داعش    عملیات    اسرائیل    حماس    غزه    جنگ    روحانی    مذاکرات هسته ای    فرجی دانا    وزیرعلوم    مجلس    زیباکلام    رسایی    لاریجانی    استیضاح    آشنا    وزیر علوم    طلا    سکه    ارز    بازار    دفاعیات    وزارت علوم   




مستحق باخت برابر ملوان نبودیم/ مشکلات را حل می‌کنیم و بزودی برمی‌گردیم! - سرمربی تیم فوتبال پرسپولیس معتقد است بازیکنان ملوان باهوش‌تر از نفرات تیمش بودند و توانستند در این بازی به پیروزی برسند. علی دایی همچنین تاکید کرد بزودی مشکلات تیمش را ...
نعطیلی تالارهای نمایشی تئاتر شهر در روزهای پنجشنبه و جمعه - تمامی نمایش های روی صحنه در تالارهای نمایشی مجموعه تئاتر شهر روزهای پنجشنبه 30 و جمعه 31 مردادماه به مناسبت سالروز شهادت امام جعفر صادق (ع) اجرا نمی‌شوند.
دومین شکست تیم دایی در لیگ چهاردهم/ پرسپولیس به ملوان باخت - تیم فوتبال پرسپولیس در آخرین مسابقه هفته چهارم لیگ برتر برابر میزبانش تیم ملوان تن به شکست داد تا دومین باخت خود در این فصل را تجربه کند. شاگردان علی دایی که از چهار ...
دومین جنجال بر سر دانشمندان هسته‌ای از کجا شروع شد؟ - کمیسیونی در شورای امنیت کشور نحوه حفاظت از کلیه اماکن حساس و افراد و شخصیت ها در کشور را تعیین می‌کند و شورای امنیت در وزارت کشور حفاظت از سایت ها، اماکن و افراد را طبقه بندی و برنامه‌ریزی می‌کند که دبیر آن نیز معاون وزیر کشور است. کاستن از حفاظت دانشمندان هسته‌ای معنایی مترادف با همان جا به جایی سه یا چهار نفری دارد که با بزرگنمایی و بخاطر آن حدود ده ماه در کشور جنجال به پا کرده بودند.»
ترس وزیر علوم از افشای اسناد محرمانه/ لاریجانی صندوقچه اسرار فرجی دانا - جلسه استیضاح زیر علوم حاشیه های زیادی به همراه داشت از ترس فرجی دانا از افشای نامه وزارت اطلاعات در مورد استعلام صلاحیت معاونانش گرفته تا نامه های فراوانی که به لاریجانی ...
روحانی: نباید رای امروز مجلس بین قوا فاصله بیندازد/نجفی مسیر بالابردن کیفیت دانشگاه ها را ادامه دهد - دولت - رییس جمهوری در جمع علما، فضلا و طلاب استان اردبیل با تاکید بر محبوبیت دکتر رضا فرجی‌دانا در میان دانشگاهیان و دانشمندان کشور، از همگان به ویژه دانشجویان، اساتید و صاحب‌نظران خواست به رای مجلس احترام بگذارند.
زنان ایرانی در سایه‌ انقلاب اسلامی رشد بسیار خوبی در فعالیت های اجتماعی داشتند - رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام در پاسخ به این سؤال که «آیا عدالت در جامعه در مورد زنان رعایت می‌شود؟» گفت: اشکالاتی هست که به سوی رفع تدریجی آن می‌رویم اما باید این واقعیت ...
ایران به حق از دستاوردهای هسته ای دانشمندانش دفاع می کند - مشاور وزارت امور خارجه آمریکا در نامه به اعضای تیم هسته ای کشورمان بیان کرد: ایران بحق از دست آوردهای دانشمندانش افتخار می کند و اعتقاد دارد که به عنوان یک کشور عضو NPT ...
تغییرات دانشگاه آزاد، کار این اساتید را از جذب به اخراج رساند! - نه جاسبی، نه دانشجو، نه میرزاده، هیچ کدام مشکل این اساتید را نه تنها حل نکردند، بلکه یکی ایشان را رها کرد، دیگری در خروج را نشانشان داد و آخری اخراجشان را آغاز کرده است. همه این اتفاقات هم در حالی رخ داده که قوانین چیز دیگری می‌گفته و می‌گوید!
تمایل رئیس فراکسیون رهروان به ابقای فرجی دانا/ بدنه فراکسیون موافقت نبودند - عضو فراکسیون اصولگرایان مجلس شورای اسلامی با اشاره به حضورش در جلسه عمومی فراکسیون رهروان گفت: جلالی تلاش داشت که استیضاح وزیر علوم را نیاورد اما لایه های اثرگذار این ...
ظریف: نوع روابط‌مان با آفریقا باید مبتنی بر منافع دو طرف باشد - وزیر امورخارجه در نشست کاری با گروه سفیران ایران در کشورهای آفریقایی به تبیین سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در این قاره پرداخت.
در جلسه استیضاح وزیر علوم فراکسیونی عمل نکردیم - عضو شورای مرکزی فراکسیون اصولگرایان رهروان ولایت گفت: تقسیم اعضای مجمع عمومی فراکسیون به دو دسته موافقان و مخالفان استیضاح وزیر علوم مانع از اتخاذ تصمیم فراکسیونی در ...
دانشمند جوان ایرانی، برنده جایزه مشترک انجمن های فیزیک فرانسه و انگلستان شد - دکتر رامین گلستانیان،‌ فیزیک دان ایرانی و استاد دانشگاه آکسفورد برنده مدال «هول‌وک» (Holweck) سال ۲۰۱۴ شد.
سفیر فیلیپین به وزارت خارجه احضار شد - معاون وزیر خارجه صبح چهارشنبه در ارتباط با مرگ مشکوک پرویز خاکی، ایرانی دربند در مانیل، ادوارد منز، سفیر فیلیپین در ایران را به وزارت امور خارجه احضار کرد.
تولید پارچه‌ ضدمیکروبی جدید با قابلیت درمان موضعی در کشور - محققان دانشگاه صنعتی امیرکبیر به کمک نانوذرات مس، پارچه ضدمیکروبی جدیدی با کاربرد در حوزه پزشکی و منسوجات خانگی تولید کردند که از ثبات بسیار بالایی در شستشو برخوردار بوده و به روشی ساده و اقتصادی قابل تولید است.
ملوان - پرسپولیس؛ دایی و ایراندوست به دنبال تثبت - نبرد دو تیم ملوان و پرسپولیس در انزلی یادآور کسب آخرین قهرمانی سرخپوشان پایتخت در فوتبال ایران است. البته این دو تیم که هرکدام شرایط خاصی را سپری کرده و برای گرفتن نتیجه تحت فشار هواداران خود هستند، آخرین و یکی از جذابترین دیدارهای هفته چهارم لیگ برتر را برگزار می‌کنند.
راحت‌ترین راه برای نرفتن به سربازی فوتبالیست شدن است - سیر رسانه‌ای شدن پرونده کارت‌های پایان خدمت جعلی فوتبال ایران و نحوه رسیدگی به آن، موجب شد تا خیلی‌ها بفهمند یکی از بی‌دردسر‌ترین راه‌ها برای فرار از دوران خدمت سربازی، فوتبالیست شدن است و این روش نه از طریق باندهای مافیای زیر زمینی و گروه‌های خلافکار که از طریق مسئولان به مردم آموزش داده می‌شود، زیرا...
تصاویر ویرانی منزل خانواده فرمانده گردانهای عزالدین قسام - خبرگزاری مهر - گروه بین الملل: جنگنده‌های رژیم صهیونیستی شب گذشته با حمله مجدد علیه غزه، منزل خانواده الدلو که یکی از اعضای آنها فرمانده گردان‌های عزالدین قسام است را ...
نخبگان علمی به رای مجلس احترام بگذارند/ ادامه مسیر فرجی دانا در وزارت علوم - اردبیل – خبرگزاری مهر: رئیس جمهور تاکید کرد: ضروری است دانشجویان، فرهیختگان و نخبگان علمی به رای مجلس در خصوص استیضاح وزیر علوم احترام بگذارند.
تابلوهای عریانِ ایرانی، آسانسور صعود به بازارهای هنرهای اروپا - خریداران آثاری هم که در ایران به نمایش نمیتوان گذاشت مانند کارهای عریان بیشتر کشورهای عرب حاشیه خلیج فارس هستند، مانند اماراتی ها و قیمت ها هم اساسا وابسته به اسم و رسم هنرمند است و قیمت ها هم چیزی حدود 3 تا 5 هزار دلار.
خروج از اعتدال در دولت گذشته باعث انزوای نخبگان شد - گرگان - خبرگزاری مهر: دستیار ویژه رییس جمهور در امور اقوام و اقلیت‌های دینی و مذهبی، با بیان این که خروج از اعتدال دولت گذشته باعث انزوای نخبگان شد، گفت: در دولت قبل ...
دفاع جانانه مردم بی سلاح "آمرلی" در برابر داعش/ مردمانی که فراموش شده اند - خبرگزاری مهر-گروه بین الملل: منطقه آمرلی در طوز خورماتو در استان صلاح الدین عراق که از زمان یورش داعش در دو ماه قبل از همه سو در محاصره تروریستهای وابسته به گروه موسوم ...
شجریان به تلویزیون می‌آید - برنامه «دستان» این هفته پنجشنبه از شبکه آموزش سیما با حضور همایون شجریان و سالار عقیلی روی آنتن می‌رود.
اوباما با دستانی بسته در مقابل چالشی که غربی‌ها خود ایجاد کردند! - چنین سوابقی سرنوشت دیگر گروگانی را نشان می‌دهد که اکنون در تهدید قتل به وسیله داعشی‌ها قرار دارد. باراک اوباما سوار بر هواپیمای رئیس جمهور آمریکا بوده که خبر قتل فولی را شنیده است. یک تبعه آمریکایی گروگان در دست داعش سرنوشت چندان روشنی پیش روی خود ندارد، همان گونه که دولت اوباما و دیگر گروه‌های غربی که در دو سه سال اخیر از تروریست‌های تکفیری در منطقه حمایت کردند، گزینه‌های روشنی پیش روی خود ندارند.
وقتی غزه به آزمایشگاه تبدیل می شود/ فروش پهپادهای اسرائیلی از چین تا آفریقا - خبرگزاری مهر-گروه بین الملل: حمله به کشورهای همسایه و غزه دستاوردی به جز انتقاد جهانی، وحشت شهرک نشینان و بدنامی در جهان برای رژیم صهیونیستی ندارد، در عوض دستاورد عملی ...
گزارشی هشدار دهنده برای کاربران گوگل کروم - تجزیه و تحلیل کارشناسان امنیتی بر روی 48 هزار افزونه موجود برای مرورگر محبوب گوگل کروم نشان میدهد که اکثر این افزونه ها بدافزار های طراحی شده برای کلاه برداری مالی و سرقت اطلاعات هستند. مواردی که کشف آنها برای کاربران عادی غیر ممکن یا بسیار دشوار است.
شیطنت ها و خوشحالی رسایی بعد از رای عدم اعتماد! - حسن روحانی رئیس‌جمهور به دلیل سفر استانی به خطه اردبیل در جلسه استیضاح حضور نیافت اما به غیر از وزرای راه و شهرسازی، صنعت و معدن و جهاد کشاورزی تمام وزرا و معاونین رئیس‌جمهور در جلسه حضور داشتند.
محمدعلی نجفی سرپرست وزارت علوم شد/ سمت جدید فرجی دانا - رئیس‌ جمهور روز چهارشنبه در حکمی با قدردانی از زحمات دکتر رضا فرجی دانا در دوره مسئولیتش به عنوان وزیر علوم ،تحقیقات و فناوری، دکتر محمد علی نجفی را به عنوان سرپرست این ...
کدام فیلم‌ها آخر هفته اکران می‌شوند؟ - سینما - دو فیلم سینمایی در روزهای پایانی هفته جاری که با ایام شهادت امام صادق (ع) همزمان شده، روی پرده خواهد بود.
نپرداختن به مسائل فلسطین و غزه در سینما قصور است - مجتبی رحماندوست نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی معتقد است نپرداختن به مسائل فلسطین و غزه در سینما، قصور است و برگزاری نخستین جشنواره فیلم و کنفرانس بین المللی ...


بیشترین بازدیدها - سرویس خبر
Copyright © 2008 - 2014 vista.ir. All Rights Reserved