سه شنبه ۱ اسفند ۱۳۹۶ / Tuesday, 20 February, 2018

نظام آموزشی


  عوامل اقتصادى
اين يک واقعيت غيرقابل کتمان است که مجموعهٔ متنوعى از ساخت‌ها، نيازها و منابع اقتصادي، اغلب همراه با يک يا چند عامل اجتماعى ديگر تأثيرات شديدى مستقيماً يا غيرمستقيم بر پيشرفت علم گذاشته‌اند. مهم نيست که چقدر برخى دانشمندان فکر کنند که اين به 'خلوص - Purity' علم صدمه مى‌زند، و بدون توجه به اينکه کسى فکر کند که برخى جامعه‌شناسان علم مارکسيست در مورد آن غلو کرده‌اند. تنها چند مورد از تأثيرات عظيم فعاليت‌هاى اقتصادى بر علم را در اينجا شاهد مى‌آوريم. به‌عنوان مثال، همان‌طور که مرتون - Merton (در ۱۹۳۶ و ۱۹۳۹) در مورد انگلستان قرن هفدهم نشان‌ داده، رشد منافع دريائي، چه کشتيرانى تجارى و چه نظامي، به فنون دريانوردى قابل اطمينان‌ترى نياز داشت. فنون موجود نه کرونومترهاى خوبى داشت و نه روش‌هاى مناسبى براى تعيين طول جغرافيائى در دريا. اين نيازهاى اقتصادى و سياسى - نظامي، به‌وسيلهٔ جوايزى که براى کشفيات و اختراعات در نظر گرفته شده بود، محرک مستقيمى بودند براى کشفيات اساسى در زمينهٔ نجوم و در مورد ماهيت فنر. يا، همين‌طور، قبل از آن، در اروپاى قرن شانزدهم، نيازهاى اقتصادى براى پمپاژ آب از داخل معادن به بيرون و عدم کارآئى کافى پمپ‌هاى پيچشى ارشميدسى موجود، منجر به اين شد که ايوانجليستا توريچلى و وينچنرو و يويانى به روابط بين فشار جو و سطح آب پى ببرند. براساس کار اين افراد بود که پمپ‌هاى مکندهٔ پر قدرت براى مصارف صنعتى ساخته شد. ولى همين کار علمى به اختراع بارومتر توسط توريچلي، و ايجاد خلاء توسط اتوفن گريک، و به مجموعه‌اى از آزمايش‌ها و نتايج علمى با به‌اصطلاح 'پمپ‌ هوا' توسط رابرت بويل و همکاران او در انجمن جديدالتأسيس سلطنتى منجر شد. اين مثال نشان مى‌دهد که چگونه نيازهاى اقتصادي، علم و تکنولوژى به انحاء پيچيده و اغلب متقابلاً سودمند بر هم اثر مى‌گذارند.
در دنياى جديد، هم سازمان‌هاى صنعتى و هم دولت‌ها، در همهٔ جوامع، براى دنبال کردن منافع و خواست‌هاى اقتصادى به راه‌هاى مختلف به حمايت از علم پرداخته‌اند. حمايت مستقيم به شکل آزمايشگاه‌هاى تحقيقاتى صنعتى و دولتى انجام مى‌شود. حمايت غيرمستقيم نيز از طريق امکانات مالياتى و ساير سوبسيدها که به دانشگاه‌ها و صنعت داده‌ مى‌شود، انجام مى‌گيرد. يکى از وسيع‌ترين زمينه‌هاى پاسخگوئى دولت به نيازهاى اقتصادي، تحقيقات کشاورزى بوده که عمدتاً تحقيق زيست‌شناختى است ولى علوم فيزيکى و اجتماعى را نيز در برمى‌گيرد. بايد خاطرنشان کرد که هم جوامع 'سرمايه‌داري' و هم جوامع 'سوسياليست' ، و هم جوامع 'با برنامهٔ متمرکز - Planning societies' و هم جوامع 'بدون برنامهٔ متمرکز - Non-planning societies' از طريق پاسخگوئى به علايق و منافع اقتصادى گروه‌هاى خاص در جامعه و منافع جامعه به‌طور کل از علم حمايت کرده‌اند. مطلوبيت استفاده از علم براى رفع نيازهاى اقتصادى و افزايش منابع اقتصادي، ديگر در هيچ‌يک از جوامع دنياى جديد زير سؤال نيست.
  ساخت‌ها و نيازهاى سياسى
عوامل سياسى و اقتصادى اغلب ميل به ترکيب با يکديگر براى تأثيرگذارى بر علم داشته‌اند. البته عامل سياسى نيز، به‌عنوان مثال به خاطر نيازهاى نظامى دولت، تأثير شديدى به‌طور جداگانه بر علم داشته‌ است. بعد از تاريخ جديد نقشى که دولت‌ها در توسعهٔ علوم اتمى در جهت نيازهاى سياسى - نظامى ايفاء کرده‌اند، اين نقطه‌نظر به توضيح بيشترى نياز ندارد. اما اين پيوند بين خواست‌هاى سياسى - نظامى و عمل چيز جديدى نيست. دولت‌ها همواره در صدد افزايش قدرت نظامى از طريق توسعهٔ علم بوده‌اند. نيازهاى نظامى تحقيق در زمينهٔ خواص فلزات، علل واکنش‌ها و انفجارهاى شيميائي، و رياضيات منحنى‌هاى موشک‌هاى بالستيک را تشويق و تحريض کرده است.
  مذهب
در هر جامعه‌اى ارزش‌ها و مذهب پيوندى تنگاتنگ دارند. البته مذهبى که از ارزش‌هاى جديد حمايت مى‌کند، که اين ارزش‌ها نيز به نوبهٔ خود به علم‌التفاوت نشان مى‌دهند، خود پشتيبانى قوى براى پيشرفت علم است. اين پيوند خاص همان موضوعى است که مرتون در تحليل روابط بين مجموعهٔ ارزش‌ها و عقايد مذهبى که اخلاق پروتستان را تشکيل مى‌دهند، از يک طرف، و پيشرفت وسيع علم در انگليس قرن هفدهم، از طرف ديگر، در صدد نشان دادن آن بوده است (۱۹۳۹ و ۱۹۳۶). ارزش‌ها و عقايد اخلاق پروتستان امروزه حالت دنيوى و غيردينى (Secularized) به خود گرفته و علاوه بر خواستگاه اوليهٔ آنها به بسيارى محيط‌هاى اجتماعى ديگر نيز سرايت کرده است. آنها در اين شکل دنيوي، براى توسعهٔ علم حاميانى حتّى قدرتمندتر هستند. با دقت بايد متذکر شد که روابط بين مذهب و علم هميشه پيچيده و از نظر اهداف تا حدودى مغاير هستند. بنابراين، گرچه عقايد و ارزش‌هاى عمومى اشکال ليبرال مسيحيت پروتستان براى توسعهٔ علم مطلوب بوده است، اما حتى همين عناصر ليبرال نيز گاهى به کشفيات علمى خاصى که آشکارا مغاير با اصول اساسى آنها بوده، اعتراض کرده‌اند. بنابراين، همان‌طور که گيليسپى (۱۹۵۱) نشان داده، بعضى پروتستان‌هاى ليبرال که هنوز به مفاهيم انجيلى سيل و طوفان‌هاى اعجازآميز و ساير بلايا و مصائب اعتقاد داشتند، در اوايل قرن نوزده هنگامى که براى اولين‌بار ايدهٔ علمى يونيفور ميتاريانيسم در زمين‌شناسى مطرح شد، به مخالفت با اين ايده پرداختند. و اندکى بعد، همان‌طور که دوپرى - Dupree (در سال ۱۹۵۹) و لورى - Lurie (در سال ۱۹۶۰) خاطرنشان کرده‌اند، تا مدتى چنين مخالفت و مقاومتى در مقابل کشف داروين راجع‌به يکسانى رشد انسان و ساير گونه‌هاى حيواني، وجود داشت. جامعه‌شناسى علم، براى تحليل روابط بين دين و علم، با هر دوى آنها به مثابهٔ پديده‌هاى غامض عمل مى‌کند و به دنبال پيوندهاى مشخص بين مؤلفه‌هاى مشخصى از آنها مى‌باشد.
  نظام آموزشى
حفظ و توسعهٔ علم به‌وسيلهٔ نظام آموزشى‌اى تأمين مى‌شود که تخصص کافى به، و همراهى با علوم رو به رشد همان دوره دارد. مثلاً، همان‌طور که بن‌ديويد - Ben-David (در سال ۱۹۶۰) عنوان کرده، نهادهاى آموزشى جديدى که به‌منظور پيشرفت علم ايجاد شده‌ بودند، در فرانسه در اوايل قرن نوزدهم و اندکى بعد در آلمان، نقش مهمى را در رسيدن به هدف مذکور ايفاء نمودند. همهٔ کشورهاى در حال مدرنيزه شدن در سال‌هاى اخير، از روسيه گرفته تا کشورهاى آفريقائى ضعيف و کوچک، شديداً نظام‌هاى آموزش آنها را براى بهبود بخشيدن به علم، در همهٔ سطوح آموزشي، تقويت کرده‌اند. قبل از دوران جديد، دانشگاه‌ها مأواى پيشرفت علمى نبودند - آنچنان‌که بعد از آن شدند. تا زمان 'تجديد بناى عظيم - Great Instauration' علم در انگستان قرن هفدهم، دانشگاه‌ها هنوز نسبت به علم بى‌تفاوت يا متخاصم بودند. امّا يکسرى اوضاع بى‌نهايت مطلوب اجتماعى به شکوفائى علم کمک کرد. اين تخاصم تا مدتى ادامه يافت. البته، امروزه دانشگاهى که با علم خصومت ورزد يا به آن بى‌تفاوت باشد، مى‌تواند تنها در يک جامعه‌اي، يا بخشى از آن، وجود داشته باشد، که از اينکه به‌صورت يک مرداب علمى باقى بماند، خرسند گردد.
  نظام قشربندى اجتماعى
نظام قشربندى‌اى که بر ارزش برابرى تأکيد مى‌کند و در واقع ميزان تحرک اجتماعى بالائى را براى اعضاء جامعه، محقق مى‌کند، براى پيشرفت علم بسيار مناسب‌تر از نظام قشربندى بسته به‌نظر مى‌رسد. با اهميت دادن به استعداد و ليافت افراد و فراهم کردن برابرى بيشتر براى افراد بااستعداد، در هر جاى جامعه که استعدادى بروز کند، نظام قشربندى باز مى‌تواند براى تجهيز پست‌هاى علمى از افراد بااستعدادتر استفاده کند. البته اگر به نقش‌هاى علمى جدّاً بها داده نشود، استعداد عالى در جاى ديگرى مصرف مى‌شود. به‌هر حال، دو عامل باهم - يکى بهاء زياد دادن به علم و ديگرى باز بودن کانال‌هاى تحرک اجتماعى - براى پيشرفت علم بسيار مطلوب هستند. هر دوى اين عوامل، در دنياى جديد و به مقياسى وسيع‌تر در جوامع صنعتى متقدّم‌تر تحقق يافته‌اند. و جوامع جديداً در حال مدرنيزاسيون، آن‌طور که دديجر Dedijer (در سال ۱۹۶۱) خاطرنشان کرده، تلاش‌هاى زيادى مى‌کنند تا تقريباً يک شبه آنها را تحقق بخشند.
مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
تنبیه والدین , فوتبال یوونتوس , جامعه خیرین , دختران مدرسه ای , پرشیا , یلدا94 , هکرهای بزرگ تاریخ , کاربران اجتماعی , هیات ترک‌ , تیم فوتبال هنرمندان ,

مقالات پربیننده امروز
کامپیوتر و فناوری‌اطلاعات / فناوری اطلاعات / فن‌آوری‌ اطلاعات ـ حقوق / به بهانه تصویب لایحه آزادی اطلاعات درمجلس هفتم , بانک اطلاعاتی کتاب / فرهنگ آسیا انگلیسی ـ فارسی با تلفظ فارسی: شامل 40000 از متداول‌ترین و عمومی‌ترین لغات و ... , بانک اطلاعاتی کتاب / رحیم نوه‌سی , فرهنگ و جامعه / ادیان و مذاهب / ائمه‌اطهار و اولیاءالله / آخرین فرمایش امام حسن(علیه اسللام) , بانک اطلاعاتی کتاب / رادوبیس, دلداده‌ی فرعون , بانک اطلاعاتی کتاب / روابط خارجی ایران (دولت دست نشانده) 1320 ـ 1357 , بانک اطلاعاتی کتاب / تحلیلی از زندگانی امام رضا (ع) , بانک اطلاعاتی کتاب / شیوه دعا و نیایش در کلام علی بن موسی الرضا (ع) , بانک اطلاعاتی کتاب / بررسی نکته‌ها و مفاهیم کلیدی و برجسته شیمی: به ترتیب حروف الفبا با نگرشی کاملا جدید ... , بانک اطلاعاتی کتاب / علوم تجربی سال دوم دوره‌ی راهنمایی تحصیلی ,

برخی منابع مهم خبری
rooznamehsaba.ir روزنامه صبا , jahanesanat.ir روزنامه جهان صنعت , kojaro.com کجارو , noavaranonline.ir نوآوران , siasatrooz.ir روزنامه سیاست روز , chetor.com چطور , eghtesadonline.com اقتصاد آنلاین , tarafdari.ir طرفداری , farsnews.ir خبرگزاری فارس , asianews.ir روزنامه آسیا ,



وبگردی
بار دیگر زیر گرفتن ماموران پلیس با ماشین سواری توسط دراویش
بار دیگر زیر گرفتن ماموران پلیس با ماشین سواری توسط دراویش - باز هم زیر گرفتن ماموران امنیتی و نیروی انتظامی توسط یک ماشین دیگر سواری توسط اراذل خیابان گلستان هفتم
تهدید نیروی انتظامی توسط دراویش ساعتی قبل از درگیری در پاسداران
تهدید نیروی انتظامی توسط دراویش ساعتی قبل از درگیری در پاسداران - تهدید نیروی انتظامی توسط وحوش #دراویش، ساعتی قبل از جنایت تروریستی با اتوبوس:«فقط نیم ساعت وقت دارید تا باید بدون قید و شرط برادرمون رو آزاد کنید...»
حمله با اتوبوس به مأموران پلیس در پاسداران
حمله با اتوبوس به مأموران پلیس در پاسداران - کی از دراویش گنابادی با اتوبوس به مردم و مأموران پلیس در خیابان پاسداران تهران / گفته میشود تعداد شهدای ناجا در حمله آشوبگران فرقه ضاله گنابادی و حامیان نورعلی تابنده به ۴ تن رسیده است.
لحظه مواجهه وزیر راه با خانواده قربانیان سانحه هواپیمای
لحظه مواجهه وزیر راه با خانواده قربانیان سانحه هواپیمای - به دنبال سقوط هواپیمای تهران-یاسوج ویدیو لحظه مواجه خانواده های جانباختگان را با وزیر مشاهده می کنید.
حمله با چاقو به یک راننده سر پارک خودرو
حمله با چاقو به یک راننده سر پارک خودرو - تصاویری دردناک از حمله مرد موتور سوار با چاقو به یک مرد راننده در حضور همسر و فرزندش در شهرستان داراب استان فارس را در ویدئوی زیر می بینید. به نظر میرسد این اتفاق در پی جرو بحثی بر سر پارک کردن وسایل نقلیه روی داده است!
اگر «عدم رویارویی با حریفان اسرائیلی» آرمان ماست چرا پنهانی و دزدکی؟
اگر «عدم رویارویی با حریفان اسرائیلی» آرمان ماست چرا پنهانی و دزدکی؟ - آنچه مشخص است جمهوری اسلامی ایران باید تصمیم مشخص و درستی درباره سیاست عدم رویارویی با ورزشکاران رژیم صهیونیستی بگیرد. دیگر نمی‌توان با این روش تعقیب و گریزی با این مسئله برخورد کرد. دیگر نمی‌توان ورزشکاران را از مقابله با کشتی‌گیران اسرائیلی باز داشت و در برابر رسانه‌های جهانی گفت به خاطر مصدومیت در میدان حاضر نمی‌شویم و در داخل جشن بگیریم که ما عزت‌مان را حفظ کردیم و...
ویدئو / حضور خانواده مسافران هواپیمای یاسوج در محل حادثه
ویدئو / حضور خانواده مسافران هواپیمای یاسوج در محل حادثه - برخی از خانواده‌های مسافران هواپیمای تهران - یاسوج که صبح یکشنبه (۲۹ بهمن) در ارتفاعات سقوط کرد، در حوالی مناطق احتمالی وقوع حادثه حضور یافته‌اند تا از نزدیک در جریان عملیات جست‌وجوی لاشه هواپیما قرار بگیرند. نیروهای حاضر در محل نیز برای آنها توضیح می‌دهند که چرا کار این عملیات با دشواری‌هایی مواجه است.
بدل ایرانی آنجلینا جولی رونمایی شد !
بدل ایرانی آنجلینا جولی رونمایی شد ! - شب گذشته مراسم اکران فیلم بلوک 9 خروجی 2 به کارگردانی علیرضا امینی و تهیه کنندگی محمدرضا شریفی نیا و نیز فیلم شاخ کرگدن در پردیس سینمایی ملت برگزار گردید.
اظهارات جنجالی احمدی نژاد در مقابل دادگاه
اظهارات جنجالی احمدی نژاد در مقابل دادگاه - سخنرانی پرحاشیه احمدی نژاد در مقابل دادگاه بقایی
    پنج راه عملی برای مدیریت انتظارات مشتری
    اگر یک کسب‌وکار مبتنی بر خدمات را رهبری می‌کنید، شاید بتوانید برای ما داستان‌هایی ترسناک از مشتری‌های بد و پروژه‌های نامطلوبی تعریف کنید که سرانجام خوبی نیافتند