جمعه ۶ اسفند ۱۳۹۵ / Friday, 24 February, 2017

انوری


اوحدالدين محمدبن محمد انورى ابيوردى از گويندگان نامبردار نيمه دوم قرن ششم هجرى و از کسانى است که در تغيير سبک سخن فارسى اثر بيّن و آشکارى دارد. تخلص وى ، همچنانکه خود گفته و معاصران او در اشعار خود آورده‌اند ، انورى است ليکن بنابر نقل دولتشاه در تذکرهٔالشعراء تخلص او نخست 'خاورى' منسوب به دشت خاوران بوده است که شهر انورى يعنى ابيورد در آن دشت واقع بود ، و بعد به فرمان استاد خويش 'عماره' آن تخلص را رها کرد و انورى را برگزيد.
همين روايت را هدايت در مجمع‌الفصحا تکرار کرده است و به‌هرحال مسلم است که تخلص انورى را ديگران به او دادند و او خود اختيار نکرده بود.
دوران جوانى انورى بطوس در تحصيل علوم گذشت، و او گذشته از ادبيات که در آن به غايت قصوى رسيد، به فلسفه و رياضيات نيز توجه داشت و در عين اشتغال به علم در شعر نيز مهارت حاصل کرد و هم در جوانى به دربار سنجر راه يافت و قسمت بزرگى از عمر خود را در خدمت آن سلطان گذرانيد، چنانکه خود در يکى از قصايد که در مدح آن پادشاه جنگجو سروده است، گويد:
خدمت سى سال را آخر ببايد حرمتى خدمت سى‌ساله در حضرت نباشد سرسرى
و در اين صورت ورود او به دربار سلطان سنجر بايد در اوائل عهد سلطنت آن پادشات صورت گرفته باشد؛ و چنانکه از مطالعه در آثار وى برمى‌آيد سال‌ها بعد از سنجر (يعنى بعد از سال ۵۵۲ هـ) زنده و در دورهٔ تسلط غزان (بعد از اسارت سنجر و مرگ او)، دچار مشکلاتى بوده و ناگزير به مدح امرا و رجال خراسان روزگار مى‌گذرانيده است تا به سال ۵۸۳ به درود حيات گفت.
انورى از جملهٔ بزرگترين شاعران ايران و از کسانى است که هم از دورهٔ حيات او استادى و هنر وى در شعر مسلم گشت، و پس از او شاعران همه او را به استادى و علو مقام ستوده‌اند چنانکه عوفى در لباب‌الالباب گويد 'تمامت قصايد او مصنوع است و مطبوع و هيچ‌کس انگشت بر يکى از آنها نتواند نهاد' . وى طبعى قوى و انديشه‌ئى مقتدر و مهارتى وافر در آوردن معانى دقيق و مشکل در کلام روان و نزديک به لهجهٔ تخاطب زمان داشت. بزرگترين وجه اهميت او در همين نکتهٔ اخير يعنى استفاده از زبان محاوره در شعر است و او بدين ترتيب تمام رسوم پيشينيان را در شعر درنوشت و طريقه‌اى تازه در آن ابداع کرد که علاوه بر مبتنى بودن بر زبان تخاطب، با رعايت سادگى و بى‌پيرايگى کلام و آميزش آن با لغات عربى وافر و حتى ترکيبات کامل عربى و استفاده از اصطلاحات علمى و فلسفى بسيار و مضامين و افکار دقيق و تخيلات و تشبيهات و استعارات بسيار همراه است. گاه سخن انورى به درجه‌ئى از سادگى مى‌رسد که گوئى او قسمت‌هائى از محاورات معمول و عادى را در شعر خود گنجانيده است مانند:
گفت اين هر دو يکى جز که شهاب‌الدين نيست گفتم آن‌ديگر گفتا حسن محمودست
گفتم اغلوطه مده اين چه دوئى باشد گفت دوئى عقل که هم شاهد و هم مشهودست
وقتى انورى سادگى و روانى کلام خود را با خيالات دقيق غنائى به‌هم آميخت، غزل‌هاى شيواى زيباى مطبوع و دل‌انگيز خود را پديد مى‌آورد و الحق بايد او را در غزل از کسانى شمرد که آن را مانند ظهير فاريابى پيش از سعدى به عالى‌ترين مراحل کمال و لطف نزديک کرده و اين راه دشوار را در شعر آمادهٔ آن ساخته‌اند که محل جولان انديشهٔ باريک‌بين و خيالات دقيق و عالى سعدى قرار گيرد.
انورى در سرودن قطعات نيز يد بيضاء نموده و در اين نوع از شعر اقسام معانى را از مدح و هجو گرفته تا وعظ و تمثيل و نقدهاى اجتماعى به بهترين وجه به‌کار برده است، به‌حدى که بعد از او کمتر کسى توانست در اين نوع از کلام همطراز او گردد.
به‌هرحال انورى در قصيده و غزل و قطعه سرآمد شاعران ايران و از ارکان استوار شعر و ادب پارسى شد و به مرتبتى رسيد که او را يکى از سه پيامبر شعر پارسى بدانند.
مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
بیش از600 , توافقنامه ترجیحی , اینوس , مراکز اهدای خون , حسن رحیمی , گل بنفشه , سرطان پستان , اندونزبایی , گزارش های استانی , مهدی ملک محمد , طاغوت , شهرستان خواف , بیت سعید , فرسودگی ناوگان حمل و نقل , روغن نخل , ژئوپولتیک , موش های آزمایشگاهی , اکسنت , بازیگران رکورددار فیلم فجر , نقطه ضعف جشنواره , قند عسل , التاجی , فرهنگی , نشست مسوولان , وحدت جهان اسلام , هاشم یکه زارع , وینچنزو مونتلا , نمایشگاه گروه «آن» , ارئیه خانوادگی , برف دیلمان , قائم مقام اداره کل امور , مجری , سیروس پاک فطرت , افزایش بودجه جنگ سایبری , چهارمین روز سی و پنجمین جشنواره فیلم فجر , رایکونن , حثول توافق , امام قائم , حجت اسلامی , پایانه صادقیه , نسخه داعشی , حمله هوایی به مواضع پ ک ک , کلگری کانادا , ورزشگاه فوتبال , همجنس گرایان , عبدالله پرتابیان , علی رفیعی , پالایشگاه نفت , هزینه تحصیل , سبدخرید ,

مقالات پربیننده امروز
بانک اطلاعاتی کتاب / گنجینه پرسش‌های طلایی ریاضیات (2) سال دوم دبیرستان , بانک اطلاعاتی کتاب / دستور زبان فارسی , بانک اطلاعاتی کتاب / حسابداری پیشرفته , فرهنگی و هنری / سینما / سینمای جهان / کینگ کونگ علیه سارقان سینمایی , بانک اطلاعاتی کتاب / نقاش کوچولو: آمادگی برای نقاشی , بانک اطلاعاتی کتاب / کویستانی خه‌یال , سیاسی / جهان / سیاست خارجی ها آمریکایی می شود , بانک اطلاعاتی کتاب / تماشای آفتاب: داستان‌هایی از دیدار حضرت مهدی (ع) , بانک اطلاعاتی کتاب / فارسی چهارم ابتدایی شامل: تمرین‌ها، فعالیت‌ها و راه‌کارهای خلاق , بانک اطلاعاتی کتاب / آموزش گام به گام Windows vista , سیاسی / جهان / شخصیتها / بیم ها و آرزوهای زنان افغان , بانک اطلاعاتی کتاب / زیارت عاشورا , بانک اطلاعاتی کتاب / داستان مصور ساماندهی 'پاکسازی ـ نظم و ترتیب ـ نظافت ـ نگهداری و آموزش فرهنگ کاری' , سیاسی / جهان / کشورها / اتحادیه اروپاو امید به آینده , بانک اطلاعاتی کتاب / رهبری آموزشی برای یادگیری موثر , بانک اطلاعاتی کتاب / نیکی در جوانی , علمی و آموزشی / علوم پایه / فیزیک / فیزیک انفجار بزرگ و ابدیت , بانک اطلاعاتی کتاب / حدیث غربت , سیاسی / ایران / ریاست جمهوری / تندرو ایران، مشکلات خود را دارد , بانک اطلاعاتی کتاب / ترجمه نهج‌البلاغه حضرت امیرالمومنین (ع) (با تجدید نظر و اضافات) ,

برخی منابع مهم خبری
bina.ir بینا , piroozionline.ir روزنامه پیروزی , computernews.ir رایانه خبر , ساخت و ساز , taghribnews.ir تقریب , irinn.ir شبکه خبر , navad.net روزنامه نود , teribon.ir تریبون , fardanews.com فردا نیوز , goftarnews.ir گفتار نیوز , mehrpress.com مهرپرس , kaenat.ir روزنامه کائنات , iusnews.ir خبرنامه دانشجویان , vista.ir اخبار , parstourism.ir پارس توریسم , mosalas.ir مثلث , cinemanegar.com سینما نگار , javanemrooz.com جوان امروز , seemorgh.com سیمرغ , 55online.ir 55 آنلاین , nasimonline.ir نسیم , dolateyar.com دولت یار , hodana.ir هدانا , ecofars.com اکوفارس , andishehha.com اندیشه‌ها , shana.ir شانا , faranashr.com فرانشر , otaghkhabar24.ir اتاق خبر 24 , seemab.ir سیماب , naghdnews.com نقدنیوز ,



وبگردی
جشن تولد مدیرعامل کبیر! بانک سرمایه
جشن تولد مدیرعامل کبیر! بانک سرمایه - هنوز معلوم نیست در حالی که حجم معوقات این بانک به رقم نجومی هفت هزار و هشتصد میلیارد تومان میرسد و در صورتهای اخیر مالی وضعیت بانک زیان ده ارزیابی شده است، این مراسم جشن با چه انگیزه ای برگزار شده است؟
اعتراف تكان دهنده رييس مجمع تشخيص مصلحت!
اعتراف تكان دهنده رييس مجمع تشخيص مصلحت! - اگر مردم نیازمند باشند، نان شب نداشته باشند، نتوانند بچه‌هایشان را به مدرسه بفرستند و خانه‌ای برای زندگی نداشته باشند، معنایش همان حدیث امام علی (ع) است که فرمود: نزدیک است که فقر به کفر بیانجامد. همان طور که الان هم می‌شنویم که عده‌ای به دلیل نیازهای شدید اقتصادی‌شان دست از مذهب برداشته‌اند.
لاله، شهلا و سومین زن...
لاله، شهلا و سومین زن... - جنس و طبقه و خاستگاه و روح این زنان کاملا متفاوت است و به بهانه آن می توان پرسید آیا مردها عاشق جسم یک زن می شوند اما زن ها عاشق روح و درون یک مرد؟
فیلم درگیری در نشست خبری مسعود کیمیایی
فیلم درگیری در نشست خبری مسعود کیمیایی - نشست خبری جنجالی فیلم قاتل اهلی / درگیری لفظی کیمیایی و لشگری قوچانی / عصبانیت علی علایی و درگیری لفظی با لشگری قوچانی / کیمیایی: چه اشکالی دارد در مورد حزب اللهی ها فیلم بسازم؟ / کیمیایی: آقای قوچانی شما در حدی نیستی که در مورد تدوین فیلم اظهار نظر کنی
گفتگوی جنجالی علی معلم و صادق زیباکلام
گفتگوی جنجالی علی معلم و صادق زیباکلام - صادق زیباکلام هم همفکر مسعود فراستی شد.
داچیای رومانی با نام رنو دو برابر قیمت جهانی
داچیای رومانی با نام رنو دو برابر قیمت جهانی - در کشور ما علاقه‌مندان به دنیای خودرو بسیار زیاد هستند و همین امر سبب شده تا اخبار مربوط به تازه واردان این صنعت به دقت مورد پیگیری قرار بگیرد.
 تصويری دیده نشده از آيت الله هاشمی
تصويری دیده نشده از آيت الله هاشمی - انتخاب - این تصویر مربوط به سفر آیت الله هاشمی به شمال است
عکسی دیده نشده از آخرین جشن تولد آیت‌الله هاشمی
عکسی دیده نشده از آخرین جشن تولد آیت‌الله هاشمی - به گزارش جماران، عکسی مربوط به جشن تولد 82 سالگی آیت الله هاشمی رفسنجانی(ره) در کنار همسرش عفت مرعشی در شبکه های اجتماعی منتشر شده است.
    پربازدیدها