پنج شنبه ۵ مرداد ۱۳۹۶ / Thursday, 27 July, 2017

آثار داریوش


   کتيبه بيستون(۱)
اين نوشته بر تخته‌سنگى بزرگ در درهٔ کوچکى از کوه معروف به بيستون 'بغستان' از طرف 'داريوش' کنده شده است، و در زير نبشته‌ها صورت داريوش است که پاى خود را بر زبر مردمى که بر زمين به پشت درافتاده است نهاده و کمان در دست دارد و پيشروى او نه نفر از طاغيان به ريسمان‌بسته با جامه‌هاى گوناگون ديده مى‌شوند و بر بالاى صفه پيکر 'فَرَوَهَرْ' نمودار است و پشت سر داريوش دو تن از بزرگان ايستاده‌اند.
داريوش در اينجا دو کتيبه دارد يکى کتيبه بزرگ به خطّ ميخى و به زبان فارسى قديم و عيلامى و بابلى در دو هزار کلمه ديگر کتيبه کوچک به زبان فارسى و عيلامى در صد و پنجاه کلمه، خلاصهٔ اين نوشته‌ها شرح فتوحات داريوش و فرونشاندن فتنهٔ بردياى دورغين (گئوتاماى مغ) و داستان نه تن از طاغيان مى‌باشد ـ اين کتيبه مهم‌ترين کتيبه‌هاى هخامنشى است و از روى اين نوشته‌ها قسمت بزرگى از تاريخ هخامنشى روشن مى‌گردد.
(۱) . بيستون در اصل بِغَسْتان است، و تازبان غالباً آن را 'بِهِسْتون' خوانده‌اند و ياقوت گويد بهستون قريه‌اى است بين همدان و حلوان و اسم او 'ساسبانان' است و از شرحى که در باب غار شبديز داده است معلوم مى‌دارد که مرادش 'طاق وستان' مى‌باشد و غالب جغرافيانويسان معروف عرب چنين ذکر کرده‌اند، و در باب بهستون از غارهاى طاق و ستان وصف نموده‌اند و هيچ‌کدام از کتيبهٔ داريوش نام نبرده‌اند و اين معنى از عجايب است.
اما بغستان به معنى 'جايگاه خدايان' بوده است، زيرا در عهد هخامنشى و تا چند قرن بعد 'بغ' نام پرودگار عامل بوده‌ است. بغ نخستين بار با 'دات' به شکل 'بغ‌داتي' در کتيبهٔ 'سارگون' پادشاه آثور که از سال ۷۲۱ تا ۷۰۵ ق‌م پادشاهى کرد به‌نام يک‌نفر ايرانى ديده مى‌شود سپس واژهٔ 'بَغْيَديش' نام يکى از ماه‌هاى مذکور در کتيبهٔ داريوش است به ‌معنى 'ماه ستايش خدا' و در اوستا و کتيبه‌‌ها هم بغ به ‌معنى 'خداى عالم' آمده و دو تن از امراى فارس بغ‌کرت و بغداد پسرش که هر دو سکه زده‌اند داراى نامى مى‌باشند که با اين کلمه ترکيب شده است. بغ‌کرت يعنى خداگرد مانند يزدگرد و بغ‌دات يعنى خداداد مانند سپنددات ـ و مثردات ـ نام شهر بغداد از اين جمله است و اين واژه در نام آتشکدهٔ معروف 'اتور خورنه‌بع' که يکى از سه آتشکدهٔ بزرگ ايران بوده و در کاريان پارس مقام داشته است يعنى آتش جلالت و فر يزدانى و نيز نام مؤبدى همزمان هارون عباسى آذرفرن بغ بوده است ـ و بغ در سکهٔ شاهنشاهان ساسان نيز آمده است به همين معنى ولى قدرى فرودتر به معنى خدايان دون اهورمزد آمده و در اواخر ساسانيان بغ تطّور يافت و به اين معنى بزرگ استعال شده و حتى در يادگار 'زريران' يک‌بار به ‌معنى 'سر' استعمال شده آنجا که گويد: 'مرويژ نشيم نى‌يابد جز که براسپان و بغان نيژکان' يعنى مرغ نيز جاى نشستن نبايد جز بر اسبان و سرهاى نيزهٔ سواران. و در زبان سغدى (فغ) مى‌‌گفتند و فغ‌پور لقب پادشاه چين کلمهٔ سغدى ا‌ست يعنى پسر خدا و به ‌روسى هم 'بغ' به معنى خدا بود.
   کتيبه نقش رستم
در سه ميلى تخت‌جمشيد دخمه‌هائى بر بدنهٔ کوه کنده و تراشيده‌اند، اين‌ها سه دخمه است که يکى روى ديگرى به شکل چليپا کنده شده است، و ۲۴ متر و نيم از زمين بلندتر است. در قسمت‌ بالاى اين آثار، حجّارى‌هاى زيبا و صورت داريوش و 'گاس' و سريرى که روى گاس نهاده شده و داريوش بر آن ايستاده است نقش گرديده و کتيبه‌اى هم به امر داريوش در آنجا کنده شده است.
   آثار داريوش
شوش در خاک خوزستان، و پايتخت زمستانى شاهان هخامنشى بوده است ـ در شوش ارگ و قلعه و کاخ بزرگ و زيبائى داشته‌‌اند که ستون‌هاى سنگى شبيه به ستون‌هاى تخت‌جمشيد و کاشى‌کارى‌هاى بسيار ممتاز در آن عمارت به‌کار برده شده بود، و غالب اين يادگار‌ها در موزهٔ لُور پاريس موجود است. در اين ارگ مانند تخت‌جمشيد خشت‌هائى پيدا شد از گلِ رُس که روى آنها به ‌خط ميخى کتيبه‌هائى نوشته‌اند به زبان معهود و نسخهٔ بابلى (اسوري) از همه سالم‌تر مانده بود، آن را مأخذ ترجمه قرار دادن و پس از ساليان رنج و بررسي، عاقبت در ۱۹۲۸ مسيحى بعد از سى سال تمام اين نبشت‌ها خوانده شد و منتشر گرديد. اين نبشته از داريوش بزرگ است که نخست وى اين کاخ و ارگ را آباد کرده است (۱) . اين کتيبه بعد از کتبه بيستون مهم‌ترين نوشته‌اى است که از هخامنشيان به‌دست آمده است، و اگر نبشته‌هاى خشتى تخت‌جمشيد نيز خوانده شود سومين قسمت مهمّ اين آثار شمرده خواهد شد.
(۱) خوانندهٔ کتيبه‌ بالا 'پرشيل' فرانسوى است که به زبان‌هاى قديم پارسى و عيلامى و آسورى وقوف داشت و جزو هيئت علمى کنجکاوان فرانسه در شوش کار مى‌کرد.
همچنين در شوش کتيبه‌هاى کوتاه ديگرى بر پاسنگ‌هاى ستون، آجرها، کاشى‌ها، مجسمه‌ها و لوحه‌هاى سنگى و ميزهاى مرمر و اشياء متفرق از داريوش پيدا شده است که اين شاهنشاه را معرفى مى‌نمايد ـ اين يادگارها نيز همه به زبان پارسى و عيلامي (۲) و آسورى مى‌باشد.
(۲) . اين کلمه با همين املاء در تواريخ اسلامى مکرر آمده است و از تورات مأخوذ است ـ عيلام دولتى بوده است در خاک لرستان انزان (خوزستان حاليه) و با دولت‌هاى کلده و آشور همسايه و برابر بوده است و به‌دست آسور بانى‌پال پادشاه آشور ۶۴۵ ق‌م منقرض گرديد.
در شوش از خشايارشا و اردشير دوم و اردشير سوم نيز کتيبه‌هائى يافت شده است که خود را معرفى مى‌کنند و نام اَپَدانه و خَديش و دَسَرْ (تچر) و پَرَديس (فردوس = باغچه) و سَرَوُمْ (ظ: تچر) پستو يا خانهٔ پسين در ضمن ذکر ابنيه و کاخ‌ها برده مى‌شود و معلوم مى‌دارد که عمارات شوش بارى آتش گرفته و ويران گرديده است و جانشينان داريوش از نو آن را عمارت کرده‌اند.
مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
فرمانده پلیس راه ویژه شرق استان تهران , دشمن اصلی , ایرج رهبر , «بار دیگر شهری که دوست می‌داشتم» , ترافیک، , امیرالمومنین(ع) , بهمن محمد رضایی , ماده واحده , شرط جدید , روح الله مهدی پور عمرانی , شهید تهرانی مقدم , شورای ایرانیان , صادرات قیر از بندر امام , میان وعده رژیمی , گروهک تروریستس , شهدای گمنام خراسان رضوی , میلاد امیری نژاد , آثار تجسمی , نشست هم اندیشی و بررسی مشکلات اصناف , هوای شمال , سازمان فضایی آمریکا , جشن ازدواج , رئیس جمهور ترکیه , افزایش دبی رودخانه , مردم سالاری , آرش طالبی , مشکلات تنفسی , توافق تجاری , رامونا خانقایی , پیوندریه , نقد و بررسی آوانتاژ در شیراز , علوم بالینی , تغییر ذائقه , قیمت ها , جام هفته دولت , اسکار 2018 , افراد غیرمتخصص , وزارت دادگستری عربستان , اختلال اتیسم , گاز صادراتی , فیلم کاستنر , کودک باهوش , بیمه گر , نوشیدن آب , محمدرضا شاملو , جدیدترین نسخه ویندوز , نبرد علیه تروریسم , کریم انصاری فرد , پناهگاه امن , اتهام فرار ,

مقالات پربیننده امروز
بانک اطلاعاتی کتاب / بتن پاشیده (shotcrete) مصالح، خواص و اجرا , بانک اطلاعاتی کتاب / نور الابصار فی احوال الائمه التسعه الابرار , سیاسی / جهان / صعود آرام اژدها , بهداشت و درمان / بیماریها / بیماری‌های مقاربتی / اختلالات عملکرد جنسی مردان , بانک اطلاعاتی کتاب / شیمی (3) , بانک اطلاعاتی کتاب / ظهور و سقوط سلطنت پهلوی: جستارهایی از تاریخ معاصر ایران , بانک اطلاعاتی کتاب / فرائد حجتیه: شرح فرائد صمدیه , اجتماعی / خانه و خانواده / روابط زناشویی / دو گوش و یک دهان , اجتماعی / خانه و خانواده / ازدواج‌ موقت‌ / ازدواج موقت یا رهبانیت موقت؟! , بانک اطلاعاتی کتاب / شروع تنهایی , دین و اندیشه / دین و مذهب / عصر ظهور / وظایف شیعیان در زمان غیبت حضرت امام زمان (عج) , بانک اطلاعاتی کتاب / کیمیاگر , بانک اطلاعاتی کتاب / گنج‌آزمون انگلیسی مخصوص سوم راهنمایی: جدیدترین تمرینات و نمونه سوالات انگلیسی شامل: صدها ... , بانک اطلاعاتی کتاب / رفتار با کودک دبستانی (6 تا 11 سال) , هنر / هنرهای تصویری و نمایشی / سینما / راننده تاکسی , علم و زندگی / نجوم / کهکشان / انواع‌ کهکشانها , بانک اطلاعاتی فیلم / هانیبال - HANIBAL , بهداشت و درمان / بیماریها / بیماریهای دهان و دندان / استوماتیت , دین و اندیشه / اخلاق / اخلاق / اخلاق , بانک اطلاعاتی کتاب / از پشت دیوارهای خاطره: پنجاه سال خاطره در زمینه شعر و موسیقی ,

برخی منابع مهم خبری
parsnews.com پارس نیوز , seemab.ir سیماب , naghola.com ناقلا , rouydad24.ir رویداد 24 , roydadnews.ir رویداد , shahrvand-newspaper.ir روزنامه شهروند , cinemafarda.com سینما فردا , namayande.com نماینده , webshahr.org وب شهر , hamrahannews.ir همراهان , poolnews.ir پول نیوز , panevesht.com پانوشت , khademnews.com خادم , mizanonline.ir خبرگزاری میزان , awalnews.ir اول نیوز , eranico.com ارانیکو , salameno.ir سلام نو , cinetmag.com سی نت , darshahr.ir در شهر , biznews.ir کسب و کار , fdn.ir فرهیختگان , bankvarzesh.com بانک ورزش , rahva.ir رهوا , itna.ir ایتنا , omidnews.com امیدنیوز , peykekhabar.com پیک خبر , rooyeshnews.com رویش , taghribnews.ir تقریب , irib.ir صداوسیما , bazarkhabar.ir بازارخبر ,



وبگردی
اظهارات جنجالی بقایی علیه قوه قضائیه!
اظهارات جنجالی بقایی علیه قوه قضائیه! - انتقادات جنجالی معاون احمدی نژاد از قوه قضائیه و معاون اول و سخنگوی قوه قضائیه محسنی اژه ای
ادعاهای محمد علی رامین علیه بیت امام / فیلم
ادعاهای محمد علی رامین علیه بیت امام / فیلم - محمد علی رامین در سخنانی تعجب آور انتقاداتی صریح را متوجه بیت امام ساخته و ادعا کرده است که بیت ایشان اکنون ضد انقلاب است.
مزخرفات علی ضیا در دفاع از آزاده نامدای / فیلم
مزخرفات علی ضیا در دفاع از آزاده نامدای / فیلم - علی ضیاء مجری برنامه فرمول یک درباره بحث‌های پیش آمده پیرامون عکس‌های آزاده نامداری صحبت کرده است.
آزاده نامداری و جنجال تصاویر بی حجابش / فیلم
آزاده نامداری و جنجال تصاویر بی حجابش / فیلم - آزاده نامداری به انتشار تصاویر بی حجابش واکنش نشان داد
قدرت گرفتن نسلى از آقازاده هاى متوهم و وقيح
قدرت گرفتن نسلى از آقازاده هاى متوهم و وقيح - نادر فتوره چی روزنامه نگار در این باره خطاب به حمید رضا عارف توئیت کرده است: «موفقيت هاى رانتى» تو و امثال تو به دليل ژن خوب نيست، به دليل ساختار فاسد است.» او همچنین در توئیتی دیگر به تندی نوشته است: «پسرعارف تصويرى از آينده منطقى وضع موجود است: قدرت گرفتن نسلى از آقازاده هاى متوهم و وقيح كه هيچ نسبتى با انقلاب٥٧، به غير از«سفره» آن ندارند.»
رونمایی پسر عارف از ژن آقازادگی
رونمایی پسر عارف از ژن آقازادگی - صحبت های عجیب پسر عارف که انتقادات زیادی داشت
اولین فیلم از اظهارات قاتل آتنا مقابل دوربین
اولین فیلم از اظهارات قاتل آتنا مقابل دوربین - دهان آتنا را گرفتم به اتاق پشتی بردم، او را خفه کردم و ...
 اولین تصاویر از مهران مدیری و دخترش شهرزاد
اولین تصاویر از مهران مدیری و دخترش شهرزاد - مراسم افتتاحیه فیلم «ساعت 5 عصر» اولین ساخته مهران مدیری در حالی برگزار شد که شهرزاد دختر این کارگردان نیز در مراسم حضور داشت و برای اولین بار است که دختر مهران مدیری در چنین مراسمی حضور می یابد.
فیلم لحظه شلیک پلیس به مهاجم مترو
فیلم لحظه شلیک پلیس به مهاجم مترو - لحظه شلیک پلیس به مهاجم مترو / این فرد چند مسافر مترو و یک مامور ناجا را با چاقو مجروح و به سمت پلیس های دیگرحمله کرد، در اینجا بود که پلیس به او شلیک میکند...
گفتگوی حسین دهباشی با علی فلاحیان / سعید امامی در زندان کشته شد
گفتگوی حسین دهباشی با علی فلاحیان / سعید امامی در زندان کشته شد - خشت خام / نوبت بیست و ششم / گفتگوی حسین دهباشی با علی فلاحیان
عملیات انتحاری داعش در بالای شهر تهران! / عکس
عملیات انتحاری داعش در بالای شهر تهران! / عکس - این تصویر از صبح امروز در برخی شبکه های مجازی دست به دست می چرخد و برخی کاربران خوش ذوق با شوخی معنی داری درباره آن نوشته اند که این تصویر متعلق به بمب گذاری انتحاری داعش نیست و برای یکی از فروشگاه های بالای شهر تهران است که مد خاصی در پوشاک میان جوانان را ترویج می کند.
    پربازدیدها