سه شنبه ۹ خرداد ۱۳۹۶ / Tuesday, 30 May, 2017

عراقی


شيخ فخرالدين ابراهيم بن بزرجمهر بن عبدالغفار همدانى فراهانى و مشهور به عراقى از بزرگان تصوف و شاعران بلندپايهٔ ايران در قرن هفتم هجرى است. در مأخذها به تاريخ ولادتش اشاره‌اى نشده است اما ظاهراً ولادت ابراهيم به سال ۶۱۰ هجرى در 'کومجان' و يا 'کُمجان' از توابع اراک کنونى اتفاق افتاد. خاندان عراقى اهل علم بوده‌اند. دربارهٔ کرامت‌هاى او روايت‌هاى مختلف ديده مى‌شود که مولود اعتقاد پيروان و مريدان به اوست. از آن جمله در احوال او نوشته‌اند که چون به هفده سالگى رسيد 'بر جملهٔ دانش‌ها از معقول و منقول مطلع شده بود و مستفيد گشته تا چنان شد که در شهر همدان در مدرسهٔ شهرستان به افادت و ديگران در خدمتش به استفادت مشغول بودند' (مقدمهٔ ديوان عراقي، ص ۴). اما گمان نمى‌رود که عراقى به چنين جامعيتى در علوم و فنون رسيده بوده باشد. آنچه دربارهٔ کيفيت خروج عراقى از دنياى قال و ورود او به عالم حال و تجرد در غالب مأخذها آمده است و به هفده‌سالگى او برمى‌گردد نيز بايد افسانه‌اى باشد که بعدها به‌وسيلهٔ مريدان و پيروان او در توضيح و تفسير يکى از غزل‌هاى زيبا و فصيح او با مطلع:
پسرا ره قلندر سزد ار بما نمائى که دراز و دور ديدم ره زهد و پارسائى
ساخته شده است. اما به‌هرحال اين‌گونه افسانه‌ها که در احوال کسانى از قبيل سنائى و عطار و مولوى و نظيرهاى آنان مى‌بينيم ما را به يک حقيقت راهبرى مى‌کند و آن اينکه عراقى در آغاز امر سرگرم تعلم و تعليم علوم بود و سپس رخت از مدرسه به خانقاه کشيد. اين تغيير حال در اوان شباب به او دست داد و بعد از آن به هندوستان رفت و در مولتان به خانقاه شيخ بهاءالدين زکرياى مولتانى (۶۶۶-۵۶۵ هـ) مؤسس سلسلهٔ سهرورديان مولتان راه جست. بعضى از تذکره‌نويسان عراقى را مريد مستقيم شهاب‌الدين عمر سهروردى شمرده‌اند اما جامع ديوان عراقى و نويسندهٔ مقدمهٔ آن که دوران زندگانيش نزديک به عهد زندگانى عراقى بود به اين امر اشاره‌اى نکرده است. عراقى خرقه از بهاءالدين زکريا گرفت و بدين طريق در جزو مشايخ سلسهٔ سهرورديه (شعبهٔ هند) درآمد و چندى در مولتان به‌سر برد و از آنجا از راه دريا به ديار روم رفت و در قونيه به خدمت شيخ صدرالدين قونوى و جلال‌الدين مولوى و جمعى ديگر از بزرگان صوفيه رسيد و به دعوت معين‌الدين پروانه وزير سلجوقيان روم به توقاة (از شهرهاى آسياى صغير، ميان قونيه و سيواس) رفت و شيخ خانقاه توقاة شد و تا سال ۶۷۵ که پروانه به‌دستور اَباقا به‌گونه‌اى دلخراش به قتل رسيد فخرالدين در توقاة ماند و پس از آن به مصر و از آنجا به شام رفت. وفات عراقى را در محرم ۶۸۶ يا ذى‌القعدهٔ ۶۸۸ نوشته‌اند و ظاهراً او را پشت مزار محبى‌الدين ابن‌العربى واقع در دامنهٔ جبل صالحيه در دمشق به‌خاک سپردند ولى اکنون اثرى از گور او باقى نيست. ديوان عراقى حدود پنج‌هزار بيت از قصيده و غزل و ترکيب و ترجيع و ترانه و قطعه و مثنوى دارد و به اهتمام مرحوم سعيد نفيسى در سال ۱۳۳۵ به‌طبع رسيده است.
عشاق‌نامهٔ عراقى مخلوطى است از مثنوى و غزل و مجموعاً شامل ۱۰۶۳ بيت است و به 'ده‌نامه' نيز معروف است که به‌نام شمس‌الدين محمد صاحبديوان جوينى بين سال‌هاى ۶۸۰-۶۸۳ و بر وزن حديقهٔ سنائى سروده و به او تقديم نموده است. اين منظومه شامل ده فصل و هر فصل مشتمل بر مثنوى و غزل و دربارهٔ مبحثى از عرفان است و بعدها منشاء ايجاد منظومه‌هائى به‌نام 'ده‌نامه' گرديد.
اثر معروف ديگر عراقى 'لمعات' است که به ظن غالب در قونيه بعد از حضور در مجلس‌هاى درس صدرالدين قونيوى نگارش يافته ولى شيوهٔ نگارش آن بيشتر از 'سوانح‌العشاق' احمد غزالى متأثر است. هم‌چنين از عراقى رساله‌اى به‌نام 'مصطلحات' باقى‌مانده است.
عراقى عاشق سوخته‌اى است که با سخنانش از سوز درون و شوق باطن و کمال نفس خويش حکايت مى‌کند. کلامش ساده و استوار و استادانه است. در بيشتر شعرهايش شور و شوقى بى‌مانند که نشانهٔ التهاب درونى است ديده مى‌شود. مثنوى و قصيده‌هايش بيشتر رنگ 'تحقيق' دارد و فاقد لطافت غزل‌هاى او است.
مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
کثیف ترین , رینا استانبول , شیخ نخودکی , میلیاردرها , پیراشکی های نعلی , شن های گرم ساح , زلاتکو کرانچار , قرارداد جدید نفت , ایستگاه عبدل آباد , معاون حقوقی رئیس جمهور , باون , کابل بانک , جامعه بین‌الملل , تیرتم , رزین , دختر شاه , مواد سوختی , تهیه‌کننده , جستجوگر زمین , 81 هزار هکتار , اینجا کسی نمی میرد , آتش نشان , هدیه قوچان نژاد , اصغر نصیری , انتشارات جامه نگر , سه شنبه شب , عرضه ، , در گروه , دادستان پاریس , گروه تروریستی بوکو حرام , ادارات هیرمند , گرندپریکس 2015 , ماجرای متلک به قالیباف , بودجه و نهادها , یوکیا , میزان پسماند , بیمارستان جامع زنان , دعا اندرویدی , مبحث , مسئولان علمی کشور , سیامک کمالی سروستانی , قسم خورده , سید امیر پورهادی , اضطراب , متخلفان شکار , فرآورده دامی , الاوسط , تخلف سرعت , کنفرانس، , صحن علنمی ,

مقالات پربیننده امروز
بانک اطلاعاتی کتاب / گنجه 1: تفسیر و تصحیح مبسوط و تحلیلی استدلالی منظومه عشقی عرفانی خسرو و شیرین نظامی گنجوی , بانک اطلاعاتی کتاب / القرآن الکریم , بانک اطلاعاتی کتاب / مجموعه تست‌های طبقه‌بندی شده‌ی موضوعی حسابان: با پاسخنامه‌ی کاملا تشریحی (منطبق بر آخرین تغییرات کتاب درسی) , سیاسی / ایران / احزاب و گروه‌های سیاسی / ۴ سال پیش در چنین روزهایی , بانک اطلاعاتی کتاب / Pinocchio , بانک اطلاعاتی کتاب / 3 سال کنکور ریاضی فیزیک منطبق بر تغییرات کنکور 84 شامل سوال‌ها و پاسخ‌نامه‌ی کلیدی 8 دوره سوالات دروس عمومی و اختصاصی کنکورهای ... , بانک اطلاعاتی کتاب / با دانشجویان در خانه دوست , بانک اطلاعاتی کتاب / ده رساله فارسی: قرآنی, عرفانی, ریاضی, طبی, فقهی, اخلاقی, فلکی, حکمی , بانک اطلاعاتی کتاب / سیستمهای اطلاعاتی مدیریت (مبانی نظری, طرح, توسعه و اجرا) , بانک اطلاعاتی کتاب / خلاقیت نمایشی (ویژه کنکور هنر) شامل: درس و نکته و بیش از 1500 تست تالیفی با ... , بانک اطلاعاتی کتاب / Self-building: an Islamic guide for spiritual migration towards God , بانک اطلاعاتی کتاب / زندگانی پیامبر گرامی اسلام حضرت محمد مصطفی (ص) , بانک اطلاعاتی کتاب / منهاج الصالحین: العبادات , بانک اطلاعاتی کتاب / آقا موش باهوش و 4 قصه دیگر , بانک اطلاعاتی کتاب / TTL 3 (Kish): pre-intermediate: class book , بانک اطلاعاتی کتاب / ره عشق: داستانهایی از حیات عارفانه امیرمومنان علی (ع) در آثار استاد حسین انصاریان , بانک اطلاعاتی فیلم / بازگشت به مدرسه - Back To School , بانک اطلاعاتی کتاب / طبقه‌بندی گیاهان کلیدشناسائی گیاهان آوندی: نهاندانگان , بانک اطلاعاتی کتاب / 101 سگ خالدار , بانک اطلاعاتی کتاب / ریاضیات مهندسی پیشرفته ,

برخی منابع مهم خبری
safirnews.com سفیر نیوز , farsnews.ir خبرگزاری فارس , rahyabnews.com رهیاب نیوز , madannews.ir معدن , irib.ir صدا و سیما , favanews.com فاوا , farjamnews.com فرجام نیوز , bushehrnews.com بوشهرنیوز , carnp.com کار ان پی , 90tv.ir نود , citypress.ir شهرداری تهران , abna24.com ابنا , kaenat.ir روزنامه کائنات , iranbalkan.net ایربا , ammariyon.ir عماریون , jamaran.ir جماران , patoghu.com پاتوق یو , 24onlinenews.ir 24 , seratnews.ir صراط نیوز , peymane.ir پیمانه , mihanemrooz.ir میهن امروز , jadidonline.com جدید آنلاین , medianews.ir مدیا , isunews.ir خبرنامه صادق , fairna.ir فیرنا , computernews.ir رایانه خبر , jahanesanat.ir روزنامه جهان صنعت , masironline.com مسیر آنلاین , avapress.com صدای افغان , irangrand.ir ایران گراند ,



وبگردی
اشاره علیخانی به زندگی شخصی اش در گفتگو با فرزند طلاق
اشاره علیخانی به زندگی شخصی اش در گفتگو با فرزند طلاق - احسان علیخانی دقایقی پیش در گفتگو با یک «فرزند طلاق»: خیلی شبیه تو بودم. تو آن سیزده سال رو دیدی، من اون سیزده سالم ندیدم.
فیلم/ بی‌احترامی ترامپ به نخست‌وزیر مونته‌نگرو
فیلم/ بی‌احترامی ترامپ به نخست‌وزیر مونته‌نگرو - دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا در اجلاس سران ناتو در بروکسل در مواجهه با نخست وزیر مونته‌نگرو حرکتی خارج از اصول و رفتار بین‌المللی سران سیاسی جهان انجام داد.
رقص شمشیر و مدال آل سعود برای ترامپ
رقص شمشیر و مدال آل سعود برای ترامپ - دونالد ترامپ با ملک سلمان بن عبدالعزیز رقص سنتی عربستان به نام "عرضه" را اجرا کرد.
حضور فشن‌ها در انتخابات شورای شهر
حضور فشن‌ها در انتخابات شورای شهر - پدیده این دوره انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا بی شک حضور چشم‌گیر فشن‌هاست.
رییس جمهور جوان فرانسه و همسرش!
رییس جمهور جوان فرانسه و همسرش! - امانوئل ماکرون یکشنبه شب به‌عنوان رئیس جمهور جدید فرانسه معرفی شد، او علاوه بر اینکه جوانترین رئیس جمهور این کشور است، همسری دارد که بسیار مورد توجه رسانه‌ها قرار گرفته است.
برخورد پره‌های بالگرد به سر مدیرکل بحران کهگیلویه‌وبویراحمد
برخورد پره‌های بالگرد به سر مدیرکل بحران کهگیلویه‌وبویراحمد - اخیرا تصاویر برخورد ملخک هلی کوپتر با مدیرکل حوادث غیرمترقبه کهگیلویه،به عنوان خبری داغ در کانال های تلگرامی منتشر شده. این ویدئو مربوط به مرداد ۸۹ است.
رابطه عاشقانه رضا روحانی با مجری شبکه من و تو
رابطه عاشقانه رضا روحانی با مجری شبکه من و تو - این آهنگساز 39 ساله به تازگی رابطه ای عاشقانه را با یکی از مجریان شبکه من و تو آغاز کرده است. رضا روحانی با انتشار عکسی از خودش و فرانک مجری این شبکه, از پیدا کردن عشق واقعی زندگی اش نوشت.
صید ماهی خاویاری ۶۰۰ کیلویی در دریای خزر
صید ماهی خاویاری ۶۰۰ کیلویی در دریای خزر - به گزارش خبرنگار مهر، یک فیل‌ماهی خاویاری با وزن حدودی ۶۰۰ کیلو و بیش از ۷۰ کیلوگرم خاویار روز یکشنبه توسط صیادان دو کومه گمیشانی صید شد.
عکس یادگاری منشوری با روحانی در توچال
عکس یادگاری منشوری با روحانی در توچال - عکس روحانی با لباس ورزشی در مجموعه تله‌کابین توچال
    پربازدیدها