بدون حتی یک حفاری، دانشمندان با استفاده از ابزارهای دیجیتالی که همه ما در گوشی خود داریم، به کشف انبوهی از سازههای تدفینی باستانی دست یافتند که هزاران سال در زیر خاک پنهان مانده بودند.
خبرگزاری همشهریآنلاین / ۱۴۰۵/۰۳/۲۳
چگونه تصاویر ماهوارهای ۲۶۰ آرامگاه باستانی را از دل تاریخ بیرون کشیدند | عکس
۳۶ ساعت قبل / سایت شهرآرانیوز
چین موشک خود را سالم روی زمین نشاند | پکن به رقابت با اسپیسایکس نزدیکتر شد
به گزارش شهرآرانیوز؛ چین امروز به یکی از مهمترین دستاوردهای خود در حوزه پرتابگرهای فضایی دست یافت. شرکت خصوصی LandSpace موفق شد مرحله اول موشک Zhuque-۳ Y۲ را پس از یک پرتاب مداری با موفقیت به زمین بازگرداند و روی سکوی مشخصشده در استان گانسو فرود آورد.
این نخستین بار است که یک شرکت خصوصی چینی موفق میشود مرحله اول یک موشک کلاس مداری را پس از پرتاب، بهصورت کنترلشده روی خشکی فرود بیاورد. این موفقیت، LandSpace را در کنار شرکتهایی مانند SpaceX و Blue Origin قرار میدهد که پیشتر فناوری بازیابی موشکهای مداری را عملیاتی کردهاند.
موشک Zhuque-۳ Y۲ روز ۱۹ اوت از منطقه آزمایشی پرتاب تجاری دونگفنگ در شمالغرب چین به فضا پرتاب شد. مرحله دوم موشک مأموریت خود را انجام داد و محموله را در مدار قرار داد؛ سپس مرحله اول برای بازگشت به زمین وارد مسیر فرود شد.
این بوستر با استفاده از پایههای فرود، موتورهای خود و سامانه کنترل خودکار سرعت و مسیر خود را تنظیم کرد و در نهایت حدود ۳۹۰ کیلومتر دورتر از محل پرتاب، در استان گانسو روی سکوی فرود نشست.
این دومین پرواز Zhuque-۳ و دومین تلاش LandSpace برای بازیابی مرحله اول آن بود. در مأموریت نخست در دسامبر ۲۰۲۵، موشک توانست محموله خود را در مدار قرار دهد، اما مرحله اول نتوانست فرود کنترلشده را کامل کند. چرا فرود موشک Zhuque-۳ Y۲ مهم است؟
موشکهای سنتی پس از جداشدن مرحله اول، معمولاً در جو میسوزند یا در اقیانوس سقوط میکنند. در مقابل، موشک قابلاستفاده مجدد میتواند پس از بازگشت، بازرسی و تعمیر دوباره پرتاب شود.
این فناوری میتواند هزینه پرتاب ماهوارهها را بهشدت کاهش دهد و امکان انجام پرتابهای پرتعداد را فراهم کند؛ رویکردی که اسپیسایکس با موشک Falcon ۹ به یکی از پایههای اصلی مدل تجاری خود تبدیل کرده است.
در واقع، اهمیت موفقیت LandSpace فقط در «فرود آمدن یک موشک» نیست؛ مرحله بعدی، اثبات این موضوع است که همان بوستر بتواند پس از بازرسی و تعمیر دوباره پرواز کند.
در ادامه حتما بخوانید چین حذف ویندوز از دستگاههای دولتی را جلو انداخت | پکن به دنبال کاهش وابستگی به فناوری آمریکا چین چقدر به اسپیسایکس نزدیک شده است؟
Zhuque-۳ از نظر فناوری قابلاستفاده مجدد به Falcon ۹ شباهتهایی دارد، اما هنوز فاصله قابلتوجهی با سامانه عملیاتی اسپیسایکس دارد.
این موشک ۶۶.۱ متر طول دارد و از سوخت متان مایع و اکسیژن مایع استفاده میکند. مرحله اول آن به ۹ موتور مجهز است و LandSpace میگوید این بوستر برای استفاده مجدد تا ۲۰ بار طراحی شده است. ظرفیت حمل Zhuque-۳ به مدار پایین زمین نیز حدود ۱۴.۲ تن اعلام شده است.
در مقابل، Falcon ۹ میتواند در یک پرتاب یکبارمصرف حدود ۲۲.۸ تن محموله را به مدار پایین زمین ببرد و اسپیسایکس تاکنون بوسترهای Falcon ۹ را دهها بار مورد استفاده مجدد قرار داده است. این شرکت همچنین در مقیاسی بسیار بزرگتر از LandSpace پرتابهای تجاری انجام میدهد؛ بنابراین موفقیت جدید چین را بهتر است یک جهش مهم فناورانه، نه همسطحشدن با اسپیسایکس دانست. LandSpace میخواهد بوستر را دوباره به فضا بفرستد
موفقیت واقعی Zhuque-۳ زمانی مشخص خواهد شد که مرحله بازیابیشده دوباره پرواز کند.
LandSpace اعلام کرده است که قصد دارد بوستر بازیابیشده را پس از انجام بازرسی و آمادهسازی، در شش ماه آینده دوباره مورد استفاده قرار دهد. تحقق این هدف میتواند نشان دهد که این شرکت از مرحله نمایش فناوری فراتر رفته و به سمت ایجاد یک چرخه واقعی «پرتاب، بازیابی، تعمیر و پرتاب مجدد» حرکت کرده است.
شرکت چینی در نهایت قصد دارد از Zhuque-۳ برای انجام پرتابهای پرتعداد و کمهزینه استفاده کند. رقابت چین و آمریکا در فضا وارد مرحله تازهای میشود
موفقیت Zhuque-۳ در شرایطی رخ داده که چین سرمایهگذاری گستردهای روی صنعت فضایی تجاری خود انجام میدهد. هدف پکن فقط دستیابی به فناوریهای فضایی دولتی نیست؛ شرکتهای خصوصی چینی نیز بهطور فزایندهای وارد بازار پرتاب ماهواره و توسعه پرتابگرهای قابلاستفاده مجدد شدهاند.
از سوی دیگر، اسپیسایکس با Falcon ۹ همچنان فاصله زیادی از رقبای جدید خود دارد و تجربه بسیار بیشتری در فرود، تعمیر و استفاده مجدد از بوسترها دارد.
با این حال، موفقیت LandSpace نشان میدهد انحصار فناوری موشکهای قابلاستفاده مجدد دیگر به شرکتهای آمریکایی محدود نیست و رقابت در بازار پرتابهای فضایی میتواند در سالهای آینده بسیار شدیدتر شود.
۲ روز قبل / ۱۴۰۵/۰۵/۲۷ / خبرگزاری دانشجو
بازسازی مینای دندان با خمیردندان مبتنی بر نانو هیدروکسیآپاتیت
به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو، فناوری نانو در سالهای اخیر به حوزههای مختلف سلامت و مراقبت شخصی راه پیدا کرده و اکنون یکی از محصولات این حوزه، خمیردندان حاوی نانو هیدروکسیآپاتیت است که توسط شرکت لابراتوار دکتر اخوی تولید و وارد بازار شده است. این محصول با هدف استفاده از قابلیتهای نانومواد در مراقبت از دندان، طراحی شده و در فرمولاسیون آن از نانو هیدروکسیآپاتیت، مادهای با ترکیب و ساختار نزدیک به بخش معدنی دندان، استفاده شده است.
فرشاد اکبرنژاد، مدیر علمی شرکت لابراتوار دکتر اخوی، با اشاره به فعالیت این مجموعه در زمینه تولید محصولات نوین آرایشی و بهداشتی، خمیردندان نانو هیدروکسیآپاتیت را یکی از محصولات فناورانه این شرکت معرفی کرد و گفت: هیدروکسیآپاتیت از ترکیبات مهم در ساختار معدنی دندان به شمار میرود و استفاده از شکل نانومتری این ماده میتواند ظرفیت آن را برای برهمکنش با سطح دندان افزایش دهد.
بر اساس توضیحات ارائهشده، ذرات نانو هیدروکسیآپاتیت به دلیل ابعاد بسیار کوچک خود میتوانند با نواحی ریز و آسیبدیده سطح مینای دندان تماس بیشتری داشته باشند. هدف از بهکارگیری این ماده در فرمولاسیون خمیردندان، کمک به بازسازی تدریجی بخشهای آسیبدیده مینای دندان و افزایش استحکام آن است. این محصول همچنین با هدف کمک به کاهش حساسیت دندانی و بهبود ظاهر دندانها تولید شده است.
مینای دندان اگرچه سختترین بافت بدن انسان محسوب میشود، در برابر فرایندهای اسیدی و فرسایش مداوم کاملاً مصون نیست. مصرف برخی مواد غذایی و نوشیدنیها، فعالیت باکتریهای دهان و شرایط مختلف محیطی میتوانند در طول زمان باعث از دست رفتن مواد معدنی سطح دندان شوند. به همین دلیل، بازگرداندن مواد معدنی به سطح مینا یا همان فرایند بازکانیسازی، یکی از موضوعات مهم در حوزه پیشگیری و مراقبت از دندان به شمار میرود.
نانو هیدروکسیآپاتیت در این میان مورد توجه قرار گرفته است، زیرا ترکیب شیمیایی آن به بخش معدنی دندان شباهت دارد. استفاده از این ماده در محصولات بهداشت دهان میتواند امکان برهمکنش مستقیمتر با سطح دندان و پرکردن برخی نواحی میکروسکوپی آسیبدیده را فراهم کند. در محصول تولیدشده توسط لابراتوار دکتر اخوی نیز از همین ظرفیت برای توسعه یک خمیردندان نانویی استفاده شده است.
مدیر علمی لابراتوار دکتر اخوی همچنین به دریافت گواهیها و تأییدیههای مرتبط با این محصول اشاره کرده و توسعه آن را بخشی از فعالیتهای این شرکت در حوزه فناوریهای پیشرفته دانسته است. وی با اشاره به روند توسعه خمیردندان نانو هیدروکسیآپاتیت اظهار کرد: این فناوری ابتدا در فضای تحقیقاتی مورد توجه قرار گرفت و سپس مسیر خود را به سمت تولید تجاری طی کرد.
از نگاه این شرکت، ورود چنین محصولی به بازار میتواند نمونهای از حرکت فناوری نانو از مرحله تحقیق و توسعه به سمت تولید محصولات مصرفی باشد. استفاده از نانومواد در محصولات بهداشت دهان و دندان، در صورت برخورداری از فرمولاسیون مناسب و پشتوانه علمی و نظارتی، میتواند امکان توسعه محصولات جدیدی را در حوزه مراقبت پیشگیرانه فراهم کند.
اما فعالیت لابراتوار دکتر اخوی به محصولات مربوط به سلامت دهان محدود نمیشود. یکی دیگر از محورهای فعالیت این مجموعه، توسعه مواد اولیه و نانومواد مورد استفاده در محصولات مراقبت از پوست، بهویژه ضدآفتابها، است. اکبرنژاد در این زمینه به تولید نانو دیاکسید تیتانیوم اشاره کرد؛ مادهای که در برخی فرمولاسیونهای ضدآفتاب بهعنوان فیلتر فیزیکی پرتوهای فرابنفش مورد استفاده قرار میگیرد.
ضدآفتابها بهطور کلی بر اساس نوع فیلتر مورد استفاده به گروههای شیمیایی، فیزیکی و در برخی دستهبندیها محصولات با ترکیبات طبیعی تقسیم میشوند. فیلترهای فیزیکی با قرار گرفتن روی سطح پوست، بخشی از تابش را بازتاب یا پراکنده میکنند، در حالی که فیلترهای شیمیایی با جذب انرژی پرتوهای فرابنفش، از رسیدن آنها به لایههای پایینتر پوست جلوگیری میکنند.
به گفته مدیر علمی لابراتوار دکتر اخوی، یکی از موضوعات مهم در استفاده از ضدآفتابهای شیمیایی، رعایت فاصله زمانی مناسب برای تمدید محصول است. وی معتقد است در صورت استفاده نادرست یا تمدیدنکردن بهموقع، عملکرد فیلترها تحت تأثیر قرار میگیرد و فرایندهای اکسیداتیو مرتبط با تابش خورشیدی میتواند افزایش یابد. او در همین زمینه بر نقش استفاده منظم از ضدآفتاب در محافظت از پوست تأکید کرد.
یکی از مشکلات پوستی مورد اشاره این مجموعه، ایجاد لک و تغییرات رنگدانهای پوست است. اکبرنژاد با اشاره به تأثیر تابشهای خورشیدی بر ایجاد یا تشدید لکهای پوستی، اظهار کرد که بخش قابلتوجهی از تابش خورشید شامل طول موجهایی است که میتوانند در فرایندهای مرتبط با ایجاد لک نقش داشته باشند. به گفته او، سازوکار ایجاد لک، بهویژه در شرایطی مانند لکهای دوران بارداری، فرایندی پیچیده است و عوامل متعددی در آن دخالت دارند.
در کنار نوع فیلتر، نحوه فرمولاسیون ضدآفتاب نیز اهمیت دارد. یکی از ایرادهایی که مصرفکنندگان در مورد بسیاری از ضدآفتابهای فیزیکی مطرح میکنند، باقیماندن لایه سفیدرنگ روی پوست پس از استفاده است. این مسئله بهویژه در فرمولاسیونهایی که حاوی مقادیر بالاتری از ذرات معدنی هستند، میتواند ظاهر نامطلوبی ایجاد کند و میزان استقبال مصرفکننده از محصول را کاهش دهد.
لابراتوار دکتر اخوی برای کاهش این اثر، از نانوذرات دیاکسید تیتانیوم با اصلاح سطحی استفاده کرده است. در این روش، سطح ذرات با ایجاد یک لایه سیلیکونی اصلاح میشود تا ویژگیهای سطحی ذرات تغییر کند و امکان پراکندهشدن مناسبتر آنها در فرمولاسیونهای پایه آب افزایش یابد.
این فناوری از آن جهت اهمیت دارد که فرمولاسیونهای پایه آب، مانند فلوئیدهای سبک، به دلیل بافت رقیق و جذب سریعتر، مورد توجه مصرفکنندگان قرار گرفتهاند. با این حال، واردکردن ذرات معدنی آبگریز به چنین فرمولاسیونهایی میتواند چالشبرانگیز باشد. اصلاح سطح نانوذرات میتواند به پراکندگی بهتر آنها در محیط آبی کمک کند و در نهایت، فرمولاسیونی یکنواختتر ایجاد شود.
یکی از محصولات معرفیشده در این حوزه، ضدآفتاب «فیوژن واتر SPF ۵۰ حاوی ویتامین C پرایم» است که بر پایه فناوری آب طراحی شده است. طبق توضیحات ارائهشده، این محصول دارای بافت سبک بوده و با هدف کاهش اثر سفیدی روی پوست و ایجاد حس مطلوبتر هنگام استفاده تولید شده است. استفاده از فیلترهای مختلف در فرمولاسیون نیز از دیگر ویژگیهایی است که برای این محصول مطرح شده است.
توسعه همزمان نانومواد برای محصولات مراقبت از دندان و پوست نشان میدهد که کاربرد فناوری نانو در صنعت آرایشی و بهداشتی تنها به یک محصول یا یک گروه از مواد محدود نیست. در این حوزه، اندازه و ویژگیهای سطحی ذرات میتواند رفتار آنها را در فرمولاسیون تغییر دهد و امکان طراحی محصولاتی با عملکرد متفاوت را فراهم کند.
از سوی دیگر، فاصله میان یک ماده نانویی در مقیاس آزمایشگاهی و محصولی که به دست مصرفکننده میرسد، تنها با تولید ماده پر نمیشود. پایداری فرمولاسیون، ایمنی، یکنواختی محصول، اثربخشی، دریافت مجوزهای لازم و امکان تولید در مقیاس صنعتی، همگی از مراحلی هستند که یک فناوری باید پشت سر بگذارد تا به محصول تجاری تبدیل شود.
بر این اساس، ورود خمیردندان حاوی نانو هیدروکسیآپاتیت به بازار را میتوان نمونهای از حرکت یک فناوری نانویی از مرحله پژوهش و توسعه به سمت کاربرد مصرفی دانست. در صورت استمرار توسعه و ارزیابی علمی این محصولات، نانومواد میتوانند نقش پررنگتری در طراحی نسل جدید محصولات مراقبت از دهان، پوست و سایر محصولات آرایشی و بهداشتی ایفا کنند.
خمیردندان نانو هیدروکسیآپاتیت لابراتوار دکتراخوی نیز در همین مسیر قرار دارد؛ محصولی که تلاش میکند با نزدیککردن ترکیبات فعال به ساختار معدنی دندان، از ظرفیت فناوری نانو برای تقویت مینای دندان، کمک به بازکانیسازی سطحی و کاهش حساسیت استفاده کند. در سوی دیگر، استفاده از نانو دیاکسید تیتانیوم اصلاحشده در ضدآفتابها نیز نمونهای از تلاش برای حل یکی از مشکلات شناختهشده محصولات فیزیکی، یعنی باقیماندن سفیدی روی پوست، است.