بازگشت اولین کاروان حجاج خراسان جنوبی به میهن

جوان آنلاین: باغ‌موزه دفاع‌مقدس خراسان جنوبی در زمینی به مساحت ۳۳هکتار و با ۶ هزار مترمربع زیربنا، آرام‌آرام به یکی از مهم‌ترین فضا‌های فرهنگی و اجتماعی استان تبدیل می‌شود، مجموعه‌ای که بخش‌های اداری، گالری و آمفی‌تئاتر را در خود جای می‌دهد و تاکنون ۶۵ درصد پیشرفت فیزیکی دارد. این پروژه را نباید فقط به چشم یک یادمان تاریخی نگریست، بلکه قرار است به صحنه‌ای برای برگزاری رویداد‌های بزرگ، همایش‌ها و گردهمایی‌های استانی و ملی بدل شود، فضایی که هم روایتگر ایثار و شهادت است و هم پاسخگوی نیاز استان به زیرساخت‌های جدید فرهنگی. 

باغ‌موزه دفاع‌مقدس خراسان جنوبی در مسیر تکمیل، از یک پروژه عمرانی صرف فراتر می‌رود و به تدریج چهره‌ای تازه از ظرفیت‌های فرهنگی و اجتماعی استان را پیش چشم می‌گذارد. این مجموعه که در زمینی به وسعت ۳۳ هکتار تعریف شده، با ۶ هزار مترمربع زیربنا، بخش‌های اداری، گالری و آمفی‌تئاتری با ظرفیت ۳۶۰ نفر را در خود جای می‌دهد و اکنون با ۶۵ درصد پیشرفت فیزیکی، یکی از پروژه‌های شاخص فرهنگی استان به شمار می‌آید. کارکرد این مجموعه، در نگاه مسئولان، تنها محدود به نمایش آثار و خاطرات دوران دفاع مقدس نیست، بلکه قرار است به فضایی پویا برای برگزاری رویداد‌های بزرگ فرهنگی و اجتماعی نیز تبدیل شود. 

 افق تازه فرهنگی

استاندار خراسان جنوبی در بازدید از باغ‌موزه دفاع مقدس استان می‌گوید: «این پروژه به فضایی برای برگزاری رویداد‌های بزرگ فرهنگی و اجتماعی تبدیل می‌شود.» سید محمدرضا هاشمی با قدردانی از همراهی دستگاه‌های اجرایی، نیرو‌های مسلح و مجموعه‌های مختلف، اظهار می‌کند که دفاع از ارزش‌های انقلاب و نظام، وظیفه یک گروه خاص نیست و همه اقشار جامعه در این مسیر نقش داشته‌اند. او با یادآوری حضور کشاورز، بازاری، معلم، فرهنگی، روحانی، کارمند، کارگر و حتی افراد بیکار در دوران دفاع مقدس، پاسداشت این فرهنگ را یک مسئولیت عمومی می‌داند. مسئولیتی که امروز در قالب ساخت چنین مجموعه‌هایی باید ادامه پیدا کند. 

این باغ‌موزه، در صورت تکمیل، می‌تواند به یکی از مهم‌ترین فضا‌های گردهمایی استان تبدیل شود. به‌ویژه در شرایطی که بسیاری از دستگاه‌های اجرایی برای برگزاری جلسات، همایش‌ها و برنامه‌های بزرگ با کمبود فضا مواجه هستند. استاندار خراسان جنوبی در همین زمینه توضیح می‌دهد: «امروز بسیاری از دستگاه‌های اجرایی برای برگزاری جلسات، همایش‌ها و گردهمایی‌های بزرگ با محدودیت فضا مواجه هستند.» او ادامه می‌دهد که با تکمیل سالن پیش‌بینی‌شده در این مجموعه، امکان برگزاری برنامه‌هایی با ظرفیت ۲۰۰ تا ۳۰۰ نفر فراهم می‌شود، ظرفیتی که هم به کارکرد فرهنگی باغ‌موزه کمک می‌کند و هم بخشی از نیاز اداری و اجتماعی استان را پاسخ می‌دهد. 

 نیاز استان، نیاز زمان

اهمیت این پروژه تنها در ابعاد کالبدی آن خلاصه نمی‌شود. باغ‌موزه دفاع‌مقدس از منظر نمادین نیز می‌کوشد پیوندی میان گذشته و آینده برقرار کند. جایی که نسل جوان بتواند رشادت‌ها و جانفشانی‌های رزمندگان و شهدا را نه در قالب روایت‌های پراکنده، بلکه در یک فضای منسجم و اثرگذار لمس کند. هاشمی در این باره می‌گوید: «این مجموعه باید به محلی برای آشنایی نسل جوان با رشادت‌ها و جانفشانی‌های رزمندگان و شهدا تبدیل شود و آثار و خاطرات دوران دفاع مقدس در آن به بهترین شکل روایت شود.» این نگاه، باغ‌موزه را از یک ساختمان فرهنگی به یک بستر تربیتی، آموزشی و هویتی ارتقا می‌دهد. 

در کنار این رویکرد فرهنگی، تأمین اعتبار نیز به‌عنوان یکی از چالش‌های اصلی پروژه مطرح است. استاندار خراسان جنوبی با اشاره به منابع پیش‌بینی‌شده، اعلام می‌کند که امسال اعتبارات قابل توجهی برای این مجموعه در نظر گرفته شده و بخشی از هزینه‌ها تأمین شده است. او می‌گوید: تلاش می‌شود اعتبارات دیگری نیز از محل ردیف‌های ملی و استانی پیگیری شود تا عملیات اجرایی با سرعت بیشتری ادامه پیدا کند و بخش‌های مختلف پروژه در فاز‌های گوناگون به بهره‌برداری برسد. به گفته هاشمی، جذب درست منابع و هزینه‌کرد دقیق آنها شرط اصلی پیشرفت چنین طرح‌هایی است. 

در این میان، نقش پیمانکار و مجموعه‌های اجرایی نیز مورد توجه قرار گرفته است. استاندار خراسان جنوبی با اشاره به طلب ۷۰ میلیاردی پیمانکار پروژه، یادآور می‌شود: «با وجود این حجم از مطالبات، کار همچنان ادامه دارد و همین موضوع شایسته قدردانی است. از همه مدیران، مسئولان و افرادی که صادقانه برای پیشبرد این پروژه تلاش کرده‌اند تشکر می‌کنیم و تأکید می‌کنیم که خدمت به مردم، معیار اصلی ارزش‌گذاری است.» باغ‌موزه دفاع‌مقدس خراسان جنوبی اکنون در نقطه‌ای ایستاده که می‌تواند به یکی از کانون‌های اصلی رویداد‌های فرهنگی استان بدل شود. مجموعه‌ای که هم حافظ حافظه تاریخی مردم است و هم پاسخگوی نیاز امروز برای داشتن فضایی مناسب در شأن برنامه‌های بزرگ. اگر تأمین اعتبار و تداوم همکاری دستگاه‌ها با همین روند پیش برود، این باغ‌موزه به‌زودی از یک پروژه نیمه‌تمام به یک مرکز اثرگذار فرهنگی، اجتماعی و ملی تبدیل خواهد شد.

آرمان امروز : عضو هیئت‌رئیسه شورای عالی استان‌ها با هشدار نسبت به تشدید بحران آب در خراسان جنوبی گفت: برداشت بی‌رویه از منابع آب زیرزمینی در کنار کاهش نزولات جوی، موجب افت سطح آبخوان‌ها، گسترش فرونشست زمین و تشدید مشکلات معیشتی و مهاجرت روستاییان شده است. حسین فنودی اظهار کرد: خراسان جنوبی دیگر صرفاً با کم‌آبی مواجه نیست، بلکه شرایط به مرحله بحران رسیده است، چراکه میزان نزولات جوی بسیار پایین بوده و از سوی دیگر برداشت از چاه‌های موجود در دشت‌های مختلف استان افزایش یافته است.

وی افزود: وقتی برداشت از منابع زیرزمینی بیشتر از میزان تغذیه سفره‌ها باشد، ذخایر آب به‌تدریج کاهش پیدا می‌کند و پیامد آن را امروز در قالب افت سطح آب‌های زیرزمینی و فرونشست زمین شاهد هستیم.

عضو هیئت‌رئیسه شورای عالی استان‌ها با اشاره به وقوع فرونشست در برخی مناطق استان گفت: در محدوده‌های سرایان و آیسک فرونشست زمین مشاهده می‌شود و این وضعیت به حدی جدی است که در برخی نقاط حتی محدودیت‌هایی برای ساخت‌وساز ایجاد شده است.

فنودی ادامه داد: در مناطق کشاورزی استان، سطح آب‌های زیرزمینی حدود یک‌ونیم تا دو متر پایین رفته است و کشاورزان برای دستیابی به آب مجبورند عمق چاه‌ها را افزایش دهند،در حالی که ادامه این روند هم منابع آب را بیشتر تهدید می‌کند و هم خطر فرونشست را افزایش می‌دهد.

آبرسانی با تانکر به ۴۰۰ روستا

نماینده استان خراسان جنوبی در شورای عالی استان ها با بیان اینکه بحران آب تنها به بخش کشاورزی محدود نمی‌شود، گفت: اکنون حدود ۴۰۰ روستا در خراسان جنوبی با تانکر آبرسانی می‌شوند و حتی آب شرب مورد نیاز مردم این روستاها نیز باید به صورت سیار تأمین شود.

فنودی افزود: این شرایط نشان می‌دهد مسئله آب در استان به یک بحران جدی تبدیل شده و اگر برای تأمین پایدار آب چاره‌اندیشی نشود، آثار آن در آینده نزدیک نه‌تنها روستاها بلکه شهرها و مرکز استان را نیز تحت تأثیر قرار خواهد داد.

وی با اشاره به طرح انتقال آب از دریای عمان و خلیج فارس اظهار کرد: مسئولان کشور اعلام کرده‌اند این طرح در دو فاز در حال اجراست، اما هنوز آثار ملموسی از ورود آب این طرح به خراسان جنوبی مشاهده نمی‌کنیم و مردم استان همچنان با کمبود آب دست‌وپنجه نرم می‌کنند.

بحران آب، معیشت روستاییان را تهدید می‌کند

عضو هیئت‌رئیسه شورای عالی استان‌ها با اشاره به پیامدهای اقتصادی بحران آب گفت: در گذشته بسیاری از ساکنان این روستاها از طریق کشاورزی و باغداری امرار معاش می‌کردند، اما با کاهش منابع آب، تولید آنها نیز با مشکل مواجه شده است.

وی افزود: خراسان جنوبی قطب تولید محصولاتی مانند زرشک، عناب و زعفران است و این محصولات تا حدودی با اقلیم استان سازگار و کم‌آب‌بر هستند، اما حتی این محصولات نیز از بحران آب در امان نمانده‌اند. فنودی با بیان اینکه برخی باغداران مجبور به خرید آب شده‌اند، گفت: خود من باغ زرشک داشتم و اکنون برای آبیاری مجبور به خرید آب هستم، هزینه هر تانکر آب حدود ۲ میلیون تومان است و برای یک باغ با حدود ۱۰۰ نهال نیز چندین تانکر آب مورد نیاز است.

مهاجرت از روستاهای مرزی شدت گرفته است

وی ادامه داد: زمانی مردم روستاهای استان از کشاورزی و باغداری زندگی خود را تأمین می‌کردند، اما اکنون برخی روستاها تخلیه شده‌اند و تعدادی از ساکنان نیز به مرکز استان یا دیگر استان‌ها مهاجرت کرده‌اند.

فنودی با اشاره به وضعیت روستاهای مرزی اظهار کرد: خراسان جنوبی دارای چهار شهرستان مرزی نهبندان، درمیان، سربیشه و زیرکوه است و حدود ۳۳۰ کیلومتر مرز مشترک با افغانستان دارد.