قیمت دلار توافقی - ۶ تیر ۱۴۰۵

مرور تیترها و گزارش‌های روزنامه‌های اقتصادی چهارشنبه ۲۸ مرداد ۱۴۰۵ نشان می‌دهد که موضوع صادرات و واردات، با فاصله قابل توجهی نسبت به سایر حوزه‌ها، در کانون توجه رسانه‌های مکتوب اقتصادی قرار گرفته است. روزنامه‌هایی مانند دنیای اقتصاد، تعادل، ایران، جهان صنعت، اقتصاد سرآمد و عصر اقتصاد هر کدام از زاویه‌ای به این موضوع حیاتی پرداخته‌اند. در حالی که تیتر یک روزنامه دنیای اقتصاد به «تولید در تنگنای تقاضا» اختصاص دارد، دیگر رسانه‌ها نیز گزارش‌های متعددی درباره کاهش صادرات غیرنفتی، چالش‌های بازگشت ارز حاصل از صادرات و سیاست‌های جدید تعرفه‌ای منتشر کرده‌اند که تصویر نسبتاً روشنی از وضعیت کنونی تجارت خارجی کشور ترسیم می‌کند. این گزارش به بررسی جزئیات این اخبار، تحلیل روندها و پاسخ به پرسش‌های اصلی کاربران درباره آینده تجارت ایران می‌پردازد. صادرات غیرنفتی؛ آمارهای نگران‌کننده در روزهای پایانی تابستان

یکی از محورهای اصلی گزارش‌های امروز، کاهش صادرات غیرنفتی کشور در ماه‌های اخیر است. بر اساس آخرین آمارهای منتشر شده، صادرات غیرنفتی ایران در چهار ماه ابتدای سال جاری با کاهش قابل توجهی نسبت به مدت مشابه سال قبل روبه‌رو شده است. به گفته نجفی‌عرب، رئیس کمیسیون صادرات و مدیریت واردات اتاق بازرگانی تبریز، صادرات غیرنفتی کشور در این مدت حدود ۱۲ میلیارد دلار بوده که در مقایسه با سال گذشته کاهش نشان می‌دهد.

این در حالی است که مجموع صادرات غیرنفتی ایران در سال ۱۴۰۴ با افزایش ۲۳ درصدی، وزنی بیش از ۶۶ میلیون تن و ارزشی بالغ بر ۲۵.۵ میلیارد دلار را به خود اختصاص داده بود. اما ادامه روند کاهشی در سال جاری، زنگ خطر را برای فعالان اقتصادی و سیاست‌گذاران به صدا درآورده است. برخی تحلیل‌ها این کاهش را ناشی از مشکلات بازگشت ارز صادراتی، کاهش تقاضای خارجی و همچنین محدودیت‌های تعرفه‌ای می‌دانند. واردات در مسیر کاهش؛ سیاست یا ضرورت؟

در سوی دیگر ماجرا، واردات کشور نیز روند کاهشی به خود گرفته است. روزنامه‌های اقتصادی امروز به این نکته اشاره دارند که کاهش واردات، اگرچه ممکن است در ظاهر به نفع تولید داخلی تمام شود، اما در عمل تأمین کالاهای اساسی و نهاده‌های تولید را با چالش مواجه کرده است. به گزارش برخی رسانه‌ها، واردات کالاهای اساسی، دارو و نهاده‌های تولید همچنان در اولویت اقتصاد کشور قرار دارد، اما کاهش کلی حجم واردات نشان از تغییر رویکرد در سیاست‌های تجاری یا کمبود منابع ارزی دارد.

در همین راستا، رییس‌کل گمرک ایران از ارسال لایحه‌ای به مجلس برای تسهیل واردات کالا خبر داده است. این لایحه که با هدف تسهیل فرآیندهای وارداتی و مشابه دوران جنگ طراحی شده، نشان از عزم دولت برای مدیریت بهتر بازار کالا در شرایط تحریمی دارد. همچنین، خبر موافقت وزارت صنعت، معدن و تجارت با تخصیص سهمیه واردات تلفن همراه از دیگر موضوعات مرتبط با واردات است که در روزنامه‌های امروز بازتاب داشته است. چالش بزرگ: بازگشت ارز حاصل از صادرات

شاید مهم‌ترین و داغ‌ترین موضوعی که روزنامه‌های اقتصادی امروز به آن پرداخته‌اند، مسئله بازگشت ارز حاصل از صادرات باشد. طبق گزارش‌ها، نرخ بازگشت ارز حاصل از صادرات تا پایان مردادماه سال جاری ۶۰ درصد تعیین شده است و از ابتدای شهریورماه تا اطلاع ثانوی این نرخ به ۷۰ درصد افزایش خواهد یافت. این تغییر نشان از جدی‌تر شدن سیاست‌های نظارتی بر بازگشت ارز به چرخه اقتصادی کشور دارد.

آمارهای منتشر شده در این زمینه بسیار قابل توجه است. به گفته مسئولان، از سال ۱۳۹۷ تا ۵ مردادماه ۱۴۰۵، در مجموع ۱۲۸ میلیارد و ۷۳۷ میلیون دلار ارز حاصل از صادرات غیرنفتی به چرخه رسمی اقتصاد کشور بازنگشته است. این رقم نجومی نشان‌دهنده شکاف عمیق بین صادرات و بازگشت ارز به کشور است که یکی از عوامل اصلی بی‌ثباتی بازار ارز و کاهش توان وارداتی کشور محسوب می‌شود.

نکته مثبت اما، افزایش بازگشت ارز در ماه‌های اخیر است. ارز بازگشتی صادراتی از حدود ۲ میلیارد دلار در آذر ۱۴۰۴ به بیش از ۴ میلیارد دلار در بهمن ماه افزایش یافت که نشان از تأثیر مثبت سیاست‌های تشویقی و نظارتی دارد. تغییرات تعرفه‌ای؛ گامی به سوی اصلاح ساختار تجارت

روزنامه‌های اقتصادی امروز به اصلاحات تعرفه‌ای سال ۱۴۰۵ نیز پرداخته‌اند. دفتر مقررات صادرات و واردات سازمان توسعه تجارت ایران، دستورالعمل اصلاحات تعرفه‌ای سال ۱۴۰۵ را به گمرک ایران ابلاغ کرده است. این اصلاحات که بر اساس آن صورت گرفته، می‌تواند تأثیر قابل توجهی بر سبد کالاهای صادراتی و وارداتی کشور داشته باشد.

همچنین، در راستای تقویت صادرات محصولات دانش‌بنیان و فناورانه، کارگروه بازگشت ارز حاصل از صادرات، فهرست کدهای تعرفه‌های مشمول رفع تعهد ارزی را به‌روزرسانی کرده است. این اقدام نشان از عزم دولت برای حمایت از صادرات غیرنفتی با ارزش افزوده بالا دارد. جدول خلاصه مهم‌ترین اخبار اقتصادی امروز موضوع جزئیات کلیدی وضعیت / تاریخ صادرات غیرنفتی حدود ۱۲ میلیارد دلار در ۴ ماه ابتدایی ۱۴۰۵ کاهش نسبت به سال قبل واردات کالاهای اساسی اولویت تأمین کالاهای اساسی، دارو و نهاده‌های تولید در دستور کار بازگشت ارز صادراتی نرخ فعلی ۶۰٪ تا پایان مرداد، افزایش به ۷۰٪ از شهریور تغییر از شهریور ۱۴۰۵ ارز بازگشتی از صادرات از ۲ میلیارد دلار (آذر ۱۴۰۴) به بیش از ۴ میلیارد دلار (بهمن) رشد قابل توجه ارز بازنگشته به کشور مجموعاً ۱۲۸.۷ میلیارد دلار از سال ۱۳۹۷ تا ۵ مرداد ۱۴۰۵ چالش بزرگ اقتصادی اصلاحات تعرفه‌ای ابلاغ دستورالعمل اصلاحات تعرفه‌ای سال ۱۴۰۵ به گمرکات در حال اجرا واردات تلفن همراه موافقت وزارت صمت با تخصیص سهمیه واردات خبر مثبت برای بازار لایحه تسهیل واردات ارسال لایحه به مجلس برای تسهیل واردات کالا مانند دوران جنگ در دست بررسی تیتر یک دنیای اقتصاد «تولید در تنگنای تقاضا» امروز، ۲۸ مرداد ۱۴۰۵ مناطق آزاد تأکید بر افزایش سهم صادرات از ۲٪ به ۴٪ هدف بلندمدت همکاری با عراق ثبت صادرات ۱۲ میلیارد دلاری و سفر معنادار رئیس تیم مذاکره‌کننده تحول در روابط تجاری صادرات و واردات در تیتر روزنامه‌های امروز

مرور تیترهای روزنامه‌های اقتصادی چهارشنبه ۲۸ مرداد ۱۴۰۵ نشان می‌دهد که هر کدام از زاویه‌ای به موضوع پرداخته‌اند:

روزنامه دنیای اقتصاد با تیتر یک «تولید در تنگنای تقاضا» به رابطه تنگاتنگ تولید و تقاضا اشاره کرده و از زاویه کاهش تقاضا به موضوع پرداخته است.

روزنامه ایران در شماره امروز خود به موضوعات مختلفی از جمله «بورس پشت دروازه ۶ میلیون واحد» و «ایران چگونه معادله منطقه را تغییر دهد؟» پرداخته است. این نشان می‌دهد که موضوع صادرات و واردات در کنار سایر مسائل کلان اقتصادی، از جمله بازار سرمایه و سیاست خارجی، مورد توجه قرار گرفته است.

روزنامه جهان صنعت با تیترهای «صنعت در تنگنای تورم و رکود» و «کالابرگ در تنگنای تورم» به پیامدهای شرایط اقتصادی بر صنعت و معیشت مردم پرداخته است.

روزنامه تعادل به موضوعات مرتبط با قرارگاه خاتم و تردد در تنگه هرمز اشاره داشته که می‌تواند بر تجارت خارجی و صادرات نفتی تأثیرگذار باشد.

روزنامه عصر اقتصاد از سفر معنادار رئیس تیم مذاکره‌کننده ایران به عراق و برنامه‌ای برای افزایش قیمت بنزین نوشته است که هر دو به طور غیرمستقیم بر معادلات تجاری و صادرات تأثیر دارند. تحلیل: چرا صادرات و واردات در کانون توجه قرار گرفته است؟

دلایل متعددی باعث شده که موضوع صادرات و واردات به محور اصلی گزارش‌های روزنامه‌های اقتصادی امروز تبدیل شود:

۱. کاهش محسوس صادرات غیرنفتی در چهار ماه ابتدایی سال که نگرانی‌هایی درباره تداوم این روند ایجاد کرده است.

۲. چالش بازگشت ارز حاصل از صادرات با رقم نجومی ۱۲۸ میلیارد دلار ارز بازنگشته که یکی از اصلی‌ترین معضلات اقتصاد کشور محسوب می‌شود.

۳. تغییر نرخ بازگشت ارز از ۶۰ به ۷۰ درصد که نشان از عزم جدی دولت برای شفاف‌سازی و نظارت بیشتر بر گردش ارز دارد.

۴. اصلاحات تعرفه‌ای جدید که می‌تواند ساختار تجارت خارجی کشور را متحول کند.

۵. همزمانی با مذاکرات سیاسی و تحولات منطقه از جمله مذاکرات هرمز و سفر هیأت‌های اقتصادی به عراق که بر آینده تجارت تأثیرگذار است. سوالات متداول کاربران مهم‌ترین خبر اقتصادی امروز درباره صادرات و واردات چیست؟

کاهش صادرات غیرنفتی به حدود ۱۲ میلیارد دلار در ۴ ماه ابتدایی سال و چالش بازگشت ۱۲۸ میلیارد دلار ارز حاصل از صادرات، مهم‌ترین اخبار امروز هستند. نرخ بازگشت ارز صادراتی چقدر است و چه تغییری کرده است؟

نرخ بازگشت ارز حاصل از صادرات تا پایان مردادماه ۱۴۰۵، ۶۰ درصد است و از ابتدای شهریورماه به ۷۰ درصد افزایش خواهد یافت. چرا صادرات غیرنفتی ایران کاهش یافته است؟

دلایل متعددی از جمله مشکلات بازگشت ارز، کاهش تقاضای خارجی، محدودیت‌های تعرفه‌ای و شرایط تحریمی در کاهش صادرات غیرنفتی مؤثر بوده است. چه تغییراتی در تعرفه‌های صادرات و واردات اعمال شده است؟

دفتر مقررات صادرات و واردات سازمان توسعه تجارت، دستورالعمل اصلاحات تعرفه‌ای سال ۱۴۰۵ را به گمرکات ابلاغ کرده است. آیا واردات کالاهای اساسی با مشکل مواجه شده است؟

واردات کالاهای اساسی، دارو و نهاده‌های تولید همچنان در اولویت است، اما کاهش کلی حجم واردات نشان از چالش‌هایی در تأمین منابع ارزی دارد. وضعیت همکاری‌های تجاری ایران با عراق چگونه است؟

ثبت صادرات ۱۲ میلیارد دلاری به عراق و سفر معنادار رئیس تیم مذاکره‌کننده ایران به این کشور، نشان از تحول در روابط تجاری دو کشور دارد. اصلاحات تعرفه‌ای چه تأثیری بر بازار خواهد داشت؟

این اصلاحات می‌تواند سبد کالاهای صادراتی و وارداتی را تغییر دهد و به حمایت از محصولات دانش‌بنیان و فناورانه کمک کند. آینده تجارت خارجی در گرو تصمیمات امروز

با توجه به گزارش‌های امروز روزنامه‌های اقتصادی، به نظر می‌رسد سال ۱۴۰۵ سالی سرنوشت‌ساز برای تجارت خارجی ایران خواهد بود. کاهش صادرات غیرنفتی، چالش بازگشت ارز و اصلاحات تعرفه‌ای سه ضلع مثلثی هستند که آینده اقتصاد ایران را رقم خواهند زد.

موفقیت در مدیریت بازگشت ارز صادراتی و افزایش سهم صادرات غیرنفتی می‌تواند کمک شایانی به ثبات اقتصادی و کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی کند. از سوی دیگر، تسهیل واردات کالاهای اساسی و نهاده‌های تولید برای کنترل تورم و حمایت از تولید داخلی ضروری است.

در نهایت، همکاری‌های تجاری با کشورهای همسایه به ویژه عراق، مدیریت تنش‌های ژئوپلیتیکی و استفاده بهینه از ظرفیت مناطق آزاد می‌تواند به بهبود تراز تجاری و افزایش صادرات کمک کند. اما تحقق این اهداف، نیازمند اراده جدی، برنامه‌ریزی دقیق و همکاری همه بخش‌های اقتصادی است. بیشتر بخوانید زنگ خطر در بازار انرژی؛ نفت برنت بعد از جهش ۸ درصدی سقوط کرد | مذاکرات پشت پرده تنگه هرمز قیمت‌ها را شوکه کرد + پیش‌ بینی جدید (تاریخ:جمعه ۹ مرداد ۱۴۰۵) اعلام فوری جدول خاموشی برق امروز سه‌ شنبه ۲۷ مرداد ۱۴۰۵ در استان‌های گرمسیر | زنگ خطر قرمز در شبکه برق؛ ساعات اوج بار رکورد زد؛ آیا این سناریوی ترسناک تا پایان هفته ادامه دارد؟ راز جدول پشت پرده چیست؟ خبری که بازار انرژی را غافلگیر کرد | قیمت نفت آماده تغییر مسیر است؟ | پیش ‌بینی مهم ۲۴ ساعت آینده | آیا بنزین فردا ارزان‌تر در پمپ می‌زنیم؟ قیمت برنج ایرانی امروز ۸ مرداد ۱۴۰۵ | سقف‌شکنی باورنکردنی کیسه‌های ۱۰ کیلویی؛ چرا سفره‌ها در آستانه یک شوک بزرگ قرار گرفتند؟ + پیش‌بینی قیمت ۵۰ مدل(تاریخ:پنجشنبه ۸ مرداد ۱۴۰۵) آزادسازی ۲۵ میلیارد دلاری دارایی‌های ایران؛ این پول به جیب مردم می‌رسد یا نه؟ (۸ تیر ۱۴۰۵)

در بازار ارز روز گذشته اگرچه برخی صرافی‌ها همچنان نرخ فروش اسکناس دلار را در محدوده ۱۸۳هزار تومان اعلام می‌کردند، عرضه اسکناس در این صرافی‌ها محدود بود؛ به طوری که بیشتر آنها نیز به دلیل تعطیلی یا اختلال در سیستم، فروشی انجام نمی‌دادند. در مقابل، در صرافی‌هایی که خدمات ارزی ارائه می‌کردند، نرخ فروش اسکناس دلار در محدوده ۱۸۶ تا ۱۸۸هزار تومان قرار گرفت و حداقل نرخ خرید نیز به حدود ۱۸۵هزار تومان رسید. این تفاوت قیمت و محدودیت عرضه در صرافی‌های بزرگ، موجب رونق بیشتر معاملات خارج از صرافی شد. تتر در کانال ۱۸۹هزار تومان باقی ماند

با احتساب نرخ ۱۸۶هزار تومان برای اسکناس دلار در روز گذشته، این ارز نسبت به ‌روز سه‌شنبه حدود ۲هزار تومان، معادل بیش از یک‌درصد، افزایش قیمت داشت.

نرخ تتر نیز روز گذشته با ورود به کانال ۱۸۹هزار تومان به سطوحی بازگشت که آخرین بار در ۱۴مردادماه مشاهده شده بود. این رمزارز از ۱۵مرداد تا بامداد ۲۸مرداد عمدتا در محدوده پایین‌تر از ۱۸۸هزار تومان معامله می‌شد و حتی تا کانال ۱۸۴هزار تومان نیز عقب‌نشینی کرده بود. با این حال، از بعدازظهر ۲۷مرداد روند صعودی جدید تتر آغاز شد و قیمت آن در معاملات روز گذشته تا حدود ۱۸۹هزار و ۵۰۰ تومان پیش رفت. در بازار طلا نیز روند صعودی روزهای اخیر ادامه یافت. قیمت هر گرم طلای ۱۸عیار ظهر روز چهارشنبه با رشد ۱.۴درصدی نسبت به ‌روز سه‌شنبه به ۱۹‌میلیون و ۴۹۸هزار تومان رسید. نرخ ثبت‌شده برای این فلز در روز گذشته بالاترین سطح از ۲۷ اردیبهشت‌ماه تاکنون بود؛ در آن روز هر گرم طلای ۱۸عیار ۱۹‌میلیون و ۷۳۰هزار تومان قیمت داشت، درحالی‌که نرخ دلار ۱۸۰هزار تومان بود.  سکه طلای طرح جدید با رسیدن به ۱۹۴‌میلیون تومان، به بالاترین سطح از ۲۷مردادماه تاکنون رسید. نیم‌سکه نیز با یک‌میلیون تومان افزایش نسبت به ‌روز سه‌شنبه در قیمت ۹۸‌میلیون تومان معامله شد که بالاترین قیمت آن از ابتدای خردادماه تاکنون محسوب می‌شود. ربع‌سکه در معاملات ظهر روز گذشته ۵۳‌میلیون و ۵۰۰ هزار تومان قیمت داشت. روز گذشته، افزایش قیمت طلا در معاملات بعدازظهر با رشد بهای جهانی فلز زرد تقویت شد. عقب‌نشینی بازده اوراق به کمک طلا آمد

در بازار جهانی، طلا روز چهارشنبه در محدوده پایین‌تر از ۴۴۰۰ دلار نوسان داشت، اما با کاهش فشار فروش در بازار اوراق و عقب‌نشینی بازدهی اوراق خزانه‌داری آمریکا، بخشی از افت روز سه‌شنبه را جبران کرد و به بالای این سطح بازگشت. با این حال، قیمت طلا تا زمان نگارش این گزارش همچنان با مقاومت مهم ۴۵۰۰ دلار مواجه است. روز سه‌شنبه افزایش بازده اوراق بلندمدت آمریکا و سایر اقتصادهای بزرگ به بالاترین سطوح چند دهه اخیر، فشار زیادی به فلز زرد وارد کرده بود. بازده اوراق ۳۰ساله خزانه‌داری آمریکا در آن روز به بالاترین سطح از سال ۲۰۰۷ رسید و بازده اوراق ۱۰ساله نیز به حدود ۴.۷۴درصد افزایش یافت. افزایش بازده اوراق، هزینه فرصت نگهداری طلا را بالا می‌برد و از جذابیت این فلز به‌عنوان دارایی بدون بازده می‌کاهد. روز چهارشنبه اما بخشی از این فشار کاهش یافت. بازده اوراق ۳۰ ساله از اوج حدود ۵.۳۲۷درصدی روز سه‌شنبه عقب نشست و به حدود ۵.۲۱۹درصد رسید. بازده اوراق ۱۰ساله نیز به حدود ۴.۶۲۵درصد کاهش یافت. همزمان، تضعیف دلار و کاهش انتظارات درباره افزایش نرخ بهره فدرال‌رزرو نیز از قیمت طلا حمایت کرد. اثر دوگانه بدهی دولت برای طلا

روز گذشته، همزمان با حراج ۱۶میلیارد دلاری اوراق ۲۰ ساله خزانه‌داری آمریکا، این وزارتخانه اعلام کرد حجم عملیات بازخرید اوراق بلندمدت خود را از ۲ میلیارد دلار به حداقل ۴میلیارد دلار در هر عملیات افزایش خواهد داد. اعلام افزایش بازخرید اوراق بلندمدت از سوی خزانه‌داری آمریکا به کاهش بازده اوراق در معاملات روز چهارشنبه کمک کرد؛ موضوعی که در کنار تضعیف دلار، از قیمت طلا حمایت کرد.در مقابل، حراج ۱۶ میلیارد دلاری اوراق ۲۰ ساله توجه سرمایه‌گذاران را به هزینه تأمین مالی دولت معطوف کرد. 

بازار اوراق همچنان یکی از عوامل مهم تعیین‌کننده مسیر طلاست. افزایش نیاز دولت آمریکا به استقراض و انتشار اوراق بلندمدت، در شرایطی که بازده این اوراق در سطوح بالایی قرار دارد، نگرانی‌ها درباره کسری بودجه، تورم آینده و هزینه تامین مالی دولت را افزایش داده است. در کوتاه‌مدت، افزایش عرضه اوراق در صورت رشد بازده می‌تواند برای طلا منفی باشد؛ اما تداوم نگرانی درباره افزایش بدهی و پایداری مالی دولت آمریکا می‌تواند در میان‌مدت تقاضا برای طلا را به‌عنوان دارایی مستقل از اعتبار دولت‌ها تقویت کند. از همین رو، مسیر بازار اوراق در روزهای آینده برای معامله‌گران طلا اهمیت ویژه‌ای خواهد داشت. بازار طلا در انتظار داده‌های بیشتر

با وجود رشد بیش از ۳ درصدی قیمت جهانی طلا، کارشناسان معتقدند معامله‌گران در روز چهارشنبه در انتظار داده‌های بیشتر بودند. شامگاه چهارشنبه موعد انتشار صورت‌جلسه نشست ژوئیه فدرال‌رزرو است. این صورت‌جلسه می‌تواند تصویر دقیق‌تری از دیدگاه اعضای بانک مرکزی آمریکا درباره مسیر نرخ بهره، تورم و بازار کار ارائه کند. همچنین، سخنرانی کوین وارش، رئیس فدرال‌رزرو، در نشست سالانه جکسون‌هول مورد توجه بازار خواهد بود. این نشست از ۲۷ تا ۲۹ اوت برگزار می‌شود و سخنرانی وارش در ۲۸ اوت می‌تواند سرنخ‌های تازه‌ای درباره مسیر سیاست پولی در ماه‌های باقی‌مانده سال ارائه کند. البته در قیمت روز گذشته طلای جهانی نگرانی‌های تورمی ناشی از افزایش قیمت نفت نیز حضور داشت. معامله‌گران معتقدند آمریکا و ایران نشانه‌های چندانی از دستیابی به توافق برای پایان دادن به درگیری‌ها و بازگشایی تنگه هرمز در کوتاه‌مدت بروز نمی‌دهند. رئیس‌جمهور آمریکا اعلام کرد در حال مذاکره با تهران نیست و همزمان، حملات به کشتی‌ها در تنگه هرمز تشدید شده است. 

در مجموع، بازار طلای داخلی در شرایطی روز چهارشنبه به روند صعودی خود ادامه داد که هم نرخ دلار و تتر افزایش یافت  و هم قیمت جهانی طلا پس از افت روز سه‌شنبه بخشی از کاهش خود را جبران کرد. این مطلب برایم مفید است 0 نفر این مطلب را پسندیده اند کپی شد

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از پایگاه اطلاع رسانی دولت، عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی، شامگاه چهارشنبه در گفت‌وگوی ویژه خبری با تشریح اقدامات انجام‌شده برای افزایش تاب‌آوری اقتصاد ایران در برابر جنگ و تحریم، عملکرد بانک مرکزی در مدیریت شرایط موجود را قابل قبول ارزیابی کرد و گفت: با وجود محدودیت‌های گسترده در درآمدهای ارزی و فشارهای ناشی از تحریم و جنگ، برنامه‌ریزی‌های لازم برای تأمین نیازهای اساسی کشور انجام شده است.

بریکس باید همکاری‌های مالی را عملیاتی کند

همتی با اشاره به حضور خود در اجلاس بریکس اظهار کرد: اهمیت این مجموعه برای ایران از آن جهت است که کشورهایی مانند هند، روسیه، چین، برزیل و آفریقای جنوبی از شرکای مهم تجاری و سیاسی کشورمان به شمار می‌روند.

وی افزود: اگر دیدگاه‌ها و ایده‌های مطرح‌شده در بریکس به مرحله اجرا برسد، می‌تواند آثار مهمی برای کشورهای عضو داشته باشد. از همین رو، در این اجلاس بر ضرورت حرکت بریکس از مرحله طرح ایده‌ها به سمت عملیاتی کردن آنها تأکید کردم.

رئیس کل بانک مرکزی ادامه داد: یکی از موضوعاتی که مطرح کردم، ایجاد یک «کریدور مالی» میان اعضای بریکس بود؛ همان‌گونه که در حوزه حمل‌ونقل و ژئوپلیتیک کریدورهای مختلف ایجاد می‌شود، می‌توان در حوزه مالی نیز سازوکاری طراحی کرد که کشورها از طریق آن مبادلات خود را با استفاده از دارایی‌ها و ابزارهای مالی خود انجام دهند و وابستگی به ارز کشورهای خارج از این مجموعه را کاهش دهند.

همتی این ایده را قابل اجرا دانست و گفت: ایجاد چنین سازوکاری می‌تواند زمینه توسعه مبادلات تجاری و تقویت اقتصاد کشورهای عضو بریکس را فراهم کند.

وی همچنین از دیدار با رؤسای بانک‌های مرکزی هند، روسیه و چین در حاشیه اجلاس خبر داد و گفت: مذاکرات انجام‌شده مثبت بود و توافقات مناسبی شکل گرفت. در حال پیگیری توافق‌های دوجانبه و سه‌جانبه میان اعضای بریکس هستیم تا همکاری‌های بانکی، مالی و تجاری توسعه پیدا کند.

عراق برای پرداخت مطالبات ایران قول همکاری داده است

همتی با اشاره به سفر اخیر خود به عراق اظهار کرد: روابط سیاسی و اقتصادی ایران و عراق مناسب است و پیش از جنگ، حدود 12 میلیارد دلار صادرات به این کشور داشتیم که حدود چهار میلیارد دلار آن مربوط به صادرات دولتی شامل گاز، برق و حوزه‌های مرتبط و هشت میلیارد دلار نیز مربوط به بخش خصوصی بود.

وی یکی از مشکلات صادرکنندگان ایرانی را تفاوت تعرفه‌ها و نرخ ارز در عراق عنوان کرد و افزود: این مسائل قدرت رقابت صادرکنندگان ایرانی را کاهش داده است و مذاکراتی با وزیران دارایی و تجارت عراق برای یافتن راهکارهای مناسب در جریان است.

رئیس کل بانک مرکزی درباره مطالبات ایران از عراق نیز گفت: دولت عراق وعده داده است موضوع مطالبات ایران را بررسی و برای آن اقدام کند. البته عراق نیز با مشکلاتی مواجه است که از جمله آنها می‌توان به شرایط ناشی از بسته بودن تنگه هرمز و کند شدن پرداخت حقوق کارکنان از محل درآمدهای نفتی در چند ماه اخیر اشاره کرد.

همتی درباره منابع ایران در بانک‌های عراقی اظهار کرد: در خصوص تسهیل انتقال و استفاده از این منابع مذاکراتی انجام شده و انتظار داریم شرایط در این زمینه بهبود پیدا کند.

وی افزود: در دیدار با نخست‌وزیر عراق، موضوع استفاده از منابع بانک تجارت عراق (TBI) برای ایجاد پشتوانه ضمانت‌نامه پیمانکاران ایرانی فعال در این کشور مطرح شد که نخست‌وزیر عراق با آن موافقت و دستور مساعد صادر کرد.

تفاهم اسلام‌آباد از نظر اقتصادی به نفع ایران بود

رئیس کل بانک مرکزی در ادامه درباره وضعیت منابع ارزی ایران و ارقام مطرح‌شده در فضای مجازی اظهار کرد: درباره اعداد و ارقام منتشرشده نمی‌توان بر اساس شایعات اظهارنظر کرد. موضوع تفاهم اسلام‌آباد و آزادسازی منابع نیز بحثی مستقل است و منابعی که قرار بود بر اساس این تفاهم آزاد شود، تاکنون آزاد نشده است.

همتی با تأکید بر اینکه این تفاهم‌نامه از منظر اقتصادی به نفع کشور بود، گفت: برای تهیه و پیشبرد این توافق تلاش زیادی انجام شد و می‌توانست مبنای مناسبی برای تداوم همکاری‌ها باشد، اما به دلایلی در حال حاضر متوقف مانده است. امیدواریم با احیای آن، مذاکرات بر اساس منافع ملی ادامه پیدا کند.

وی افزود: دولت و شورای عالی امنیت ملی بر این موضوع تأکید دارند که اقدامات در این زمینه باید در چارچوب منافع ملی و با تأیید مقام معظم رهبری دنبال شود. آزادسازی منابع ایران نیز یکی از بندهای این تفاهم بود.

رئیس کل بانک مرکزی درباره مذاکرات انجام‌شده در قطر نیز توضیح داد: در آنجا توافق‌های اولیه‌ای برای قابل استفاده شدن مجموعاً 12 میلیارد دلار از منابع ایران انجام شده بود که شش میلیارد دلار آن منابع موجود در قطر و شش میلیارد دلار دیگر منابعی بود که در نقاط دیگر نگهداری می‌شد.

همتی ادامه داد: قرار بود قطر در مقابل این منابع، خط اعتباری در اختیار ایران قرار دهد تا امکان استفاده از منابع پیش از انتقال و آزادسازی کامل آنها فراهم شود. پس از اجرای نهایی توافق نیز امکان برداشت از منابع اصلی پیش‌بینی شده بود.

وی گفت: تفاهم‌های بانکی مربوط به این موضوع امضا شده و دو یادداشت تفاهم و قرارداد مهم نیز به امضا رسیده بود، اما بر اساس اطلاعاتی که از بخش اقتصادی دارم، تاکنون اقدام عملیاتی قابل توجهی در این زمینه انجام نشده است.

دولت در شرایط دشوار، کشور را به‌خوبی اداره کرده است

همتی با اشاره به محدودیت‌های صادرات نفت اظهار کرد: کاهش صادرات نفت یک واقعیت است و در گفت‌وگو با مقام‌های عراقی و قطری نیز مشخص است که شرایط درآمدهای نفتی آنها هم تحت تأثیر قرار گرفته است. ایران نیز با چنین محدودیتی روبه‌روست، اما دولت و بانک مرکزی از قبل برای مواجهه با این وضعیت برنامه‌ریزی کرده بودند.

وی تفاوت ایران با برخی کشورهای منطقه را در دسترسی به ذخایر ارزی عنوان کرد و افزود: کشورهایی مانند عراق و قطر به ذخایر بانک‌های مرکزی خود دسترسی دارند، اما بخشی از ذخایر ارزی ایران به دلیل تحریم‌های آمریکا مسدود شده و امکان استفاده مستقیم از آنها وجود ندارد.

رئیس کل بانک مرکزی با اشاره به تجربه مدیریت اقتصادی در سال‌های 1397 تا 1399 گفت: آن دوره نیز شرایط دشواری داشت، اما وضعیت کنونی از سال‌های پایانی دهه 90 سخت‌تر است. با این حال، معتقدم دولت در شرایط فعلی کشور را به‌خوبی مدیریت کرده است.

همتی ادامه داد: درآمدهای نفتی، مالیاتی، بیمه‌ای و سایر منابع دولت همگی تحت تأثیر شرایط موجود قرار گرفته‌اند و طبیعی است که این وضعیت بر اقتصاد کشور اثر بگذارد.

وی افزود: در برنامه‌ریزی‌های انجام‌شده برای دوره جنگ 40 روزه، تأمین ارز کالاهای اساسی و دارو در اولویت قرار گرفت. در پنج ماه نخست امسال، میزان تأمین ارز دارو و تجهیزات پزشکی حدود 30 درصد بیشتر از مدت مشابه سال گذشته بوده و تأمین ارز کالاهای اساسی و بخش کشاورزی نیز حدود هشت درصد کمتر از پنج ماهه سال قبل بوده است.

کمبود کالاهای اساسی در بازار وجود ندارد

رئیس کل بانک مرکزی با اشاره به اهمیت تقویت توان اقتصادی کشور اظهار کرد: بانک مرکزی باید به اندازه‌ای توانمند باشد که منابع مالی کشور به‌راحتی مسدود نشود و در صورت ایجاد محدودیت نیز بتواند منابع مورد نیاز را تأمین کند.

همتی با اشاره به وضعیت بازار گفت: برای ارزیابی شرایط اقتصادی باید به واقعیت‌های موجود توجه کرد. امروز در بازار کالاهای اساسی وجود دارد؛ هرچند قیمت‌ها افزایش یافته و مردم با مشکلات معیشتی مواجه هستند، اما از نظر تأمین کالاهای اساسی کمبود گسترده‌ای وجود ندارد.

وی افزود: بانک مرکزی و دولت از قبل برای چنین شرایطی برنامه‌ریزی کرده بودند و به همین دلیل توانستیم نیازهای اصلی کشور را تأمین کنیم.

جبران کاهش قدرت خرید مردم با تدبیر و آرامش

همتی با اشاره به گفت‌وگوهای خود با مردم و مشکلات اقتصادی آنها اظهار کرد: پس از جنگ، موضوع اشتغال جوانان اهمیت بیشتری پیدا کرده و در کنار آن باید برای بازسازی خسارت‌های ناشی از جنگ نیز منابع لازم پیش‌بینی شود.

وی گفت: در شرایطی که صادرات نفت تقریباً متوقف شده، برنامه‌ریزی‌های انجام‌شده باعث شده است منابع ارزی لازم برای تأمین کالاهای اساسی و دارو در اختیار کشور باشد.

رئیس کل بانک مرکزی افزود: در نامه‌ای به مقام معظم رهبری نیز تأکید کردم که از نظر تأمین دارو و کالاهای اساسی نگرانی وجود ندارد و دولت و بانک مرکزی مسئولیت تأمین آنها را بر عهده خواهند داشت.

همتی تحریم، محاصره، کاهش صادرات نفت و ناترازی بودجه را از جمله مهم‌ترین فشارهای واردشده بر اقتصاد ایران دانست و اظهار کرد: هر یک از این عوامل به تنهایی می‌تواند اقتصاد یک کشور را تحت فشار قرار دهد.

وی تأکید کرد: کاهش قدرت خرید مردم واقعیتی است که باید برای آن چاره‌اندیشی شود و با تدبیر و آرامش تلاش خواهیم کرد آثار این شرایط را جبران کنیم.

عملکرد بانک مرکزی در کنترل تورم قابل قبول است

رئیس کل بانک مرکزی با بیان اینکه حل همه مشکلات اقتصادی در اختیار این بانک نیست، گفت: سیاست‌های پولی، ارزی و اعتباری، تأمین ارز، نظارت بر بانک‌ها و تأمین مالی تولید در حوزه مسئولیت بانک مرکزی قرار دارد، اما نتیجه نهایی به شرایط عمومی اقتصاد و نحوه مدیریت کلان کشور نیز وابسته است.

همتی عملکرد بانک مرکزی را با توجه به امکانات موجود قابل قبول دانست و گفت: هدف اصلی، حرکت به سمت تورم تک‌رقمی و کنترل رشد نقدینگی است، هرچند محدودیت‌های بودجه‌ای و ارزی سال گذشته بانک مرکزی را ناچار کرد برای تأمین برخی نیازها نقدینگی بیشتری ایجاد کند.

وی درباره روند تورم نیز اظهار کرد: سرعت رشد تورم در ماه گذشته کاهش یافته است. البته این روند به‌سرعت متوقف نمی‌شود و ممکن است در مرداد و شهریور نیز برخی آثار هزینه‌ای، از جمله در بخش اجاره، نمایان شود، اما انتظار ندارم تورم امسال نسبت به ماه گذشته تفاوت چشمگیری داشته باشد.

رئیس کل بانک مرکزی افزود: برخلاف برخی پیش‌بینی‌ها، تاکنون شاهد وقوع ابرتورم نبوده‌ایم. افزایش قیمت کالاهای اساسی نیز تا حدی ناشی از حذف ارز ترجیحی و حرکت به سمت نرخ‌های آزاد بوده که آثار تورمی آن از قبل قابل پیش‌بینی بود.

همتی ادامه داد: افزایش تورم در ماه‌های فروردین تا خرداد تحت تأثیر فشار هزینه‌ها و افزایش انتظارات تورمی قرار گرفت. تصمیمات مرتبط با صنایع پتروشیمی و فولاد نیز در شکل‌گیری این موج مؤثر بود.

وی با تأکید بر اینکه مهار تورم مهم‌ترین وظیفه بانک مرکزی است، گفت: برای کنترل تورم اقداماتی از جمله تقویت محدودیت‌های ترازنامه‌ای بانک‌ها، برخورد با مدیران متخلف، افزایش محدودیت‌های بانکی، اصلاح نسبت سپرده قانونی و استفاده از ابزارهای نظارتی انجام شده است.

رشد نرخ ارز در ماه‌های اخیر حدود 16 درصد بوده است

همتی درباره سیاست بانک مرکزی در بازار ارز گفت: نوسانات روزانه و اخبار لحظه‌ای نباید مبنای ارزیابی سیاست ارزی قرار گیرد. آنچه برای سیاست‌گذار اهمیت دارد، روند نرخ ارز در میان‌مدت و بلندمدت است.

وی افزود: از ابتدای جنگ تاکنون و طی حدود شش ماه، نرخ ارز در بازار غیررسمی حدود 16 درصد افزایش داشته است. با وجود جنگ، تحریم نفتی، محاصره و سایر فشارها، نرخ ارز بیش از این میزان افزایش پیدا نکرده و این موضوع نشان‌دهنده مدیریت بازار در افق میان‌مدت و بلندمدت است.

رئیس کل بانک مرکزی تأکید کرد: سیاست بانک مرکزی، تزریق گسترده ارز برای کاهش مصنوعی قیمت نیست؛ بلکه هدف، مدیریت نوسانات و ایجاد ثبات در بازار است.

همتی درباره عرضه ارز به مردم نیز گفت: هر فرد می‌تواند با ارائه کارت ملی تا سقف هزار یورو از صرافی‌ها خریداری کند. برخلاف برخی ادعاها درباره «پاشش ارز»، آمارها نشان می‌دهد عرضه‌ها با نرخ توافقی صورت گرفته است.

وی ادامه داد: از دی‌ماه سال گذشته تاکنون حدود 1.7 میلیارد دلار ارز خریداری و حدود 300 میلیون دلار فروخته شده است. در نتیجه، حدود 1.4 میلیارد دلار به ذخایر اسکناس بانک مرکزی اضافه شده است.

تأمین مالی تولید و دارو در اولویت است

همتی درباره تأمین نقدینگی مورد نیاز تولیدکنندگان گفت: با تغییر نرخ ارز، نیاز واحدهای تولیدی به سرمایه در گردش افزایش قابل توجهی پیدا کرده است. از این رو، برای جلوگیری از آسیب جدی به تولید، تدابیری در زمینه تأمین مالی اتخاذ شده است.

وی افزود: در پنج ماه نخست امسال، شبکه بانکی حدود چهار هزار همت تسهیلات پرداخت کرده که حدود 72 تا 73 درصد آن به کسب‌وکارها و تأمین سرمایه در گردش اختصاص یافته است.

رئیس کل بانک مرکزی درباره صنعت دارو نیز اظهار کرد: تاکنون 150 همت نقدینگی برای شرکت‌های دارویی تأمین شده و برنامه‌ریزی شده است این رقم تا پایان سال به 300 همت برسد تا تولید و توزیع دارو بدون وقفه انجام شود.

همتی از توسعه روش‌های تأمین مالی زنجیره‌ای نیز خبر داد و گفت: اوراق گام، برات الکترونیکی و فاکتورینگ سه ابزار اصلی این حوزه هستند که از سال 1399 پایه‌گذاری شده‌اند. حجم تأمین مالی از این مسیر در پنج ماه نخست سال گذشته حدود 11 همت بود که در پنج ماهه امسال به حدود 180 همت افزایش یافته است.

وی افزود: هدف‌گذاری بانک مرکزی این است که تا پایان سال حدود 700 همت از طریق ابزارهای تأمین مالی زنجیره‌ای در اختیار بخش تولید قرار گیرد.

رئیس کل بانک مرکزی در عین حال گفت: مشکل واحدهای تولیدی در زمینه نقدینگی ریالی تا حد زیادی قابل مدیریت است، اما محدودیت ارزی همچنان وجود دارد. میزان ارزی که در پنج ماه نخست امسال برای صنایع تأمین شده، نسبت به مدت مشابه سال گذشته حدود 30 درصد کاهش یافته است و این مسئله می‌تواند دسترسی برخی واحدها به مواد اولیه را دشوار کند.

همتی افزود: تلاش می‌کنیم با استفاده از منابع موجود در خارج از کشور و ظرفیت‌های مختلف، ارز مورد نیاز صنایع را تأمین کنیم تا بخشی از این مشکلات تا پایان تابستان کاهش پیدا کند.

منابع کالابرگ بدون اتکا به چاپ پول تأمین می‌شود

رئیس کل بانک مرکزی درباره تأمین اعتبار مورد نیاز کالابرگ اظهار کرد: حمایت از معیشت مردم در اولویت دولت قرار دارد و در جلسات اخیر نیز موضوع تأمین منابع این طرح مورد بررسی قرار گرفته است.

وی گفت: برآوردها نشان می‌دهد اجرای طرح کالابرگ به حدود 87 همت منابع ماهانه نیاز دارد. پیش از عید و تا فروردین‌ماه نیز حدود 2.5 میلیارد دلار از منابع صندوق توسعه ملی برای اجرای این طرح اختصاص یافت و کالابرگ به مدت چهار ماه اجرا شد.

همتی ادامه داد: پس از آغاز جنگ و تشدید محدودیت‌های تجاری و حمل‌ونقلی، درآمدهای ارزی و غیرارزی کشور تحت تأثیر قرار گرفت. کاهش درآمدهای مالیاتی نیز موجب شد منابع بودجه به‌طور کامل تحقق پیدا نکند.

وی تأکید کرد: منابع مورد نیاز کالابرگ نباید از طریق چاپ پول تأمین شود، زیرا چنین اقدامی می‌تواند فشار تورمی ایجاد کند. به همین دلیل دولت در حال بررسی روش‌های جایگزین برای تأمین منابع این طرح است.

رئیس کل بانک مرکزی افزود: در خصوص افزایش اعتبار کالابرگ نیز پیشنهاد شده است سهم بیشتری از افزایش اعتبار به دهک‌های کم‌درآمد اختصاص پیدا کند. در دولت این موضوع در دست بررسی است که افزایش اعتبار برای همه دهک‌ها یکسان باشد یا دهک‌های پایین از افزایش بیشتری برخوردار شوند.

همتی خاطر نشان کرد: هدف این است که منابع مورد نیاز تا پایان سال تأمین شود و افزایش اعتبار کالابرگ نیز به شکل عادلانه اجرا شود.

مردم درباره تأمین ارز دارو و کالاهای اساسی نگرانی نداشته باشند

رئیس کل بانک مرکزی درباره وضعیت تأمین ارز در دوره جنگ و پس از آن گفت: با جابه‌جایی منابع و انجام برنامه‌ریزی‌های لازم، دسترسی به منابع مورد نیاز افزایش یافته تا در تأمین ارز دارو، کالاهای اساسی و سایر نیازهای حیاتی کشور با مشکل مواجه نشویم.

وی افزود: در ماه‌های آینده نیز از نظر تأمین این اقلام مشکل خاصی پیش‌بینی نمی‌شود و نگرانی اصلی مربوط به کسری منابع برای برخی هزینه‌ها از جمله کالابرگ است که برای آن نیز راهکارهایی در نظر گرفته شده است.

همتی درباره نرخ ارز نیز گفت: تلاش شده است نرخ ارز در محدوده‌ای مدیریت شود که امکان حفظ آن وجود داشته باشد. کاهش سرعت رشد نرخ ارز و تورم می‌تواند به کاهش انتظارات تورمی کمک کند و امیدواریم ابزارهای جدید بانک مرکزی نیز این روند را تقویت کنند.

هدف دولت، تثبیت اقتصاد و حرکت به سمت بهبود است

همتی درباره برنامه دولت برای اقتصاد کشور اظهار کرد: نخستین هدف باید جلوگیری از بدتر شدن شرایط موجود باشد و در مرحله بعد باید برای جبران خسارت‌ها و ایجاد ظرفیت‌های جدید اقدام کرد.

وی حفظ وضعیت موجود را مهم‌ترین اولویت فعلی دانست و افزود: هر میزان که منابع مالی و امکانات اجازه دهد، برای توسعه ظرفیت‌های اقتصادی نیز تلاش خواهد شد.

رئیس کل بانک مرکزی درباره برخی اخبار منتشرشده در فضای رسانه‌ای درباره ورود هواپیما برای انتقال طلا و موارد مشابه نیز گفت: نباید به این اخبار توجه زیادی کرد، زیرا بخش قابل توجهی از آنها بیشتر جنبه خبرسازی رسانه‌ای دارد. کشور برای تأمین منابع خود از روش‌های مختلف استفاده می‌کند.

همتی تأکید کرد: منظور از این روش‌ها استفاده از رمزارز نیست. برخی مقام‌های آمریکایی ادعا کرده‌اند که رمزارزهای ایران را مسدود کرده‌اند، در حالی که بانک مرکزی در این حوزه فعالیتی ندارد.

وی در پایان گفت: تأمین ارز به‌صورت شفاف و از مسیر مرکز مبادله ارز انجام می‌شود و همین مسیر ادامه خواهد داشت. تلاش بانک مرکزی و دولت این است که ابتدا ثبات اقتصادی حفظ شود و سپس کشور در مسیر بهبود شرایط اقتصادی حرکت کند.

کد مطلب 6921878

قیمت نفت برنت در معاملات امروز (چهارشنبه ۲۸ مرداد ۱۴۰۵) با چهارمین افزایش پیاپی به ۹۱٫۵۳ دلار در هر بشکه رسید. نفت خام وست تگزاس اینترمدیت نیز با افزایش به ۸۵٫۴۷ دلار در هر بشکه معامله شد. این افزایش قیمت در حالی رخ داده که تنش‌های نظامی و دیپلماتیک در تنگه هرمز به اوج خود رسیده و تردد نفتکش‌ها در این آبراه استراتژیک به شدت کاهش یافته است. پایان آتش‌بس موقت میان آمریکا و ایران در روز دوشنبه و اظهارات ضدونقیض مقامات دو کشور درباره وضعیت تنگه هرمز، بازارهای جهانی نفت را در وضعیت بی‌سابقه‌ای از ابهام قرار داده است. قیمت نفت برنت و سایر شاخص‌های نفتی در ۲۸ مرداد ۱۴۰۵

قیمت نفت برنت در معاملات امروز با افزایش ۲۶ سنتی (۰٫۲۹ درصد) نسبت به روز گذشته به ۹۱٫۲۸ دلار رسید. برخی منابع نیز قیمت نفت برنت را ۹۱٫۵۳ دلار و حتی ۹۱٫۹۰ دلار گزارش کرده‌اند. نفت خام وست تگزاس اینترمدیت (WTI) نیز با افزایش ۳۷ سنتی به ۸۵٫۳۱ دلار در هر بشکه رسید. هر دو شاخص نفتی در روز سه‌شنبه در بالاترین سطح خود از ۲۴ جولای (۲ مرداد) بسته شده بودند.

نکته قابل توجه آنکه قیمت نفت برنت در روزهای اخیر روندی صعودی به خود گرفته و نسبت به روز ۷ اوت (۱۶ مرداد) حدود ۱۰ درصد افزایش یافته است. این افزایش چشمگیر در حالی ثبت شده که قیمت نفت برنت در اوایل ماه اوت و همزمان با خوش‌بینی نسبت به توافق احتمالی آمریکا و ایران، تا حدود ۸۰ دلار نیز کاهش یافته بود. تنگه هرمز؛ کانون اصلی بحران قیمت نفت

علت اصلی افزایش قیمت نفت در روزهای اخیر، تشدید تنش‌ها در تنگه هرمز است. آتش‌بس موقت میان آمریکا و ایران که از خردادماه برقرار شده بود، روز دوشنبه (۲۵ مرداد) به پایان رسید. از آن زمان تاکنون، تنش‌های لفظی و نظامی بین دو کشور به شدت افزایش یافته است.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، روز سه‌شنبه اعلام کرد که آمریکا هیچ گفت‌وگویی با ایران ندارد و تنگه هرمز باز است. او همچنین با انتشار تصویری تولیدشده با هوش مصنوعی، تنگه هرمز را «قلمرو جدید آمریکا» خواند. در مقابل، کاظم غریب‌آبادی، معاون وزیر امور خارجه ایران، ترامپ را «مردی متوهم» توصیف کرد و گفت که ادعاهای او درباره تنگه هرمز به زودی اصلاح خواهد شد.

یک مقام ارشد ایرانی نیز به رویترز گفته است که ایران به دلیل بن‌بست دیپلماتیک، به سمت اتخاذ «موضع نظامی کاملاً تهاجمی» حرکت می‌کند. کاهش تردد نفتکش‌ها؛ زنگ خطر برای عرضه نفت

داده‌های تازه از تردد نفتکش‌ها نشان می‌دهد که عبور و مرور در تنگه هرمز به شدت کاهش یافته است. گزارش‌ها حاکی از آن است که نفتکش‌ها در روزهای اخیر در نزدیکی این آبراه استراتژیک تغییر مسیر داده‌اند.

روز سه‌شنبه نیز یک کشتی باری هنگام عبور از تنگه هرمز مورد اصابت «پرتابه‌ای ناشناس» قرار گرفت. این هشتمین حمله به کشتی‌های عبوری از تنگه هرمز در ماه جاری میلادی است.

در واکنش به این وضعیت، دو شرکت بزرگ کشتیرانی چینی ارسال نفتکش‌های خود از طریق تنگه هرمز و باب‌المندب را متوقف کرده و محموله‌های نفتی را در خارج از خلیج فارس جمع‌آوری می‌کنند. این تغییر مسیر، زمان حمل‌ونقل را افزایش داده و هزینه‌های لجستیکی نفت جهانی را بالا برده است. تأثیر بر بازارهای جهانی و سناریوهای پیش‌رو

کارشناسان اقتصادی نسبت به ادامه روند صعودی قیمت نفت هشدار داده‌اند. تحلیلگران گلدمن ساکس و جی‌پی مورگان هشدار داده‌اند که در صورت تداوم اختلال در حمل‌ونقل تنگه هرمز، قیمت نفت برنت می‌تواند از مرز ۱۱۰ دلار عبور کند.

جان پیسی، رئیس شرکت مشاوره‌ای «استراتاس ادوایزرز»، نیز پیش‌بینی کرده که قیمت نفت ممکن است دوباره به بازه ۱۱۵ تا ۱۲۰ دلار در هر بشکه جهش کند.

از سوی دیگر، برخی کشورها در حال آماده‌سازی مسیرهای جایگزین برای صادرات نفت هستند. دولت عراق سازوکاری برای صادرات نفت خام از طریق شرکت‌های بین‌المللی و داخلی و با استفاده از بنادر مختلف تصویب کرده است که از اول سپتامبر (۱۰ شهریور) به مدت سه ماه اجرایی می‌شود.

همچنین عربستان سعودی reportedly در حال عرضه محموله‌های نفتی از نقاطی در سواحل عمان است تا مسیرهای صادراتی خارج از خلیج فارس را گسترش دهد. جدول قیمت‌های کلیدی نفت و فرآورده‌های مرتبط در ۲۸ مرداد ۱۴۰۵ شاخص نفتی قیمت فعلی (دلار) تغییر نسبت به روز قبل وضعیت نفت برنت ۹۱٫۵۳ ۰٫۲۹% ▲ صعودی نفت وست تگزاس اینترمدیت (WTI) ۸۵٫۴۷ ۰٫۵۳% ▲ صعودی نفت برنت (منبع CNBC) ۹۱٫۹۰ ۰٫۹۷% ▲ صعودی نفت برنت (منبع Economic Times) ۹۱٫۵۹ ۰٫۶% ▲ صعودی WTI (منبع Economic Times) ۸۵٫۵۶ ۰٫۷۳% ▲ صعودی گازوئیل اروپا ~۱۷۰ ~۸۷% ▲ بحرانی ذخایر نفت آمریکا؛ عامل دیگر افزایش قیمت

علاوه بر تنش‌های ژئوپلیتیکی، داده‌های مربوط به ذخایر نفت آمریکا نیز به افزایش قیمت‌ها دامن زده است. بر اساس گزارش مؤسسه نفت آمریکا (API)، ذخایر نفت خام و فرآورده‌های تقطیری آمریکا در هفته گذشته کاهش یافته است. بازار منتظر انتشار داده‌های رسمی اداره اطلاعات انرژی آمریکا (EIA) است که انتظار می‌رود کاهش حدود ۶۰۰ هزار بشکه‌ای ذخایر نفت خام را نشان دهد. سوالات متداول کاربران

قیمت نفت برنت امروز چند دلار است؟

قیمت هر بشکه نفت برنت در معاملات امروز چهارشنبه ۲۸ مرداد ۱۴۰۵ حدود ۹۱٫۵۳ دلار است.

علت افزایش قیمت نفت برنت چیست؟

افزایش قیمت نفت برنت به دلیل تشدید تنش‌ها در تنگه هرمز، پایان آتش‌بس آمریکا و ایران، کاهش تردد نفتکش‌ها و نگرانی از کمبود عرضه نفت در بازارهای جهانی است.

تنگه هرمز چه نقشی در قیمت نفت دارد؟

تنگه هرمز یکی از مهم‌ترین آبراه‌های استراتژیک جهان است که حدود ۲۰ درصد از نفت جهان از آن عبور می‌کند. هرگونه اختلال در این آبراه مستقیماً بر قیمت نفت تأثیر می‌گذارد.

پیش‌بینی قیمت نفت در روزهای آینده چیست؟

تحلیلگران گلدمن ساکس و جی‌پی مورگان هشدار داده‌اند که در صورت تداوم اختلال در تنگه هرمز، قیمت نفت برنت می‌تواند از مرز ۱۱۰ دلار عبور کند.

آیا قیمت نفت به ۱۰۰ دلار بازمی‌گردد؟

با توجه به تشدید تنش‌ها در خاورمیانه و کاهش تردد نفتکش‌ها، احتمال بازگشت قیمت نفت به کانال ۱۰۰ دلار وجود دارد. برخی کارشناسان حتی سناریوی ۱۱۵ تا ۱۲۰ دلار را محتمل می‌دانند.

تأثیر افزایش قیمت نفت بر قیمت بنزین در ایران چیست؟

افزایش قیمت نفت در بازارهای جهانی به طور مستقیم بر قیمت فرآورده‌های نفتی از جمله بنزین تأثیر می‌گذارد و می‌تواند هزینه‌های وارداتی را افزایش دهد.

آمریکا و ایران چه موضعی در قبال تنگه هرمز دارند؟

ترامپ مدعی است تنگه هرمز باز است و آمریکا کنترل کامل آن را در دست دارد، در حالی که مقامات ایرانی می‌گویند این آبراه همچنان بسته است و ادعاهای ترامپ را «توهم» خوانده‌اند. قیمت نفت در ادامه روز چه مسیری خواهد داشت؟

با توجه به تشدید تنش‌ها در تنگه هرمز و عدم قطعیت درباره وضعیت تردد نفتکش‌ها، به نظر می‌رسد روند صعودی قیمت نفت در روزهای آینده ادامه دار باشد. کارشناسان معتقدند تا زمانی که وضعیت تنگه هرمز شفاف نشود و توافقی میان آمریکا و ایران حاصل نشود، قیمت نفت تحت تأثیر «حقوق خطر ژئوپلیتیکی» قرار خواهد داشت و نوسانات شدیدی را تجربه خواهد کرد.

انتشار داده‌های رسمی ذخایر نفت آمریکا در ساعات آینده نیز می‌تواند عاملی جدید برای تغییر قیمت‌ها باشد. در صورتی که این داده‌ها کاهش بیشتری از حد انتظار را نشان دهند، احتمال افزایش دوباره قیمت نفت وجود دارد.

نکته مهم دیگر، تلاش کشورهای تولیدکننده نفت برای یافتن مسیرهای جایگزین است. اگر این مسیرها با موفقیت اجرایی شوند، می‌توانند بخشی از نگرانی‌های مربوط به عرضه را کاهش دهند. با این حال، در کوتاه‌مدت و تا زمانی که بحران تنگه هرمز ادامه دارد، بازار نفت در وضعیت حساس و پرنوسانی قرار خواهد گرفت. بیشتر بخوانید زنگ خطر در بازار انرژی؛ قیمت نفت امروز در آستانه سقوط یا صعود؟ | معادلات جهانی تغییر کرد؛ سیگنال هشداردهنده از فردا که همه را غافلگیر کرد قیمت نفت امروز در آستانه ورود به کانال ۹۰ دلاری؛ آیا حملات در تنگه هرمز معادلات جهانی را به هم ریخت؟ | شرایط حساس در بازار انرژی؛ ماجرای محاصره دریایی نامحدود چیست؟ زنگ خطر در بازار انرژی؛ نفت برنت بعد از جهش ۸ درصدی سقوط کرد | مذاکرات پشت پرده تنگه هرمز قیمت‌ها را شوکه کرد + پیش‌ بینی جدید (تاریخ:جمعه ۹ مرداد ۱۴۰۵) آتش جنگ بازارها را شعله‌ور کرد / تحلیل روز؛ سقوط سهام در برابر صعود نفت و طلا نفت برنت زیر ۶۳ دلار ماند و اوپک نگران شد | تنگه هرمز قیمت نفت جهانی را منفجر می‌کند؟ | پیش‌بینی قیمت نفت خام برنت ۱۰ تیر ۱۴۰۵