متن بیانیه بیانیه وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای امنیتی به مناسبت ۳۱ مردادماه روز صنعت دفاعی به شرح زیر است:
«۳۱ مرداد، روز گرامیداشت مسیر پرافتخاری است که ملت ایران برای ساختن قدرت دفاعی و صنعتی خود پیموده است؛ مسیری که در سالهای سخت و پرحادثه و از دل تجربه تاریخی مبارزات برای بهدست آوردن استقلال و رهایی از بند استعمار و وابستگی، تحریم و تهدید آغاز شد و با نفس قدسی امام خمینی کبیر(رض) و هدایت قائد شهید انقلاب اسلامی، حضرت آیتالله سیدعلی خامنهای(قدسالله نفسه الزکیه)، و مجاهدت فرماندهان، دانشمندان و متخصصان این سرزمین شکل گرفت و امروز با هدایت رهبر عظیمالشأن انقلاب اسلامی، حضرت آیتالله سیدمجتبی حسینی خامنهای(حفظهالله)، راسخ، عازم و جازم ادامه دارد.
صنعت دفاعی جمهوری اسلامی ایران از دل تهدید متولد شد، اما در تهدید متوقف نماند. هر فشار و هر تحریم، ضرورت و باور به تکیه بر توان داخلی را آشکارتر کرد و هر میدان، فرصت جدیدی پیش روی متخصصان کشور گذاشت. این مسیر با هدایت و راهبری رهبر شهید انقلاب اسلامی، حضرت آیتالله سیدعلی خامنهای(قدسالله نفسه الزکیه)، طراحی، معماری و مهندسی شد؛ رهبری حکیم و خردمند که صنعت دفاعی را یکی از پایههای اقتدار و استقلال کشور میدید. او راه استقلال و عبور از وابستگی را در اعتماد به مردم، بهویژه جوانان و متخصصان ایرانی، توسعه دانش و فناوری و بومیسازی به همت فرماندهان، دانشمندان، متخصصان و کارکنان صنعت دفاعی میدانست و این نگاه بلند موجب شکلگیری مجموعهای از ظرفیتها و قابلیتهای علمی، فناورانه و صنعتی شد که بخش مهمی از قدرت دفاعی و بازدارندگی ایران اسلامی را تشکیل میدهد.
صنعت دفاعی ایران در این راه و برای این آرمان مقدس، بهترین فرزندان این سرزمین را در لباس مسئولیت و فرماندهی تقدیم کرده است. شهیدان چمران، فکوری، نامجوی، شمخانی و نصیرزاده، در کنار صدها شهید از مجموعه وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، ستارههای درخشان و ارزشمند این مسیر بودند. نام و یاد آنان برای ما مروری بر میراث و بخشی از راهی است که ساختهاند و امروز باید با قدرت بیشتری ادامه یابد.
در کنار آنان، یاد و خاطره شهدای وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، این اسوههای علم و دیانت، در جنگ تحمیلی ۱۲ روزه و جنگ رمضان را گرامی میداریم؛ شهدایی که در روزهای سخت، میان مسئولیت و خطر فاصلهای ندیدند و در راه دفاع از کشور و ملت ایران، در اولین لحظات جنگ به شهادت رسیدند.
این جنگ نشان داد که هرگاه دشمن اراده ملت ایران را برای دفاع از خود هدف قرار دهد، با ملتی روبهرو خواهد شد که نهتنها در میدان دفاع و مقاومت ایستادگی میکند، بلکه با تکیه بر توان خود، از دل هر تهدید، قدرتی تازه برای ساختن و پیشرفت میآفریند و در لحظات سرنوشتساز، ملتی مبعوثشده برای دفاع از عزت، شرف، استقلال و تمامیت ایران اسلامی خواهد بود.
جنگهای تحمیلی اخیر، میدان واقعی آزمون توانمندیهای دفاعی کشور بود. آنچه طی سالها با دانش و مجاهدت متخصصان ایرانی در صنعت دفاعی ساخته و توسعه یافته بود، در میدان به کار آمد و در کنار ظرفیتهای عملیاتی نیروهای مسلح و ملت ایران، بخش مهمی از محاسبات و اهداف دشمن را با شکست مواجه کرد و آنها را متحیر ساخت. در عین حال، این جنگها تنها میدان مقابله نبود؛ فرصتی بود برای شناخت دقیقتر توانمندیها، آشکار شدن نیازهای جدید و ترسیم مسیر آینده. ما آموختهایم هرگز توقف نکنیم و بر این اساس، جنگ تحمیلی اخیر را جنگ گذشته میدانیم؛ بدون غرور یا نگرانی، صنعت دفاعی را متناسب با این یافتهها و آموزهها، پیوسته نوسازی، بازآفرینی و بهروز کنیم.
از همینجاست که مفهوم «انقلاب صنعت دفاعی» بر مبنای الگوی مشارکت دفاعی -ملی اهمیت پیدا میکند؛ تحولی دائمی و پویا که تنها به ساخت یک محصول جدید محدود نیست، بلکه شیوه تفکر، الگوهای طراحی، تولید، مدیریت فناوری، استفاده از ظرفیتهای دانشبنیان، هوشمندسازی و سرعت تبدیل دانش به توان دفاعی را متحول میکند.
در این مسیر، شعار راهبردی امسال «صنعت دفاعی، مشارکت ملی، ایران مقتدر» بلکه یک انتخاب شعاری نیست؛ یک ضرورت واقعی بر مبنای امنیت ملی ایران بزرگ و صیانت از دستاوردهای دفاع مقدس رمضان است. صنعت دفاعی متعلق به یک سازمان یا یک مجموعه خاص نیست. دانشگاه، دانشمند، مهندس، شرکت دانشبنیان، صنعتگر و نخبه، زن و مرد و پیر و جوان، همه در ساختن قدرت دفاعی کشور سهم و نقش دارند. همان ملتی که در میدان دفاع از اسلام، انقلاب، ولایت و وطن ایستاد، امروز در میدان علم و فناوری و صنایع دفاعی بومی نیز باید پای کار ساختن آینده ایران و دفاع قامت برافراشته است.
از سوی دیگر، شعار سال نیز با مأموریت صنعت دفاعی پیوندی مستقیم دارد. اتحاد مقدس، پشتوانه امنیت ملی است و امنیت ملی، زمینه استمرار اقتدار و پیشرفت کشور. تجربه جنگهای اخیر نشان داد هرچه پیوند میان ملت و نیروهای مسلح مستحکمتر باشد، توان کشور برای مقابله با تهدیدها و عبور از بحرانها نیز بیشتر خواهد بود. صنعت دفاعی در این میان، یکی از مهمترین پشتوانههای امنیت ملی و اقتدار ایران اسلامی است.
امروز وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، در ادامه راهی که رهبر شهید انقلاب ترسیم کرد و شهیدان برای آن جانفشانی کردند، مأموریتی روشن پیش روی خود دارد: تجربه میدان را به دانش، دانش را به فناوری و فناوری را به قدرت دفاعی آینده تبدیل کند.
این راه با اتکال به خداوند متعال، تحت فرماندهی راهبردی حضرت آیتالله سیدمجتبی حسینی خامنهای(مد ظله العالی)، با تکیه بر ملت ایران و با همت نسل جدید دانشمندان، متخصصان و جوانان این سرزمین ادامه خواهد یافت.
۳۱ مرداد، روز صنعت دفاعی، روز تجلیل از یک صنعت نیست؛ روز تجلیل از جامعه بزرگ و قدرت ساز صنایع دفاعی و نیز اراده ملتی است که تصمیم گرفته است قدرت دفاع از خود را با دست، دانش و اراده خود بسازد.»
پایگاه خبری تحلیلی انتخاب (Entekhab.ir) :
زومیت: شبپرههای بوگونگ استرالیا با کمک میدان مغناطیسی، مسیر مهاجرت خود را پیدا میکنند. اما اگر میدان مغناطیسی وارونه شود، چه بر سر آنها میآید؟
میدان مغناطیسی زمین، مانند سپری نامرئی، نه تنها از ما در برابر بادهای خورشیدی محافظت میکند، بلکه قطبنمایی طبیعی برای بسیاری از گونههای جانوری است. آنها از این میدان برای پیدا کردن مسیر مهاجرت، بازگشت به زادگاه و حتی شکار استفاده میکنند. اما زمین در طول تاریخ خود، بارها شاهد وارونگی قطبهای مغناطیسی بوده است. یعنی جایی که امروز قطب شمال مغناطیسی است، روزگاری قطب جنوب بوده و بالعکس. آخرین وارونگی کامل حدود ۷۸۰,۰۰۰ سال پیش رخ داده است.
این پدیده، سوالی اساسی را مطرح میکند: اگر قطبها جابهجا شوند، حیواناتی که برای بقا به این قطبنمای طبیعی وابستهاند، چگونه میتوانند زنده بمانند؟
پروفسور اریک وارنت، زیستشناس دانشگاه لوند سوئد، یکی از دانشمندانی است که به دنبال پاسخ این پرسش بوده است. او در گفتوگو با وبسایت علمی آیافالساینس، این مسئله را یک «سوال کلاسیک و قدیمی» در حوزه تخصصی خود توصیف میکند و معتقد است که اگرچه نمیتوان به طور قطعی به آن پاسخ داد، میتوان براساس دانش فعلی، حدسهای منطقی زد.
وارنت برای یافتن پاسخ، یکی از شگفتانگیزترین مهاجرتهای حیوانات را مطالعه کرده است: شبپره بوگونگ استرالیا. این شبپرهها، سالانه مسافتی حدود ۹۶۵ کیلومتر را به سوی کوههای استرالیا پرواز میکنند تا در غارهای مرتفع و خنک، از گرمای تابستان در امان بمانند.
نکتهی جالب اینجاست که هر شبپره، فقط یک بار این مسیر را طی میکند و این حشرات کوچک، برخلاف بسیاری از حیوانات مهاجر، نه از راهنمایی شبپرههای مسنتر و باتجربه استفاده میکنند و نه مسیرهایی تکراری و آشنا را دنبال میکنند. هر شبپره، برای اولین و آخرین بار، این سفر را به تنهایی و بدون هیچ الگوی قبلی انجام میدهد.
وارنت ثابت کرده است که شبپرههای استرالیایی برای جهتیابی، هم از میدان مغناطیسی و هم از درخشانترین بخش کهکشان راه شیری استفاده میکنند. اما اگر میدان مغناطیسی تغییر کند، این حشرات کوچک با چه چالشی روبرو میشوند؟
اگرچه امکان مطالعهی مستقیم این پدیده وجود ندارد، وارنت سه دلیل اصلی را برای خوشبینی نسبت به بقای گونههای مهاجر ارائه میدهد:
۱. قدرت انتخاب طبیعی و جهشهای ژنتیکی: وارنت توضیح میدهد که در هر جمعیت بزرگی از حیوانات، احتمالاً درصد بسیار کمی از آنها به طور ژنتیکی دارای قطبنمای مغناطیسی «معیوب» هستند. در شرایط عادی، این حیوانات مسیر خود را گم کرده و میمیرند. اما در صورت وارونگی قطبها، ناگهان همین حیوانات با قطبنمای متفاوت، تنها کسانی خواهند بود که مسیر درست را پیدا میکنند. آنها به سرعت تولیدمثل کرده و جایگاه خالی را پر میکنند. این فرآیند به ویژه در گونههایی با نسلهای کوتاه، مانند حشرات، بسیار سریع رخ میدهد.
۲. استفاده از نشانههای چندگانه برای جهتیابی: وارنت بر این نکته تأکید میکند که حیوانات مهاجر به ندرت به یک نشانه (مثلاً میدان مغناطیسی) تکیه میکنند. آنها سیستم جهتیابی چندحسی دارند که از ترکیب نشانههای مختلفی مانند موقعیت خورشید و ستارگان (نشانههای بصری) و حتی بوها استفاده میکند.
اگر یک نشانه، مانند میدان مغناطیسی، دچار اختلال شود یا غیرقابل اعتماد گردد، حیوان میتواند به سرعت به سراغ سایر نشانهها رفته و مسیر خود را پیدا کند، بدون اینکه توانایی جهتیابی خود را به طور جدی از دست بدهد. تحقیقات وارنت روی شبپرههای بوگونگ نشان داد که در شبهای ابری که کهکشان دیده نمیشود، شبپرهها به میدان مغناطیسی متکی هستند، اما در شبهای صاف، از هر دو نشانه استفاده میکنند.
۳. تغییر تدریجی؛ فرصتی برای تطابق: برخلاف تصور عموم که وارونگی قطبها را رویدادی ناگهانی و فاجعهبار تصور میکنند، وارنت توضیح میدهد که این فرآیند معمولاً هزاران سال (و گاهی تا ۸۰,۰۰۰ سال) طول میکشد.
همین تغییر تدریجی، به نسلهای متوالی حیوانات فرصت میدهد تا خود را با شرایط جدید وفق دهند و به طور ژنتیکی، قطبنمای مغناطیسی خود را تنظیم کنند. حتی اگر تغییر در مقیاس چند قرن رخ دهد، برای انتخاب طبیعی و تقویت روشهای جایگزین جهتیابی زمان کافی وجود دارد.
وارنت برای ادامهی تحقیقاتش، یک برنامهی پژوهشی جذاب در نظر دارد. او قصد دارد درون یک افلاکنما (سالن گنبدیشکلی که آسمان شب را شبیهسازی میکند)، با استفاده از آهنرباهای بسیار قوی، یک میدان مغناطیسی محلی و کاملاً مخالف با میدان مغناطیسی زمین ایجاد کند.
سپس شبپرههای بوگونگ را در شرایطی قرار میدهد که دو نشانهی اصلی آنها برای جهتیابی، یعنی میدان مغناطیسی و کهکشان راه شیری، با یکدیگر در تضاد و تناقض باشند. به این ترتیب، میتواند مشاهده کند که شبپرهها در چنین شرایط سردرگمکنندهای، به کدام یک از این دو حس بیشتر اعتماد میکنند و این پاسخ، میتواند درک ما را از نحوهی اولویتدهی حیوانات به نشانههای مختلف عمیقتر کند.
بااینحال، تحقیقات بنیادی مانند مورد وصف شده، که مستقیماً به نجات جان انسانها کمک نمیکنند، معمولاً با مشکل بودجه روبرو هستند. به گفتهی وارنت، او از هیچ محقق دیگری که آزمایش مشابهی روی حیوانات دیگر انجام داده باشد، اطلاعی ندارد. دلیل آن هم دشواری فنی و هم هزینههای بالای چنین آزمایشهایی است. شاید برای تأمین بودجه، محققان مجبور شوند به روشهای خلاقانهتری مانند جذب سرمایهگذاران خصوصی روی آورند.
به طور خلاصه، پرسش از چگونگی بقای حیوانات مهاجر در هنگام وارونگی قطبهای مغناطیسی، هنوز یک معمای علمی حلنشده است. اما دانشمندانی مانند اریک وارنت، با ترکیب مشاهدات میدانی، آزمایشهای خلاقانه و استدلالهای تکاملی، چارچوبی منطقی برای درک این پدیده ارائه دادهاند. پاسخ نهایی احتمالاً شامل ترکیبی از هر سه عامل مذکور است و شاید تا زمانی که یک وارونگی واقعی رخ ندهد و امکان مطالعهی مستقیم آن فراهم نشود، در هالهای از ابهام باقی بماند. اما آنچه مسلم است، قدرت شگفتانگیز طبیعت در تطابق با تغییرات بزرگ است.
