در این یادداشت آمده است:
در سراسر جهان، انسانها بسته به شرایط جغرافیایی زیستگاه خود، یک منبع کربوهیدرات را به عنوان قوت اصلی انتخاب میکنند. برنج، گندم، جو، سیبزمینی و ذرت از مهمترین این منابع هستند. در ایران نیز کشت گندم از دیرباز رواج داشته و نان تهیهشده از آردِ گندم، قوت غالب مردم است. بنابراین سلامت و کیفیت آرد و نان، نقشی کلیدی در تأمین سلامت جامعه و پیشگیری از بیماریهای متابولیک غیرواگیر دارد. مطالعات داخلی نشان میدهد که ایرانیان نان سفید را بسیار بیشتر از نان کامل مصرف میکنند، در حالی که نان کامل(مانند سنگک تهیهشده با آرد کامل) ارزش تغذیهای بالاتری دارد.
تفاوت آرد سفید و کامل
یک دانه گندم از سه بخش تشکیل شده است:
سبوس(لایه بیرونی) : سرشار از فیبر، ویتامینهای گروه B و آنتیاکسیدانها.
آندوسپرم(لایه میانی و بزرگترین بخش) : عمدتاً کربوهیدرات و مقادیر کم پروتئین و ویتامین.
جوانه(داخلیترین بخش) : حاوی پروتئین (از جمله اسیدهای آمینه ضروری)، چربیهای غیراشباع(اولئیک، لینولئیک، آلفا-لینولئیک)، فیبر نامحلول، ویتامینهای گروه B، مواد معدنی (آهن، روی، منیزیم)، آنتیاکسیدانها، فیتواسترولها، فنولیک اسیدها، پلیفنولها و ویتامین E.
در فرآیند تصفیه، سبوس و جوانه حذف میشود تا آرد نرمتر و سفیدتر به دست آید. در مقابل، آرد کامل از تمام بخشهای دانه تهیه میشود و نان حاصل از آن از نظر تغذیهای بسیار ارزشمندتر است.
مزایای نان کامل
نان کامل بهترین نوع نان گندم است و هر سه بخش دانه را حفظ میکند. این نان منبع غنی از پروتئین، کلسیم، آهن، ویتامینها و فیبر است. مصرف آن خطر ابتلا به دیابت، بیماریهای قلبی عروقی، چاقی، مشکلات گوارشی، اختلالات متابولیک و برخی سرطانها را کاهش میدهد. متأسفانه در دهههای اخیر، مصرف نان سفید افزایش یافته که نه تنها ارزش غذایی پایینی دارد، بلکه عامل سوء تغذیه، مشکلات گوارشی، دیابت، چاقی و بیماریهای قلبی است. این موضوع هزینههای درمانی را افزایش و کیفیت زندگی را کاهش میدهد.
اثرات سلامت بخش نان کامل
بهبود سلامت گوارش: فیبر نامحلول نان کامل در روده تخمیر شده و به اسیدهای چرب کوتاه زنجیر تبدیل میشود که سوخت سلولهای مخاط روده …
