واکنش روسیه به تغییرات در کابینه دولت اوکراین - تسنیم

به گزارش مشرق، زلنسکی روز چهارشنبه پس از آنکه مقامات ضد فساد تحت حمایت غرب تحقیقاتی را در مورد یک طرح پولشویی ادعایی ۳.۴ میلیون دلاری که مقامات ارشد ریاست جمهوری در آن دخیل بوده‌اند، آغاز کردند، ایرینا مودرایا، معاون رئیس دفتر خود را اخراج کرد. مودرایا هرگونه تخلفی را رد کرده است. این جدیدترین مورد از رسوایی‌های فساد متعدد مربوط به مقامات نزدیک به زلنسکی است.

به نقل از شبکه خبری راشاتودی، یک روز پیش از آن، میخائیل فدوروف، وزیر دفاع سابق اوکراین که برکناری غیرمنتظره‌اش ماه گذشته باعث چندین هفته اعتراضات عمومی شد، ویدئویی به سبک مبارزات انتخاباتی منتشر کرد که فساد دولتی را محکوم می‌کرد و خواستار انتخابات در میانه «بحران سیستماتیک حکومتداری» شد.

دوره پنج ساله ریاست جمهوری زلنسکی در ماه مه ۲۰۲۴ به پایان رسید، اما او با استناد به حکومت نظامی اعمال شده پس از تشدید درگیری با روسیه در فوریه ۲۰۲۲، از برگزاری انتخابات جدید خودداری کرده است.

وال استریت ژورنال این آشفتگی را «بزرگترین چالش» برای «حفظ ریاست جمهوری» زلنسکی از سال ۲۰۲۲ خواند و نوشت به نظر می‌رسد فدوروف در بحبوحه ناامیدی فزاینده از رسوایی‌های فساد مکرر، خود را به عنوان یک رقیب اصلی مطرح می‌کند.

روزنامه فایننشال تایمز با استناد به تحلیلگری که نتیجه گرفت «بحران سیاسی آشکار است»، خاطرنشان کرد که فهرست رو به رشد متحدان زلنسکی که درگیر تحقیقات فساد شده‌اند، در کاهش رتبه محبوبیت او نقش داشته و نگرانی حامیان غربی کی‌یف را برانگیخته است.

واشنگتن پست هم مداخله فدوروف را «چالشی قابل توجه و مستقیم» برای اقتدار زلنسکی توصیف کرد.

روزنامه تلگراف نوشت زلنسکی «با مجموعه‌ای از رسوایی‌های فساد طولانی مدت» آسیب دیده است و تحقیقات ادامه دارد.

این روزنامه استدلال کرد که او رقبای قدرتمندی را برای خود جمع کرده است که زمانی عمیقا به او وفادار بودند و گفت که به نظر می‌رسد «به طور فزاینده‌ای محتمل» است که او نتواند اوکراین را به دوران صلح هدایت کند.

گاردین، فدوروف را به عنوان یک «حریف سیاسی قدرتمند» توصیف کرد. کارشناسانی که این روزنامه به آنها استناد کرد، فساد را نشانه‌ای از مشکلات عمیق‌تر «حکومت بد» خواندند و هشدار دادند که خستگی عمومی و عدم توضیح تصمیمات زلنسکی، یک «جعبه باروت بی‌نقص» ایجاد کرده است.

لوموند گفت که فدوروف با درخواست انتخابات، «از خطی عبور کرده است» که هیچ سیاستمدار بزرگ اوکراینی از سال ۲۰۲۲ جرأت عبور از آن را نداشته است. این روزنامه گفت که او به دنبال بهره‌برداری از انباشت بحران‌ها، از جمله رسوایی‌های مکرر فساد است.

مجله اشپیگل هم به نقل از یک تحلیلگر سیاسی اوکراینی نوشت که چالش فدوروف را «درخواستی برای نقش رهبر اپوزیسیون» توصیف کرد. این مجله گفت که زلنسکی اکنون از زمان تشدید درگیری با اولین «مخالف عمومی و مستقیم» خود روبه‌رو است.

زلنسکی علنا به اتهامات فدوروف پاسخ نداده است. سخنرانی عصر چهارشنبه او بر مسائل نظامی و انتصاب وزیر دفاع جدید متمرکز بود و به فشارهای سیاسی فزاینده نپرداخت.

بین الملل

به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری تسنیم، دولت تاجیکستان در پی تشدید ناپایداری و غیرقابل‌اتکا شدن جریان سنتی واردات سوخت از روسیه، رسماً از ایران درخواست کرد تا 2.55 میلیون تن نفت خام و انواع فرآورده‌های نفتی را در اختیار این کشور قرار دهد.

بر اساس اطلاعات و آمارهای رسمی اعلام‌شده از سوی وزارت ترابری تاجیکستان، این بسته درخواستی شامل 2 میلیون تن نفت خام، 300 هزار تن گازوئیل (دیزل)، 150 هزار تن بنزین و 100 هزار تن سوخت هوایی (سوخت جت) است.

مقامات این وزارتخانه تأکید کرده‌اند که حمل‌ونقل این حجم عظیم از محموله‌های نفتی، به اختصاص حدود 51 هزار واگن مخزن‌دار ریلی نیاز خواهد داشت.

این پیشنهاد مهم و راهبردی، در جریان مذاکرات فشرده روز 24 مرداد در تهران میان «عظیم ابراهیم» وزیر ترابری تاجیکستان و «فرزانه صادق» وزیر راه و شهرسازی ایران مورد بحث و تبادل نظر قرار گرفت. با این حال، این پیشنهاد تا این مرحله یک درخواست رسمی است و هنوز به یک قرارداد قطعی خرید تبدیل نشده و دولت تاجیکستان تاکنون جدول زمانی مشخص برای تحویل محموله‌ها، فرمول قیمت‌گذاری یا شرکت‌های تأمین‌کننده را اعلام نکرده است.

سایه سنگین تحریم‌های آمریکا و لفاظی‌های جدید ترامپ

زمان‌بندی ارائه این درخواست از سوی دوشنبه، این مبادله تجاری پیشنهادی را دقیقاً در کانون فضای تشدید فشارهای تحریمی قرار می‌دهد. در تاریخ 29 مرداد، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، کشورهایی را که به همکاری و حمایت از ایران ادامه می‌دهند، به پیامدهای سنگین اقتصادی تهدید کرد و وعده «جنگ اقتصادی و انزوای بی‌سابقه» علیه تهران را داد؛ هرچند واشنگتن هنوز تدابیر تنبیهی جدید و مشخصی را در پیوند با این اظهارات ابلاغ نکرده است.

خرید و ترانزیت عمده فرآورده‌های نفتی ایران پیش از این نیز با ریسک تحریم‌های آمریکا مواجه بوده است. بر اساس فرمان اجرایی 13846 آمریکا، مجازات‌هایی علیه اشخاص و مؤسسات مالی درگیر در تراکنش‌های مالی عمده برای خرید، فروش، حمل‌ونقل یا بازاریابی نفت و محصولات نفتی ایران پیش‌بینی شده است. همچنین مجوز موقتی که در ژوئن برای برخی تراکنش‌های مرتبط با نفت خام و محصولات نفتی ایران صادر شده بود، در 7 جولای لغو شد و دوره گذار آن نیز در 17 جولای به پایان رسید.

سرایت بحران سوخت روسیه به آسیای مرکزی و اضطرار تاجیکستان

انگیزه و محرک اصلی دوشنبه برای ارائه این درخواست بزرگ به تهران، ناشی از یک چالش عینی و فوری است: وابستگی شدید و آسیب‌پذیر به سوخت وارداتی از روسیه. در سال 2025 میلادی، تاجیکستان حدود 1.7 میلیون تن انواع سوخت و روان‌کننده‌ها وارد کرد که بیش از 1.2 میلیون تن از این حجم مستقیماً از روسیه تأمین شد. مقامات تاجیک در ماه جولای اذعان کردند که روسیه تأمین‌کننده 84 درصد از کل فرآورده‌های نفتی وارداتی این کشور بوده است.

با این حال، مدیریت این سطح از وابستگی به تدریج دشوارتر شده است؛ چرا که حملات پهپادی به تأسیسات پالایشگاهی روسیه، تولید سوخت در این کشور را کاهش داده و مسکو را وادار ساخته تا برای صیانت از بازار داخلی خود، محدودیت‌هایی را بر صادرات اعمال کند. کمبود سوخت در روسیه از اوایل تابستان به بازارهای آسیای مرکزی نیز سرایت کرد.

در نتیجه این تحولات، حجم واردات سوخت تاجیکستان در ماه جولای با افتی شدید مواجه شد و دوشنبه را ناچار ساخت تا برای جبران کسری خود، به جستجوی منابع جدید از جمله چین، قزاقستان، ترکمنستان، عراق و ایران بپردازد. هرچند روسیه همچنان در نیمه نخست سال جاری 72.3 درصد از سوخت وارداتی تاجیکستان را تأمین کرده و رایزنی‌های دوشنبه با قزاقستان نیز تا پایان جولای به سطح سران کشورها رسیده بود، اما بحران در داخل تاجیکستان به وضوح احساس شد.

در اوایل ماه جولای، سوخت گازوئیل در برخی جایگاه‌های پایتخت نایاب شد و سایر پمپ‌بنزین‌ها نیز محدودیت‌هایی را برای فروش سوخت اعمال کردند. در 10 جولای، «دلیر جمعه» وزیر انرژی و منابع آب تاجیکستان، اعلام کرد که ذخایر سوختی کشور تنها برای حدود دو ماه کفایت می‌کند و دوشنبه به شدت به دنبال یافتن تأمین‌کنندگان جایگزین است.

ابعاد درخواست فعلی تاجیکستان بسیار قابل‌توجه است؛ حجم 2.55 میلیون تنی درخواستی، حتی از کل واردات سوخت و روان‌کننده‌های تاجیکستان در کل سال 2025 فراتر می‌رود، هرچند که 2 میلیون تن از این بسته پیشنهادی مربوط به نفت خام است و نه سوخت فرآوری‌شده نهایی.

در همین چارچوب، وزارت ترابری تاجیکستان از طرف ایرانی درخواست کرده تا در زمینه سازمان‌دهی قطارهای باری مخزن‌دار ویژه و ایجاد یک «کریدور سبز» برای اولویت‌بخشی به ترانزیت محموله‌های سوختی تاجیکستان در شبکه ریلی ایران همکاری کند. البته به دلیل نبود مرز مشترک زمینی میان ایران و تاجیکستان، نهایی‌سازی توافقات ترانزیتی تکمیلی با کشورهای واسطه نیز ضروری خواهد بود.

تلاش برای احیای پالایشگاه راکد دانگارا با نفت خام ایران

بخش عمده نفت خام در این سبد درخواستی، بر معضل مزمن و قدیمی تاجیکستان در حوزه ظرفیت‌های پالایشگاهی داخلی دست می‌گذارد. بزرگترین پالایشگاه این کشور واقع در منطقه آزاد اقتصادی «دانگارا»، با سرمایه‌گذاری شرکت‌های چینی احداث و در سال 2018 افتتاح شد، اما هرگز به مرحله بهره‌برداری تجاری و پایدار نرسید؛ زیرا تاجیکستان تولید نفت خام بسیار ناچیزی دارد و در تأمین خوراک وارداتی نیز با چالش‌های اساسی روبه‌رو بوده است.

فاز نخست این پالایشگاه ظرفیت فرآوری سالانه حدود 500 هزار تن نفت خام را دارد که در ظرفیت کامل می‌تواند به 1.2 میلیون تن در سال افزایش یابد. عملیات آزمایشی این واحد در اواخر سال 2024 آغاز شد، اما حجم ورودی آن بسیار ناچیز بود؛ به طوری که به گفته مقامات تاجیک، در آن سال تنها 1622 تن نفت خام نیمه‌فرآوری‌شده تحویل پالایشگاه شد که حدود 800 تن بنزین از آن به دست آمد.

ایران سال‌هاست که به عنوان یکی از گزینه‌های اصلی برای تأمین خوراک نفت خام تاجیکستان مدنظر بوده است. در جریان مذاکرات 24 مرداد در تهران، دلیر جمعه، وزیر انرژی تاجیکستان و محسن پاک‌نژاد، وزیر نفت ایران، درباره عرضه نفت خام، گازوئیل و سوخت هوایی به تاجیکستان و همچنین ارائه قیمت‌های ترجیحی گفت‌وگو کردند.

وزارت ترابری تاجیکستان مشخص نکرده که این نفت خام درخواستی تحویل کدام پالایشگاه خواهد شد. در صورتی که تمام 2 میلیون تن نفت درخواستی برای پالایشگاه دانگارا در نظر گرفته شده باشد، این حجم از ظرفیت طراحی‌شده سالانه این مجتمع فراتر خواهد رفت؛ بنابراین روند ارسال محموله‌ها یا باید در یک دوره زمانی بیش از یک سال توزیع شود و یا نیازمند ارتقا و ایجاد ظرفیت‌های فرآوری جدید خواهد بود.

معمای ترانزیت، لجستیک و چالش‌های پیش‌رو

با این همه، تأمین نفت تنها بخشی از معادله پیچیده دوشنبه است. هرگونه معامله بزرگ و کلان نفتی با تهران، مستلزم حل‌وفصل مسائل پیچیده مالی، پوشش‌های بیمه‌ای، ترتیبات لجستیکی و مدیریت مخاطرات ناشی از تحریم‌های یک‌جانبه آمریکاست. هشدارهای اخیر ترامپ بر عدم‌قطعیت‌های موجود می‌افزاید، گرچه چالش‌های تحریمی پیش از بیانیه 20 آگوست نیز وجود داشته است.

روسیه همچنان تأمین‌کننده اصلی و سنتی سوخت تاجیکستان باقی مانده است، اما کمبودهای اخیر هزینه‌های سنگین این وابستگی یک‌طرفه را برای دوشنبه آشکار ساخت. ایران یک منبع استراتژیک برای تأمین نفت خام، محصولات پالایشی و یک مسیر ترانزیتی مطمئن از جنوب به شمار می‌رود، اما اجرایی شدن یک توافق کلان نیازمند رفع موانع لجستیکی و سازوکارهای بانکی است.

از این رو، درخواست فعلی تاجیکستان بیش از آنکه یک چرخش ژئوپلیتیک تمام‌عیار تلقی شود، تلاشی اضطراری از سوی دوشنبه برای حل یک چالش امنیتی-انرژی حیاتی است. اکنون باید دید آیا سازوکارهای انتقال و تأمین مالی این حجم از محموله‌ها میان دو کشور نهایی خواهد شد یا خیر.

انتهای پیام/  

بین الملل

به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری تسنیم به نقل از خبرگزاری «تاس»، واسیلی نبنزیا، نماینده دائم روسیه در سازمان ملل متحد شب گذشته در جمع خبرنگاران اعلام کرد که تصور نمی‌کند آمریکا بتواند مطابق با حقوق بین‌الملل، تنگه هرمز را قلمرو خود اعلام کند.

از این دیپلمات روس خواسته شد درباره اظهارات دونالد ترامپ مبنی بر تمایلش برای اعلام تنگه هرمز به‌عنوان قلمروی ایالات متحده آمریکا اظهارنظر کند. نبنزیا پاسخ داد: «او درباره ونزوئلا و دیگر نقاط جهان نیز سخنانی گفته است. من واقعاً  تردید دارم که آمریکا چگونه می‌تواند چنین کاری را مطابق با حقوق بین‌الملل انجام داد. البته ترامپ چنین سخنی را به زبان آورده و خواهیم دید قصد دارد چگونه این موضوع را عملی کند.» سناتور روس: ترامپ با ادامه جنگ علیه ایران به اهداف خود نخواهد رسید دیپلمات روس: مسکو هرگز با اولتیماتوم و باج‌خواهی کنار نخواهد آمد ایران‌شناس روس: ایران در حال تبدیل به یک ابرقدرت جهانی است

نبنزیا: ایران عامل تشدید تنش در خاورمیانه نبود

 نماینده دائم روسیه در سازمان ملل تأکید کرد که نه جمهوری اسلامی، بلکه آمریکا باید مسئول تشدید تنش در خاورمیانه دانسته شود. واسیلی نبنزیا در پاسخ به سئوالی در این باره گفت: «ما درک می‌کنیم که ریشه‌های  تشدید وخامت اوضاع در منطقه نه در کاری است که ایران انجام داده یا انجام نداده، بلکه در تجاوز بی‌پروا و تحریک‌ نشده آمریکا علیه ایران نهفته است.»

این دیپلمات افزود: « من فکر نمی‌کنم که این ایران بود که از اجرای توافق‌هایی که با میانجی‌گری بین آمریکا و ایران حاصل شده بود، خودداری کرد.»

روسیه در موضوع مذاکره با آمریکا به ایران فشار وارد نمی‌کند

نماینده دائم روسیه در نیویورک اعلام کرد که ایران کشوری مستقل است و مقامات مسکو در ارتباط با ازسرگیری مذاکرات با واشنگتن هیچ فشاری بر تهران وارد نمی‌کنند. او در پاسخ به سئوال خبرنگاران درباره اینکه آیا مسکو برای ترغیب جمهوری اسلامی به ازسرگیری مذاکرات با واشنگتن بر تهران تأثیری می‌گذارد، گفت: «روسیه بنا بر ملاحظات اصولی بر هیچ‌کس فشاری وارد نمی‌کند، چه ایران باشد و چه کشور دیگری. ایران یک کشور مستقل است و خود تصمیم‌گیری می‌کند.»

تهدید ترامپ برای اعمال فشار اقتصادی برای روسیه نگران کننده نیست

واسیلی نبنزیا در پاسخ به یکی از سئوالات، تأکید کرد روسیه توانایی آن را دارد که خود را با تحریم‌ها سازگار کند و با تهدیدها مقابله کند، بنابراین مسکو اهمیت زیادی برای تهدیدهای کشورهای غربی درباره اعمال فشار اقتصادی قائل نیست.

از این دیپلمات روس خواسته شد درباره اعلام اعمال فشار اقتصادی بی‌سابقه‌ علیه ایران از سوی دونالد ترامپ اظهارنظر کند، اقدامی که به ادعای رئیس‌جمهور آمریکا، در چارچوب آن کشورهایی که به هر شکلی از تهران حمایت کنند، با پیامدهای اقتصادی از سوی واشنگتن مواجه خواهند شد. نبنزیا پاسخ داد: «ما آن‌قدر تحریم و وعده برای منزوی کردن اقتصاد روسیه دیده‌ایم که دیگر توجه زیادی به این موضوع نمی‌کنیم. ما با موفقیت توانسته‌ایم خود را با هر تحریمی سازگار کنیم و با هر تهدیدی مقابله کنیم. و من فکر می‌کنم از عهده مشکلات احتمالی در آینده هم بر خواهیم آمد، بنابراین نگران اقتصاد روسیه نباشید.»

روسیه به اعلام بسیج گسترده در کشور نیازی ندارد

 نماینده دائم روسیه در سازمان ملل در بخش دیگری از این نشست خبری، اعلام کرد که این کشور به بسیج گسترده نیاز ندارد. واسیلی نبنزیا به خبرنگاران گفت: «در حال حاضر ما به اعلام بسیج گسترده در کشور هیچ نیازی نداریم و تا آنجا که من اطلاع دارم، چنین اقدامی برنامه‌ ریزی نشده و انتظار آن نیز نمی‌رود.»

این دیپلمات روس  یادآور شد که مقامات مسکو پیش از این  نیز بارها به‌طور رسمی اعلام کرده‌اند که نیازی به بسیج وجود ندارد. دیمیتری مدودف، معاون رئیس شورای امنیت روسیه اخیراً  اعلام کرد که شایعات منتشره درباره احتمال بسیج در روسیه اقدامی تحریک‌آمیز و بخشی از کارزار اطلاعاتی علیه روسیه است.

نبنزیا توضیح داد روسیه از دبیرکل جدید سازمان ملل چه انتظاری دارد

نماینده دائم روسیه در نیویورک در پاسخ به سئوال خبرنگار تاس، اعلام کرد که مسکو مایل است دبیرکل بعدی سازمان ملل مشارکت بیشتری در حل‌وفصل مناقشات داشته باشد.

این دیپلمات در پاسخ به پرسشی درباره امکان استفاده از بستر سازمان ملل برای حل‌وفصل درگیری در اوکراین با دبیرکل جدید، در صورت بی‌طرف بودن او گفت: «ما می‌خواهیم او، چه مرد باشد و چه زن، مشارکت بیشتری در حل‌وفصل بحران‌ها داشته باشد. برای این کار، دبیرکل تازه‌ منتخب باید خودش خواهان مشارکت باشد، حتی اگر گاهی این خطر وجود داشته باشد که در این کار موفق نشود. اما باید وارد میدان عمل شده و تلاش کرد مفید بود همان‌طور که کوفی عنان آن‌قدر جسور بود که بدون تضمین برای حل‌وفصل یک مناقشه، در آن مداخله می‌کرد. این دقیقاً همان چیزی است که ما از دبیرکل جدید انتظار داریم.»

انتهای پیام/