رویداد۲۴| «برخی تراستیها خیانت کردند. ۹۴میلیارد یورو تعهد ارزی رفع نشده، شناسایی شده.» این عبارات بخشی از صحبتهایی است که خداییان، رییس سازمان بازرسی کل کشور در گفتوگوی ویژه خبری مطرح کرده و با استفاده از آنها تصویری از نقش تراستیها در بروز مشکلات عدیده کشور ارایه میکند. جماعتی که سر و کله آنها در زمان دولت احمدینژاد پیدا شد و نقش مخرب آنها همچنان ادامه دارد.
به گزارش اعتماد، حد فاصل سالهای ۸۴ تا ۹۲ که در آن ایران با ثبت درآمدهای نفتی بیش از ۷۰۰میلیارد دلاری، یک رکورد جاودانه ثبت کرد، اما هرگز مشخص نشد چرا از این حجم انبوه درآمدهای ارزی برای توسعه پایدار استفاده نشد. پس از دولت احمدینژاد در دولت روحانی، تلاش فزایندهای صورت گرفت تا دست تراستیها از تصمیمسازیهای کلان کشور، کوتاه شود. حملات گستردهای که تراستیها و رسانههای همسوی آنها به بیژن نامدار زنگنه میکردند به دلیل نقش زنگنه در محدودسازی فعالیتهای آنها بود.
در دولت سیزدهم، اما یک بار دیگر زمزمههایی از حضور جدیتر تراستیها شنیده شد. اوج این حضور به ماجرای تخلف ارزی چای دبش بازمیگشت که دستگاه قضایی از آن رونمایی کرده بود. بر اساس این پرونده تنها در یک فقره حدود ۳.۷میلیارد دلار از درآمدهای ارزی کشور به واردات چای! تخصیص داده شده بود. بازداشت و محکومیت دو وزیر صمت و کشاورزی دولت سیزدهم که برای نخستین بار در تاریخ جمهوری اسلامی انجام میشد، در این دوره ثبت شد.
اما با گذشت زمان، تراستیها که میدانستند در دولت پزشکیان امکان فعالیتهای گذشته را نخواهند داشت، روند بازگشت ارز به کشور را برای دورهای چند ماهه متوقف ساختند. بر اساس آمارهای رسمی، کاهش شدید درآمدهای ارزی و محدود شدن دسترسی دولت به منابع نفتی و در نتیجه آنچه در دیماه ۱۴۰۴ رخ داد منجر به اعتراضات و ناآرامیهایی شد که برخی کارشناسان در همان زمان گفتند که این روند میتواند بخشی از یک برنامهریزی گستردهتر از سوی تراستیها باشد.
در این دوره، تراستیها صرفا بازیگران اقتصادی صرف نبودند، بلکه به دلیل تأثیری که بر گردش ارز و پول در کشور ایجاد کردند، در عمل به یکی از عوامل بیثباتی داخلی تبدیل شدند. همین اختلال ساختاری، بهزعم منتقدان، فضایی ایجاد کرد که امریکا و اسراییل توانستند از آن برای تشدید …
