پایگاه خبری تحلیلی انتخاب (Entekhab.ir) :
پژوهشگران در تلاش برای یافتن راههایی هستند که به انسانها کمک کند مدت طولانیتری سالم زندگی کنند و اکنون توجه خود را به داروهایی معطوف کردهاند که همین حالا در داروخانهها موجود هستند.
به گزارش انتخاب و به نقل از sciencealert؛ از آنجا که این داروها پیشتر مجوز مصرف انسانی را دریافت کردهاند، بررسی کاربردهای جدید آنها برای کاهش روند پیری میتواند بسیار سریعتر و کمهزینهتر از ساخت و آزمایش داروهای کاملاً جدید باشد.
با این حال، شناسایی داروهایی که واقعاً بتوانند بر روند پیری زیستی یا طول عمر تأثیر بگذارند، کار سادهای نیست؛ زیرا هزاران داروی مختلف در دسترس هستند.
اکنون گروهی از پژوهشگران دانشگاه نورثایسترن و دانشکده پزشکی هاروارد، در مطالعهای که در مجله Nature Aging منتشر شده، روشی جدید برای غربالگری این داروها ارائه کردهاند.
نقشهای برای پیدا کردن داروهای ضدپیری
این روش، داروها را با گروههایی از ژنها و پروتئینهایی که در فرآیندهای اصلی پیری نقش دارند، تطبیق میدهد. این فرآیندها شامل تغییراتی هستند که با افزایش سن در بدن رخ میدهند؛ مانند کاهش انرژی سلولها، اختلال در عملکرد طبیعی آنها و کاهش توانایی بدن در حفظ سلامت بافتها.
پژوهشگران ابتدا اطلاعات مربوط به ۱۲۵۰ ژن مرتبط با پیری را جمعآوری کردند. سپس این ژنها را روی «شبکه تعاملات پروتئینی انسان» بررسی کردند؛ پایگاه دادهای که ارتباط میان پروتئینهای بدن را در بیش از ۵۰۰ هزار تعامل مختلف نشان میدهد.
نتایج نشان داد ژنهای مرتبط با پیری بهصورت تصادفی در بدن پراکنده نیستند، بلکه در نواحی مشخصی از این شبکه تجمع دارند. به گفته محققان، همین موضوع امکان شناسایی داروهایی را فراهم میکند که بتوانند همزمان چندین سازوکار مرتبط با پیری را هدف قرار دهند.
یک اسپری بینی در میان گزینههای امیدوارکننده
یکی از جالبترین داروهایی که این روش شناسایی کرد، اکسیمتازولین (Oxymetazoline) بود؛ دارویی که معمولاً بهصورت اسپری بینی برای رفع گرفتگی بینی، قطره چشم برای کاهش قرمزی چشم یا کرم موضعی برای درمان قرمزی ناشی از بیماری روزاسه استفاده میشود.
پیش از این، این دارو هرگز بهعنوان گزینهای برای کاهش روند پیری مطرح نشده بود. اما بررسیهای جدید نشان داد که اکسیمتازولین میتواند ارتباط بین سلولها را بهبود بخشد؛ قابلیتی که با افزایش سن بهتدریج کاهش پیدا میکند و بر بسیاری از عملکردهای بدن اثر منفی میگذارد.
آسپرین هم دوباره مورد توجه قرار گرفت
این روش علاوه بر اکسیمتازولین، داروهای امیدوارکننده دیگری از جمله آسپرین را نیز شناسایی کرد؛ دارویی که پیش از این هم مطالعاتی درباره احتمال نقش آن در کاهش روند پیری انجام شده است.
این داروها هنوز ثابت نکردهاند عمر انسان را افزایش میدهند
پژوهشگران تأکید میکنند که این مطالعه به معنای کشف «داروی ضدپیری» نیست و هنوز هیچیک از این داروها ثابت نکردهاند که میتوانند عمر انسان را افزایش دهند.
به گفته آلبرت-لاسلو باراباشی، استاد دانشگاه نورثایسترن و از نویسندگان این پژوهش، این مطالعه تنها یک نقشه راه علمی برای شناسایی داروهایی است که ارزش بررسی در آزمایشهای سلولی، حیوانی و در نهایت مطالعات انسانی را دارند.
درمان پیری احتمالاً به یک دارو محدود نخواهد شد
دانشمندان معتقدند پیری نتیجه مجموعهای از فرآیندهای پیچیده زیستی است و احتمالاً برای کند کردن آن باید چندین مسیر مختلف بهطور همزمان هدف قرار گیرند.
روش جدید میتواند به پژوهشگران کمک کند تا از میان هزاران داروی موجود، گزینههایی را که بیشترین احتمال موفقیت را دارند سریعتر شناسایی کنند و روند توسعه درمانهایی را که واقعاً بتوانند سرعت پیری زیستی را کاهش دهند، تسریع کنند.
باراباشی در پایان میگوید: «مثل بسیاری از مردم که موهایشان سالها پیش خاکستری شده، من هم آرزو دارم روزی قرصی وجود داشته باشد که بتواند برخی جنبههای پیری را کند کند. اما چالش اصلی این است که بدانیم کدام داروها واقعاً ارزش آزمایش کردن دارند.»
