کاهش تنش در تنگه هرمز ادامه‌دار است یا یک مکث حساب‌شده؟

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی  اندیشه معاصر ؛ یک فروند هواپیمای هشدار زودهنگام متعلق به نیروی هوایی آمریکا از نوع «بوئینگ E-۳B سنتری» در نزدیکی تنگه هرمز، کد اضطراری ۷۷۰۰ را فعال کرد.

به گزارش خبرگزاری «ریا نووستی»، این یک سیگنال وضعیت اضطراری است.

هواپیمای مذکور از ارتفاع بیش از ۶۷۰۰ متری به ارتفاع ۵۴۰۰ متری کاهش ارتفاع داد و به سمت غرب، یعنی به عمق شبه‌جزیره عربستان تغییر مسیر داده است.

هم‌زمان، ۳ فروند هواپیمای سوخت‌ رسان آمریکایی «بوئینگ KC-۴۶A پگاسوس» که از پایگاه هوایی «العدید» در قطر برخاسته بودند، در آن منطقه حضور داشتند.

عمر هواپیمایی که این وضعیت اضطراری را ایجاد کرد، ۴۶ سال است.

علت بروز این وضعیت اضطراری هنوز مشخص نیست.

حمیدرضا حاجی‌بابایی در یک گفت‌وگوی ویدئویی با اشاره به تحولات مرتبط با تنگه هرمز و تلاش برخی کشورها برای ایجاد مسیرهای جایگزین انتقال نفت، گفت: کسی که امروز خط لوله‌ای ایجاد می‌کند تا تنگه هرمز را تضعیف کند، در واقع از طریق محاصره اقتصادی به ما ضربه می‌زند. آیا در کمک این اقدامات به آمریکا تردیدی وجود دارد؟

 وی در ادامه گفت: کسی که به هر طریقی فناوری یا اطلاعات در اختیار آمریکا قرار می‌دهد، در واقع با ما می‌جنگد، درحالی‌که این اقدامات به‌صورت آزادانه در حال انجام است. خط لوله فجیره، ینبع و دیگر مسیرهای انتقال نفت باهدف کاهش اهمیت و نقش تنگه هرمز ایجاد می‌شوند و در نهایت به اروپا، کشورهای دیگر و آمریکا کمک می‌کنند؛ این نیز بخشی از جنگ علیه ایران است.

نایب‌رئیس مجلس شورای اسلامی اظهار داشت: پاسخ ما به چنین اقداماتی نیز باید متناسب باشد؛ نباید اجازه دهیم خطوط لوله جدید ایجاد شود یا نفت از مسیرهایی صادر شود که هدف آنها تضعیف تنگه هرمز است. همچنین نباید اجازه دهیم آمریکا از طریق این کشورها قیمت نفت را کاهش دهد.

وی بیان کرد: وقتی قیمت نفت بالا می‌رود، یعنی ما برنده‌ایم و وقتی پایین می‌آید، یعنی آمریکا موفق شده است. هر کاری که هر کسی انجام دهد و موجب کاهش قیمت نفت شود، در واقع با آمریکا همکاری کرده است. در مقابل، هر کسی که مانند یمن اقدامی انجام دهد که باعث افزایش قیمت نفت شود، به ما کمک کرده است. این مسئله کاملاً شفاف و روشن است. مذاکره هم نوعی جنگ است؛  اما مذاکره‌ای که صرفاً به دنبال پایان‌دادن به جنگ باشد، کافی نیست. باید کاری کرد که کشورهای حاشیه خلیج‌فارس شب و روز تلاش کنند تا جنگ تمام شود و به دنبال این باشند که آمریکا شرایط ما را بپذیرد.

به گزارش سرویس بین‌الملل، وب‌سایت «مدرن دیپلماسی» در تحلیلی به پیامدهای جنگ ۲۰۲۶ بر صنعت گردشگری و خطوط هوایی کشورهای حاشیه خلیج فارس پرداخت و نوشت: خلیج فارس که در سال ۲۰۲۵ با رشد ۳۹ درصدی گردشگری و حضور ۵ کشورش در جمع ۱۰ کشور امن جهان (طبق گزارش گالوپ) پیشتاز تنوع‌بخشی اقتصادی بود، در پی حملات موشکی، پرواز پهپادها و انسداد هرمز با یک «بحران دائمی» یا بی‌نظمی پایدار مواجه شده است.

  مدرن دیپلماسی ابعاد این بحران، خسارت‌های وارده و راهبردهای بازگشت را در سه محور تبیین می‌کند:

۱. ابعاد شوک؛ ریزش توریست و خسارت روزانه ۶۰۰ میلیون دلاری

بسته شدن گسترده حریم هوایی و لغو بیش از ۴۶ هزار پرواز در دو هفته نخست جنگ، در کنار تصاویری چون اصابت پهپادها به هتل‌ها و فرودگاه دبی، ادراک امنیت منطقه را مخدوش کرد. پیش‌بینی‌های اولیه از کاهش ۲۳ تا ۳۸ میلیون گردشگر و خسارت روزانه ۶۰۰ میلیون دلاری به این بخش خبر دادند. علاوه بر این، جهش بهای سوخت جت و مسیرهای طولانی‌تر، قیمت بلیت‌های هوایی را ۱۵ تا ۲۰ درصد افزایش داد؛ امری که رکوردهای پروازی امارات، الاتحاد و قطرایرویز را به ۸۲ درصد سطوح پیش از جنگ تنزل داده است.

 ۲. درس‌های تاریخی از جنگ‌های ۱۹۹۱ و ۲۰۰۳ خلیج فارس

فیلیپس استدلال می‌کند این بحران لزوماً به معنای فروپاشی دائمی نیست. پس از جنگ ۱۹۹۱ (آزادسازی کویت) گردشگری منطقه تقریباً به صفر رسید و پس از تهاجم ۲۰۰۳ به عراق نیز شوک کوتاه‌مدتی رخ داد؛ اما پادشاهی‌های خلیج فارس از دل هر دو بحران به عنوان کاتالیزوری برای نوسازی و جهش زیرساختی استفاده کردند. با این حال، تفاوت بحران ۲۰۲۶ در وضعیت فرسایشی «صلح سرد»، عدم پیش‌بینی‌پذیری ترامپ و حفظ اهرم‌های نامتقارن تهران است که ریسک‌پذیری را در سطحی پایدار نگه می‌دارد.

 ۳. بسته‌های تشویقی و پروژه «شینگن خلیج فارس»

دولت‌های منطقه برای احیای جریان گردشگری دست به اقدامات تهاجمی زده‌اند: کاهش عوارض، سوبسید هتل‌های لوکس (به‌ویژه در قطر)، لغو روادید برای بیش از ۱۰۰ کشور در عمان، و اجرای آزمایشی طرح کلان «ویزای یکپارچه توریستی شورای همکاری» (مشابه شینگن اروپایی) در اواخر ۲۰۲۶. این اقدامات تلاش دارد تا قابلیت انطباق‌پذیری بالای منطقه را در برابر چالش‌های ژئوپلیتیک ناشی از منازعه تثبیت کند.