به گزارش اقتصادنیوز به نقل از خبرآنلاین، اعلام امضای یک توافق همکاری هستهای غیرنظامی میان ایالات متحده آمریکا و عربستان سعودی، با واکنشهای گسترده سیاسی و دیپلماتیک در خاورمیانه و واشنگتن مواجه شدهاست.
این توافق که توسط کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا، و شاهزاده عبدالعزیز بن سلمان، وزیر انرژی عربستان به امضا رسید، قرار است پایهگذار یک همکاری چند میلیارد دلاری و چند دههای میان دو کشور باشد. اما تنها یک روز پس از اعلام این خبر، اظهارات و موضعگیریهای متناقض دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، و واکنشهای تند مقامات اسرائیلی، این پیمان را در هالهای از ابهام و پیچیدگی فرو برده است. مسأله جنجالی غنیسازی اورانیوم: حق حاکمیتی یا خط قرمز اشاعه؟
یکی از محورهای اصلی و حساس این توافق، موضوع غنیسازی اورانیوم در خاک عربستان است. بر اساس گزارشهای رسانههای آمریکایی نظیر انبیسی نیوز و سیانان به نقل از منابع آگاه، توافق اولیه بهگونهای تنظیم شده که در صورت تأیید امکانسنجی تجاری توسط یک تیم مشترک آمریکا و عربستان، شرکتهای آمریکایی میتوانند تأسیسات غنیسازی اورانیوم را در خاک عربستان احداث کنند. در این مدل )که به سیستم «باکس سیاه» معروف است( فناوری حساس به عربستان منتقل نمیشود، اما اورانیوم در داخل خاک این کشور غنیسازی خواهد شد. این رویکرد یک چرخش بزرگ در سیاستهای سنتی واشنگتن محسوب میشود؛ زیرا آمریکا پیش از این همواره از اعطای فناوری غنیسازی به کشورهایی که فاقد آن بودند خودداری میکرد. علاوه بر این، بر اساس گزارش سیانان، عربستان بر خلاف امارات متحده عربی (که در سال ۲۰۰۹ پروتکل الحاقی آژانس بینالمللی انرژی اتمی را امضا کرد)، ملزم به امضای این پروتکل سختگیرانه برای بازرسیهای سرزده نشده است.
با این حال، تنها ۲۴ ساعت پس از امضای توافق، دونالد ترامپ در شبکههای اجتماعی موضعی متفاوت گرفت و نوشت: «هیچ غنیسازی موادی وجود نخواهد داشت! ایالات متحده با تأسیسات هستهای غیرنظامی (بدون غنیسازی) مخالفت ندارد.»
این ادعای ترامپ موجی از سردرگمی ایجاد کرده است، زیرا مشخص نیست آیا متن توافق تغییر کرده یا اینکه ترامپ در حال اعمال فشارهای جدید است.
عربستان سعودی همواره تأکید کرده که برنامهاش کاملاً غیرنظامی است، اما محمد بن سلمان، …
