چربی دور شکم چگونه مغز را پیر می‌کند؟

آلزایمر، شایع‌ترین علت زوال عقل است. این بیماری به‌تدریج حافظه، توانایی تفکر و قابلیت انجام فعالیت‌های روزمره را مختل می‌کند و خطر ابتلا به آن با افزایش سن به‌شدت افزایش می‌یابد.

سال‌ها تمرکز اصلی تحقیقات آلزایمر پژوهشگران دانشگاه «اموری» و موسسات همکار، بر «آمیلوئید» بوده است، ماده‌ای که می‌تواند در مغز تجمع کرده و پلاک‌های چسبنده ایجاد کند. این پلاک‌ها یکی از نشانه‌های مهم آلزایمر هستند، اما همه موارد بیماری را توضیح نمی‌دهند و مشخص نمی‌کنند چرا افراد دارای تغییرات مشابه در مغز، علائم بسیار متفاوتی دارند.

پژوهشگران موسسه سلامت مغز «گویزوتا» (Goizueta) در دانشگاه «اموری» و موسسات همکار، برای بررسی گسترده‌تر آنچه ممکن است در سراسر بدن رخ دهد، نمونه‌های خون ۲۱۳۹ نفر را بررسی کردند که در چهار گروه پژوهشی بزرگ شرکت داشتند.

آنان بیش از ۶۰۰۰ نوع پروتئین موجود در خون را اندازه‌گیری کردند. پروتئین‌ها وظایف گوناگونی در بدن از مقابله با عفونت و تولید انرژی گرفته تا ترمیم بافت‌ها، حذف و بازیافت مواد آسیب‌دیده بر عهده دارند.  

سپس پژوهشگران تغییرات موجود در خون را با نشانه‌های آلزایمر در مغز و همچنین توانایی حافظه و تفکر شرکت‌کنندگان مقایسه کردند. آنان همچنین انواع دیگری از آسیب‌های مغزی را که اغلب همزمان با آلزایمر دیده می‌شوند، مورد بررسی قرار دادند.

نتایج نشان داد تغییرات بسیاری از پروتئین‌های خون با حافظه و توانایی تفکر ارتباط دارند. برخی از این پروتئین‌ها در عملکرد دستگاه ایمنی، تولید انرژی، حذف و بازیافت مواد آسیب‌دیده و ساختارهایی که سلول‌ها را پشتیبانی و احاطه می‌کنند، نقش دارند.

نکته مهم این بود که آمیلوئید نتوانست همه این ارتباط‌ها را توضیح دهد و حتی پس از در نظر گرفتن نقش آمیلوئید، بسیاری از پروتئین‌های خون همچنان با توانایی تفکر ارتباط داشتند.

پژوهشگران همچنین اطلاعات دقیقی از بررسی مغز افراد پس از مرگ در اختیار داشتند و با بررسی این اطلاعات دریافتند انواع شناخته‌شده آسیب‌های مغزی تنها حدود نیمی از پروتئین‌های خون مرتبط با توانایی تفکر را توضیح می‌دهند.

این موضوع احتمال جالبی را مطرح می‌کند؛ فرایندهایی که در بخش‌های دیگر بدن رخ می‌دهند ممکن است بر سلامت مغز تاثیر بگذارند و در سرعت افت حافظه و توانایی تفکر نقش داشته باشند.

با این حال، این یافته‌ها به معنای اثبات این موضوع نیست که تغییرات مشاهده‌ شده در خون باعث بیماری آلزایمر می‌شوند. برخی از این تغییرات ممکن است پیامد بیماری باشند و برخی دیگر می‌توانند بازتابی از افزایش سن، بیماری‌های دیگر یا واکنش بدن به آسیب باشند.

با وجود این، نتایج می‌تواند مسیر جست‌وجو برای درمان‌های جدید را گسترده‌تر کند. اگر برخی فرایندهای خارج از مغز در بیماری آلزایمر نقش داشته باشند، داروهای آینده ممکن است بتوانند این فرایندها را هدف قرار دهند، بدون آنکه به‌طور مستقیم در مغز تاثیر بگذارند.

این پژوهش همچنین می‌تواند به دانشمندان در بهبود آزمایش‌های خون برای تشخیص آلزایمر کمک کند. آزمایش خون نسبت به آزمایش مایع نخاعی آسان‌تر و کم‌تهاجمی‌تر است و در آینده می‌تواند به پزشکان در شناسایی زودتر تغییرات مرتبط با بیماری یا پیگیری روند تغییر وضعیت بیمار کمک کند.

با این حال، هنوز نمی‌توان از یک آزمایش خون ساده مبتنی بر این پروتئین‌های جدید شناسایی‌ شده در مراقبت‌های معمول پزشکی استفاده کرد. پژوهشگران تاکید کردند که مطالعات بیشتری لازم است تا مشخص شود کدام تغییرات برای پیش‌بینی بیماری مفیدتر هستند و کدامیک می‌توانند به اهداف درمانی تبدیل شوند.

در این پژوهش، شرکت‌کنندگانی از چندین گروه بزرگ پژوهشی شرکت کردند و این تنوع به پژوهشگران کمک کرد بررسی کنند که آیا یافته‌های مهم در گروه‌های مختلف افراد نیز مشاهده می‌شود یا خیر.

سایت نوریج گزارش کرد، در مجموع، این نتایج به شواهد رو به رشدی می‌افزاید که نشان می‌دهند آلزایمر بیماری پیچیده‌ای است که ممکن است بخش‌های مختلف بدن را درگیر کند. نگاه فراتر از آمیلوئید و فراتر از خود مغز می‌تواند راه‌های جدیدی برای درک، تشخیص و در نهایت درمان این بیماری در اختیار دانشمندان قرار دهد.

نتایج این پژوهش در نشریه Nature Aging منتشر شده است. منبع ايسنا انتهای پیام/

مسعود پزشکیان در لوح تقدیر خانم‌ها «زرین تاج کیهانی»، «پروین منصوری»، «صدیقه حنطوش‌زاده»، «انوش برزیگر»، «رویا ستار زاده بادکوبه»، «حسنیه تاجرزاده» و آقایان «احمد خالق نژاد طبری»، «امیرحسین امیرحیدری»، «محمد برزگر جلالی»، «بهروز کاظمی»، «جعفر اصلانی» و «محسن جعفرزاده اصفهانی» که به عنوان نام آور پزشکی ایران نائل آمده‌اند، تصریح کرد: پزشکان و متخصصان حوزه سلامت؛ این فرشتگان نجات ابنا بشر در سایه الطاف الهی و با روح بزرگ و بارور خویش، در کمال دلسوزی و با التیام‌بخشی درد جسم، رنج بیماران را به صحت و آرامش رسانیده و در فراهم نمودن زمینه‌های رشد، تندرستی و ارتقای نظام سلامت جامعه، نقشی مؤثر و ماندگار از خود بر جای نهاده‌اند و دستاوردهای علمی و پژوهشی کم‌نظیر ایشان همواره مایه مباهات و سرافرازی ایران عزیز اسلامی بوده است.

متن لوح‌هایی اهدایی رئیس جمهور به ۱۲ نام آور پزشکی ایران به شرح زیر است:

بسم الله الرحمن الرحیم

حق حیات نعمت و موهبتی الهی به بشریت بوده و در این میان پزشکان متعهد با فداکاری بی‌همتای خود پاسدار حریم سلامت جامعه به‌عنوان یکی از ارزشمندترین قواعد حاکم بر مسیر تکاملی انسان می‌باشند و دستاوردهای علمی و پژوهشی کم‌نظیر ایشان همواره مایه مباهات و سرافرازی ایران عزیز اسلامی بوده است.

پزشکان و متخصصان حوزه سلامت؛ این فرشتگان نجات ابنای بشر در سایه الطاف الهی و با روح بزرگ و بارور خویش، در کمال دلسوزی و با التیام‌بخشی درد جسم، رنج بیماران را به صحت و آرامش رسانیده و در فراهم نمودن زمینه‌های رشد، تندرستی و ارتقای نظام سلامت جامعه، نقشی مؤثر و ماندگار از خود بر جای نهاده‌اند.

با گرامیداشت یاد و نام شهدای والامقام عرصه سلامت و کادر درمان؛ ضمن ارج نهادن به همت والا و خدمات بی‌دریغ شما در اعتلای دانش پزشکی و سلامت جامعه، مراتب خرسندی خود را از انتخاب شایسته شما به‌عنوان «نام‌آور پزشکی ایران» صمیمانه ابراز می‌نمایم.

توفیقات روزافزون سرکار عالی را در مسیر خدمت به حوزه علمی کشور و کاهش آلام دردمندان جامعه از درگاه خداوند حکیم مسئلت دارم.

مسعود پزشکیان

رئیس جمهوری اسلامی ایران

دکتر مجید امتیازی متخصص طب ایرانی با اشاره به جایگاه پیشگیری در طب ایرانی افزود: حفظ سلامت و پیشگیری از بیماری‌ها، از گذشته در طب ایرانی مورد توجه بوده و در قالب «اصول شش‌گانه حفظ‌الصحه» بر رعایت عواملی تأکید شده است که به حفظ سلامت کمک می‌کنند.

وی اظهار داشت: در میان این اصول، تغذیه مناسب، فعالیت بدنی منظم و خواب کافی و منظم اهمیت ویژه‌ای دارند؛ موضوعی که در سبک زندگی امروزی کمتر مورد توجه قرار می‌گیرد و می‌تواند زمینه‌ساز افزایش بیماری‌های مزمن از جمله دیابت شود.

این متخصص طب ایرانی در یزد تصریح کرد: شواهد پزشکی نوین نیز نشان می‌دهد اختلال در تغذیه، کم‌تحرکی و خواب نامناسب می‌تواند خطر ابتلا به دیابت را افزایش داده و کنترل بیماری را دشوارتر کند. از این رو، اصلاح سبک زندگی یکی از مهم‌ترین راهکار‌های پیشگیری و کنترل دیابت به شمار می‌رود.

امتیازی خاطرنشان کرد: رعایت اصول تغذیه سالم، داشتن فعالیت بدنی منظم و خواب کافی در کنار درمان‌های پزشکی می‌تواند به کنترل بهتر قند خون و افزایش اثربخشی درمان کمک کند و در برخی بیماران، با نظر پزشک، حتی نیاز به برخی دارو‌های کاهنده قند خون را کاهش دهد.

وی تأکید کرد: حتی در بیمارانی که به دلیل قند خون بالا نیازمند درمان دارویی یا انسولین هستند، رعایت سبک زندگی سالم در کنار درمان پزشکی اهمیت زیادی دارد و می‌تواند به بهبود وضعیت بیمار کمک کند.

این متخصص طب ایرانی خاطر نشان کرد: اصلاح سبک زندگی، تنها یک توصیه عمومی نیست، بلکه یکی از ارکان اصلی پیشگیری و کنترل دیابت است؛ اصلی که هم در طب ایرانی و هم در پزشکی نوین بر آن تأکید می‌شود. منبع آفتاب نیوز انتهای پیام/