جوان آنلاین: دیوان محاسبات کشور در گزارشی از افزایش مانده اضافهبرداشت بانکها از بانک مرکزی تا سطح ۷۹۸ هزار میلیارد تومان در پایان سال ۱۴۰۴ خبر داده و همزمان از رشد بیش از ۵۰۰ درصدی سپردهپذیری در بازار بینبانکی پرده برداشته است و این دو شاخص نشان میدهد اگرچه بخشی از تأمین کسری نقدینگی بانکها از بانک مرکزی به بازار بینبانکی منتقل شده، اما ریشه ناترازی همچنان پابرجاست و میتواند تحقق اهداف مهار تورم را با دشواری بیشتری همراه کند.
مانده اضافهبرداشت بانکها از بانک مرکزی تا پایان سال ۱۴۰۴ به ۷۹۸ هزار میلیارد تومان رسیده است که در مقایسه با پایان سال ۱۴۰۳، ۶۴ هزار میلیارد تومان افزایش را نشان میدهد. این آمار که در گزارش دیوان محاسبات کشور منتشر شده است، علاوه بر نشان دادن ادامه فشار نقدینگی بر شبکه بانکی، بهروشنی نشان میدهد بانکها همچنان برای تأمین منابع کوتاهمدت خود ناچار به استفاده از ابزارهایی هستند که در نهایت میتواند بر متغیرهای پولی و روند کنترل تورم اثر بگذارد.
در کنار این افزایش، گزارش دیوان محاسبات به تغییر مسیر تأمین کسری نقدینگی بانکها نیز اشاره کرده است و بر این اساس، بخشی از نیاز بانکها که پیشتر از طریق اضافهبرداشت از بانک مرکزی جبران میشد، اکنون در بازار بینبانکی تأمین میشود و نتیجه این جابهجایی آن است که متوسط روزانه سپردهپذیری در بازار بینبانکی از ۶۳ هزار میلیارد تومان در اسفند ۱۴۰۳ به ۳۷۹ هزار میلیارد تومان در اسفند ۱۴۰۴ رسیده است و رشدی بیش از ۵۰۰ درصدی از افزایش وابستگی بانکها به منابع کوتاهمدت یکدیگر خبر میدهد.
آنچه از کنار هم قرار گرفتن این دو شاخص برمیآید، علاوه بر کاهش ناترازی، تغییر شیوه تأمین آن است. به بیان دیگر، بخشی از فشاری که پیشتر مستقیماً متوجه بانک مرکزی بود، اکنون به بازار بینبانکی منتقل شده، اما کمبود نقدینگی در شبکه بانکی همچنان پابرجاست. از همین رو، افزایش حجم معاملات در بازار بینبانکی را نمیتوان بهتنهایی نشانه بهبود وضعیت بانکها دانست، زیرا رشد این بازار وقتی معنادار است که از محل تعادل منابع و مصارف بانکها شکل گرفته باشد، نه اینکه از محل تشدید نیاز آنها به استقراض کوتاهمدت روی دهد.
ناترازی همچنان پابرجاست
اصلاح ترازنامه بانکها و مهار اضافهبرداشت …
