نشانه‌هایی از تحولات پشت‌پرده

عبدالرضا فرجی راد

آرمان امروز : در روزهای اخیر تحولات مهمی در منطقه رخ داده است که نشان از تحرکات سیاسی پشت پرده است. برای نمونه اگر بیانیه دولت دوحه در عمل مبنی بر اینکه کشتیرانی برای همه در تنگه هرمز آزاد می‌شود، درست باشد نشان می‌دهد که مذاکرات پشت پرده جواب داده و یا در حال نهایی شدن است.

از عدم حملات آمریکا در شب های گذشته تا حرفهای مثبت ترامپ که می‌گوید من تصمیمی برای تشدید حملات نگرفته ام که مخالف حرف قبلی خودش است، همگی نشان از این دارد که باید خوش‌بین بود بویژه اگر امشب نیز حملاتی را از سوی امریکا شاهد نباشیم.

با این وجود چند سوال مهم وجود دارد. یکی از سوالات این است که آیا با این آتش بس که جزئیاتش معلوم نیست تفاهمنامه پا بر جاست؟سوال دیگر اینکه چرا از این آتش بس و مذاکرات، اطلاعاتی به بیرون درز نکرده و بالاخره این آتش بس و آزاد شدن رفت و آمد کشتی ها همانطوری‌که ایران می‌خواسته دائمی است یا موقت.

در مورد پابرجایی تفاهمنامه بنظر می‌رسد که دو طرف بدان متعهد باشند یعنی اینکه آن‌را ملغی تلقی نکرده اند. میانجی‌گران نیز بر اجرای تفاهمنامه تاکید نموده اند. با توجه به اینکه آن مهلت ۶۰ روزه رو به اتمام است باید دید جزئیات این توافق چگونه است.

آیا این مهلت تمدید می شود یا خیر. در مورد عدم درز جزئیات به نظر می رسد که توافق شده که خبری بیرون نیاید تا از نظر داخلی طرفهای درگیر مورد انتقاد مخالفین خود در داخل قرار نگیرند که البته اگر اینطور باشد کار درستی است.

از سوی دیگر، به نظر می رسد قرار و مداری گذاشته شده که مذاکرات را آغاز کنند و مساله تنگه نیز در مذاکرات مورد بررسی قرار گیرد یا توافق شده که کشتی ها از هر طرفی که می‌خواهند تردد کنند بدون آن که مثل گذشته آمریکا آن ها را تحت فشار قرار دهد که از مسیر جنوبی تنگه عبور کنند.

حالا اگر اینطور باشد سوال دیگری پیش می‌آید که این همه درگیری و خسارت برای چه بود. حالا باید صبر کرد و دید اولا آتش بس پایدار می‌ماند. ثانیا رفت و آمد کشتی ها آزاد می‌شود و ثالثا بحثی از مذاکرات به میان خواهد آمد یا خیر.

آن‌چه مسلم است، آمریکا و کشورهای منطقه از گسترش درگیری در منطقه و دریای سرخ نگران شدند به ویژه آن که تاسیسات نفتی عربستان مورد حمله قرار گرفت که تداوم حملات حوثی ها و بسته بودن تنگه می‌توانست قیمت نفت را به ۱۲۰ دلار برساند. لذا باز هم مساله انتخابات امریکا و نتایج چند نظرسنجی اخیر در درون امریکا و وضعیت نامطلوب ترامپ کارساز بوده است. در چنین شرایطی، باید مراقب یک بازیگر مهم به نام ونس بود.