پلاستیک با تجزیه شدن به قطعات کوچکتر و کوچکتر میتواند وارد بدن ما نیز بشود.
ترس از میکروپلاستیکها ممکن است از قبل وجود داشته باشد، اما واقعیت این است که ما هنوز اطلاعات بسیار کمی در مورد تأثیرات واقعی آنها بر سلامت بدنمان پس از ورود آنها داریم.
اکنون یک مطالعه جدید به رهبری دانشمندان دانشگاه وریج(Vrije) آمستردام هلند و منتشر شده در مجله Molecular and Cellular Endocrinology نشان میدهد که برخی از میکروپلاستیکها و نانوپلاستیکها ممکن است بتوانند از سد جفت جنین عبور کرده و بر تولید هورمونهای استروئیدی در دوران بارداری تأثیر بگذارند.
تاکنون مطالعات علمی، میکروپلاستیکها و نانوپلاستیکها را در خون انسان، جفت، مایع آمنیوتیک و مکونیوم شناسایی کردهاند. یک مطالعه روی ۳۰ جفت انسان، وجود میکروپلاستیکها را در هر کدام از آنها نشان داد.
وجود این ذرات در اطراف جنینِ در حال رشد نگرانکننده است، زیرا در مراحل اولیه شکلگیری ساختار بدن جدید انسان، هر نوع اختلالی میتواند عواقب جدی داشته باشد، اما اینکه آیا وجود ذرات پلاستیکی واقعاً رشد جنین انسان را مختل میکند یا خیر، هنوز ناشناخته است.
یک مطالعه روی موشها نشان داد که قطعات کوچک پلاستیکی که توسط موش مادر در دوران بارداری استنشاق میشوند، میتواند تا دو هفته پس از تولد در اندامهای فرزندانش وجود داشته باشند. اگرچه این مطالعه این احتمال را که فرزندان، ذرات پلاستیکی را از راههای دیگری به دست آورده باشند، رد نکرد.
یک مطالعه دیگر روی موشها نشان داد که قرار گرفتن در معرض میکرو و نانوپلاستیکها در دوران بارداری، پتانسیل ایجاد اختلال در رشد مغز جنین را دارد که به نوبه خود میتواند باعث پیامدهای عصبی-رشدی نامطلوب شود.
این پژوهش جدید به رهبری جسک ون باکسل(Jeske van Boxel)، محقق بهداشت محیط و سمشناسی، ما را یک گام به درک تأثیرات احتمالی این پلاستیکها در بارداری انسان نزدیکتر میکند.
همانطور که باکسل و تیمش اشاره میکنند، بسیاری از تفاوتهای کلیدی بین آناتومی موشها و انسانها به ویژه در دوران بارداری آنها نشان میدهد که جابجایی جفت میکرو و نانوپلاستیک و اثرات آن بر استروئیدوژنز در دوران بارداری در جوندگان میتواند به طور مستقیم برای انسان قابل ترجمه نباشد.
در عین حال محققان میگویند: مدلهای موجود جفت انسانی در شرایط آزمایشگاهی، تعاملات پیچیده مادر و جنین را در استروئیدوژنز و آرایش ساختاری به طور کامل نشان نمیدهند.
بنابراین آنها یک مدل «ظرف پتری» ساخته شده از سه لایه از انواع مختلف سلولهای زنده انسانی ایجاد کردند.
مدل آنها ساختار لایههای مانع جفت انسان را تقلید میکند. لایه اول از سلولهای BeWo b30 ساخته شده است که دارای ویژگیهای مشابهی با بافت اپیتلیال پوشاننده پرزهای جفت هستند. لایه بعدی از سلولهای HUVEC جدا شده از ورید بند ناف انسان ساخته شده است و لایه سوم از سلولهای H295R است که از غده فوق کلیوی انسان سرچشمه میگیرند.
لایههای سلولی BeWo b30/HUVEC به عنوان سد فیزیکی جفت انتخاب شدند، در حالی که لایه سلولی H295R نشان دهنده اندام اصلی تولیدکننده هورمون در جفت است که به عنوان آدرنال جنینی شناخته میشود.
محققان پس از تنظیم همه این موارد، شروع به اضافه کردن انواع مختلف میکرو و نانوپلاستیک به لایه بیرونی کردند تا ببینند چه چیزی از سلولها عبور میکند و این ذرات چه تأثیری بر هورمونهای تولید شده توسط سلولها دارند.
در طول ۷۲ ساعت، بیشتر پلیمرها راه خود را از تمام لایههای غشاء باز کرده بودند، حتی برخی بیشتر از سایرین چنین بودند. تنها گونهای که در مقادیر قابل اندازهگیری در طرف دیگر غشاء شناسایی نشد، پلیآمید بود.
میکروسکوپ فلورسانس نشان داد که تعداد بیشتری از این ذرات پلاستیکی در دو لایه سلولی اول، البته نه در سلولهای H295R تعبیه شدهاند.
محققان حتی قبل از اضافه کردن هرگونه پلاستیک، ۱۹ هورمون استروئیدی مختلف را در مدل سه سلولی خود شناسایی کردند. باوجود برخی سطوح هورمونی مطلق متفاوت از انسانهای باردار در شرایط درونتنی، مسیرهای کلیدی استروئیدوژنیک مشابهی در مدل کشت سهگانه در این مطالعه فعال هستند.
محققان پس از اضافه شدن پلاستیکها توانستند ببینند که چه تغییراتی رخ داده است.
قرار گرفتن در معرض پلیمر منجر به تغییر در سلولهایی شد که نمایانگر قسمت بیرونی مدل جفت هستند. انواع مختلف پلاستیک منجر به کاهش اتیوکولانولون شد، در حالی که قرار گرفتن در معرض پلیاستایرن بر سطح استروژن تأثیر گذاشت.
محققان با توجه به اهمیت هورمونهای استروئیدی در دوران بارداری میگویند تحقیقات بیشتری برای درک مکانیسمهای زیربنایی این نتایج مورد نیاز است.
باکسل میگوید: مطالعه ما نشان میدهد که چندین نوع میکرو و نانوپلاستیک میتوانند از مدل جفت انسان عبور کرده و بر تولید هورمون تأثیر بگذارند. اگرچه این به طور مستقیم به این معنی نیست که آنها در دوران بارداری آسیب میرسانند، اما نیاز فوری به درک بهتر چگونگی تأثیر این ذرات بر رشد جنین را برجسته میکند.
انتهای پیام
