
به گزارش ایسنا، نانوذراتی که برای رساندن دارو به نقاط مشخصی از بدن طراحی میشوند، بهمحض ورود به جریان خون دیگر دقیقاً همان ساختاری نیستند که در آزمایشگاه ساخته شدهاند. پروتئینهای خون به سطح این ذرات میچسبند و لایهای موسوم به «کرونای پروتئینی» ایجاد میکنند؛ لایهای که میتواند نحوه شناسایی، توزیع و جذب نانوذرات در بدن را تغییر دهد. اکنون پژوهشگران دانشگاه بازل با ساخت یک سامانه گردش خون مصنوعی و شبیهسازی شرایط واقعی جریان خون، نشان دادهاند که این تغییرات برای نانوذرات نرم و انعطافپذیر مانند لیپوزومها اهمیت ویژهای دارد.
نانوذرات در سالهای اخیر به یکی از امیدبخشترین ابزارها برای توسعه نسل جدید دارورسانی تبدیل شدهاند. این ذرات میتوانند دارو را تا حدی از تخریب زودهنگام محافظت کنند، مدت حضور ماده فعال در بدن را افزایش دهند، امکان رساندن آن به بافت هدف را فراهم کنند و در برخی موارد عوارض ناخواسته درمان را کاهش دهند.
اما یک مشکل اساسی وجود دارد: نانوذره پس از ورود به بدن، دیگر در محیط کنترلشده آزمایشگاه قرار ندارد. اولین محیط پیچیدهای که با آن روبهرو میشود، خون است؛ سیالی مملو از پروتئینها، سلولها، لیپیدها و مولکولهای زیستی مختلف.
بهمحض تماس نانوذرات با خون، تعدادی از پروتئینهای موجود در پلاسما روی سطح آنها جذب میشوند و لایهای را تشکیل میدهند که به آن کرونای پروتئینی (Protein Corona) گفته میشود. این لایه عملاً یک پوشش زیستی جدید روی نانوذره ایجاد میکند و میتواند هویت زیستی آن را تغییر دهد.
پژوهشگران دانشگاه بازل (University of Basel) اکنون تلاش کردهاند این فرآیند را در شرایطی مطالعه کنند که شباهت بیشتری به جریان واقعی خون در بدن داشته باشد. این مطالعه با همکاری گروهی به سرپرستی اویا تاگیت (Oya Tagit)، استاد دانشکده علوم زیستی دانشگاه علوم کاربردی شمالغرب سوئیس (FHNW)، انجام شده است. نتایج پژوهش در مجله Advanced Materials Interfaces منتشر شده است.
بخش قابلتوجهی از مطالعات پیشین درباره کرونای پروتئینی روی نانوذرات سخت، از جمله نانوذرات طلا، متمرکز بوده است. اما بسیاری از نانوذراتی که برای کاربردهای بالینی و دارورسانی توسعه داده میشوند، ساختار سخت و صلب ندارند.
لیپوزومها …











