به گزارش خبرنگار مهر، تحول جایگاه موسیقی پس از انقلاب اسلامی، مسیری پیچیده و تکاملی را طی کرده است. این مسیر را میتوان از یک «دوران سختگیری و بازنگری» تا «تولید موسیقی هدفمند و صنعتی» توصیف کرد.
بخش بزرگی از موسیقی رایج در دوران پهلوی با مفاهیم «عیاشی»، «مستی» و «فرهنگ کافه» گره خورده بود و انقلاب اسلامی به دنبال حذف این مفاهیم بود. در سالهای اول، اولویت با سرودهای حماسی و مذهبی بود تا روحیه مردم برای تثبیت انقلاب و دفاع در برابر جنگ تقویت شود. در این دوره، جایگاه موسیقی تغییر کرد و از یک «تفریح صرف» به یک «ابزار مبارزه» تبدیل شد و موسیقیهایی ساخته شد که بر مفاهیمی چون شهادت، بصیرت و مقاومت تأکید داشتند. سرودهای ملی و مذهبی جایگزین موسیقیهای سبک پیشین شدند و موسیقی به ابزاری برای آموزش و بیداری جامعه تبدیل شد.
با گذشت زمان، این دیدگاه شکل گرفت که موسیقی به تنهایی حرام نیست، بلکه «محتوا» و «کارکرد» آن است که ارزشش را تعیین میکند. جایگاه موسیقی بعد از انقلاب به سمت مدیریت هدفمند و پذیرش هنر متعهد حرکت کرد.
بازخوانی دیدگاههای آیتالله سیدعلی خامنهای رهبر شهید انقلاب درباره موسیقی و جایگاه آن، ابعادی تازه از آفرینش و معنویت را پیش روی ما میگذارد. در ادامه گزیدهای از بیانات ایشان در محافل مختلف درباره موسیقی را که از چندین کتاب جمعآوری شده است، میخوانید.
سخنان رهبر شهید انقلاب در دیدار با اعضای گروه ادب و هنر صدای جمهوری اسلامی ایران در ۵ اسفند ۱۳۷۰؛
«هنر موسیقی، تلفیقی از دانش، اندیشه و فطرت خداداد است که مظهر فطرت خدادادی در درجه اول، حنجره انسانها و در درجه دوم سازها است که به دست انسانها ساخته شده است. پس میبینید که پایه، پایه الهی است. حال اگر در این زمینه به سراغ سرودههای مولوی برویم و بگوییم موسیقی، انعکاس صدای افلاک است و آن را به عالم عرفانی مورد اشاره او وصل کنیم، از واقعیات به تخیلات نقب زدهایم؛ زیرا گفتههای او در این خصوص، شبیه خیال است و نه واقعیت و طبعاً مفهوم دیگری خواهد داشت. اما بیآنکه دنبال خیالپردازی برویم، در عالم واقع، صدایی که از حنجره خواننده صادر میشود، با یک پایه الهی و خلقی که مربوط به خدای متعال است، مانند بنا مستحکم و وسیع، پرجاذبه و رنگین شکل …
