به گزارش خبرنگار مهر، در میان سلسله جلیله عالمان، عارفان و مربیان نفوس در جهان تشیع، نام آیتالله ملا حسینقلی همدانی به عنوان نقطه عطف و قلهای رفیع در تاریخ عرفان اسلامی و اخلاق اهلبیتی میدرخشد. او که بنیانگذار روشی نوین و جامع در سیر و سلوک توحیدی بر پایه شریعت مقدسه نبوی است، توانست مکتبی را پایهگذاری کند که نه تنها فقه و معارف ظاهری را با حقیقت و سلوک باطنی پیوند داد، بلکه شاگردانی برجسته و بینظیر را در دامان پرورش خود تربیت نمود که هر یک به ستارگانی درخشان در آسمان معرفت تبدیل شدند. مکتب تربیتی او که به مکتب نجف یا جریان سلوکی همدانی-شوشتری شهرت یافته، مشخصه اصلیاش اتکای تمامعیار به سنت معصومین (علیهم السلام)، نفی هرگونه بدعت و صوفیگری افراطی، و تمرکز بر مراقبه دقیق، معرفت نفس و پایبندی کامل به احکام شرعی است.
ملا حسینقلی همدانی در سال ۱۲۳۹ هجری قمری در روستای شوئین از توابع رزن همدان در خانوادهای اهل تقوا و فضل دیده به جهان گشود. پدرش، رمضانعلی، فردی پرهیزکار و علاقمند به معارف دینی بود. ملا حسینقلی از همان دوران کودکی نشانههای استعداد شگرف و اشتیاق وافر به تحصیل علوم دینی را از خود نشان داد و مقدمات علوم اسلامی، ادبیات عرب و مبادی فقه و اصول را در همدان فرا گرفت. وی سپس برای تکمیل تحصیلات خود به تهران مهاجرت کرد و در آنجا از محضر اساتید بزرگی همچون شیخ عبدالحسین تهرانی (معروف به شیخ العراقین) و حکیم بزرگ ملا آقا علی زنوزی بهرهمند گردید و در حکمت و فلسفه اسلامی، منطق، و کلام به مرتبهای والایی از دانش دست یافت؛ پایهای قوی در علوم عقلی و نقلی که زمینه را برای ورود او به حوزههای عالیتر معرفت و اجتهاد فراهم ساخت.
علاقه وافر ملا حسینقلی به تعمیق دانش فقهی و سلوک معنوی، او را در سال ۱۲۶۹ هجری قمری به سوی حوزه علمیه نجف اشرف کشاند که در آن عصر مرکز ثقل فقه شیعه و مجمع استوانههای علم و فضیلت بود. او در نجف به حلقه درس خاتمالفقهاء و المجتهدین، شیخ مرتضی انصاری پیوست، سالها در درس فقه و اصول او شرکت کرد، تقریرات درس استاد را به نگارش درآورد و خود به درجه عالی اجتهاد نائل آمد. اما فراز عطف و تحول بنیادین در زندگی روحی و معنوی ملا حسینقلی، آشنایی و مرافقت او با عالم ربانی و عارف صمدانی، آیتالله سید علی شوشتری بود. …
