خبرگزاری مهر، گروه بین الملل: ایران و افغانستان بیش از ۹۰۰ کیلومتر مرز مشترک دارند. این مرز طولانی، نهتنها یک خط جغرافیایی، بلکه یکی از مهمترین عرصههای تعامل امنیتی میان دو کشور است. رشد گروههای تروریستی نظیر داعش خراسان، تهدیدی فوری برای هر دو طرف به شمار میرود. تجربه سالهای گذشته نشان داده که ناامنی در یک سوی مرز، بهسرعت میتواند به سوی دیگر سرایت کند. از اینرو، تغییر نگاه ایران به مسائل مرزی میتواند بهمعنای تقویت یا تضعیف کمربند امنیتی افغانستان باشد. همکاریهای امنیتی و استخباراتی منظم، تبادل اطلاعات درباره تحرکات گروههای تروریستی و ایجاد سازوکارهای مشترک برای کنترل مرز، از جمله عواملی است که میتواند ثبات را در هر دو کشور تقویت کند.
شریانهای اقتصادی و بنادر تجاری
افغانستان کشوری محصور در خشکی است و نیاز شدیدی به راههای مواصلاتی برای دسترسی به بازارهای منطقهای و بینالمللی دارد. در این میان، بندر چابهار در ایران، یکی از حیاتیترین و اقتصادیترین مسیرها برای دسترسی کابل به آبهای آزاد و بازار هند محسوب میشود. توسعه این بندر و تسهیل عبور کالا از مسیر ایران، میتواند هزینههای تجاری افغانستان را بهطور محسوسی کاهش دهد و وابستگی آن را به مسیرهای سنتی کمتر کند.
همچنین ایران یکی از بزرگترین شرکای تجاری افغانستان است. تغییر سیاستهای گمرکی، تعرفهای و ارزی ایران، مستقیماً بر بازار داخلی کابل اثر میگذارد. روانسازی فرایندهای تجاری، کاهش موانع اداری و ایجاد ثبات در سیاستهای اقتصادی، میتواند به رونق دادوستد میان دو کشور و در نتیجه تقویت اقتصاد افغانستان کمک کند.
مدیریت منابع آب و معاهده هیرمند
موضوع حقابه رودخانه هلمند/هیرمند همواره یکی از چالشهای جدی میان دو کشور بوده است. این مسئله تنها یک موضوع فنی یا حقوقی نیست؛ بلکه ابعاد اقتصادی، اجتماعی و حتی امنیتی نیز دارد. کشاورزی و زیستبوم مناطق مرزی افغانستان بهشدت به مدیریت منابع آب وابسته است و از سوی دیگر، کمآبی در مناطق شرقی ایران نیز میتواند بر روابط دو کشور سایه بیندازد.
تعامل یا تقابل ایران در این پرونده، بر کشاورزی و معیشت مردم مناطق مرزی افغانستان و همچنین روابط دیپلماتیک دو طرف، نقشی تعیینکننده دارد. گفتوگوهای فنی و حقوقی منظم، احترام …
