به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از دانشگاه تهران، پژوهشگران دانشگاه تهران، برای نخستین بار در ایران، با استفاده از روشی ساده، در دسترس و کمهزینه به نام «تیمار گرما بخار»، موفق شدند چوب گردوی تازه قطع شده در ابعاد صفحه رویی سنتور را به کیفیت آکوستیک و مکانیکی چوبهای کهنه و ارزشمند پنجاه تا صد ساله برسانند؛ به گونهای که اختلاف صدای ساز سنتور ساختهشده با این چوب تیمار شده، با ساز ساختهشده از چوب کهنه، بسیار پایین است.
این دستاورد علمی پژوهشگران دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران، یک مشکل بزرگ و قدیمی در هنر سازسازی را حل میکند؛ چراکه دیگر نیازی به انتظار چندین دهه برای کهنه شدن چوب یا پرداخت هزینههای گزاف برای تهیه چوبهای قدیمی نیست. همچنین با سرعت بخشیدن به فرآیند آمادهسازی چوب، هزینه تولید ساز کاهش یافته و سازهای باکیفیت، با قیمت مناسبتری در دسترس عموم هنرجویان و نوازندگان قرار میگیرد.
کامبیز پورطهماسی، استاد دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی که به عنوان استاد راهنما، این پژوهش را هدایت کرده است، گفت: هدف نهایی ما از انجام این تحقیق این است که بتوانیم این فناوری را در قالب شرکتهای دانشبنیان به سازندگان ساز منتقل کنیم تا هم سرعت کار افزایش یابد و هم کیفیت سازهای تولیدی بهبود پیدا کند. همچنین، به دلیل افزایش سرعت انجام کار، قیمت سازهای تولیدی نیز کاهش مییابد و این امکان را برای علاقهمندان فراهم میکند تا بتوانند سازهای مورد نیاز خود را با قیمت پایینتری تهیه کنند.
وی گفت: بهطور کلی، این موضوع هم از نظر علمی به اثبات رسیده و هم به لحاظ تجربی، همواره این باور در میان نوازندگان و سازندگان ساز وجود داشته است که هراندازه، چوب قدیمیتر و کهنهتر باشد، یعنی مدت زمان بیشتری از قطع آن گذشته باشد، از کیفیت بالاتری برای ساخت ساز برخوردار است. این موضوع هم از لحاظ مکانیکی و هم از نظر آکوستیکی مطرح است و مدت زمانی که از قطع یک چوب تا ساختِ ساز سپری میشود، بر کیفیت نهایی ساز تأثیر میگذارد.
وی افزود: بهعنوان مثال، چوبی که تنها یک یا دو سال از زمان قطع آن گذشته باشد، چوب مناسبی برای ساخت ساز به شمار نمیآید. بنابراین، هرچه قدمت چوب بیشتر باشد، قیمت آن نیز افزایش مییابد و به تبع آن، سازی که از چنین چوب با قدمت بالایی ساخته میشود، …
