استانها
به گزارش خبرگزاری تسنیم از اصفهان، صنعت فولاد کشور با سهم 5 درصدی از تولید ناخالص ملی، نقشی بیبدیل در اقتصاد ایران ایفا میکند. این رقم در حالی است که میانگین جهانی این سهم حدود 2 درصد است؛ آماری که نشان از جایگاه ویژه این صنعت در ساختار اقتصادی کشور دارد. همچنین با ایجاد نزدیک به 1.5 تا 2 میلیون اشتغال مستقیم و غیرمستقیم، حدود 8 درصد از اشتغال کشور به این صنعت وابسته است. به ازای هر شغل مستقیم در صنعت فولاد، بین 5 تا 10 شغل غیرمستقیم در صنایع پاییندستی ایجاد میشود که تأثیر آن بر سفره معیشت مردم و رونق اقتصادی مناطق صنعتی، بهویژه در استان اصفهان، کاملاً مشهود است.
طرح جامع فولاد کشور در راستای توسعه متوازن و پایدار این صنعت و مطابق با سند چشمانداز 20 ساله، از سال 1392 با هدف دستیابی به ظرفیت تولید 55 میلیون تن فولاد در افق 1404 تدوین شد. این طرح طی دهه گذشته نقش بسزایی در ارتقای تولید و تجارت و توسعه کمی و کیفی زنجیره فولاد داشته و به عنوان سند بالادستی برای سرمایهگذاریهای این حوزه مورد استفاده قرار گرفته است. با این حال، آمارها نشان میدهد که تولید فعلی حدود 32 میلیون تن است و هدف 55 میلیون تنی با فاصله قابلتوجهی محقق نشده است. در برنامه هفتم توسعه و مطابق با سال 1407، اهداف جدیدی برای این صنعت ترسیم شده که بر هدایت مجوزها، همافزایی واحدها، تأمین ماده اولیه پایدار، رفع ناترازی انرژی و گسترش بازارهای صادراتی متمرکز است.
در سالهای اخیر، صنعت فولاد با دو چالش اساسی در حوزه انرژی مواجه شده است: افزایش چندینبرابری قیمت برق و قطعیهای مکرر آن از یک سو، و کمبود گاز و افزایش قیمت آن در فصول سرد سال از سوی دیگر. با توجه به اینکه تولید فولاد در ایران مبتنی بر کورههای قوس الکتریکی و احیای مستقیم است، این ناترازیها تأثیر مستقیمی بر هزینههای تولید و سودآوری واحدها داشته است. برآوردها حاکی از آن است که محدودیتهای انرژی حدود 15 تا 20 درصد از ظرفیت فولاد کشور را کاهش داده و خسارت ناشی از عدمالنفع تولید بالغ بر 15 میلیارد دلار برآورد شده است. با وجود این چالشها، صنعت فولاد ایران در سال 1404 موفق به ثبت رشد 6.2 درصدی تولید شد.
اصفهان؛ قطب فولاد کشور و میزبان هجدهمین متالکس
استان اصفهان به عنوان قطب اصلی صنعت فولاد کشور، از دهه 40 با راهاندازی ذوبآهن اصفهان، نقش محوری در توسعه این صنعت ایفا کرده است. هجدهمین نمایشگاه بینالمللی فولاد، ریختهگری، ماشینآلات و صنایع وابسته (متالکس) از سوم تا ششم شهریورماه 1405 در شهر نمایشگاهی اصفهان برگزار میشود. این رویداد با حضور 120 شرکت تخصصی و با هدف تبادل نظر کارشناسان، بررسی چالشها و فرصتهای صنعت فولاد و ارائه دستاوردهای نوآورانه در حوزه بهینهسازی تولید و کاهش آلودگیهای زیستمحیطی برگزار میگردد. متالکس که سومین سال متوالی است همزمان با نمایشگاه فولاد در اصفهان برگزار میشود، به عنوان بستری برای انتقال پیام صنعت به مسئولان و تصمیمگیران کلان کشور تعریف شده است.
صنعت فولاد در آستانه تحول یا زوال؟
با وجود دستاوردهای چشمگیر صنعت فولاد در سالهای اخیر از جمله رشد تولید در سایه دو جنگ تحمیلی و بازگشت به رتبه دهم جهانی، فعالان این صنعت نسبت به آینده آن ابراز نگرانی میکنند. چالشهایی نظیر ناترازی انرژی، کمبود سرمایهگذاری در بخش اکتشاف و معدن، قیمتگذاری دستوری، و مهمتر از همه، عدم عقلانیت در حکمرانی این بخش، زنگهای خطر را برای یکی از بزرگترین صنایع کشور به صدا درآورده است. در آستانه برگزاری هجدهمین نمایشگاه متالکس در اصفهان، گفتوگو با فعالان و کارشناسان این حوزه نشان میدهد که صنعت فولاد با وجود تمام فشارها، همچنان ایستاده است اما برای بقا و تعالی نیازمند تصمیمگیریهای هوشمندانه و حمایتهای جدی از سوی حاکمیت است.
مهران محجوبنژاد، مشاور عالی و دستیار شرکت فولاد تکنیک و عضو هیئت رئیسه کمیسیون معدن و صنایع معدنی اتاق بازرگانی اصفهان با اشاره به جایگاه صنعت فولاد در اقتصاد کشور اظهار داشت: 5 درصد از تولید ناخالص ملی کشور به این صنعت اختصاص دارد که این نُرم در دنیا حدود 2 درصد است. همچنین حدود یک و نیم تا دو میلیون اشتغال مستقیم و غیرمستقیم، چیزی نزدیک به 8 درصد از اشتغال کشور به این صنعت اختصاص دارد.
وی در خصوص چالشهای انرژی گفت: متاسفانه در این چند سال گذشته دو مشکل اساسی در این صنعت پیدا شد. هم افزایش قیمت برق داشتیم که دهها برابر افزایش پیدا کرد، هم با قطعی برق روبرو شدیم. همزمان در فصول سرما مشکلات گاز را داشتیم. متاسفانه کسر گاز و افزایش قیمت گاز نیز این مسئله را اضافه کرد.
بحث برق و گاز تقریباً 15 تا 20 درصد از ظرفیت فولاد کشور را کاهش داد که بالغ بر 15 میلیارد دلار عدمالنفع تولید داشتیم.
محجوبنژاد تأکید کرد: امیدواریم با حمایتهایی که میشود و با رعایتهایی که در بحث مصرفکننده گاز وجود دارد، چون بخش عمده مصرف خانگی است، به صنعت کمک شود که انشاءالله کمترین آسیبها از این طریق ببیند.
حسامالدین فرهادینسب، مشاور کمیسیون معادن اتاق ایران و نایبرئیس کمیسیون معادن اتاق اصفهان و نماینده خانه معدن ایران در استان اصفهان با اشاره به تابآوری صنعت فولاد اظهار داشت: صنعت فولاد فارغ از اقتصاد کشور نیست و بحث تابآوری که صنعت فولاد تحمل میکند به نظرم خیلی شدیدتر و بیشتر از بقیه صنایع است، چون هم بار مسئولیتهای اجتماعی بر دوشش بیشتر است و هم انتظارات بیشتری از آن وجود دارد.
وی با انتقاد از وضعیت حکمرانی در این بخش تصریح کرد: بیشتر از آن که ما بخواهیم فوکوس کنیم روی دشمن خارجی، باید واقعاً روی بحث بهینه عملکرد خودمان و حکمرانی انجام دهیم. من متاسفانه عقلانیتی یا اصلاً هیچ حسی در این حکمرانی مشاهده نمیکنم.
فرهادینسب گفت: در بحث فولاد و نمایشگاهی که برگزار میکنیم، به نظرم شاید یکی از پرتنشترین و شاید آخرین رمقهایی است که صنعت دارد. ما ایستادهایم و با تمام قوا تلاش میکنیم که این سنگر را حفظ کنیم. انشاءالله سایر دوستان هم متوجه شوند که ما همه در یک کشتی نشستهایم و هدفمان فقط اعتلای ایران بزرگمان است.
احمد خورش، رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی اصفهان، عضو هیئت رئیسه اتاق بازرگانی اصفهان و مدیرعامل فولاد کبیر ایران با اشاره به اهمیت برگزاری نمایشگاه متالکس در اصفهان گفت: خوشحال هستم که یکی از برگزار کنندگان بزرگ فولادی، هفته آینده به نام متالکس در اصفهان برگزار میشود. این نمایشگاه به واسطه اینکه اصفهان قطب اصلی فولاد است و بخش اعظم فولاد کشور در استان اصفهان تولید میشود، اهمیت دارد.
وی در خصوص آسیبهای وارد شده به صنعت فولاد اظهار داشت: متاسفانه در بخشهای مختلفی از فولاد مثل فولاد مبارکه اصفهان و فولاد خوزستان، دشمن زیر ساخت هایی مثل برق را هدف قرار داد اما به واسطه تلاش و کوششی که در این صنعت صورت گرفت، نگذاشتند خللی در این مسئله اتفاق بیفتد. کما اینکه ما بالاخره آسیب دیدیم اما آنقدری نیست که ما را به آن هدفی که دشمن داشت برساند.
خورش تأکید کرد: خوشبختانه ما در وضعیتی هستیم که میتوانیم به زودی به وضعیت قبلمان برگردیم. بالاخره هزینه داشته و مقداری باعث آسیبهای شدیدی شده است اما با تمام اوصاف، واحدها سعی میکنند در این نمایشگاهها حضور پیدا کنند و از این فرصت برای ارائه خدمات خود استفاده کنند.
قاسم جباری، رئیس انجمن فولاد استان اصفهان با اشاره به ماهیت تخصصی نمایشگاه متالکس گفت: از اسم نمایشگاه مشخص است که یک نمایشگاه تخصصی است. موضوع نوآوریهایی که در صنعت فولاد میشود، نوآوریهایی که در ارتباط با بهینهسازی تولید میشود، از جمله محورهای این رویداد است.
وی با اشاره به چالش محیط زیست در صنعت فولاد افزود: صنایع فولاد یکی از بخشهای مهم تولید آلودگی است. بخشهای مختلفی فعالیت میکنند که این آلودگی را به حداقل برسانند و دستاوردهای خوبی هم تا حالا داشتهایم. محیط زیست در درجه اول از هر چیزی برای ما مهمتر است.
جباری در خصوص تابآوری صنعت فولاد تأکید کرد: خوشبختانه به یک نوع خودکفایی رسیدهایم. هرچند رفتارهای ناجوانمردانه به صنایع اعمال شده و مشکلاتی ایجاد کرده، ولی صنعت فولاد قویتر از این حرفهاست که بتوانیم به آن آسیب آنچنانی برسانیم. آن صنایعی که آسیب فراوان دیدهاند، امروز شاهد هستیم که با حفظ تولید، خود را بازسازی کرده و آماده ارائه تولیدات بیشتر هستند. این جای بسیار خوشحالی دارد که فولاد یک صنعت داخلی و یک دانش داخلی است.
محمد گیوی، معاون امور نمایشگاهی شرکت نمایشگاه بینالمللی اصفهان با اعلام جزئیات برگزاری هجدهمین نمایشگاه متالکس گفت: هجدهمین نمایشگاه فولاد، ریختهگری و صنایع وابسته از سوم تا ششم شهریورماه 1405 در شهر نمایشگاهی اصفهان با حضور 120 شرکت برگزار میشود.
وی با اشاره به شرایط سخت برگزاری این دوره افزود: علیرغم شرایطی که کشور با آن درگیر است، تلاش شد با تعویض جعبه ابزارمان در حوزه برگزاری نمایشگاه، فضایی فراهم کنیم که شرکتهای متوسط زنجیره تامین فولاد نیز عرصه حضور داشته باشند. این تجربه 17 دورهای برگزاری به فراموشی سپرده نشده است.
گیوی در خصوص اهداف این رویداد تصریح کرد: رویداد متالکس بیشتر فضای تبادل نظر تخصصی، بررسی چالشها و فرصتها و رساندن پیام صنعت به مسئولان ذیصلاح و تصمیمگیر در حوزه فولاد است. تلاش شده به مباحث تخصصی بیشتر بپردازیم و اگر راهکاری در خرد جمعی شکار کنیم، در این فرصتها به مسئولان گوشزد شود تا تصمیمات بهتری در سطح کلان برای صنعت فولاد گرفته شود.
وی خاطرنشان کرد: متالکس سه سال است که همزمان با نمایشگاه فولاد برگزار میشود. امسال با توجه به شرایطی که در آن هستیم، یکمقدار مختصرتر برگزار میشود اما تلاش میکنیم پاسخگوی نیازهای ذینفعان نمایشگاه باشیم.
صنعت فولاد در مسیر تحول؛ از چالش تا امید
صنعت فولاد ایران امروز در برههای حساس قرار دارد؛ از یک سو با دستاوردهای قابلتوجهی نظیر رشد 6.2 درصدی تولید در سال 1404 و بازگشت به رتبه دهم جهانی، و از سوی دیگر با چالشهای بیسابقهای در حوزه انرژی، زیرساخت و حکمرانی مواجه است. آنچه از سخنان فعالان این عرصه برمیآید، تأکید بر تابآوری مثالزدنی این صنعت در برابر فشارهای خارجی و داخلی است؛ صنعتی که با وجود کمبود گاز و برق، تحریمهای ظالمانه و نوسانات ارزی، نه تنها تولید خود را حفظ کرده، بلکه توانسته سهم قابلتوجهی از اشتغال و تولید ناخالص ملی را به خود اختصاص دهد. با این حال، همه ذینفعان بر این نکته اتفاق نظر دارند که ادامه این مسیر بدون بازنگری اساسی در سیاستهای کلان و ایجاد عقلانیت در حکمرانی، امکانپذیر نخواهد بود.
رویدادهایی نظیر هجدهمین نمایشگاه متالکس در اصفهان، فرصتی مغتنم برای انتقال صدای صنعت به گوش تصمیمگیران و ایجاد فضای تبادل نظر تخصصی میان کارشناسان و تولیدکنندگان است. این گردهماییها هرچند در شرایط سخت اقتصادی برگزار میشوند، اما نشان از عزم راسخ بخش خصوصی برای بقا و تعالی دارند. آنگونه که فعالان صنعت تأکید میکنند، خروج از وضعیت موجود نیازمند همافزایی میان قوه مجریه، مقننه و قضائیه، تدوین قوانین کارآمد، حمایت از سرمایهگذاری در زیرساختهای انرژی و معدن، و مهمتر از همه، حرکت از آمارهای نمایشی به سمت برنامهریزی واقعبینانه است.
در نهایت، چشمانداز صنعت فولاد ایران همچنان روشن به نظر میرسد، مشروط بر آنکه همه ارکان کشور درک کنند که این صنعت نه تنها موتور محرکه اقتصاد، بلکه بخشی از هویت صنعتی و استقلال ملی ایران است. تحقق اهداف برنامه هفتم توسعه و دستیابی به ظرفیتهای ترسیمشده در طرح جامع فولاد، مستلزم عزم جدی برای رفع ناترازیهای انرژی، تأمین مالی هوشمندانه و گسترش بازارهای صادراتی است. امید است که با همدلی و همکاری تمامی ذینفعان، صنعت فولاد کشور بتواند با قدرت به مسیر توسعه پایدار و متوازن خود ادامه دهد و سهم شایستهای در اعتلای اقتصاد ملی ایفا کند. به امید اینکه این صنعت بزرگ، همچنان سنگر تولید و اشتغال در ایران سربلند باقی بماند.
انتهای پیام/174
